Sura 7 · dakika 13 za kusoma
Shida Kuhusu Utashi
Mtoto wa Mungu anapojikabidhi kwa Kristo kwa kumtumaini, aweza kuijua furaha ya maisha yaliyofichwa pamoja na Kristo ndani ya Mungu. Lakini shida mpya yaweza kutokea. Baada ya amani na pumziko la mwanzo kufifia, ahisi hali ya kutokuwa kweli kabisa katika hali zake za ndani. Iwapo hisia zile hazikuja kamwe, ajiona mnafiki kwa kudhani kuwa ni za kweli. Adhani kwamba imani yake ni ya juujuu tu, ni maneno ya midomo. Kwa hiyo, haina thamani. Kujisalimisha kwake hakutoki moyoni, kwa hiyo hakuwezi kumpendeza Mungu.
Aogopa kusema kwamba yeye ni wa Bwana, kwa maana yaweza kuwa si kweli. Lakini hawezi kulikana jambo hilo, kwa kuwa analitamani sana. Shida ni ya kweli na yakatisha tamaa. Lakini itashindwa kwa urahisi. Ni lazima Mkristo aelewe maisha haya mapya na ajifunze kuishi ndani yake. Watu hudhani kwamba “maisha yaliyofichwa pamoja na Kristo ndani ya Mungu” maana yake ni kuzitumaini hisia.
Kwa hiyo, nafsi huzikazia macho hisia hizo. Zikiwa za kuridhisha, nafsi hupumzika. Zisipokuwa hivyo, hufadhaika. Basi, kweli ni hii: maisha haya hayapaswi kuishiwa katika hisia. Yanapaswa kuishiwa katika utashi. Kwa hiyo, hali za hisia zibadilikazo hazigusi maisha, ikiwa utashi wabaki thabiti katika kiini chake, yaani mapenzi ya Mungu.
Ili kulifanya jambo hili liwe wazi, sharti niongeze kidogo. Fenelon husema mahali fulani kwamba “dini safi hukaa katika utashi peke yake.” Amaanisha kwamba utashi ndio nguvu itawalayo katika asili ya mwanadamu. Kama utashi ukinyooshwa, ndipo asili yake yote itakapopatana. Kwa neno utashi simaanishi shauku ya mtu, wala kusudi lake. Namaanisha uchaguzi, nguvu ya kuamua, na mfalme ambaye kila kilichomo ndani ya mtu lazima kimtii. Kwa kifupi ni mtu mwenyewe, ile “Nafsi,” kile tunachohisi kuwa sisi wenyewe. Nyakati nyingine hudhaniwa kuwa hisia ndizo nguvu itawalayo katika asili yetu. Lakini, kutokana na uzoefu, twajua kuna kitu ndani yetu. Kiko nyuma ya hisia zetu na shauku zetu. Ni nafsi inayojitegemea ambayo huamua na kutawala kila kitu.
Hisia zetu ni zetu. Twateseka nazo na kuzifurahia. Lakini, si sisi wenyewe. Mungu akitaka kutumiliki, ni lazima aingie katika utashi wetu wa kati au utu wetu. Akitawala humo kwa nguvu za Roho wake, asili yetu yote lazima ijinyenyekeze kwake. Kama utashi ulivyo, ndivyo alivyo mtu. Kweli hii yahusu sana ile shida ninayoifikiria. Mara nyingi utashi wetu hupingana na hisia zetu. Tukizitumaini hisia zetu, twaweza kujiona kama wanafiki.
Tungekuwa twatangaza kuwa kweli kile ambacho utashi wetu peke yake umeamua. Lakini tukiuona utashi kuwa ndio mfalme, hatutajali pingamizi lolote. Tutayakubali maamuzi yake kuwa ya kweli, hata hisia zikiasi kadiri gani.
Najua hii ni mada ngumu. Lakini, ni ya muhimu sana kwa maisha ya imani. Kwa hiyo nakusihi, msomaji mpendwa, ushikamane nayo hata utakapoifahamu vyema. Mfano waweza kusaidia. Kijana mmoja, aliyekuwa na shauku ya kuanza maisha mapya, alikuwa mwerevu sana.
Lakini, alikuwa mtumwa wa tabia yenye nguvu ya kutia shaka. Hii ilimkatisha tamaa. Kwa hisia zake, hakuna kilichoonekana kuwa kweli wala halisi. Kadiri alivyojitahidi, ndivyo kila kitu kilivyozidi kuonekana si halisi. Aliambiwa siri kuhusu utashi. Ilikuwa hivi: kama akichagua kuamini, aweke utashi wake upande wa kuamini. Kwa kifupi, sharti aseme, “Nitaamini!” Ninaamini!” Haikumpasa kuzihangaikia hisia zake. Hatimaye zingepatana.
“Nini!” Akasema, “Wataka kusema naweza kuchagua kuamini hayo, wakati hakuna kinachoonekana kuwa kweli kwangu? “Je, imani hiyo itakuwa ya kweli?” “Naam. Kazi yako ni hii: weka utashi wako upande wa Mungu katika jambo hili la kuamini. Ukifanya hivi, Mungu atautwaa. Atatenda kazi ndani yako ili kutaka apendezwavyo. Punde utaona kwamba ameinyenyekeza asili yako yote kwake.”” “Vema,” lilikuwa jibu, “Naweza kufanya hivi?
Siwezi kuzitawala hisia zangu. Lakini, naweza kuutawala utashi wangu. Maisha mapya yaonekana yawezekana, ikiwa ni utashi wangu tu unaohitaji kunyooshwa. “Naweza kumpa Mungu utashi wangu, nami namtolea!” Tangu wakati huo, hakuzijali hisia zake.
Zilimshtaki kuwa mnafiki. Kijana huyu alishikilia uamuzi wake. Alijibu kila shtaka kwa imani thabiti. Alichagua kuamini; alikusudia kuamini; aliamini kweli. Baada ya siku chache, alishinda. Kila hisia na kila wazo sasa lilikuwa mateka chini ya nguvu kuu ya Roho mbarikiwa wa Mungu. Alikuwa amempa Mungu utashi wake.
Alikuwa ameishika imani yake bila kuyumbayumba. Lakini, alihisi kwamba hana imani halisi ya kushikilia. Nyakati nyingine ilimchukua utashi wake wote kusema kwamba anaamini. Ilikuwa kinyume kabisa cha hisia zake zote na maono yake. Lakini, alijua kwamba utashi wake, hatimaye, ndiye yeye mwenyewe. Kama akiuweka upande wa Mungu, alikuwa akifanya yote awezayo. Mungu peke yake ndiye awezaye kubadili hisia zake au kutawala nafsi yake. Jambo hili limezaa mojawapo ya maisha ya Kikristo yaliyo bora kabisa niyajuayo. Ni maisha ya unyofu wa ajabu, uwazi, na nguvu juu ya dhambi. Siri yenyewe iko papa hapa. Utashi wetu, chanzo cha matendo yetu yote, katika hali yake ya asili, uko chini ya uongozi wa nafsi. Lakini, nafsi imekuwa ikiutumia ndani yetu kwa maangamizi na taabu yetu. Sasa Mungu asema, “Jitoeni kwangu, kama walio hai baada ya kufa. Nitatenda kazi ndani yenu kutaka na kutenda kwa kulitimiza kusudi langu jema.”
Mara tunapojitoa, Yeye hututwaa. Hutenda kazi ndani yetu “kile kinachompendeza machoni pake kwa njia ya Yesu Kristo Basi, ndugu zangu, nawasihi, kwa huruma zake Mungu, itoeni miili yenu iwe dhabihu iliyo hai, takatifu, ya kumpendeza Mungu, ndiyo ibada yenu ya kiroho . “ Wala msiifuatishe namna ya dunia hii, bali mgeuzwe kwa kufanywa upya nia zenu, mpate kujua hakika mapenzi ya Mungu yaliyo mema, ya kumpendeza, na yaliyo kamili . (Warumi 12:1-2.)Na tuchukue mfano mwingine. Bibi mmoja, aliyefichwa pamoja na Kristo, alikutana na jaribu kubwa. Kila hisia iliyokuwa ndani yake iliasi juu ya jaribu hilo. Kama angezihesabu hisia zake kuwa ndizo mfalme wake, angeingia katika kukata tamaa. Lakini alikuwa ameijifunza siri hii ya utashi. Kwa kujua, ndani ya kiini chake, kwamba alichagua mapenzi ya Mungu kwake, hakuzijali hisia zake.
Alikutana na kila wazo la wasiwasi kuhusu jaribu hilo kwa maneno haya, aliyoyarudia tena na tena, “Mapenzi yako yatimizwe!” Mapenzi yako yatimizwe!” Alichagua kuutii utashi wake kwa mapenzi ya Mungu. Mapenzi yake yalipaswa kuwa, tena yalikuwa, furaha yake. Katika muda mfupi sana, kila wazo lilinyenyekezwa. Hata akaziona hisia zake zikishangilia katika mapenzi ya Mungu.
Tena, palikuwa na bibi mmoja aliyekuwa na dhambi iliyomzunguka, ambayo katika hisia zake aliipenda sana, lakini katika utashi wake aliichukia. Aliamini kwamba sharti azitawale hisia zake. Kwa hiyo, alidhani kwamba hawezi kuzishinda mpaka hisia zake zibadilike kwanza. Lakini alijifunza siri kuhusu utashi. Alipopiga magoti, akasema, “Bwana, waona ya kuwa, kwa sehemu moja ya asili yangu, naipenda dhambi hii. Lakini, katika nafsi yangu ya kweli, naichukia.” Na sasa naweka utashi wangu upande wako katika jambo hili. Sitaifanya tena. Uniokoe wewe.”
Papo hapo, Mungu akautwaa utashi ambao alikuwa amemsalimishia. Akaanza kutenda kazi ndani yake. Ndipo mapenzi yake yalizitawala hisia zake. Akajiona ameokolewa, si kwa amri ya nje, bali kwa nguvu ya ndani.
Roho wa Mungu akitenda ndani yake kile kilichompendeza machoni pake. Na sasa, Mkristo mpendwa, niache nikuonyeshe jinsi ya kutumia kanuni hii katika shida zako. Acha kuzifikiria hisia zako. Ni watumishi tu. Utashi wako ndiye mfalme wa kweli ndani yako. Kwa hiyo, uukazie macho. Je, umetolewa kwa Mungu? Je, umewekwa mikononi mwake? Je, utashi wako waamua kuamini? Je, utashi wako wachagua kutii? Ikiwa ndivyo, basi u mikononi mwa Bwana, nawe waamua kuamini, na wachagua kutii; kwa maana utashi wako ndiye wewe mwenyewe. Na jambo limekwisha tendeka. Shughuli hiyo na Mungu ni ya kweli, pale ambapo utashi wako peke yake watenda, kama ilivyo wakati kila hisia inapopatana.
Haionekani kuwa ya kweli kwako; lakini machoni pa Mungu ni ya kweli vilevile. Utakapoipata siri hii, hutahitaji kuzishughulikia hisia zako. Uukazie tu utashi wako. Ndipo amri zote za Maandiko zitakapowezekana kwako. Zinajumuisha: kujitoa kwa Mungu, kuwa dhabihu iliyo hai, kukaa ndani ya Kristo, kuenenda katika nuru, na kufa kwa nafsi. Wajua utashi wako waweza kutenda na kuchukua upande wa Mungu katika haya yote. Lakini kama hisia zako ndizo zingelipaswa kufanya hivyo, ungekata tamaa, ukijua kwamba haziwezi kutawaliwa. Kwa hiyo, unapohisi kama si kweli au kama mnafiki, usihangaike. Ni hisia zako tu, wala hazistahili kufikiriwa hata kidogo. Hakikisha tu utashi wako uko mikononi mwa Mungu. Jikabidhi kwa kazi yake. Chagua upande wake, na uuache humo.
Hisia zako zifurikazo, kama chombo kinachotikiswa na mawimbi, sharti zisalimu amri kwa uvutano thabiti. Hii ni nguvu ya Mungu, ambayo ulichagua kujiunganisha nayo. Hisia zako sharti zitiwe utumwani, na kumpa Yeye utii wao. Utaithibitisha kuwa kweli ile kauli, “Mtu ye yote akipenda kuyatenda mapenzi yake, atajua habari ya mafundisho.”
Utashi ni kama mama mwenye hekima katika chumba cha watoto; hisia ni kama kundi la watoto wanaopiga kelele na kulia. Mama huamua kufuata njia fulani ya kutenda, ambayo aamini kuwa ni sawa na iliyo bora. Watoto hupiga kelele dhidi yake, na kutangaza kwamba haitakuwa. Lakini mama, akijua kuwa yeye ndiye bibi, hubaki mtulivu.
Bila kutikiswa na kelele za watoto, hujaribu kuwatuliza. Hatimaye, sharti watoto wasalimu amri na kukubali uamuzi wake.
Hivyo utaratibu na upatano huhifadhiwa. Lakini kama mama huyo angedhani kuwa watoto ndio mabibi, ghasia zingetawala. Mambo kama haya yamekwisha kujulikana katika maisha ya jamaa! Na roho ngapi, wakati huu hasa, zimechanganyikiwa? Ni hivyo kwa sababu hisia hutawala, si utashi! Basi, kumbuka kwamba utashi wako ndio uamuao kilicho kweli. Si hisia zako. Ni hatari zaidi kuwa mnafiki kwa kuzitumaini hisia zako kuliko kushikamana na utashi wako. Kama utashi wako uko upande wa Mungu, wewe si mnafiki. Kwa hiyo, dai kuwa mali yako ile hakika iliyobarikiwa ya kuwa wake. Hisia zako zaweza kusema kinyume, lakini hazina maana.
Naamini kwamba, katika Biblia yote, neno “moyo” halimaanishi hisia. Lamaanisha utashi, nafsi ya kweli ya mtu. Lengo la Mungu ni kuwa na hii “Mimi” iliyotolewa kwake, na kuutwaa uongozi kamili wa maisha haya ya kiini. Si hisia za mtu azitakazo Mungu, bali mtu mwenyewe. Je, umejitoa kwake, msomaji mpendwa?
Je, umeukabidhi utashi wako kwa kazi yake? Je, wakubali kukisalimisha kiini kabisa cha nafsi yako mikononi mwake? Basi, ngome za nje za asili yako na zipige kelele kadiri zipendavyo. Waweza, hata sasa, kusema pamoja na mtume, “Nimesulubiwa pamoja na Kristo; lakini ni hai; wala si mimi tena, bali Kristo yu hai ndani yangu. Na uhai nilio nao sasa katika mwili, ninao katika imani ya Mwana wa Mungu, ambaye alinipenda, akajitoa nafsi yake kwa ajili yangu.”
Baada ya sura hii kupelekwa kwa mchapishaji, Pasteur T. Monod wa Paris alitoa mfano wa ajabu na wa kimatendo wa mafundisho yake. Ni uzoefu wa mchungaji mmoja wa Kipresbiteri. Mchungaji huyu alikuwa ameuweka kwa miaka mingi.
NEWBURGH, Sept. 26, 1842.
Ndugu mpendwa, -- Natwaa dakika moja ya wakati wangu, uliowekwa wakfu kwa Bwana, kukuandikia barua fupi wewe, mtumishi wake. Ni tamu kuhisi kwamba sisi ni wa Bwana kabisa, kwamba ametupokea na kutuita walio wake. Hii ndiyo dini. Ni kujiacha kujimiliki nafsi. Ni kuukumbatia kwa ukamilifu wazo hili, “Mimi si mali yangu mwenyewe, nimenunuliwa kwa thamani.” Tangu nilipokuona mara ya mwisho, nimekuwa nikisonga mbele. Lakini, hakuna la ajabu katika uzoefu wangu la kusimulia. Sijui kama ni afadhali kutafuta mambo ya ajabu. Bali najitahidi kuwa mtakatifu, kama Mungu alivyo mtakatifu, nikisonga mbele kuelekea tuzo.
Sihisi kuwa nastahili kukufundisha; naweza tu kukuambia njia ambayo niliongozwa nayo. Bwana hushughulika na kila nafsi kwa namna tofauti. Hatupaswi kuiga uzoefu wa wengine. Lakini wale watafutao moyo safi sharti wazingatie mambo fulani. Ni lazima sisi wenyewe binafsi tumwekee Mungu vyote wakfu. Ni lazima tufanye agano naye kuwa wake kabisa na milele. Nililifanya hili, nikitumia akili yangu peke yake. Moyo wangu ni mgumu na wenye giza, umejaa dhambi na kutokuamini. Sihisi kitu. Niliweka agano kuwa wa Bwana, nikaviweka vyote juu ya madhabahu, dhabihu iliyo hai, kwa kadiri ya uwezo wangu. Na baada ya kuinuka magotini pangu, nilitambua kwamba hapakuwa na badiliko lolote katika hisia zangu.
Nilitambua kwa uchungu kwamba hapakuwa na badiliko. Lakini nilikuwa na hakika kwamba nilifanya. Kwa unyofu wangu wote, nilijitoa mwenyewe kwa Mungu kwa kujitoa kwa milele na kwa ukamilifu. Sikuihesabu kazi kuwa imekwisha kwa vyo vyote. Lakini, nilijifunga kuwa dhabihu iliyo hai, ya daima, iliyowekwa wakfu kwa Mungu kabisa. Na sasa ukaja ule juhudi wa kufanya hivi. Nilijua kwamba sharti niamini kwamba Mungu alinipokea, na kwamba ameingia kukaa moyoni mwangu. Nilitambua kwamba sikuamini hili, na hata hivyo nilitamani kuliamini. Nilisoma kwa maombi mengi Waraka wa Kwanza wa Yohana, nikajitahidi kuuhakikishia moyo wangu upendo wa Mungu kwangu kama mtu binafsi. Nilihisi kwamba moyo wangu ulikuwa umejaa uovu.
Nilionekana sina nguvu ya kushinda kiburi au kuyafukuza mawazo maovu, ambayo niliyachukia. Lakini Kristo alidhihirishwa ili kuziangamiza kazi za shetani. Dhambi iliyokuwa moyoni mwangu ilikuwa kazi ya shetani. Kwa hiyo, niliwezeshwa kuamini kwamba Mungu alikuwa akitenda kazi ndani yangu. Yeye alikuwa akitaka na kutenda, hali mimi nikiutimiza wokovu wangu mwenyewe kwa kuogopa na kutetemeka.
Nilisadikishwa juu ya kutokuamini, kwamba kulikuwa kwa hiari na kwa hatia. Niliona wazi kwamba kutokuamini ni dhambi ya kutisha; humfanya Mungu mwaminifu kuwa mwongo. Bwana alinionyesha dhambi zilizonizunguka. Zilikuwa na mamlaka juu yangu. Zilikuwa, hasa, kujihubiri mimi mwenyewe badala ya Kristo. Pia nilijifurahisha kwa mawazo ya kujiridhisha baada ya kuhubiri. Niliwezeshwa kujifanya kuwa si kitu, na kuutafuta heshima itokayo kwa Mungu peke yake. Shetani alijitahidi sana kunirudisha nyuma kutoka kwa Mwamba wa Milele.
Lakini ashukuriwe Mungu, nilipata njia ya kuishi katika wakati uliopo. Ndipo nilipata pumziko.
Niliutumaini damu ya Yesu kuwa upatanisho kamili wa dhambi zangu zilizopita. Nilikabidhi wakati wangu ujao kwa Bwana, nikikubali kuyatenda mapenzi yake kadiri alivyoyafunua. Niliona kwamba ilinipasa kumtazamia Yesu kwa ajili ya neema. Ilinipasa kumtumaini ili auitakase moyo wangu na kunilinda na dhambi sasa. Nilihisi haja ya kuitegemea neema ya Kristo, hata kama ni kwa muda mfupi tu. Sikumruhusu adui anisumbue kwa habari ya yaliyopita au yajayo. Nilitarajia, kila dakika, riziki kwa dakika hiyo. Nilikubali kuwa mtoto wa Ibrahimu. Ningeenenda kwa imani katika Neno la Mungu, si kwa hisia zangu. Ningetafuta kuwa Mkristo wa Biblia. Tangu wakati huo Bwana amenipa ushindi thabiti juu ya dhambi zilizonifanya mtumwa hapo awali.
Nafurahia katika Bwana, na katika Neno lake. Nafurahia kazi yangu kama mhudumu: ushirika wangu ni pamoja na Baba na pamoja na Mwana wake, Yesu Kristo. Mimi ni mtoto mchanga katika Kristo; najua maendeleo yangu yamekuwa madogo nikilinganisha na yale ya wengi. Hisia zangu hubadilika. Lakini ninapohisi, namsifu Mungu na kuliamini neno lake.
Ninapokuwa mtupu na sihisi kitu, nafanya vivyo hivyo. Nimeweka agano kuenenda kwa imani wala si kwa hisia.
Bwana anaanza kuihuisha kazi yake kati ya watu wangu. “Bwana asifiwe.” Bwana na akujaze utimilifu wake wote na kukupa nia yote ya Kristo. Ee, uwe mwaminifu! Enenda mbele za Mungu ukawe mkamilifu. Lihubiri Neno. Uwe tayari wakati ukufaao na usiokufaa. Bwana anakupenda. Anatenda kazi pamoja nawe. Ipumzishe nafsi yako kabisa juu ya ahadi ile, “Tazama, mimi nipo pamoja nanyi siku zote, hata ukamilifu wa dahari.”
Askari mwenzako, WILLIAM HILL Huenda wakawepo baadhi watakaopinga mafundisho haya, kwamba yanapuuza kazi ya Roho Mtakatifu mbarikiwa.
Lakini sharti niwaelekeze hao kwenye sura ya utangulizi ya kitabu hiki, ambamo nimejieleza kwa ukamilifu.
Siandiki juu ya upande ule wa jambo hili; nafikiria sehemu ya mwanadamu katika jambo hili, wala si sehemu ya Roho. Najua kwamba yote ambayo mwanadamu aweza kufanya yangekuwa bure kama Roho Mtakatifu asingetenda kazi ndani yake daima. Naandika kama niandikavyo kwa sababu namwamini Roho. Ni nguvu iliyo kuu, iliyopo daima, tayari kuifanya kazi yake. Lakini, kama upepo uvumao upendako, wasikia sauti yake. Lakini huwezi kujua utokako wala uendako. Matendo ya Roho yapita uwezo wetu wa kuyatawala na kuyaelewa.
Matokeo twayajua, na hatua zilizo upande wetu ziongozazo kwenye matokeo hayo, lakini hatujui zaidi ya hapo.
Na hata hivyo, kama mfanyakazi wa kiwandani, twathubutu kuwahimiza watu watende. Sharti wao, kama yule mfanyakazi, waitumaini nguvu isiyoonekana, iitwayo mvuke, iliyo nyuma ya mashine zao. Yaweza kutimiza yasiyowezekana. Twajua kwamba Roho aliye na nguvu atatoa sikuzote nguvu inayohitajika kwa tendo la kila dakika. Twadai kwa ujasiri kwamba sisi, kama waandishi, twaweza kusema, kwa bidii kama Wakristo wengine wo wote, “Twamwamini Roho Mtakatifu.”