Sura 18 · dakika 10 za kusoma
Maombi katika Upatano na Nafsi ya Mungu
“Baba, nakushukuru kwa kuwa umenisikia. Nami nalijua ya kuwa wewe wanisikia sikuzote.”—Yohana xi. 41, 42.
“Ndiwe mwanangu, mimi leo nimekuzaa. Uniombe, nami nitakupa.”—Zab. ii. 7, 8.
KATIKA Agano Jipya twaona tofauti iliyowekwa kati ya imani na maarifa. “Mmoja apewa kwa Roho neno la hekima; na mwingine neno la maarifa, apendavyo Roho yeye yule; mwingine imani, katika Roho yeye yule.” Katika mtoto au Mkristo mwenye moyo mnyofu waweza kuwako imani nyingi pamoja na maarifa machache. Unyofu wa kitoto huikubali kweli bila shida, na mara nyingi haujali sana kujipa wenyewe au wengine sababu yo yote ya imani yake ila hii tu: Mungu amesema. Lakini ni mapenzi ya Mungu kwamba tumpende na kumtumikia, si kwa moyo wote tu bali pia kwa akili yote; kwamba tukue hata kuufahamu ndani hekima ya Kimungu na uzuri wa njia zake zote na maneno yake na matendo yake. Ni kwa njia hii tu ndipo mwamini ataweza kuukaribia kwa ukamilifu na kuutukuza kwa haki utukufu wa neema ya Mungu; na ni kwa njia hii tu ndipo moyo wetu waweza kuzitambua kwa akili hazina za hekima na maarifa zilizomo katika ukombozi, na kuwa tayari kuingia kwa ukamilifu katika wimbo wa juu kabisa uinukao mbele ya kiti cha enzi: “Ee, jinsi ilivyo kuu utajiri wa hekima na maarifa ya Mungu!”
Katika maisha yetu ya maombi kweli hii inatumika kwa ukamilifu. Ingawa maombi na imani ni rahisi kiasi kwamba mtu aliyeongoka karibuni aweza kuomba kwa nguvu, elimu ya kweli ya Kikristo huona katika fundisho la maombi baadhi ya matatizo yake yenye kina kirefu kuliko yote. Kwa kadiri gani nguvu ya maombi ni jambo halisi? Kama ni hivyo, Mungu awezaje kuyapa maombi nguvu kubwa namna hiyo? Tendo la maombi laweza kupatanishwaje na mapenzi na maagizo ya Mungu? Enzi kuu ya Mungu na nia yetu, uhuru wa Mungu na wetu, vyaweza kupatanishwaje?—haya na maswali mengine kama hayo ni mambo yanayostahili kutafakariwa na kuchunguzwa na Mkristo. Kadiri tunavyoyakaribia mafumbo kama hayo kwa bidii na kwa heshima, ndivyo tutakavyozidi kuanguka chini kwa mshangao wa ibada tukimsifu yeye aliyempa mwanadamu nguvu namna hiyo katika maombi.
Mojawapo ya magumu ya siri kuhusu maombi,—gumu ambalo, ingawa halisemwi waziwazi, mara nyingi huyazuia kweli maombi,—latokana na ukamilifu wa Mungu, katika kutokutegemea kwake kabisa kila kitu kilicho nje yake. Je, yeye si yule Aliye asiye na mwisho, ambaye alivyo hutegemea yeye mwenyewe peke yake, ajiamuaye mwenyewe, ambaye mapenzi yake yenye hekima na utakatifu yameamua yote yatakayokuwa? Maombi yawezaje kumshawishi, au yeye asukumwe na maombi kufanya ambalo vinginevyo lisingefanywa? Je, ile ahadi ya kujibiwa maombi si kunyenyekea tu kwake kwa ajili ya udhaifu wetu? Je, yale yanayosemwa juu ya nguvu—ile nguvu iwezayo mengi—ya maombi ni kitu zaidi ya kukubaliana tu na jinsi tufikirivyo, kwa kuwa Mungu hawezi kamwe kuyategemea matendo yo yote yatokayo nje kwa yale ayatendayo? Na je, baraka ya maombi si ule uvutano tu wayafanyao juu yetu sisi wenyewe?
Katika kutafuta jibu la maswali kama hayo, twaona ufunguo katika nafsi yenyewe ya Mungu, katika fumbo la Utatu Mtakatifu. Kama Mungu angekuwa Nafsi moja tu, aliyejifungia ndani yake mwenyewe, kusingekuwa na wazo la kumkaribia wala la kumshawishi. Lakini katika Mungu kuna Nafsi tatu. Katika Mungu tunaye Baba na Mwana, walio na katika Roho Mtakatifu kifungo chao kilicho hai cha umoja na ushirika. Wakati Upendo wa milele ulipomzaa Mwana, na Baba akampa Mwana, kama Nafsi ya Pili, mahali kando yake mwenyewe kama Aliye sawa naye na Mshauri wake, njia ikafunguliwa kwa maombi na uvutano wake katika maisha ya ndani kabisa ya Uungu wenyewe. Kama vile ilivyo duniani, ndivyo ilivyo mbinguni, uhusiano wote kati ya Baba na Mwana ni ule wa kutoa na kupokea. Na kama kupokea huko kunapaswa kuwa kwa hiari na kwa kujiamulia kama vile kutoa, ni lazima kuwe, kwa upande wa Mwana, kuomba na kupokea. Katika ushirika mtakatifu wa Nafsi za Kimungu, kuomba huku kwa Mwana kulikuwa mojawapo ya matendo makuu ya Maisha ya Mungu Aliyebarikiwa Mara Tatu. Kwa hiyo twapata katika Zaburi ya pili: “Mimi leo nimekuzaa; uniombe, nami nitakupa.” Baba alimpa Mwana mahali na nguvu ya kutenda juu yake. Kuomba kwa Mwana hakukuwa maonyesho matupu wala kivuli, bali ni mojawapo ya mienendo ile ya uhai ambamo upendo wa Baba na wa Mwana ulikutana na kukamilishana. Baba alikuwa ameamua kwamba asiwe peke yake katika mashauri yake: alikuwako Mwana ambaye juu ya kuomba na kukubali kwake ndipo utimizo wao ulipotegemea. Na hivyo kulikuwa katika Nafsi yenyewe na Maisha ya Mungu kuomba ambako maombi duniani yalipaswa kuwa taswira yake na mtiririko wake. Si pasipo kujumlisha jambo hili Yesu aliposema, “Nalijua ya kuwa wewe wanisikia sikuzote.” Kama vile Uwana wa Yesu duniani usivyoweza kutenganishwa na Uwana wake mbinguni, vivyo hivyo na maombi yake duniani, ni mwendelezo na mfano wa kuomba kwake mbinguni. Maombi ya mtu Kristo Yesu ni kiungo kati ya kuomba kwa milele kwa Mwana pekee aliye kifuani mwa Baba na maombi ya wanadamu duniani. Maombi yana chanzo chake na asili yake ya ndani kabisa katika Nafsi yenyewe ya Mungu. Kifuani mwa Uungu hakuna neno lo lote litendwalo kamwe pasipo maombi—kuomba kwa Mwana na kutoa kwa Baba.
Jambo hili laweza kutusaidia kiasi kuelewa jinsi maombi ya mwanadamu, yajayo kwa njia ya Mwana, yawezavyo kuwa na matokeo juu ya Mungu. Maagizo ya Mungu si maamuzi aliyoyafanya pasipo kumhusisha Mwana, wala ombi lake, wala ombi litakalopelekwa juu kwa njia yake. La, hasha. Bwana Yesu ndiye mzaliwa wa kwanza, Kichwa na Mrithi wa vitu vyote: vitu vyote viliumbwa kwa yeye na kwa ajili yake, na vitu vyote hushikana katika yeye. Katika mashauri ya Baba, Mwana, kama Mwakilishi wa uumbaji wote, alikuwa na sauti sikuzote; katika maagizo ya kusudi la milele nafasi iliachwa sikuzote kwa ajili ya uhuru wa Mwana kama Mpatanishi na Mwombezi, na hivyo kwa ajili ya maombi ya wote wamkaribiao Baba ndani ya Mwana.
Na kama likija wazo kwamba uhuru huu na nguvu hii ya Mwana ya kutenda juu ya Baba yapingana na kutobadilika kwa maagizo ya Kimungu, tusisahau kwamba kwa Mungu hakuna, kama ilivyo kwa mwanadamu, wakati uliopita ambao kwao amefungwa pasipo kutanguka. Mungu haishi katika wakati wenye yaliyopita na yajayo; tofauti za wakati hazina uhusiano na yeye akaaye katika Umilele. Na Umilele ni Sasa iliyopo daima, ambamo yaliyopita hayapiti kamwe, na yajayo yapo sikuzote. Ili kukidhi udhaifu wetu wa kibinadamu, Maandiko yapaswa kunena juu ya maagizo yaliyopita, na wakati ujao unaokuja. Kwa kweli, kutobadilika kwa shauri la Mungu daima kupo katika upatano mkamilifu na uhuru wake wa kufanya lo lote apendalo. Maombi ya Mwana na ya watu wake hayakupokelewa katika maagizo ya milele kwa namna ambayo matokeo yake yangekuwa ya kuonekana tu; bali kwa namna ambayo moyo wa Baba hujiweka wazi na huru kusikiliza kila ombi liinukalo kwa njia ya Mwana, na kwamba Mungu kweli hujiruhusu kuamuliwa na maombi kufanya ambalo vinginevyo asingelifanya.
Upatano huu mkamilifu na muungano wa Enzi Kuu ya Kimungu na uhuru wa kibinadamu ni fumbo lisiloweza kupimwa kwetu sisi, kwa sababu Mungu kama YULE WA MILELE huzidi mawazo yetu yote. Lakini na iwe faraja yetu na nguvu yetu kuwa na uhakika kwamba katika ushirika wa milele wa Baba na Mwana, nguvu ya maombi ina chanzo chake na uhakika wake, na kwamba kwa muungano wetu na Mwana, maombi yetu hupokelewa na yaweza kuwa na uvutano wake katika maisha ya ndani ya Utatu Uliobarikiwa. Maagizo ya Mungu si kiunzi cha chuma ambacho uhuru wa mwanadamu ungejaribu bure kupambana nacho. La. Mungu mwenyewe ndiye Upendo Ulio Hai, aliye katika Mwanawe kama mwanadamu ameingia katika uhusiano wenye upole kuliko wote na kila kilicho cha kibinadamu, aliye kwa njia ya Roho Mtakatifu huyapokea yote yaliyo ya kibinadamu katika maisha ya Kimungu ya upendo, na hujiweka huru kulipa kila ombi la mwanadamu mahali pake katika utawala wake wa ulimwengu.
Ni katika nuru ya mapambazuko ya mawazo kama hayo ndipo fundisho la Utatu Uliobarikiwa haliwi tena dhana isiyoshikika, bali ni dhihirisho lililo hai la jinsi ambavyo ingewezekana mwanadamu kupokelewa katika ushirika wa Mungu, na maombi yake kuwa jambo halisi katika utawala wa Mungu juu ya dunia hii. Nasi twaweza, kama kwa mbali, kuiona kwa vichache nuru ile itokayo katika ulimwengu wa milele imulikayo juu ya maneno kama haya: “KWA YEYE sisi sote tumepata njia ya kumkaribia BABA KATIKA ROHO MMOJA.”
“BWANA, UTUFUNDISHE KUOMBA.”
Ee Mungu wa milele! Uliye Watatu-Mmoja na Mtakatifu Mara Tatu! Kwa heshima kuu ningependa, hali nimefunika uso wangu, kukuabudu mbele ya fumbo takatifu la Nafsi yako ya Kimungu. Na kama ikikupendeza, Ee Mungu uliye mtukufu kuliko wote, kufunua sehemu yo yote ya fumbo hilo, ningeinama kwa hofu na kutetemeka, nisije nikakukosea, ninapotafakari juu ya utukufu wako.
Baba! Nakushukuru kwa kuwa wewe unalichukua jina hili si kama Baba wa watoto wako hapa duniani tu, bali kwa kuwa tangu milele umekuwako kama Baba pamoja na Mwanao pekee. Nakushukuru kwa kuwa ukiwa Baba waweza kuyasikia maombi yetu, kwa sababu tangu milele umeipa nafasi katika mashauri yako ile kuomba kwa Mwanao. Nakushukuru kwa kuwa tumeona katika yeye hapa duniani, jinsi ulivyokuwa ushirika ule uliobarikiwa aliokuwa nao pamoja nawe mbinguni; na jinsi ambavyo tangu milele katika mashauri yako yote na maagizo yako nafasi iliachwa kwa ajili ya maombi yake na majibu yake. Na nakushukuru zaidi ya yote kwa kuwa kwa njia ya asili yake halisi ya kibinadamu iliyo juu katika kiti chako cha enzi, na kwa njia ya Roho wako Mtakatifu aliye katika asili yetu ya kibinadamu hapa chini, njia imefunguliwa ambayo kwayo kila kilio cha mahitaji ya mwanadamu chaweza kupokelewa ndani na kuyagusa Maisha na Upendo wa Mungu, na kupokea jibu lo lote kitakachoomba.
Ee Yesu uliyebarikiwa! Ambaye ndani yako ukiwa Mwana njia ya maombi imefunguliwa, nawe utupaye uhakika wa jibu, twakusihi, wafundishe watu wako kuomba. Ee, na iwe kila siku hii ndiyo ishara ya uwana wetu, kwamba, kama wewe, twajua ya kuwa Baba hutusikia sikuzote. Amina.
TANBIHI.
“‘Mungu husikia maombi.’ Mtazamo huu ulio rahisi kuliko yote wa maombi umechukuliwa katika Maandiko yote. Haukazii uvutano wa kurudi nyuma wa maombi juu ya moyo wetu na maisha yetu, ingawa waonyesha kwa wingi uhusiano kati ya maombi kama tendo, na maombi kama hali. Bali waweka kwa uhakika mkubwa makusudi ya nje au halisi ya maombi, ya kupata baraka, na vipawa, na wokovu kutoka kwa Mungu. ‘Ombeni, nanyi mtapewa,’ asema Yesu.
“Ijapokuwa fikira hiyo yaweza kuwa ya kweli na yenye thamani, kwamba Mungu, akiyaona tangu mbele na kuyaamuru tangu mbele mambo yote, ameyaona pia tangu mbele na kuyaamuru tangu mbele maombi yetu kuwa viungo katika mnyororo wa matukio, wa sababu na tokeo, kama nguvu halisi, hata hivyo twajihisi tumesadikishwa kwamba hii siyo nuru ambayo katika hiyo akili yaweza kupata amani katika somo hili kuu, wala hatudhani kwamba hapa ndipo penye ile nguvu ivutayo ya kutuvuta katika maombi. Bali twahisi kwamba fikira ya namna hiyo huigeuza nia mbali na Kile ambacho kutoka kwake hutoka msukumo, uhai, na nguvu ya maombi. Mungu aliye hai, aliye wa wakati huu na si wa milele tu, yeye aliye hai, mwenye rehema, Mtakatifu, Mungu ajidhihirishaye kwa nafsi, Mungu asemaye, ‘Nitafuteni uso wangu;’ huu ndio sumaku ituvutayo, huu peke yake ndio uwezao kufungua moyo na midomo. . .
“Katika Yesu Kristo Mwana wa Mungu twapata suluhisho kamili la ugumu huo. Aliomba duniani, na hilo si kama mwanadamu tu, bali kama Mwana wa Mungu aliyefanyika mwili. Maombi yake duniani ni dhihirisho tu la maombi yake tangu milele yote, alipowekwa katika shauri la Kimungu kuwa Kristo. . . . Mwana aliteuliwa kuwa mrithi wa vitu vyote. Tangu milele yote Mwana wa Mungu alikuwa Njia, Mpatanishi. Alikuwa, kwa kutumia lugha yetu isiyo kamili, tangu milele akinena na Baba kwa niaba ya ulimwengu.”—SAPHIR, The Hidden Life, sura vi. Ona pia The Lord’s Prayer, uk. 12.
Sura ya 18 imekamilika
Maombi katika Upatano na Nafsi ya Mungu