Utakatifu na Unyenyekevu

‘Bwana asema hivi, yeye aliye Juu na Aliyetukuka, akaaye milele, ambaye jina lake ni Mtakatifu: Nakaa mahali palipo juu na Patakatifu, pamoja na yeye aliye na roho iliyopondeka na kunyenyekea, ili kuihuisha roho ya wanyenyekevu, na kuihuisha mioyo ya waliopondeka.’—Isaya 57:15.

Ni ya ajabu sana ufunuo tulionao katika Isaya juu ya Mungu, Mtakatifu, akiwa Mkombozi na Mwokozi wa watu wake. Katikati ya watu aliowaumba na kuwaandaa kwa ajili yake mwenyewe, yeye kama Mtakatifu atakaa, akidhihirisha nguvu zake na utukufu wake, akiwajaza furaha na shangwe. Lakini ahadi hizi zote zahusu watu kwa ujumla. Andiko letu la leo lafunua sifa mpya na nzuri hasa ya Utakatifu wa Kimungu katika uhusiano wake na mtu mmoja mmoja. Yeye aliye Juu na Aliyetukuka, ambaye jina lake ni Mtakatifu, na ambaye makao yake yanayomfaa ni umilele peke yake, humwangalia mtu aliye na moyo mnyenyekevu na uliopondeka; pamoja naye atakaa. Utakatifu wa Mungu ni Upendo wake unaojishusha. Kama vile ulivyo moto ulao kwa wote wanaojikweza mbele zake, ndivyo ulivyo kwa roho ya mnyenyekevu kama mwangaza wa jua, unaohuisha moyo na kutoa uzima.

Maana ya kina ya ahadi hii hudhihirika waziwazi tunapoiunganisha na ahadi nyingine za nyakati za Agano Jipya. Sifa kuu ya Agano Jipya, katika ubora wake juu ya lile la kale, ni hii, kwamba ijapokuwa katika sheria na maagizo yake yote yalikuwa ya nje, katika Agano Jipya ufalme wa Mungu ungekuwa ndani. Sheria za Mungu zapewa na kuandikwa moyoni, roho mpya yatiwa ndani yetu, Roho wa Mungu mwenyewe apewa akae ndani ya roho zetu, na hivyo moyo na maisha ya ndani kufanywa yafae kuwa hekalu na makao ya Mungu; ndilo hili lifanyalo upekee wa huduma ya Roho. Andiko letu labda ndilo pekee katika Agano la Kale ambamo kukaa huku kwa Mtakatifu, si katikati ya watu tu, bali ndani ya moyo wa mwamini mmoja mmoja, kwadhihirishwa waziwazi. Katika hili pande mbili za Utakatifu wa Kimungu zingefikia udhihirisho wao kamili: Nakaa mahali palipo juu na patakatifu, na pia pamoja na yeye aliye na roho iliyopondeka na kunyenyekea. Mbinguni kwake juu, mahali palipo juu na palipoinuka, na ndani ya moyo wetu, uliopondeka na kunyenyekea, Mungu ana makao yake. Utakatifu wa Mungu ni utukufu wake unaomtenga kwa umbali usio na kikomo, si na dhambi tu, bali hata na kiumbe, ukimwinua juu yake. Utakatifu wa Mungu ni Upendo wake, ukimvuta chini kwa mwenye dhambi, ili apate kumwinua na kumleta katika ushirika naye na kufanana naye, na kumfanya mtakatifu kama yeye alivyo mtakatifu. Mtakatifu humtafuta mnyenyekevu; wanyenyekevu humpata Mtakatifu: hayo ndiyo mafunzo mawili tunayopaswa kujifunza leo.

Mtakatifu humtafuta mnyenyekevu. Hakuna kitu chenye mvuto kwa Mungu, chenye uhusiano wa karibu na utakatifu, kama roho iliyopondeka na kunyenyekea. Sababu ni dhahiri. Hakuna sheria katika ulimwengu wa asili wala wa kiroho iliyo rahisi zaidi, kuliko kwamba miili miwili haiwezi kukalia nafasi ile ile kwa wakati mmoja. Kadiri tu mwenyeji mpya awezavyo kukiondoa kile kilichojaza nafasi ndivyo aweza kweli kuimiliki. Ndani ya mwanadamu, nafsi imemiliki, na utashi wa nafsi umetawala, na hapana nafasi kwa Mungu. Haiwezekani kabisa kwa Mungu kukaa au kutawala hali nafsi ikiwa kwenye kiti cha enzi. Maadamu, kwa nguvu ipofushayo ya dhambi na kujipenda nafsi, hata mwamini hana ufahamu wa kweli wa kadiri utashi huu wa nafsi utawalavyo, hakuwezi kuwa na toba ya kweli wala unyenyekevu. Lakini utakapogunduliwa na Roho wa Mungu, na nafsi ione jinsi ilivyokuwa nafsi tu iliyokuwa ikimzuia Mungu kwa siri, kwa aibu iliyoje huvunjika, na jinsi itamaniavyo kujitenga kabisa na nafsi, ili Mungu apate mahali pake! Ni kuvunjika huku, na kuendelea kuvunjwa, kunakoelezwa na neno toba. Na nafsi ionapo upumbavu na hatia iliyokuwa nayo, kwa kuiheshimu nafsi kwa siri, ya kumzuia Mtakatifu mahali ambapo yeye peke yake ana haki nayo, na ambapo angepajaza kwa baraka nyingi, hujitupa chini katika kujidhili kabisa, ikiwa na tamaa moja ya kuwa si kitu, na kumpa Mungu mahali na sifa impasazo.

Kuvunjika huku na kudhilika ni kwa uchungu. Uhalisia wake mzito wapatikana katika hili, kwamba nafsi haiwezi kuona kitu chochote ndani yake cha kutumainia au kutegemea. Na kidogo kabisa yaweza kuwaza kwamba ingekuwa kitu cha kupendeza kwa Mungu, au chombo kifaacho kwa baraka ya Kimungu. Na bado ndio huu ujumbe ambao Neno la Bwana laliletea imani yetu. Latueleza kwamba Mtakatifu, akaaye Mahali palipo Juu na palipoinuka, anatafuta na kujiandalia makao hapa duniani. Latueleza, jambo lile ambalo mnyenyekevu na aliyepondeka kweli hangeliweza kamwe kuliwaza, na hata sasa aweza kwa shida kuliamini, kwamba ni, kwamba ni pamoja na hao tu, atakaa. Hawa ndio ambao ndani yao Mungu aweza kutukuzwa, ambao ndani yao kuna nafasi kwake kuchukua mahali pa nafsi na kupajaza mahali palipowazwa kwa nafsi yake mwenyewe. Mtakatifu humtafuta mnyenyekevu. Wakati ule ule tuonapo kwamba hakuna kitu ndani yetu cha kustaajabia au kupumzikia, Mungu huona ndani yetu kila kitu cha kustaajabia na kupumzikia, kwa sababu kuna nafasi kwake mwenyewe. Aliye mnyonge ndiye makao ya Mtakatifu.

Wanyenyekevu humpata Mtakatifu. Wakati ule ule ambao ufahamu wa dhambi na udhaifu, na kugunduliwa kwa kadiri kubwa ya nafsi iliyomo, kunapokufanya uogope kwamba huwezi kamwe kuwa mtakatifu, Mtakatifu hujitoa mwenyewe. Si utakapoiangalia nafsi, na kutaka kujua kama sasa umepondeka na kunyenyekea vya kutosha—la, bali usipoiangalia tena nafsi, kwa sababu umeacha tumaini lote la kuona kitu chochote ndani yake ila dhambi, umwangaliapo Mtakatifu, utaona jinsi ahadi yake ilivyo tumaini lako pekee. Ni katika imani ndipo Mtakatifu hufunuliwa kwa roho iliyopondeka. Imani daima ni kinyume cha kile tuonacho na tuhisicho; humwangalia Mungu peke yake. Nayo huamini kwamba katika ufahamu wake wa ndani kabisa wa kutokuwa mtakatifu, na hofu yake kwamba haiwezi kamwe kuwa takatifu, Mungu, Mtakatifu, afanyaye watu watakatifu, yu karibu kama Mkombozi na Mwokozi. Nayo huridhika kuwa chini, katika ufahamu wa kutostahili na utupu, na hata hivyo kufurahi katika uhakika kwamba Mungu mwenyewe humiliki na kuuhuisha moyo wa aliyepondeka. Heri roho iliyo tayari mara moja kujifunza fundisho hili kwamba, njia yote, litakuwa uzoefu wa pamoja wa udhaifu na nguvu, wa utupu na kujazwa, wa kudhilika kwa kina na kwa kweli, na kukaa kwa kweli na kwa ajabu kabisa kwa Mtakatifu ndani.

Hii kwa kweli ndiyo siri ya kina ya uzima wa Kimungu. Kwa akili ya mwanadamu ni kitendawili. Paulo asemapo juu ya nafsi yake, ‘kama tunaokufa, na tazama, tu hai; kama wenye huzuni, bali siku zote tukifurahi; kama tusio na kitu, bali tukimiliki vitu vyote,’ atoa tu maelezo ya sheria ya ufalme, kwamba nafsi iondolewapo na mwanadamu awapo si kitu, Mungu atakuwa yote. Bega kwa bega na hisia ya ndani kabisa ya kutokuwa kitu na udhaifu, hisia ya utajiri usio na kikomo na furaha isiyoelezeka yaweza kuujaza moyo. Hata uzoefu uwe wa kina na wenye baraka kiasi gani wa ukaribu, wa baraka, wa upendo, wa kukaa kwa kweli kwa Mtakatifu, kamwe si kukaa ndani ya nafsi ya kale; daima ni Uwepo wa Kimungu ukiinyenyekeza nafsi ili kutoa nafasi kwa Mungu peke yake kutukuzwa. Nguvu ya kifo cha Kristo, ushirika wa msalaba wake, hufanya kazi kila wakati bega kwa bega na nguvu na furaha ya ufufuo wake. ‘Yeye ajinyenyekezaye atakwezwa;’ katika maisha ya imani yenye baraka kudhilika na kutukuzwa hutokea kwa wakati mmoja, kila kimoja kikitegemea kingine.

Wanyenyekevu humpata Mtakatifu; na wakiisha kupata, kumiliki huko huwanyenyekeza zaidi tu. Si kwamba hakuna hatari au jaribu la mwili kujikweza katika kumiliki huko, bali, mara ijuapo hatari, roho mnyenyekevu hutafuta neema ya kuogopa daima, kwa hofu iambatanayo tu kwa Mungu peke yake kwa uthabiti zaidi. Kamwe usiwaze hata kwa muda kwamba umefikia hali ambayo nafsi au mwili umekufa kabisa. La; kwa imani waingia na kukaa katika ushirika na Yesu, ambamo vimesulubiwa; ukikaa ndani yake, u huru kutoka nguvu zao, lakini ni kadiri tu uaminipo, na, katika kuamini, umetoka nje ya nafsi na kukaa ndani ya Yesu. Basi, kadiri neema ya Mungu izidipo kuwa nyingi, na kadiri kukaa kwa Mtakatifu ndani kuwavyo na baraka zaidi, dumu chini zaidi. Hatari yako ni kubwa zaidi, lakini Msaada wako sasa u karibu zaidi: uridhike kwa kutetemeka kuungama hatari, kutakufanya uwe hodari katika imani kudai ushindi.

Waaminio, mnaokiri kuwa si kitu, na kutumaini neema peke yake, nawasihi, sikilizeni ujumbe huu wa ajabu. Yeye aliye Juu na Aliyetukuka, ambaye jina lake ni Mtakatifu, na akaaye Mahali Patakatifu, na asiyeweza kukaa mahali pengine ila Mahali Patakatifu, anatafuta makao hapa duniani. Je, utampa? Je, hutaanguka chini mavumbini, ili apate ndani yako moyo mnyenyekevu aupendao kukaa ndani yake? Je, hutaamini sasa kwamba hata ndani yako, hata ujisikie mnyonge na uliyevunjika kiasi gani, yeye hufurahia kufanya makao yake? ‘Heri walio maskini wa roho: kwa kuwa Ufalme ni wao;’ pamoja nao Mfalme hukaa. Ee, hii ndiyo njia ya utakatifu! nyenyekea, na ukaribu na uwepo mtakatifu wa Mungu ndani yako utakuwa utakatifu wako. Usikiapo amri, Uwe mtakatifu, kama mimi nilivyo mtakatifu, imani na iidai ahadi, na kujibu, Nitakuwa mtakatifu, Ee Mungu Mtakatifu Kupita Wote! ikiwa Wewe, Mtakatifu, utakaa pamoja nami.

Uwe mtakatifu, kama mimi nilivyo mtakatifu.

Ee Bwana! Wewe ndiwe uliye Juu na Aliyetukuka, ambaye Jina lako ni Mtakatifu. Na bado wanena, ‘Nakaa mahali palipo juu na patakatifu, na pamoja na yeye aliye na roho iliyopondeka na kunyenyekea.’ Naam, Bwana! roho ichukuapo mahali pa chini, na kuwa na mawazo ya chini juu ya nafsi yake, hata ihisi kwamba si kitu, Wewe hupenda kuja na kufariji, kukaa nayo na kuihuisha.

Ee Mungu wangu! kutokuwa kitu kwangu kama kiumbe kwaninyenyekeza; makosa yangu mengi yaninyenyekeza; udhambi wangu wa asili waninyenyekeza; lakini hili laninyenyekeza kuliko yote, kujishusha kwako kusiko na kikomo, na kukaa ndani kusikoelezeka unakojaalia. Ni Utakatifu wako, ukiichukua dhambi yetu katika Kristo, Upendo wako Mtakatifu ukivumilia dhambi yetu, na kukubali kukaa ndani yetu; Ee Mungu! ni upendo huu upitao ufahamu unaoninyenyekeza. Nakusihi, uache ufanye kazi yake, hata nafsi ifiche kichwa chake na kukimbia mbele ya uwepo wa utukufu wako, na Wewe peke yako uwe yote.

Ee Bwana Mungu Mtakatifu! nakuomba uninyenyekeze. Je, hukukutana na watumishi wako zamani za kale, na kujidhihirisha kwao hata wakaanguka kifudifudi na kuogopa? Wewe wajua, Mungu wangu! sina unyenyekevu wowote niwezao kukuletea. Katika Mwokozi wangu mbarikiwa, aliyejinyenyekeza katika mfano wa mtumishi, hata mauti ya msalaba, najificha. Ndani yake, katika roho yake na mfano wake, ningeishi mbele zako. Wewe ufanye kazi hiyo ndani yangu, kwa Roho Mtakatifu akaaye ndani yangu, na kama nilivyokufa kwa nafsi ndani yake, na msalaba wake unifanyavyo si kitu, kukaa kwako kutakatifu ndani na kunihuishe na kunitia nguvu. Amina.

1. Unyonge na utakatifu. Shikilia kwa nguvu uhusiano wa karibu. Unyonge ni kuchukua mahali panipasapo; utakatifu, ni kumpa Mungu mahali pampasapo. Nikiwa si kitu mbele zake, na Mungu akiwa yote kwangu, ni katika njia ya hakika ya utakatifu. Unyonge ni utakatifu, kwa sababu humpa Mungu utukufu wote.

2. ‘Heri walio maskini wa roho, kwa kuwa ufalme wa mbinguni ni wao.’ Maneno haya ya kwanza ya Bwana alipofumbua midomo yake kuutangaza Ufalme, mara nyingi ndiyo ya mwisho mioyoni mwa wanafunzi wake. ‘Ufalme umo katika Roho Mtakatifu:’ kwa maskini wa roho, wale wajuao kwamba hawana kitu kilicho cha kiroho kweli, Roho Mtakatifu huja kuwa uzima wao. Maskini wa roho ndio Ufalme wa Watakatifu: ndani yao Roho Mtakatifu humdhihirisha Mfalme.

3. Wengi hujitahidi sana kuwa wanyenyekevu mbele za Mungu, lakini kwa wanadamu hushikilia haki zao, na kuilisha nafsi. Kumbuka kwamba shule kuu ya unyenyekevu mbele za Mungu, ni kukubali kudhiliwa na mwanadamu. Kristo alijitakasa katika kukubali udhalilifu na udhalimu ambao watu waovu walimwekea.

4. Unyenyekevu kamwe hauoni uzuri wake wenyewe, kwa sababu hukataa kujiangalia wenyewe: Hustaajabia tu kujishusha kwa Mungu Mtakatifu, na kufurahi katika unyenyekevu wa Yesu, Mtakatifu wa Mungu, Mtakatifu wetu.

5. Kiungo kati ya utakatifu na unyenyekevu ni kukaa ndani. Aliyetukuka, ambaye jina lake ni Mtakatifu, hukaa pamoja na aliyepondeka. Na mahali akaapo ni Mahali Patakatifu.

Siku ya Kumi na Nne.