Essuula 14 · eddakiika 11 ez’okusoma · eddakiika 15 ez’okuwuliriza
Okubuusabuusa
Abakristaayo bangi nnyo baddu ba muze gw’okubuusabuusa. Tewali mutamiivu eyali asibiddwa ddala enjegere z’omuze gwe ogutta okusinga bo bwe basibiddwa enjegere ezo. Obulamu bwabwe bwonna obw’Ekikristaayo lutalo olutakoma. Eggye ly’okubuusabuusa libateega, nga lyetegese okubalumba buli lwe lifuna akaagaanya. Obulamu bwabwe bujjudde obuyinike. Okubuusabuusa kwabwe kuziyiza omugaso gwabwe era kumenya enkolagana yaabwe ne Katonda.
Emmeeme bw’eyingira mu bulamu obw’okukkiriza, ekitabo kino bwe kyogerako, emirundi mingi okubuusabuusa kugobebwa. Naye oluusi kuddamu ne kugolokoka. Kusobola okuleeta okwesittala n’okuggwaamu essuubi. Wabula tekuyinza kuzzaayo ddala mukkiriza mu ddungu eryo ery’ennaku.
Ffenna, awatali kubuusabuusa, tujjukira engeri lugero luli gye lwatusikirizanga ate ne lututiisa nga tukyali baana. Lwali lwogera ku mulamazi Christian okusibibwa mu Kigo ky’Okubuusabuusa omuwagguufu omubi ayitibwa Kuggwaamu-Essuubi. Twasanyuka nnyo bwe yawona okuva mu miryango egyo eminene n’omufuzi oyo omukambwe. Mu kiseera ekyo tetwateebereza nti naffe twali tugenda kusibibwa omuwagguufu oyo yennyini, mu kigo ekyo kyennyini. Naye ntya nti buli muntu ow’omu Kkanisa ya Kristo afunye ku ngeri eyo waakiri omulundi gumu. Bwe kiba nga tekikyali kipya mu birowoozo byammwe, mbeegayiridde muddemu musome ebyo ebyawandiikibwa. Muyinza okusangamu ebyabatuukako mwennyini — ebyali ebizibu ennyo okugumiikiriza era ebinakuwaza okujjukira.
Kya kyewuunyo nti abantu abayitibwa Abakkiriza bateekwa okwatula okubuusabuusa okw’engeri eyo. Erinnya lyabwe liraga nti ekintu kyokka ekibaawulawo kwe kukkiriza. Naye omuze guno gusaasaanidde nnyo ne kiba nti, singa Ekkanisa yali eweebwa erinnya eppya, “Ababuusabuusa” lye lyandibadde erinnya lyokka erigituukirako. Abakristaayo abasinga obungi bakkirizza okubuusabuusa kwabwe. Bakutwala ng’obulwadde obuluma obutayinza kwewalika.
Balowooza nti bateekwa okukugumiikiriza ng’ekitundu ky’okukangavvulwa obulamu kwe butuleetera. Beemulugunya ku kubuusabuusa kwabwe ng’omuntu bwe yeemulugunya ku bulumi n’obulwadde bwe. Baagala okutwalibwa nga “ensonga ey’enjawulo” ey’okugezesebwa okutali kwa bulijjo, eyeetaaga okusaasirwa ennyo n’okulabirirwa ennyo.
Kino kitera okuba bwe kityo ne ku bakkiriza. Beegomba okubeera mu bulamu obw’okukkiriza era batambudde dda amabanga mangi okugenda mu kkubo eryo. Bayinza okuba nga tebakyalina kubuusabuusa kwabwe okw’edda. Okwo kwabatulugunyanga. Beebuuzanga obanga ebibi byabwe byasonyiyibwa era obanga balituuka mu Ggulu. Naye bakyabuusabuusa. Omuze ogwo bagututte butwazi ku mutendera ogw’owaggulu. Mpozzi boogera nti, “Weewaawo, nzikiriza nti ebibi byange bisonyiyiddwa, era ndi mwana wa Katonda olw’okukkiriza mu Yesu Kristo. Sikyayinza kwetantala kukibuusabuusa nate.”
Naye olwo — era “naye olwo” ono kazingiramu okubuusabuusa buli kisuubizo Kitaffe kye yasuubiza abaana be.
Balwana n’ebisuubizo ebyo, nga bagaana okubikkiriza okutuusa lwe banaafuna obukakafu nti bya mazima obusinga ekigambo kya Katonda.
Beebuuza lwaki batambulira mu kizikiza eky’engeri eyo. Beetwala ng’abajulizi. Basinda wansi w’entalo ez’omwoyo ez’enjawulo ze bateekwa okugumiikiriza. Entalo ez’omwoyo! Zandisinze okuyitibwa erinnya erituufu singa tuziyita okujeema okw’omwoyo! Olutalo lwaffe lulina kuba lutalo lwa kukkiriza, era mu kaseera ke tubuusabuusa, olutalo lwaffe lukoma, okujeema kwaffe ne kutandika.
Njagala, bwe kiba kisoboka, okuwakanya ensonga eno yonna n’amaanyi. Kyandibadde kye kimu nga nneegatta ku kwemulugunya kw’omutamiivu. Kyandibadde kye kimu nga nsaba wamu naye afune ekisa okugumiikiriza omuze gwe ogumutta. Busirusiru bwe bumu okubudaabuda emmeeme ezo eziri mu buddu ng’okwemulugunya kwazo okw’obunafu. Siyinza kukola kirala kyonna wabula okulangirira gye ziri okununulibwa okutuukiridde Mukama Yesu Kristo kw’azitegekedde. Nziwolereza, nzeegayirira, era nziragira, n’obulamu bwange bwonna, okukukkiriza zibe ez’eddembe. Sandiwulirizza wadde akaseera akamu ensonga zaazo ez’okuggwaamu essuubi. Osaanidde okuba ow’eddembe, osobola okuba ow’eddembe, era oteekwa okuba ow’eddembe!
Onooŋŋamba nti kya buwaze abaana ba Katonda okumubuusabuusa?
Kya buwaze abaana bo okukubuusabuusa? Wandigumiikirizza okubuusabuusa kwabwe wadde essaawa emu? Wandisaasidde mutabani wo singa akugamba nti, “Taata, siyinza kukkiriza kigambo kyo, siyinza kwesiga kwagala kwo”? Wandimulabye ng’ensonga ey’enjawulo esaanira okusaasirwa? Nzijukira omulundi gumu bwe nnalaba obusungu bwa maama omu gwe nnali mmanyi, obwamusiikuuka okutuuka wansi ddala mu mutima, olw’okubuusabuusa okutonotono omu ku baana be kwe yalaga. Yali aleese abawala babiri abato ewange abandekere ng’agenda okukola emirimu gye. Omu ku bo, n’obwesige obw’essanyu obw’omwana, yeewaayo ddala eri ekisenge ky’abaana mwe bazannyira. Yasangayo ebisanyusa byonna ebyalimu. Yayimba n’azannya okutuusa maama we lwe yakomawo.
Ow’okubiri, n’obwegendereza obutali bwa mukisa obw’abantu abakulu, yatuula yekka mu nsonda. Yali yeebuuza obanga maama we anajjukira okumukomawo. Yatya nti ayinza okwerabirwa. Yalowooza nti maama we yandisanyuse okumwejjako, kubanga yali muwala atawulira. Ku nkomerero, yeesiikuula okutuusa lwe yaggwaamu ddala essuubi. Sijja kwerabira mangu ndabika ya bwenyi bwa maama oyo. Kyali ng’akomyewo, omuwala we omuto ng’akaaba n’amutegeeza ekimutawaanya. Ennaku, okwagala okwalumiziddwa, obusungu, n’ekisa, byonna byalwanagana nga buli kimu kyagala okuwangula. Naye obusungu bwe bwawangula, era mbuusabuusa obanga omuwala oyo omuto yali akangavvuddwa n’amaanyi bwe gatyo emabegako. Ekifaananyi ekyo kinzijidde mu birowoozo emirundi kikumi okuva olwo. Kinjigirizza nnyo. Kimpalirizza okugaana okubuusabuusa okwagala kwa Kitaffe ow’omu ggulu. Okubuusabuusa okwo kubadde kukonkona n’amaloboozi ku luggi lw’omutima gwange nga kwagala kuyingira.
Nkakasa nti eri bangi, okubuusabuusa kye kintu kye beejalabyamu. Okukyeggyako kyandibadde kwefiiriza okusinga obuzibu kwe bamanyi. Kintu kya kwejalabya ekireeta ebivaamu eby’ennaku, nga n’ebirala byonna eby’engeri eyo bwe bikola. Mpozzi bw’olaba ennaku gye kuleese mu bulamu bwo obw’Ekikristaayo, oyinza okukemebwa okugamba nti, “Ennaku! Kino si kya kwejalabya gye ndi, wabula kugezesebwa kwa ntiisa kwokka.” Naye yimirira akaseera. Gezaako okukuleka, era mangu ojja kuzuula obanga kya kwejalabya oba nedda. Okubuusabuusa kwo tekukujjira ng’ekibiina ky’emikwano? Kukusaasira mu bizibu byo era kwagala okukubudaabuda.
Si kya kwejalabya okutuula nakwo, okukusembeza, n’okuwuliriza ensonga zaakwo? Okwegatta nakwo mu kwesaasira? Tekyandibadde kwefiiriza okukukyukira ddala, n’ogaana okuwulira ekigambo kyonna kye kulina okwogera?
Bw’oba tomanyi, gezaako olabe. Tewejalabyangako mu birowoozo ebikakali ku abo abaakukola obubi? Tomanyangako ssanyu ery’okufumiitiriza ku butali kisa bwabwe? Ery’okusensulira mu ttima lyabwe? Ery’okubateebereza ebintu ebya buli ngeri ebibi era ebikuleetera obutateredde? Kyakunakuwazanga nnyo, kya lwatu. Naye bwali buyinike bwa ngeri esikiriza gy’otasobola kuleka mangu. Era bw’atyo bwe kiri n’okwejalabya mu kubuusabuusa. Ebintu bikugendedde bubi mu bulamu bwo.
Enteekateeka za Katonda gy’oli za kyama. Ebikemo byo bya njawulo. Embeera yo erabika nga si ya bulijjo. Kiki ekyandibadde eky’obuzaaliranwa okusinga okusalawo nti, olw’ensonga emu oba endala, Katonda akwabulidde? Nti takwagala era tafaayo ku bulungi bwo? Era nga kikwatira ddala nnyo okukkiriza nti oli mubi nnyo n’atakufaako, oba nti oli muzibu nnyo gy’ali n’atakusobola?
Tomunenya era tomulumiriza butali bwenkanya. Owulira nti osaanidde obutakufaako bwe n’okukugaana kwe olw’obutasaana bwo. Olukujjukujju luno lukusobozesa okwebuusabuusa ng’weefuula omwetoowaze.
Naye oba weejalabya mu birowoozo ebikakali era ebikyamu ku Mukama wo, nga bwe wakola ku mulabe ow’omuntu.
Agamba nti teyajja kulokola batuukirivu, wabula aboonoonyi. Obwonoonyi bwo n’obutasaana bwo bye bisinga okukuwa obwannannyini ku kwagala kwe n’okukulabirira kwe.
Akaliga akatono akaavu akaabula ne kabulira mu ddungu kayinza okugamba nti, “Omusumba tanjagala, tanfaako, era tanjijukira, kubanga mbuze. Ayagala era alabirira obuliga bwokka obutabula.” Era n’omuntu omulwadde ayinza okugamba nti, “Omusawo tajja kujja kundaba, wadde okumpa eddagala lyonna, kubanga ndi mulwadde. Afaayo era akyalira abalamu bokka.” Yesu agamba nti, “Abalamu tebeetaaga musawo wabula abalwadde.”(Matayo 9:12) Era nate agamba nti, “Singa omu ku mmwe abadde alina endiga kikumi, naye emu n’emubulako, taleka ziri ekyenda mu omwenda ku ttale n’agenda anoonya eri ebuze okutuusa Lw’agiraba? Bw’agiraba, agisitula ku bibegabega bye n’agitwala eka ng’ajaguza. Bw’atuuka eka ayita mikwano gye ne baliraanwa be bajje ng’agamba nti, ‘Munsanyukireko kubanga endiga yange eyabadde ebuze, erabise.’”(Lukka 15:4-6) Ebirowoozo byonna ku ye ebyawukana ku bigambo bye ye kennyini bye birowoozo ebikakali. Okubyejalabyamu kibi nnyo okusinga okwejalabya mu birowoozo ebikakali ku mukwano oba omulabe yenna ow’oku nsi. Okuva ku ntandikwa okutuuka ku nkomerero y’obulamu bwo obw’Ekikristaayo, bulijjo kibi okwejalabya mu kubuusabuusa. Okubuusabuusa kwonna kuva wa Setaani, era bulijjo si kwa mazima. Era engeri yokka ey’okukwolekagana nakwo kwe kukugaanira ddala butereevu era n’amaanyi. Kino kintuusa ku kitundu ky’ensonga eno yonna eky’ebikolwa: engeri y’okununulibwa okuva mu muze guno ogutta. Okuddamu kwange kwandibadde nti okununulibwa okuva mu gwo tekuyinza kujja mu ngeri ndala yonna wabula ng’okununulibwa okuva mu kibi ekirala kyonna. Kusangibwa mu Mukama, era mu ye yekka. Oteekwa okumukwasa okubuusabuusa kwo, nga bwe wayiga okumukwasa ebikemo byo ebirala. Oteekwa okukola kye kimu ky’okola n’obusungu bwo oba n’amalala go.
Oteekwa okukiwaayo eri Mukama.
Nzikiriza nti eddagala lyokka kwe kweyama obutaddamu kubuusabuusa, nga bw’owabula omutamiivu okweyama obutaddamu kunywa mwenge. Weesige Mukama yekka akukuume ng’onywedde.
Nga bwe kiri ku kibi ekirala kyonna, ekigo kyakwo kiri mu kwagala kw’omuntu. Oteekwa okuwaayo okwagala kwo okw’okubuusabuusa, nga bwe wandikoze ku kikemo ekirala kyonna. Katonda bulijjo yeddiza okwagala okuweereddwayo gy’ali. Bwe tugamba nti tetujja kubuusabuusa, ne tumuwa omunda waffe ddala, Omwoyo we ajja kukolera mu ffe. Tujja kukuumibwa obutabuusabuusa olw’amaanyi ge amangi. Obuzibu buli nti emmeeme emirundi mingi teyeewaayo ddala. Yeesigalizaako akaddembe akatono ak’okubuusabuusa, ng’ekitwala ng’ekyetaagisa oluusi. Tujja kugamba nti, “Sikyayagala kubuusabuusa,” oba nti, “Nsuubira nti sijja kubuusabuusa.” Naye kizibu okugamba nti, “Sijja kuddamu kubuusabuusa.”
Naye okwewaayo kwonna tekugasa okutuusa lwe kutuuka ku kugamba nti, “Sijja.” Eddembe ly’okubuusabuusa lirina okuweebwayo emirembe gyonna. Era emmeeme erina okukkiriza okubeera mu bulamu obw’okwesiga obutakoma era obutaliimu kulonda. Ndowooza emirundi mingi kyetaagisa okukomya okubuusabuusa kuno. Tulina okutuuka ku kusalawo ku nsonga eno. Nzikiriza nti kyetaagisa ku mubuusabuusa nga bwe kyetaagisa ku mutamiivu. Tekigasa kukuleka mpola mpola. Enkola y’okwekomako ddala yokka y’ekola wano. Emmeeme bw’emala okwewaayo, erina okwesigama ddala ku Mukama okugiwonya mu buli kikemo. Erina okusitula engabo y’okukkiriza mu kaseera ke nnyini olulumbo we lujjira. Erina okukwasa Mukama ekirowoozo ekisooka eky’okubuusabuusa, era erina okugamba omulabe agende akole ensonga eyo ne Mukama.
Erina okugaana okuwuliriza okubuusabuusa wadde akaseera akamu. Ne bwe kulabika nga kwa nsonga oba nga kwa buwombeefu, emmeeme erina okugamba nti, “Siyinza kwetantala kubuusabuusa; nteekwa okwesiga. Mukama mulungi, era ddala ANJAGALA. Yesu andokola; andokola kaakano.” Ebigambo ebyo ebitono ebisatu, nga biddibwamu enfunda n’enfunda, — “Yesu andokola, Yesu andokola,” — bijja kuwangula eggye ly’okubuusabuusa erisinga obunene eryali lirumbye emmeeme. Nkigezezzaako emirundi egitabalika, era sikirabangako nga kigaana. Toyimirira kukubaganya nakwo birowoozo, wadde okugezaako okukakasa nti si kwa mazima. Tokufaako n’akatono; kunyoome ddala. Kuggalire oluggi lwo mu maaso, era gaana n’amaanyi buli kigambo kye kukugamba. Leeta “Kyawandiikibwa nti” ekimu okikasuke ku kwo. Tunuulira Yesu butereevu, omugambe nti omwesiga, era nti omaliridde okumwesiga. Okubuusabuusa kuleekaane nga bwe kunaayagala, tekuyinza kukukolako kabi bw’otokuyingiza.
Kiyinza okulabika ng’oggalawo oluggi ku mikwano gyo egisinga. Omutima gwo gujja kwegomba okubuusabuusa kwo okusinga abaana ba Isirayiri bwe beegomba sefuliya z’ennyama ez’e Misiri. Naye weefiirize; weetikke omusaalaba gwo mu nsonga eno. Gaana awatali kusaasira okuwuliriza ekigambo kyonna. Eggye eddamba ery’okubuusabuusa lyannindirira okuzuukuka ne likonkona ku luggi lwange nga lyagala kuyingira. Tewali kintu kyalabika nga kya ddala oba kya mazima. N’okusinga byonna, kyalabika nga tekisoboka nti nze — omunaku era ow’ennaku — nnali nsobola okuba nga Mukama anjagala, anfaako, oba ankubako eriiso. Singa nnali nsobola okuyingiza okubuusabuusa okwo! Singa nnali nsobola okukuyita kutuule, kwewulire nga kuli waka, nga kyandibadde kya kwejalabya kinene! Naye emyaka mingi emabega, nneeyama obutabuusabuusa. Okumenya obweyamo buno kyandibadde kizibu gye ndi nga okumenya obweyamo bwange obw’obutanywa mwenge.
Saayinza kwetantala kuyingiza kubuusabuusa okusooka. Nnasitula engabo yange ey’okukkiriza mu kaseera ke nnyini lwe nnategeera ebirowoozo ebyo. Eggye eryo lyonna nnalikwasa Mukama wange alivvuunuke. Oluvannyuma ne nneeyongera okugamba nti, “Mukama anjagala. Ye Mulokozi wange ow’akaseera kano era atuukiridde; Yesu andokola, Yesu andokola kaakano!”
Obuwanguzi bwali bwa ddala. Omulabe yajja ng’amataba. Naye Mukama n’ayimusa bbendera okumulwanyisa.
Yawangulwa n’adduka. Emmeeme yange eyimba oluyimba lwa Musa n’abaana ba Isirayiri. Egamba nti: Awo Musa n’abaana ba Isirayiri ne bayimbira Mukama oluyimba luno nga bagamba nti, “Nnaayimbiranga Mukama, kubanga awangudde n’ekitiibwa kingi. Asudde mu nnyanja embalaasi n’omwebagazi waayo.” (Okuva 15:1) “Mukama ge maanyi gange era lwe luyimba lwange, era afuuse obulokozi bwange. Ye Katonda wange, nange nnaamutenderezanga, ye Katonda wa kitange, nange nnaamugulumizanga. Mukama mulwanyi; Mukama, ly’erinnya lye.”(Okuva 15:2-3). Kijja kukuyamba okulwanyisa endumbe z’ekikemo kino eky’okubuusabuusa, bw’onoolaba obulungi nti okubuusabuusa kibi. Kuba kujeemera butereevu Mukama waffe, atulagira nti, “Mbalekera emirembe, era mbawa emirembe gyange. Emirembe gye mbawa tegiringa egy’ensi. Noolwekyo temutyanga era temweraliikiriranga.” (Yokaana 14:27) Bayibuli buli wamu etulagira okwesiga, awatali kwesonyiwa kwonna. Ekiseera n’ebbanga byandimpeddeko okwogera ku kitundu kimu ku kikumi eky’ebyo. Naye tewali ayinza kusoma Zabbuli n’atakakasibwa. Omuntu eyeesiga awatali kubuusabuusa ye yekka asanyusa Katonda era gw’akkiriza. “Okujeema” kwa Isirayiri kwali nti tebeesiga; “Naye bo ne beeyongera bweyongezi okwonoona, ne bajeemera Oyo Ali Waggulu Ennyo nga bali mu ddungu. Ne bagezesa Katonda mu bugenderevu, nga bamusaba emmere gye baalulunkanira. Era ne boogera ku Katonda; nga bagamba nti, “Katonda asobola okutuliisiza mu ddungu? Weewaawo yakuba olwazi, amazzi ne gakulukuta ng’emigga; naye anaatuwa emmere? Anaawa abantu be ennyama?” Awo Mukama bwe yawulira ebyo n’asunguwala nnyo; omuliro gwe ne gwaka ku Yakobo, n’obusungu bwe ne bubuubuukira ku Isirayiri. Kubanga tebakkiriza Katonda, era tebeesiga maanyi ge agalokola.” (Zabbuli 78:17-22.)
Okwawukana ku ekyo, Isaaya ayogera bw’ati ku abo abeesiga: “Mukama alikuuma mirembe oyo amaliridde okumwesiga mu mutima gwe.”(Isaaya 26:3) Tewali kintu kitulumya ng’okubuusabuusibwa mukwano gwaffe. Nkakasa nti tewali kintu kinakuwaza Katonda okusinga okubuusabuusa kwaffe.
Omu ku baana bange, kati ali ne Mukama, yaŋŋamba akawungeezi akamu bwe nnali mmubikka ku kitanda, nti, “Maama, nfunye okubuusabuusa kwange okusooka.” “Owange, Ray,” ne mmugamba, “kwali kwa ngeri ki?” “Kale,” n’addamu, “Setaani yajja gye ndi n’aŋŋamba nti nneme kukkiriza Bayibuli, kubanga tekuli kigambo na kimu ekigirimu eky’amazima.” “Era wamugamba ki?”
Bwe nnamubuuza. “Owange,” n’addamu ng’ajaguza olw’obuwanguzi, “Nnamugamba bugambi nti, Setaani, nja kugikkiriza. Kiwedde!” Nnasanyuka nnyo olw’okutegeera kw’omwana ono mu by’omwoyo. Yali amanyi engeri y’okwolekagana n’okubuusabuusa. Nnamuzzaamu amaanyi, nga mmunnyonnyola nti okubuusabuusa kwonna n’okuggwaamu amaanyi kwonna biva eri omulabe. Mulimba, n’olwekyo tomuwulirizanga n’akatono.
Ekiro ekyaddako, nnali nneerabidde ddala ebyo byonna. N’olwekyo nneewuunya bwe yaŋŋamba, nga mmubikka, nti, “Maama, Setaani azzeemu nate.” “Owange, Ray omwagalwa!” ne ndeekaana nga nneeraliikirivu, “kiki ky’akugambye ku mulundi guno?” “Kale,” n’addamu, “ambuulidde bubuulizi nti ndi muwala mubi nnyo ne kiba nti Yesu tayinza kunjagala. Era nti busirusiru okulowooza nti anjagala.” “Ate kati wamugambye ki?” ne mmubuuza. “Owange!” n’addamu, “Nnamutunuulidde n’obusungu ne mmugamba nti, Setaani, ziba akamwa ko!” Awo n’ayongerako, ng’amwenya, “Tayinza kunnakuwaza n’akatono.” Tewali mmeeme yali erwanye lutalo lusinga olwo omwana ono omuto lwe yalwana, era tewali buwanguzi businga obwo bwali buwanguddwa!
Ggwe emmeeme omwagalwa ebuusabuusa, genda okole bw’otyo; era obuwanguzi obufaanana ng’obwo bunaaba bubwo. Bw’onoomala okussa wansi ekitabo kino, kwata ekkalaamu yo owandiike okumalirira kwo obutaddamu kubuusabuusa. Kifuule endagaano ya ddala wakati w’emmeeme yo ne Mukama. Waayo eddembe lyo ery’okubuusabuusa emirembe gyonna. Okwagala kwo mu nsonga eno kuteeke ku ludda lwa Mukama, era mwesige akukuume oleme kugwa. Mubuulire obunafu bwo n’okubuusabuusa kwo.
Omulabe wo akunafuyizza n’otasobola kwetaasa. Mukwase olutalo lwonna. Mugambe nti tojja kuddamu kubuusabuusa.
Olwo, amaaso go gakuume nga gatunuulidde Yesu.
Kyuka okuva ku ggwe kennyini n’okubuusabuusa kwo. Nywerera ku kukkiriza kwo, kubanga eyasuubiza mwesigwa.
Bw’onoosigala ng’olina obwesige okutuusa ku nkomerero, ojja, ku bw’oyo akwagala, okuwangula n’okukirawo mu nsonga eno.
Essuula 14 ewedde
Okubuusabuusa