Ebibala Ebirabika mu Bulamu

Bwe kiba nga byonna ebyogeddwa ku bulamu obukwekeddwa mu Kristo mu Katonda bya mazima, birina okweyoleka mu bulamu bwaffe obwa buli lunaku.

Abo ababunyumirwa basaanidde okuba “eggwanga ery’envuma, erinyiikirira ebikolwa ebirungi.” Mutabani wange bwe yali ku ttendekero eddene, yawandiikira mukwano gwe nti Abakristaayo bateekwa okuba abajulirwa ba Katonda. Ensi tegenda kusoma Bayibuli, naye ejja kusoma obulamu bwaffe. Okukkiriza kwayo mu ddiini yaffe kwesigamye ku bujulizi obulamu bwaffe bwe buwa. Nga ffenna bwe tumanyi, kino kye kiseera eky’ebintu ebikakafu. Abantu bye babuuza biva ku ndowooza ne bidda ku bintu ebya nnamaddala.

Eddiini yaffe bw’eba ey’okugenda mu maaso, erina okukakasibwa nti esinga okuba endowooza obulowooza. Tulina okulaga ebirowoozo by’omulembe gwaffe ebyekenneenya ennyo, amazima amakulu ag’obulamu obukyusiddwa amaanyi ga Katonda ag’ekitalo agakolera mu ffe okukola by’ayagala. “Mutulage ‘engeri z’obulamu,’ bwe bagamba bannassaayansi, era tujja kukkiriza. Ekkanisa bw’eribalaga, mu bammemba baayo bonna, obulamu obutukuvu, ekigo kyabwe ekisembayo kiriwangulwa.” Njagala, nga sinnaggalawo kitabo kyange, okwogera n’obwegendereza obw’amaanyi ku bibala by’obulamu obw’okukkiriza, ng’obwo bwe mbadde nnyonnyola.

Nzikiriza nti bibala bino byetaagisa. Nkubiriza abasomi bange okuwulira obuvunaanyizibwa bwabwe obw’okutambula mu ngeri esaanira okuyitibwa kwabwe okw’ekitiibwa.

Njagala okwogera n’abamu ku mmwe nga mikwano gyange. Nkakasa nti, okuyita mu kitabo kino, okwegomba kwe tugabana kukulidde mu mitima gyammwe, nga bwe kukulidde ne mu gwange. Tusaanidde okutendanga ebirungi by’Oyo eyatuyita okutuggya mu kizikiza n’atuyingiza mu butangaavu bwe obw’ekitalo. Nga mukwano, nsobola okwogera lwatu ne mikwano gyange. Munsonyiwe bwe nnaayogera ku bintu ebimu ebikulu ennyo eby’obulamu n’empisa. Bikulu nnyo eri okukula okwa nnamaddala okw’Omukristaayo.

Omutindo gw’obulamu obutukuvu mu Bakristaayo guli wansi. Okwewaayo kwonna okwa nnamaddala mu bulamu ne mu ntambula kwewuunyisa bangi mu Kkanisa, era emirundi mingi tebakusiima. Abasinga obungi ku abo abeeyita abagoberezi ba Mukama waffe Yesu Kristo tebamufaanana. Omuntu ow’ebweru abatunuulira yandirabye okukwatagana kutono nnyo wakati wabwe naye.

Naye ffe abawulidde okuyita kwa Katonda okw’okwewaayo okujjuvu n’okwesiga, tulina okukola mu ngeri ya njawulo. Tulina okuva mu nsi ne twawukana nayo, era tetulina kugifaanana mu mpisa zaffe wadde mu bigendererwa byaffe.

Tetukyalina kugabana ku mwoyo gwayo wadde ku makubo gaayo.

Emboozi yaffe erina okuba ey’omu ggulu. Tulina okunoonya ebintu ebiri waggulu, Kristo gy’atudde ku mukono ogwa ddyo ogwa Katonda. Tulina okutambula mu nsi nga Kristo bwe yatambula. Tulina okubeeramu endowooza eyali mu ye.

Ng’abatambuze era abagenyi, tulina okwewala okwegomba kw’omubiri okulwana n’emmeeme. Ng’abaserikale abalungi aba Yesu Kristo, tulina okwewala ebya bulijjo eby’ensi nga bwe kisoboka. Kino kwe kusanyusa Oyo eyatulonda okuba abaserikale.

Tulina okwewala buli ngeri ya kibi. Tulina okuba ab’ekisa era abasonyiwa bannaffe. Katonda, ku lwa Kristo, yatusonyiwa. Tetulina kusibira kiruyi abatukola obubi oba abatatulaga kisa. Wabula tusaanidde okusasula ekibi n’ekirungi, n’okukyusiza ettama eddala abo abatulumya. Tulina bulijjo okutwala ekifo ekisembayo wansi mu bantu bannaffe; ne tutanoonya kitiibwa kyaffe, wabula ekitiibwa ky’abalala. Tulina okuba abakkakkamu, abawombeefu, era abagonvu; nga tetulwanirira ddembe lyaffe, wabula eddembe ly’abalala. Byonna bye tukola birina okukolebwa olw’ekitiibwa kya Katonda. Mu bufunze, okuva Oyo eyatuyita bw’ali omutukuvu, naffe tulina okuba abatukuvu mu mpisa zaffe. Kyawandiikibwa nti, “Mubenga batukuvu, kubanga nze ndi mutukuvu.”

Kale, mikwano gyange abaagalwa, kino kyonna kikwata ku bulamu obwa buli lunaku. Mazima kitegeeza obulamu obw’enjawulo ennyo ku bulamu bw’abasinga obungi ku abo abeeyita Abakristaayo. Kitegeeza nti mu mazima ddala era mu bujjuvu tukuba amabega eri okwerowoozaako, n’eri ensonga zaakwo n’ebigendererwa byakwo. Tuli eggwanga ery’enjawulo, eri Katonda n’eri ensi. Obulamu bwaffe n’ebigambo byaffe ebifaanana Kristo bijja kulaga nti tugoberera Mukama waffe Yesu Kristo. Tetuli ba nsi, nga ye bwe yali nga si wa nsi. Tetujja kuddamu kuwulira nti ssente zaffe zaffe, wabula za Mukama, za kukozesebwa mu buweereza bwe. Tetuyinza kukozesa maanyi gaffe okunoonya ebintu by’ensi byokka. Bwe tusooka okunoonya obwakabaka bwa Katonda n’obutuukirivu bwe, tujja kufuna bye twetaaga.

Tujja kugaanibwa okunoonya ebifo ebya waggulu oba amagoba ag’ensi. Tetujja kukkirizibwa kufaanana nsi mu ngeri zaffe ez’okulowooza oba ez’okubeera abalamu. Tetujja kuba na kwegomba kwonna kwetaba mu by’amasanyu ebitaliimu eby’ensi. Tusaanidde okwagala ebintu eby’omu ggulu, so si eby’oku nsi. Tetujja kweweereza ffekka, wabula Mukama waffe. Tujja kutuukiriza emirimu gyaffe obulungi okusinga bwe kyali kibadde. Tujja kukola nga Ekigambo bwe kigamba nti: “Ekyo temukikola lwa kulabibwa, abantu balyoke babasiime, wabula mukolenga ng’abaddu ba Kristo nga mukola n’omutima gwammwe gwonna, nga Katonda bw’ayagala.”

Bwe tutaba na kipimo kitangaavu eky’obulamu bw’Omukristaayo, tuyinza obutategeera ddoboozi lye olw’obutamanya. Kale njagala okwogera lwatu era mu ngeri entegeerekeka. Nkirabye nti, awali okugoberera Mukama mu bwesigwa mu mmeeme eyeewaayo gy’ali, ebintu ebiwerako bigoberera, amangu oba oluvannyuma. Mpolampola, obukkakkamu n’okusirika kw’omwoyo bifuuka obulamu obwa buli lunaku. Wabaawo okukkiriza n’obuwulize okwagala kwa Katonda, nga bwe kujja mu bintu ebibaawo buli lunaku.

Era wabaawo obugonvu mu mikono gya Katonda okukola oba okubonaabona nga bw’ayagala. Ate era, wateekwa okubaawo obuwoomu ng’omuntu asunguwazibwa, emirembe wakati mu kavuyo, n’okukkiriza ebyo abalala bye baagala. Wabaawo obutafaayo ku kunyoomebwa n’obutaba na kweraliikirira. Okutya n’okweraliikirira biggwaawo. Bino byonna, n’ebirabo ebirala bingi eby’ekisa ebifaanana bwe bityo, bye bibala ebya bulijjo eby’obulamu obw’omunda obukwekeddwa mu Kristo mu Katonda.

Ku bikwata ku mpisa zaabwe: bulijjo tulaba Abakristaayo ab’engeri eyo, amangu oba oluvannyuma, nga beewaayo ku mulimu ogumu ogwa Katonda n’ogw’abantu bannaabwe. Baba beetegefu okwewaayo n’okwemalira mu buweereza bwa Mukama waabwe. Tebakyafaayo nnyo ku bintu by’omu nnyumba zaabwe ne ku ngeri gye babeeramu. Eby’okwewunda byonna babifuula bya kubiri ng’ogeraageranya n’ebintu bya Katonda.

Eddoboozi liweebwayo eri Katonda, okwogera n’okuyimba ku lulwe. Ensawo y’ensimbi eteekebwa mu buyinza bwe. Ekkalaamu eweebwayo okuwandiika ku lulwe, emimwa okwogera ku lulwe, emikono n’ebigere okukola by’alagira. Buli mwaka, Abakristaayo ab’engeri eyo beeyongera obutaba ba nsi n’okulowooza ku by’omu ggulu. Beeyongera okufaanana Kristo.

Obwenyi bwabwe bulaga obulamu obulungi obw’obwakatonda obubali munda. Bonna ababatunuulira bamanya nti babeera wamu ne Katonda era babeera mu ye.

Nkakasa nti buli omu ku mmwe awulidde obubonero obumu obuva eri Katonda. Bulaga nga bukyali obulamu bwe nnyonnyola kaakano. Totandise kuwulira, munda wala mu mmeeme yo, eddoboozi lya Katonda nga likwogerako ku bintu bino? Tekikulumye era tekikunakuwazizza mu kiseera kino okuzuula nga bingi nnyo ebikyamu mu bulamu bwo? Emmeeme yo tetawaanyiziddwa kubuusabuusa ku mpisa ezimu ze wali weemalirako edda? Totandise kuwulira nga tobudaala olw’empisa ezimu? Tewandyagadde okuzikyusa? Amakubo ag’okwewaayo n’ag’okuweereza tegatandise kweggulawo mu maaso go, n’ekirowoozo eky’okwegomba nti, “Owange, singa nnyinza okugatambuliramu”?

Okwegomba kwo kwonna, okubuusabuusa kwo, n’ennaku yo, lye ddoboozi ly’Omusumba Omulungi. Likuyita okuva ku byonna ebikontana n’okwagala kwe. Owange! Ka nkwegayirire oleme kukyuka kuva ku kwegayirira kwe okw’ekisa. Tomanyi n’akatono amakubo ag’ekyama gy’ategeka okukutwala ng’ayita mu mitendera gino gyennyini. Tomanyi mikisa minene egiri ku nkomerero yaago. Singa wali ogimanyi, wandigondedde n’essanyu byonna by’akwetaagisa. Osobola okutuuka ku ntikko z’okutuukirira okw’Ekikristaayo. Okukikola, olina okugoberera Omukulembeze anaakutwalayo. Akulaga ekkubo lyo omutendera gumu gumu, ng’ayita mu bulamu bwo obwa buli lunaku. Akusaba kimu kyokka: okwewaayo eri obulagirizi bwe.

Bw’oba okakasiddwa mu mutima gwo ekibi kyonna, eryo lye ddoboozi lya Mukama wo. Kimuweeyo amangu ddala nga bw’alagira.

Sanyuka nti atandise okukukulembera n’okukuluŋŋamya.

Beera mugonvu ddala mu mikono gye egy’amagezi. Genda gy’akusikiriza. Kyuka okuva ku byonna by’akuleetera okwekengera. Mugondere mu bujjuvu. Ajja kukutwala mangu era mu ngeri ennyangu mu bulamu obw’ekitalo obw’okufaanana ye. Bulijja kuba bujulizi eri bonna abakwetoolodde, okusukka ku ekyo ky’olimanya.

Nnamanya omukyala omu eyeewaayo okugoberera Mukama yonna gye yamukulembera. Mu myezi esatu, yava mu kuggwaamu essuubi okw’amaanyi n’atuuka mu kwegatta okw’omukisa ne Mukama waffe Yesu Kristo.

Mu kizikiza kye, yeewaayo eri Mukama. Yamuwaayo okwagala kwe. Yayagala Mukama akolere mu ye, akole ekyo ekimusanyusa. Mukama n’atandika okwogera naye ng’ayita mu Mwoyo we mu mutima gwe. Yamulaga obukolwa obutono obw’okumuweereza. Yamuyita okuva mu makubo gonna agatali ga Kristo.

Yategeera eddoboozi lye. Yatya kimu kyokka: okumujeemera. Bw’atyo n’amugoberera, ng’agondera buli kye yamusaba, yonna gye yamukulembera. Mukama n’amukulembera mu maaso, lunaku ku lunaku. N’amufaananya n’okwagala kwe. Obulamu bwe bwafuuka bujulizi eri abo abaali bamwetoolodde. N’abamu ku abo abaawakanya era abataakkiriza baawalirizibwa okukkiriza nti kyava wa Katonda. Baasikirizibwa ne beewaayo mu ngeri y’emu.

Oluvannyuma lw’emyezi esatu gyokka egy’okugoberera kuno okw’obwesigwa, ekyo ne kituukirira. Yali atambudde mangu nnyo ne kiba nti Mukama we yasobola okubikkulira emmeeme ye eyali ewuniikiridde ebimu ku byama bye eby’okwagala ebisinga obuziba. Yatuukiriza ekisuubizo kya (Ebikolwa by’Abatume 1:5) “Yokaana yabatiza na mazzi, naye mmwe mujja kubatizibwa na Mwoyo Mutukuvu mu nnaku si nnyingi.” ng’amubatiza n’Omwoyo Omutukuvu.

Olowooza yali yejjusizza okumugoberera mu bujjuvu? Oba nti waliwo ekintu ekirala okuggyako essanyu ekijjuza omutima gwe? Yeebaza olw’ekkubo eryamutuusa mu kifo kino eky’ekitalo. Egimu ku mitendera egyo gyali mizibu mu kiseera ekyo, naye tagyejjusa. Bw’oba oyagala omukisa, weewaayo ddala eri Mukama waffe ow’Obwakatonda, nga ye bwe yakola. Toziyiza kwewaayo kwonna kw’akusaba.

Ekkubo erituukiridde lizibu eri omubiri. Naye si lizibu eri okwagala. Singa wali mulwadde era nga weetaaga Katonda, wandyanguyirizza nnyo kwenkana wa? Mazima, osobola okumwesiga! Ebimu by’akusaba biyinza okuba ebintu ebitali bya mugaso munene gy’oli. Biyinza okulabika ng’ebitasaanira kufiibwako Mukama. Jjukira nti Mukama tatunuulira ebyo abantu bye batunuulira; ekitono gy’oli kiyinza okuba, mu maaso ge, ekisumuluzo ky’ekintu ekisinga obuziba. Okukubumba ng’okwagala kwe bwe kuli, ateekwa okukusanga ng’oli mugonvu. Obugonvu buno bufunibwa mangu nnyo bw’ogonda mu bintu ebitono okusinga mu binene. Okwegomba kwo okukulu okumu kwe kumugoberera mu bujjuvu; kale toyinza kumugamba bulijjo nti “Weewaawo, Mukama!” eri ebiragiro bye byonna ebiwoomu, ebitono oba ebinene, n’omwesiga okukukulembera mu kkubo erisinga obumpi okutuuka ku mukisa gwo ogusingira ddala obujjuvu?

Mukwano gwange omwagalwa, kino, era tewali kitono ku kino, kye kyali amakulu g’okwewaayo kwo, ka obe nga wali okimanyi oba nedda. Kyali kitegeeza obuwulize obutaliiko kwekwasa. Kyali kitegeeza nti okwagala kwa Katonda wo okuva olwo kwali kwa kuba okwagala kwo mu mbeera zonna ne mu biseera byonna. Kyali kitegeeza nti, okuva olwo, walekulira eddembe lyo. Weewaayo ddala wansi w’obuyinza bwa Mukama wo. Kyali kitegeeza okumugoberera buli ssaawa, yonna gy’akukulembera, awatali kirooto kya kudda nnyuma. Kaakano nkusaba otuukirize ekigambo kyo. Byonna ebirala bireke bigende. Beera mu bulamu obwa buli lunaku ng’olaga obulamu obw’obwakatonda obuli munda mu ggwe. Wegattiddwa ne Mukama wo n’enkolagana ey’ekitalo. Kale, tambula nga ye bwe yatambula. Laga ensi amaanyi ge ag’okulokola ng’omuleka akulokole ddala. Tolina kutya kukkiriza kino, kubanga ye Mulokozi wo, era amaanyi ge gasobola okukola byonna. Takusaba, mu bunafu bwo, okukikola. Akusaba bwokka okwewaayo gy’ali. Olwo, ajja kukozesa amaanyi ge okukwagaza okukikola n’okukusobozesa okukikola. Omulimu gwo kwe kwewaayo. Ogugwe kwe kukola. Talikuwa kiragiro nga takuwadde maanyi ga kukigondera.

Teweeraliikiriranga bya nkya. Esiga Mukama wo akwagala. Yasuubiza okukulembera endiga ze mu kkubo ery’emirembe era eryangu. Kwata buli mutendera ogw’okweyongerayo nga bw’agukulaga obulungi. Leeta obulamu bwo bwonna, mu buli kitundu kyabwo, gy’ali abuteeketeeke era abukulembere. Goberera n’essanyu era mangu obulagirizi obuwoomu obw’Omwoyo we mu mmeeme yo. Era, lunaku ku lunaku, ojja kumulaba. Ajja kukufaananya nnyo okwagala kwe mu bintu byonna. Ajja, nga bw’onoosobola okukigumira, okukubumba. Olwo, ojja kuba ekibya eky’ekitiibwa kye, ekitukuziddwa era ekyetegefu olw’omulimu gwonna omulungi. Ojja kuba n’essanyu ery’okuba ebbaluwa ya Kristo, emanyiddwa era esomebwa abantu bonna.

Omusana gwo gujja kwaka nnyo ne kiba nti, abantu bwe banaalaba ebikolwa byo ebirungi, bajja kugulumiza Kitaffe ali mu ggulu, so si ggwe.

Katonda yatulonda olubereberye “okufaananyizibwa mu kifaananyi ky’Omwana we”. Kino kitegeeza, kya lwatu, si kufaanana mu ndabika ya mubiri, wabula kufaanana mu mpisa ne mu buzaaliranwa. Kitegeeza okufaanana mu birowoozo, mu nneewulira, mu kwegomba, mu bye twagala ne mu bye tukyawa. Kitegeeza nti tusaanidde okulowooza n’okukola nga Kristo bwe yandikoze, singa yali mu mbeera zaffe.

Omuwala omuto yabuuzibwako omulundi gumu amakulu g’okuba Omukristaayo. Yaddamu nti, “Kitegeeza okuba nga Kristo bwe yandibadde, singa yali muwala muto ng’abeera mu nnyumba yaffe.” Ekyama ky’obulamu bwa Kristo kyali kwagala kwe okutaliimu kwerowoozaako eri abalala. Bwe tuba nga tumufaanana, kino kijja kuba kyama kyaffe naffe. Yalokola abalala, naye ye kennyini teyasobola kwerokola. Ye “teyeesanyusa yekka.” Kale naffe kitugwanidde okukola bwe tutyo, “so si okwesanyusa ffekka.” Wabula tusaanidde okusanyusa muliraanwa waffe, bwe kiba kya bulungi bwe.

Omuhindu omu omulowoozi, eyakyalira gye buvuddeko Bungereza ne Amerika okusoma Obukristaayo, yagamba nti, “Abakristaayo kye beetaaga bwe Bukristaayo bwa Kristo obusingako katono, n’Obukristaayo bw’abantu obukendeezeddwako katono.” Obukristaayo bw’abantu buyigiriza okwefiiriza okwerokola ffekka. Obukristaayo bwa Kristo buyigiriza okwefiiriza okulokola abalala. Obukristaayo bw’abantu buzaala okwerowoozaako okutaliimu bibala okuli mu bingi nnyo eby’eddiini yaffe. Obukristaayo bwa Kristo buzaala obutaba na kwerowoozaako okw’omukisa. Buva mu bulamu obuyiwiddwa ku lw’abalala, nga obubwe bwe bwali. Mu bufunze, ekitabo kyaffe kiyigiriza ekintu kimu: tulina okuba Abakristaayo abafaanana Kristo. Era byonna bye tuyitamu tebiriiko kye bigasa bwe bitaleeta kivaamu kino. “Si bonna abampita nti, ‘Mukama waffe, Mukama waffe,’ be baliyingira obwakabaka obw’omu ggulu, wabula abo bokka abakola ebyo Kitange ali mu ggulu by’ayagala.” (Matayo 7:21)