Ebizibu Ebikwata ku Kulungamizibwa

Kaakano, omusomi omwagalwa, otandise obulamu obw’okukkiriza. Weewaddeyo eri Mukama obeere wuwe yekka ddala. Akutwaliddeyo era atandise okukubumba okufuuka ekibya eky’ekitiibwa kye. Ekyo omutima gwo kye gusinga okwegomba kwe kubeera omugonvu ennyo mu mikono gye. Oyagala okumugoberera yonna gy’anaakukulembera.

Omwesiga okukolera mu ggwe okwagala n’okukola by’ayagala, olw’okumusanyusa. Naye wano osanga ekizibu kinene. Tomanyi ddoboozi lya Musumba Omulungi. Noolwekyo obuusabuusa ky’akwagaliza.

Katonda akuyita okutambulira mu makubo agamu. Mikwano gyo ne bakiwakanya nnyo. Ate era mikwano gino bayinza okuba nga bakusinga obukulu mu bulamu bw’Ekikristaayo. Era balabika ng’abakusinga ennyo okukula mu mwoyo. Kikuzibuwalira nnyo okubaawukanako oba okubanakuwaza. Ate era tolina bukakafu n’akatono okugondera omulimu gwonna gwe bayinza obutasiima.

Naye tosobola kwesumattulamu birowoozo ebyo. N’ogwa mu kubuusabuusa n’obutateredde. Waliwo ekkubo ery’okuva mu bizibu bino byonna eri emmeeme eyeewaddeyo ddala mu bujjuvu. Nziramu nate: eyeewaddeyo mu bujjuvu. Bw’obaamu akatundu konna akaagala okuwakanya, kizibuwala okumanya Katonda ky’alowooza ku nsonga eyo. Noolwekyo, sooka okakase nti ddala oyagala okugondera Mukama mu buli kimu. Bwe kiba bwe kityo, emmeeme yo yeetaaga kumanya bumanya Katonda ky’ayagala, n’ekikkiriza.

Awo tosobola kubuusabuusa nti ayagala okukimanyisa n’okukulungamya.

Waliwo ebisuubizo bingi ebitegeerekeka obulungi ku nsonga eno. Ng’ekyokulabirako, laba Yokaana 10:3-4: “Era oyo omuggazi amuggulirawo, n’endiga ziwulira eddoboozi lye, aziyita amannya gaazo n’azifulumya ebweru. Azikulembera ne zimugoberera, kubanga zimanyi eddoboozi lye.” Ne Yokaana 14:26: “Naye Omubeezi, Mwoyo Mutukuvu, Kitange gw’alituma mu linnya lyange, bw’alijja alibayigiriza ebintu byonna era alibajjukiza byonna bye nabagamba.” Era ne Yakobo 1:5-6: “Naye obanga omuntu yenna ku mmwe aweebuka mu magezi, asabenga Katonda agabira bonna atakayuka, galimuweebwa. Kyokka amusabenga mu kukkiriza, nga tabuusabuusa, kubanga oyo abuusabuusa ali ng’ejjengo ery’oku nnyanja erisundibwa empewo.” Olw’ebyawandiikibwa ng’ebyo, n’ebirala bingi ebiringa byo, tulina okukkiriza nti okulungamizibwa Katonda kwatusuubizibwa, era okukkiriza kwaffe kulina okukunoonya n’okukusuubira n’obuvumu.

Kino kyetaagisa nnyo; kubanga mu Yakobo 1:6-7 tugambibwa nti, “Kyokka amusabenga mu kukkiriza, nga tabuusabuusa, kubanga oyo abuusabuusa ali ng’ejjengo ery’oku nnyanja erisundibwa empewo. Omuntu ng’oyo bw’atasaba na kukkiriza tasuubira Mukama kumuwaayo kintu kyonna.”

Okusookera ddala, nyweza ensonga eno: okulungamizibwa Katonda kwasuubizibwa. Ddala ojja kukufuna bw’onookusaba.

Tokkiriza kubuusabuusa kwonna kukuggya ku kino.

Ekiddako, jjukira nti Katonda waffe alina okumanya kwonna n’amagezi gonna. Noolwekyo ayinza okukulembera mu makubo omuli emikisa eminene egikulindiridde. Naye mu maaso g’abantu abakwetoolodde abatalaba wala, amakubo ago gayinza okulabika ng’agatuusa mu kutabukatabuka n’okufiirwa.

Olina okukkiriza nti ebirowoozo bya Katonda n’amakubo ge byawukana ku by’omuntu. Ye yekka, amanyi enkomerero okuva ku ntandikwa, y’asobola okulamula ebiriva mu kikolwa kyonna. Olina okutegeera nti okwagala kw’akwagalamu kuyinza okukutuusa ku kukola ekyo mikwano gyo egy’omu mutima kye bataagala.

Olina okuyigira ku Lukka 14 n’ebyawandiikibwa ebirala ebifaanana bwe bityo: “Omuntu bw’anajjanga gye ndi, n’atakyawa kitaawe, oba nnyina, oba mukyala we n’abaana be, oba baganda be oba bannyina, newaakubadde obulamu bwe ye yennyini, tayinzenga kuba muyigirizwa wange. Era oyo ateetikka musaalaba gwe n’angoberera, tayinza kuba muyigirizwa wange. Singa omu ku mmwe ayagala okuzimba omulungooti, tamala kutuula n’abalirira omuwendo omulimu ogwo gwe gunaatwala, n’alaba obanga ensimbi ezeetaagibwa azirina okugumaliriza? Kubanga singa tagumaliriza n’akoma ku musingi gwokka, buli agulaba atandika okumusekerera, nga bw’agamba nti, ‘Omuntu ono yatandika okuzimba naye n’alemwa okumaliriza!’ Oba kabaka ki agenda okulwana ne kabaka omulala amulumba, tamala kutuula n’abalirira obanga n’abaserikale omutwalo ogumu b’alina, asobola okulwanyisa kabaka omulala ajja okumulumba n’abaserikale emitwalo ebiri? Bw’afumiitiriza n’alaba nga tajja kusobola, atumira kabaka oli omubaka, ng’akyaliko wala, okuteesa emirembe. Kale, buli muntu ku mmwe ateefiiriza byonna by’alina, tayinza kuba muyigirizwa wange.” (Lukka 14:26-33.)

Okusobola okuba omuyigirizwa wa Mukama wo, oyinza okwetaaga okuleka byonna by’olina. Oyinza okuwalirizibwa okukuba amabega ab’omu maka go, oba n’obulamu bwo bwennyini. Kino bwe kitategeerwa bulungi, emmeeme eyinza okubonaabona. Emirundi mingi ekkubo ly’omwana ery’obuwulize linyiiza abo b’asinga okwagala. Bw’atasobola kwesiga Mukama mu kino, ajja kubula.

Kya mazima nti kino kikwatagana n’obuvunaanyizibwa bwaffe obw’okussaŋŋana ekitiibwa n’okwagalana mu nkolagana ez’enjawulo ez’obulamu. Gye tukoma okusemberera Kristo, gye tukoma okulaga obuwombeefu n’obukkakkamu bwe. Era tujja kuba ba kisa eri abatulabirira n’abatuwabula mu buzaaliranwa. Okulungamya kwa Mukama waffe bulijjo kujja kweyoleka mu Mwoyo wa Mukama waffe. Bwe tuba nga mu kumugondera tukola ekyo mikwano gyaffe kye bataagala, okwagala kwaffe n’obugumiikiriza bijja kukakasa ekigendererwa kyaffe. Naye ensonga eno bw’emala okutereera, kaakano tubuuza nti okulungamya kwa Katonda kunaatutuukako kutya? Tunaamanya tutya eddoboozi lye?

Waliwo amakubo ana ag’enjawulo Katonda mw’ayogerera: 1. eddoboozi ly’Ebyawandiikibwa, 2. ebyo Omwoyo Omutukuvu by’atuwuliza munda, 3. okusalawo kwaffe okw’amagezi agasinga, ne 4. embeera Katonda z’ateekateeka. Ebina bino bwe bikwatagana, tuyinza okugamba nga tetutya nti Katonda y’ayogera. Kino nkissaawo ng’etteeka eritayinza kuwakanyizibwa muntu yenna: eddoboozi lye bulijjo lijja kukwatagana nalyo lyennyini, ne bw’anaayogera mu makubo mangi atya.

Amaloboozi gayinza okuba mangi, naye obubaka buyinza kuba bumu bwokka. Katonda bw’aŋŋamba mu ddoboozi erimu okukola ekintu oba obutakikola, tayinza n’akatono kuŋŋamba kikontana nakyo mu ddoboozi eddala. Amaloboozi bwe gakontana, ayogera tayinza kuba y’omu.

Etteeka lyange ery’okwawula eddoboozi lya Katonda kwe kuligezesa ku kukwatagana kuno. Bwe mba n’ekyo kye mpulira munda, nnina okukebera obanga kikwatagana n’Ebyawandiikibwa. Era nnina okulaba obanga okusalawo kwange okw’amagezi agasinga kukisiima, era, nga ffe Abakwakeri bwe twogera, obanga “ekkubo liggulawo” okukikola. Okugezesa kwonna ku kuno bwe kulemwa, si kya bukuumi kweyongerayo. Nnina okulindirira nga ndi musirifu era nga nneesiga okutuusa Mukama lw’andaga we bikwataganira. Ajja kukikola, bwe kiba nga ddala ddoboozi lye eryogedde. Kubanga tetulina kubuusa maaso nti waliwo n’amaloboozi amalala agoogera eri emmeeme. Waliwo eddoboozi ery’omwanguka era erireekaana ery’obwannakyemalira, bulijjo erinoonya okuwulirwa. Era waliwo n’amaloboozi g’emyoyo emibi egilimba. Gyekweka ne gyetegekera okutega buli mutambuze ayingira mu bifo bino ebya waggulu eby’obulamu obw’omwoyo.

Mu bbaluwa y’emu etugamba nti Katonda “yatuzuukiriza wamu ne Kristo okuva mu kufa ne tufuna obulamu, era atutuuzizza mu bifo eby’omu ggulu, okumpi ne Kristo Yesu” (Abaefeso 2:6), tugambibwa era nti eyo tujja kulwana n’abalabe ab’omwoyo: “Kubanga tetumeggana na mubiri wadde musaayi, wabula tulwanyisa abafuzi, n’ab’obuyinza, n’amaanyi ag’ensi ag’ekizikiza, n’emyoyo emibi egy’omu bifo ebya waggulu.” (Abaefeso 6:12). Abalabe bano ab’omwoyo, ne bwe banaaba baani, balina okwogera naffe nga bayita mu busobozi bwaffe obw’omwoyo. Noolwekyo amaloboozi gaabwe, nga erya Katonda, gajja kuba ng’ekintu ekiwulirwa munda mu myoyo gyaffe.

Noolwekyo, nga Omwoyo Omutukuvu bw’ayinza okututegeeza Katonda by’ayagala ng’ayita mu ebyo by’atuwuliza munda, n’abalabe bano ab’omwoyo bwe batyo bwe bayinza okukola.

Bajja kututegeeza bo bye baagala nga bayita mu ebyo bye batuwuliza munda, wadde nga tebeeyanjula mannya gaabwe. Kyeyoleka lwatu, noolwekyo, nti twetaaga engeri y’okugezesa. Tulina okugezesa ebyo bye tuwulira munda. Kino kwe kumanya ddoboozi lya ani eryogera. Era okugezesa okwo bulijjo kujja kuba kukwatagana kwe njogeddeko. Mu kugezaako okussaamu Omwoyo wa Katonda ekitiibwa mu ngeri enkyamu, Abakristaayo abamu abeesimbu basudde ku bbali Bayibuli, era ne bagimenya. Babuusizza amaaso obubonero obweyoleka obw’enteekateeka ya Katonda, era ne bavumirira okusalawo kwabwe okw’amagezi agasinga. Katonda, alaba emitima gyabwe emyesimbu, asobola okusonyiwa, era ddala asonyiwa. Naye ebivaamu mu bulamu buno emirundi mingi binakuwaza nnyo.

Tulina okusooka okugezesa eddoboozi lyonna eryeyita erya Katonda. Lirina okukwatagana mu mpisa n’endowooza ya Katonda n’ebyo by’ayagala, nga bwe byabikkulwa mu Njiri ya Kristo. Buli ekikontana na kino tekiyinza kuva eri Katonda, kubanga Katonda tayinza kwekontanya. Tetuyinza kusuubira kubikkulirwa okw’enjawulo okutuukako butereevu okutuusa nga tumaze okunoonya n’okugondera Katonda by’ayagala, nga bwe byabikkulwa mu Bayibuli. Ensobi nnyingi nnyo ezireeta akabi zikolebwa ku nsonga eno ey’okulungamizibwa olw’okubuusa amaaso etteeka lino eryangu. Kitaffe bw’aba ng’atuwadde dda ebiragiro ebitegeerekeka, tajja kutubikkulira kirala kyonna. Tewali muntu yeetaaga, oba ayinza okusuubira, okubikkulirwa okumutuukako butereevu okumugamba obutabba. Katonda yamala dda okulangirira mu Byawandiikibwa ky’ayagala ku nsonga eyo mu ngeri etegeerekeka obulungi. Kirabika nga kyeyoleka bulungi nnyo ne kiba nti sandikyogeddeko. Naye nsisinkanye Abakristaayo abaakibuusa amaaso ne bafuuka abakyamu abaasukkiriza.

Kubanga Ebyawandiikibwa bitegeeza mu bulambulukufu, ne ku nsonga entono, okusinga abantu abasinga obungi bwe balowooza. Era tewali nsonga nnyingi nkulu mu bulamu ezitayinza kusangirwa bulagirizi bulambulukufu mu kitabo kya Katonda.

Ku nsonga y’engoye, tulina 1 Peetero 3:3-4: “Okweyonja kwammwe kulemenga kuba kwa kungulu: nga mu misono gy’enviiri n’egy’amajjolobera ag’ebyo ebyambalwa mu bulago ne ku matu, n’egy’ebyambalo. Naye kube kwa mu mutima munda; okweyonja okutayonooneka okw’omwoyo omuwombeefu era omuteefu, era okwo kwe kw’omuwendo ennyo mu maaso ga Katonda.” ne 1 Timoseewo 2:9-10: “Era kye njagala abakazi bambalenga ebyambalo ebisaanira, beegenderezenga, nga tebeemalira mu misono gya nviiri, ne mu kwewoomya nga bambala ebya zaabu n’amayinja ag’omuwendo, wadde okwambala engoye ez’omuwendo ennyo. Wabula babe n’ebikolwa ebirungi, nga bwe kisaanira abakazi abassaamu Katonda ekitiibwa.”

Ku nsonga y’okwogera, tulina Abaefeso 4:29: “Mwekuume mulemenga okwogera ebigambo ebitasaana, wabula mwogerenga ebyo byokka ebizimba nga buli muntu bwe yeetaaga, biryoke bigase abo ababiwulira,” ne 5:4: “Mwewale okwogera eby’ensonyi, n’eby’obusirusiru, n’okubalaata ebitasaana. Mwebazenga bwebaza Katonda.” Ku nsonga y’okuwalana eggwanga olw’ebibi bye bakukoze n’okulwanirira eddembe lyo, tulina (Abaruumi 12:19-21): “Abaagalwa, temuwalananga ggwanga, era ekiruyi mukirekere Katonda, nga bwe kyawandiikibwa nti, “Okuwoolera eggwanga kwange, nze ndisasula,” bw’ayogera Mukama. “Noolwekyo omulabe wo bw’alumwanga enjala, muliisenga; bw’alumwanga ennyonta muwenga ekyokunywa, bw’okola bw’otyo olimukumira amanda g’omuliro ku mutwe gwe.” Towangulwanga kibi, naye wangulanga ekibi ng’okola obulungi,” ne (Matayo 5:38-48): “Mwawulira nga kyagambibwa nti, ‘Omuntu bw’anaggyangamu eriiso lya munne n’erirye linaggibwangamu. Oba omuntu bw’anaaggyangamu erinnyo lya munne, n’erirye banaalikuulangamu.’ Naye mbagamba nti, Temuwakananga na mubi, naye omuntu bw’akukubanga oluyi ku ttama erya ddyo omukyusizanga n’ettama eryokubiri.

Omuntu bw’ayagalanga okuwoza naawe atwale essaati yo, omulekeranga n’ekkooti yo. N’oyo akuwalirizanga okumwetikkirako omugugu gwe kilomita emu, omutwalirangako n’eyokubiri. Akusaba omuwanga, n’oyo ayagala okukwewolako tomukubanga mabega. Mwawulira ab’edda bwe baagambibwa nti, ‘Yagalanga muliraanwa wo, naye okyawenga mulabe wo.’ Naye nze mbagamba nti, Mwagalenga abalabe bammwe! Musabirenga ababayigganya! Bwe mulikola bwe mutyo muliba baana ba Kitammwe ali mu ggulu. Kubanga omusana gwe agwakiza abalungi n’ababi, era n’enkuba agitonnyeza ab’amazima n’abatali ba mazima. Bwe mwagala ababaagala bokka, mufunamu ki? N’abawooza bwe bakola bwe batyo. Era bwe munaalamusanga baganda bammwe bokka, munaaba mulina njawulo ki n’abalala? Kubanga ne bannamawanga bwe bakola bwe batyo. Naye mmwe kibagwanira okubeeranga abatuukirivu nga Kitammwe ali mu ggulu bw’ali Omutuukirivu.”

“Kubanga kya mukisa omuntu bw’abonyaabonyezebwa awatali nsonga, n’agumiikiriza olw’okutuukiriza ekyo Katonda ky’ayagala. Kale kitiibwa ki kye mufuna bwe mugumiikiriza mu kubonaabona olw’okukola ekibi? Naye Katonda abasiima bwe mugumiikiriza nga mubonyaabonyezebwa olw’okukola obulungi. Ekyo kye mwayitirwa kubanga ne Kristo yabonyaabonyezebwa ku lwammwe, n’abalekera ekyokulabirako kye musaana okugoberera.” (1 Peetero

2:19-21) Ku nsonga y’okusonyiwagana, tulina (Abaefeso 4:32): “Mubenga ba kisa, buli omu alumirwenga munne, era musonyiwaganenga, nga Katonda bwe yabasonyiwa mu Kristo.”

Makko 11:25-26: “Bwe mubanga mugenda okusaba musonyiwenga omuntu yenna gwe mulinako ensonga, ne Kitammwe ali mu ggulu alyoke abasonyiwe ebyonoono byammwe.” Ku nsonga y’okwefaanaanyiriza ensi, tulina (Abaruumi 12:2): “So temwefaananyirizanga ba mirembe gino, naye mukyusibwe olw’okudda obuggya mu birowoozo byammwe okukakasibwa okusiimibwa kwa Katonda, okusanyusa era okw’amazima.” ne (1 Yokaana 2:15-17): “Temwagalanga nsi, wadde eby’ensi. Kubanga omuntu yenna ayagala ensi taliimu kwagala kwa Kitaffe. Kubanga buli eky’ensi: okwegomba kw’omubiri, n’okwegomba kw’amaaso, n’okwekuluntaza okw’obulamu, si bya Kitaffe, naye bya nsi. Ensi n’okwegomba kwayo byonna biggwaawo, naye buli akola Katonda by’ayagala abeerera emirembe gyonna.

“Mmwe abenzi temumanyi ng’okuba mikwano gy’ensi bulabe eri Katonda?

Noolwekyo omuntu yenna bw’alondawo okuba mukwano gw’ensi afuuka mulabe wa Katonda.” (Yakobo 4:4) Ku nsonga y’okweraliikirira okwa buli ngeri, tulina (Matayo 6:25-34): “Noolwekyo mbagamba nti, Temweraliikiriranga bya bulamu bwammwe, bye munaalya oba bye munaanywa, wadde ebyokwambala. Kubanga obulamu businga ebyokulya, n’omubiri gusinga ebyambalo. Mulabire ku nnyonyi ez’omu bbanga! Tezisiga so tezikungula so tezikuŋŋaanyiza mmere mu tterekero, naye Kitammwe ali mu ggulu aziriisa. Naye mmwe temusinga nnyo ennyonyi ezo? Ani ku mmwe, bwe yeeraliikirira, ayinza okwongerayo obulamu bwe akatundu n’akamu?

Naye lwaki mweraliikirira ebyokwambala? Mulabire ku malanga ag’oku ttale! Tegaliiko kye geekolera, naye ne Kabaka Sulemaani mu kitiibwa kye kyonna teyagenkana mu kwambala. Naye obanga Katonda ayambaza obulungi bw’atyo omuddo ogw’omu nsiko ogw’ekiseera obuseera, ogubaawo leero ate enkeera ne gwokebwa mu kyoto, talisingawo nnyo okubambaza? Nga mulina okukkiriza okutono! Noolwekyo temweraliikiririranga nga mugamba nti, ‘Tunaalya ki?

Oba nti, Tunaanywa ki? Oba nti, Tunaayambala ki?’ Ebyo byonna bannamawanga bye bayaayaanira. Naye Kitammwe ali mu ggulu amanyi ng’ebyo byonna mubyetaaga. Naye musooke munoonye obwakabaka bwa Katonda n’obutuukirivu bwe, ebyo byonna mulibyongerwako. Noolwekyo temweraliikiriranga bya nkya. Kubanga olunaku olw’enkya lulyeraliikirira ebyalwo. Buli lunaku lulina emitawaana gyalwo egimala.”

“Temweraliikiriranga kintu na kimu, wabula mu buli kintu mu kusabanga ne mu kwegayiriranga awamu n’okwebazanga, mutegeezenga Katonda bye mwetaaga. N’emirembe gya Katonda, egisukkiridde okutegeera kwammwe ginaabakuumanga amagezi gammwe n’emitima gyammwe mu Kristo Yesu.” (Abafiripi 4:6-7) Ebyo mbiwa ng’ebyokulabirako byokka, okulaga obulagirizi bwa Bayibuli bwe buli obujjuvu ennyo era obw’omugaso mu bulamu obwa bulijjo. Bw’oba otabuddwatabuddwa, sooka okebere obanga Bayibuli eyogera ku kibuuzo kyo. Saba Katonda akubikkulire by’ayagala ng’ayita mu Byawandiikibwa. Era buli ekinaakulabikira ng’ekiyigirizibwayo mu bulambulukufu, ekyo olina okukigondera. Okusoma n’okufumiitiriza ku kiwandiiko kino eky’endowooza ya Katonda n’ebyo by’ayagala kutumulisa. Omwoyo eyaluŋŋamya Ebyawandiikibwa ajja kukikola. Awo obuwulize bwaffe bujja kuba ng’obugondera ekigambo ekiramu eky’ekiseera kino. Kijja kuba nga Mukama waffe akitwogera leero ng’ayima mu Ggulu. Bayibuli bubaka bwa Katonda obw’edda, bwe yatuweereza edda. Naye era bubaka bwa kaakano, bwe atuweereza kati buli lwe tugisoma.

“Ebigambo bye njogedde gye muli gwe mwoyo era bwe bulamu. Mulina okubigondera. Kiragiro, kya buli muntu kinnoomu era kya kaakano.” Naye tulina okujjukira nti Bayibuli kitabo kya misingi. Si kibinja kya bigambo ebitakwatagana. Ebyawandiikibwa ebimu nga biggiddwa mu kifo kyabyo biyinza okukozesebwa okukkiriza ebintu ebikontana n’emisingi gy’Ebyawandiikibwa.

Gye buvuddeko nnawulira ku mukyala Omukristaayo mu lukuŋŋaana olumu mu bitundu by’ebugwanjuba. Ekyawandiikibwa ekigamba nti, “Kubanga tutambula lwa kukkiriza so si lw’amaaso gaffe bye galaba,” kye kyamuleetera ekirowoozo. Yawulira nti kiragiro kya kugonderwa nga bwe kiri mu bigambo byennyini. Awo ne yeesiba ekitambaala ku maaso, n’akakaatika okutambula ng’adda eno n’eri mu kkubo eriri wakati w’entebe, okulaga okutambula okw’okukkiriza. Mangu ddala n’aseerera n’agwa ku sitoovu, ne yeesiriira. Oluvannyuma ne yeewuunya ekyo eky’ekyama Katonda kye yamutuusaako.

Singa yakozesa Ebyawandiikibwa n’amagezi ag’obuzaaliranwa, yandiwonye obulimbalimba obwo.

Okugezesa okwokubiri, noolwekyo, kwe kusalawo kwaffe okw’amagezi agasinga, oba amagezi ag’obuzaaliranwa. Kikyali kya mazima leero nga bwe kyali mu biseera bya Sulemaani nti “abategeevu beeyongere okubangulwa.” N’okubuulirira kwe kukyatukwatako: “Ddala amagezi kye kintu ekisingira ddala obukulu; noolwekyo fuba ofune amagezi, era fubira ddala nnyo ofune okutegeera.” Ebyawandiikibwa bigamba nti kikulu nnyo abaana ba Katonda okukozesa obusobozi bwabwe bwonna mu lugendo lwabwe mu nsi muno. Balina okukozesa obusobozi bwabwe obw’okungulu mu kutambula kwabwe okw’okungulu, n’obusobozi bwabwe obw’omunda mu kutambula kwabwe okw’omunda. Okusuubira “okukuumibwa” obutasiitaala ku bigere nga batambula bazibiddwa amaaso, kye kimu n’okusuubira “okukuumibwa” obutasiitaala mu mwoyo nga babuusa amaaso okusalawo kwabwe n’amagezi ag’obuzaaliranwa.

Nnabuuza Omukristaayo omukazi “ow’endowooza ennamu” engeri gy’ayawulamu emyoyo egy’obulimba n’Omwoyo Omutukuvu. Yanziramu nti, “Mbakonkona ku mutwe ne ndaba obanga balina amagezi ag’obuzaaliranwa gonna.” Abamu bayinza okugamba nti, “Naye tetusaanidde kwesigama ku kutegeera kwaffe okw’obuntu mu bintu bya Katonda.” Nziramu nti tetusaanidde kwesigama ku kutegeera kwaffe okutannamulisibwa. Tusaanidde okwesigama ku kusalawo kwaffe n’amagezi ag’obuzaaliranwa Omwoyo wa Katonda by’amulisizza. Kwe kugamba, Katonda ajja kwogera naffe ng’ayita mu busobozi ye yennyini bwe yatuwa, so si nga tabuyiseemu. Tulina okukozesa amaaso gaffe nga tutambula, ne bwe tuba abeesigwa batya.

Mu ngeri y’emu, tulina okukozesa ebirowoozo byaffe mu bulamu bwaffe obw’omunda.

Okugezesa okwokusatu era okusembayo kwe kw’embeera Katonda z’ateekateeka. “Okukulembera” bwe kuba nga kuva eri Katonda, bulijjo ekkubo lijja kugguka okukutuukiriza. Mukama waffe kino akitukakasa mu Yokaana 10:4, awagamba nti: “Azikulembera ne zimugoberera, kubanga zimanyi eddoboozi lye.” Weetegereze wano ebigambo “azikulembera” ne “zimugoberera.” Akulembera okuggulawo ekkubo, ffe ne tugoberera mu kkubo eryo eriggule. Omukristaayo tasaanidde kwekakaatikira kkubo n’alinnyirira buli kimuziyiza. Ekyo tekiba kabonero n’akatono nti okukulembera kuva eri Katonda. Mukama bw’aba “atukulembera,” ajja kutuggulirawo enzigi zonna, era tetujja kwetaaga kuzimenya ffe fennyini.

Ensonga ey’okuna y’eno: Tulina okugezesa ebyo bye tuwulira munda ku maloboozi amalala asatu. Era tulina okugezesa amaloboozi ago ku ebyo bye tuwulira munda. Bwe tuwulira nga “tuziyizibwa mu mutima” ku kintu kyonna, tulina okulinda okutuusa ng’okuziyizibwa okwo kuvuddewo nga tetunnakola. Omukristaayo omu eyali akuze amangu mu bulamu obw’omwoyo yambuulira ekyama kino: “Bulijjo nfaayo ku biziyiza.” Tetusaanidde kubuusa maaso ddoboozi lyaffe ery’omunda, wadde okulirinnyirira, okusinga bwe tusaanidde okukola ku maloboozi amalala asatu ge njogeddeko.

Amaloboozi gano ana, kale, bulijjo gajja kusangibwa nga gakkiriziganya mu buli kukulembera okuva eri Katonda ddala: eddoboozi ly’ebyo bye tuwulira munda, eddoboozi ly’Ebyawandiikibwa, eddoboozi ly’okusalawo kwaffe okutukuziddwa. N’eddoboozi ly’embeera Katonda z’ateekateeka. Gano ana bwe gataakkiriziganye mu kusooka, tulina okulinda okutuusa lwe ganaakkiriziganya.

Okuwulira okuva eri Katonda nti “kino kye kinsaanidde okukola,” okuva mu kukwatagana kw’amaloboozi ga Katonda gonna ag’enjawulo, gwe musingi gwokka ogw’obukuumi ku buli kikolwa. Bwe mmaze okulabula ku bifo eby’akabi, kale nzikiriza kaakano njogere nga ndi wa ddembe. Nneegomba essanyu ly’okutuuka kuno okw’obutereevu Katonda kw’atutegeezamu by’ayagala. Nkiraba ng’ekisinga mu nkizo zonna. Okusookera ddala, nti Katonda anjagala nnyo okutuuka n’okufaayo ku bintu ebitono eby’obulamu bwange, kya kitalo ddala.

Era nti yandimbuulidde byonna ebikikwatako. Era okumanya engeri y’okubeera n’okutambula ndyoke mmusanyuse mu bujjuvu, kirabika kirungi nnyo ne kitakkirizika.

Tetufaayo ku bintu ebitono eby’obulamu bw’abantu okuggyako nga tubaagala. Tetufaayo ku ebyo abantu abasinga obungi bye bakola oba engeri gye bakozesaamu ebiseera byabwe. Naye bwe twagala omuntu, tutandika okufaayo. Okufaayo kwa Katonda gye tuli kukakasa okwagala kwe. Mukisa munene nti ayogera naffe ku buli kintu mu bulamu bwaffe. Kino kizingiramu obuvunaanyizibwa bwaffe, essanyu lyaffe, emikwano gyaffe, ne byonna bye tukola, bye tulowooza oba bye twogera.

Kino olina okukimanya mu ebyo bye weerabiddeko ggwe kennyini, omusomi omwagalwa. Olwo lw’ojja okulaba essanyu n’enkizo y’obulamu obukwekeddwa mu Kristo mu Katonda. Kye kimu ku birabo byabwo ebisinga omuwendo. Katonda asuubiza okukolera mu ffe okwagala n’okukola by’ayagala, olw’okumusanyusa.

Kino kitegeeza nti ajja kufuga okwagala kwaffe n’akukolerera ku lwaffe. Ebyo by’atuwa okulowooza bijja kututuukako ng’okwegomba, so si ng’ebiragiro. Bijja kusibuka mu kwagala kwaffe; tujja kuwulira nga twagala okukola kino oba kiri, so si nga tuwalirizibwa. Kino kifuula obuweereza buno okuba obw’eddembe erituukiridde. Kubanga bulijjo kyangu okukola kye twagala, ne bwe ziba embeera nzibu zitya. Buli maama amanyi nti asobola okufuna obuwulize obutuukiridde okuva ku mwana we. Kye yeetaaga kyokka kwe kufuga okwagala kwe, n’amuleetera okwagala okukola ye ky’ayagala.

Era kino Kitaffe ky’akolera abaana be mu nteekateeka empya.

Awandiika amateeka ge ku mitima gyaffe ne mu birowoozo byaffe. Tugaagala. Okwagala kwaffe n’okusalawo kwaffe, so si kutya kwaffe, bye bitusika okugondera. Omwoyo Omutukuvu emirundi mingi atulungamya ng’atussaamu okwegomba okukola ebintu ebimu oba okubyewala.

Mu kusaba, emmeeme ewulira ekirowoozo ekijjawo amangu ku mulimu ogumu. “Nandyagadde okukola kino oba kiri,” bw’erowooza, “Kale singa nsobola.” Oba ekirowoozo kiyinza okujja ng’ekibuuzo: “Nneebuuza obanga sisaanidde kukola kino na kino?” Oba kiyinza okusooka okujja ng’okukakasa obukakasa nti ekyo kye kituufu era kye kisinga obulungi okukola. Ensonga eyo erina okukwasibwa Mukama. Tulina amangu ago okusalawo okumugondera. Ekirowoozo ekyo bwe kikwatagana n’Ebyawandiikibwa, n’okusalawo okutukuvu, n’embeera, tusaanidde okukigondera.

Okugondera amangu ago lye kkubo erisinga obukuumi era erisinga obwangu. Omwoyo bw’ayogera, kyangu okugondera. Naye emmeeme bw’ebuusabuusa n’etandika okuwakana mu birowoozo, okugondera kweyongera okuzibuwala.

Okukakasa okusooka emirundi mingi kuba kutuufu mu mutima ogwewaddeyo mu bujjuvu. Katonda mwesigwa era ajja kuleetera eddoboozi lye okuwulirwa okusinga amalala gonna. Noolwekyo okukakasa ng’okwo tekusaanidde kusisinkanibwa na kuwakana mu birowoozo. Okusaba n’okwesiga ze ngeri zokka ez’obukuumi emmeeme mw’erina okubeera. Naye n’ebyo birina okuba eby’akaseera katono.

Tulina okukola ebiseera nga tebinnayita ne tufiirwa omukisa.

Ekirowoozo bwe kiba nga tekitegeerekeka bulungi n’okubuusabuusa ne kujjawo, tusaanidde okulinda okutegeera okulala. Kino kisinga nnyo okuba bwe kityo mikwano gyaffe bwe baba nga tebakkiriziganya. Etteeka ly’Ebyawandiikibwa lye lino nti, “buli ekitava mu kukkiriza kiba kibi,” ekitegeeza lwatu nti tetulina kukola nga tubuusabuusa. Okukakasa okutegeerekeka obulungi nti ekintu kituufu kye kitulungamya kyokka eky’obukuumi. Naye tulina okulinda mu kukkiriza. Tulina okwewaayo mu bujjuvu, nga tugamba Mukama waffe nti, “Weewaawo,” ku by’ayagala, ne bwe binaaba bitya.

Ebizibu byaffe biva ku butaba na kumalirira. Ekiddako, bangi babuusabuusa obanga waliwo ddala okulungamizibwa okuva eri Katonda. Abaana ba Katonda wano babuusabuusa nnyo. Basoma ebisuubizo era bawulira obwetaavu. Naye tebasobola kukkiriza nti waliwo anaabalungamya.

Kiringa nti Katonda ayagala tugondere eddoboozi lye, naye nga tamanyi ngeri ya kutuleetera kumuwulira na kumutegeera. Kale kisoboka nnyo Katonda okwogera, naye emmeeme n’etawulira, kubanga tekkiriza nti y’ayogera. Tewali muzadde wa ku nsi oba mukama wa baddu ayinza kulungamya baana be oba abaweereza be singa tebamukkiriza oba okukkiriza eddoboozi lye ng’ekyo ddala ky’ayagala. Katonda, eyayogera ne bajjajjaffe mu ngeri nnyingi, akyayogera. Ayagala okulaba obanga waliwo emmeeme ezinaagondera by’ayagala.

Buli kaseera ak’obulamu bwaffe Kitaffe anoonya okwebikkulira gye tuli. Yesu n’amugamba nti, “Nze nzuuno ayogera naawe.” (Yokaana 4:26) Nze ayogera mu mutima gwo, mu mbeera zo, mu kufiirwa kwo, mu bye wafunye, mu nnaku zo ne mu ssanyu lyo, nze nzuuno. “Njogerera buli wamu ne mu buli kintu.” Noolwekyo tulina okubeera n’okukkiriza okutuukiridde nti eddoboozi lya Mukama lyogera naffe. Lijja kutuyigiriza era litukulembere. Ajja kutuwa amagezi okutulungamya. Bwe tumala okusaba okulungamizibwa, tulina okugoberera ekyo kye tusinga okuwulira nti tusaanidde okukola. Amateeka matono gayinza okutuyamba mu kino.

I. Tulina okukkiriza nti Katonda ajja kutulungamya.

II. Tulina okuwaayo okwagala kwaffe eri okulungamya kwe.

III. Tulina okuwuliriza eddoboozi lya Katonda.

IV. Tulina okulindirira okukwatagana Katonda kw’aleeta.

Bwe tuba abakakafu nti Katonda atulungamya, tulina okugoberera nga tetulonzalonza. Ye y’amaka gaffe ag’amazima. Ekkubo liyinza okuba ekkakanyavu era ekifunda, naye tewali kirala kiyinza kumatiza mutima ogumuyaayaanira. Ekkubo eryo ggwe olitambuddeko kitono nnyo, ggwe emmeeme yange! Guma omwoyo, era ekirowoozo ku Katonda kikusikire mu maaso. Ekkubo erituukiridde liyinza okuba ekkakanyavu eri omubiri, naye si kkakanyavu eri okwagala. Singa wali oyaayaanira nnyo Katonda, wandiddukidde gy’ali mangu nnyo!

Towa Katonda buvunaanyizibwa bwo ng’oluma — emikono gyo gibe miggule era gya ddembe. Nyweza amaaso go ku Yesu, olowooze engeri gye yakuwaamu okwagala kwe nga tewali ky’asaba. Okutuukirira okw’amazima kwetaaga kyokka omutima ogusigala nga mutebenkevu olunaku lwonna, nga guwuliriza eddoboozi ly’Omwoyo buli kaseera. Kuuma omuntu wo ow’omunda nga mugonvu — tobuusa maaso kukusikiriza kwe okw’akasirise. Era genda yonna ekisa kye gye kikukulembera.