Olumuli Olubetense
Engeri ez’okuwanguza ekisa

Essuula 23 · eddakiika 7 ez’okusoma · eddakiika 9 ez’okuwuliriza

Engeri ez’okuwanguza ekisa

KU nsonga ey’okubiri, kwe kugamba, ebiragiro.

Tulina okumanya nti, wadde Kristo yeetisse obuwanguzi buno, abutuukiriza ng’atutendeka okulwana entalo ze; awangulira mu ffe ng’atufuula ab’amagezi olw’obulokozi (2 Timoseewo 3:15): era nga bwe tukkiriza nti Kristo aliwangula, mu kigero ekyo kyennyini tunaafubanga olw’ekisa kye tulyoke tuwangule; kubanga okukkiriza kisa ekiwulize era eky’amagezi: Kristo atufuula ab’amagezi okulowooza n’okupima ebintu, n’oluvannyuma okubisengeka n’okubiteeka mu nteeko, tusobole okwerondera ekisinga obulungi. Gano ge gamu ku mateeka agatuyamba mu kusalawo;

Okusalawo ku bintu nga bwe biyamba oba bwe biziyiza ekikulu: nga bwe byongera oba bwe biziyiza okubalirira kwaffe: nga bwe bitufuula ab’omwoyo okusingawo oba okukendeerako, bwe bityo ne bitusembereza ensulo y’obulungi, Katonda yennyini: nga bwe bitureetera emirembe oba ennaku ku nkomerero, nga bwe bitusiimisa oba obutatusiimisa eri Katonda, era mu ki mwe tunaasinga okwesiimisa gy’ali: era okusalawo ku bintu kaakano nga bwe tulibisalawo oluvannyuma, emmeeme bw’eriba esinga okusobola okusalawo, nga bwe tuba mu kabenje akagwiridde bonna, oba mu ssaawa ey’okufa, emmeeme bw’ekuŋŋaanya ebirowoozo byayo okuva ku bintu ebirala byonna n’ebizza gy’eri yokka. Tunuulira emabega mu bye wayitamu, olabe ekisinga okukwatagana nabyo, ekyali ekisinga obulungi mu biseera byaffe ebisinga obubi. Obanga ekisa kye kisinga obulungi oba kye kyali kisinga obulungi mu kiseera ekyo, kye kisinga obulungi ne kaakano. Era fuba okusalawo ku bintu nga bw’asalawo oyo agenda okutusalira omusango, era nga bwe basalawo abantu abatukuvu abakulemberwa Omwoyo; n’okusingira ddala, nga bwe basalawo abo abatalina kye bagoberera mu mugaso gwonna oguyinza okuva mu nsonga eboogerwako: kubanga ebintu eby’okungulu bizibya amaaso n’ag’abagezi; tulaba ng’abagoberezi b’eddiini ya Paapa basinga okwonooneka mu bintu ebyo ekitiibwa kyabwe, okuwummula kwabwe oba amagoba gaabwe mwe bikwatibwako; naye mu kuyigiriza ku Busatu Obutukuvu, obutakwata ku bintu ebyo, tebaliiko kamogo. Naye tekimala okusalawo okuba okutuufu kwokka, wabula kuteekwa okuba n’okw’amangu era okw’amaanyi.

Kristo w’anyweza obufuzi bwe, ateeka mu muntu okufaayo okukuuma okusalawo nga kutangaavu era nga kuggya, kubanga okusalawo bwe kuba nga kuyimiridde butereevu era nga kunywevu, ensengeka y’emmeeme yonna esigala nga ya maanyi era nga tewangulika. Okusalawo okutuufu mu ffe kugulumiza Kristo, era Kristo alikugulumiza. Ekibi kyonna kiva ku misingi egy’obulimba, oba ku butamanya, oba ku butafaayo, oba ku butakkiriza misingi egy’amazima. Olw’obutalowooza n’obunafu bw’okukkiriza, Kaawa yasooka okuseerera n’ava ku kye yali anywezezza (Olubereberye 3). Kale kirungi okuterekanga emisingi egy’amazima mu mitima gyaffe, n’okugizza obuggya emirundi mingi, olw’amaanyi gaagyo okwagala kwaffe n’ebikolwa byaffe bibeere n’obuvumu obungi. Okusalawo bwe kunywezebwa, ekibi tekifuna we kiyingirira, naye ebirungi bifuna oludda mu ffe olubyaniriza. Ekitangaala eky’amazima ekitukakasa bwe kisigalawo, tetuliyinza kukola kibi na kitono nnyo, wadde okwewala ekibonerezo ekisinga obunene. Nga kuba kumala biseera okutega omutego, ng’ekinyonyi ky’oyagala okukwata kikulaba (Engero 1:17). Emmeeme bw’ekuumibwa waggulu, waba tewali kabi ka mitego wansi; tusooka kufiirwa kitiibwa kye tuwa ebintu nga tetunnasendebwasendebwa mu kibi kyonna.

Era olw’okuba okumanya n’okwagala biyambagana, kirungi okukuuma okwagala kwaffe n’essanyu nga biramu, nga tukozesa buli kisikiriza ekiwooma n’okugumizibwa okuva eri Katonda; kubanga omutima kye gusinga okwagala, ebirowoozo kye bisinga okufumiitirizaako. Abo abasobola okuleeta emitima gyabwe okusanyukira Kristo be basinga okumanya amakubo ge. Amagezi gaagala oyo agaagala. Okwagala kwe kusinga okwaniriza amazima; era amazima bwe gataanirizibwa mu kugaagala (2 Abasessaloniika 2:10), wadde nga ga kwagalibwa nnyo bwe gatyo, galeka omutima ne gatabeeramu nate. Ekkubo eryatera okuwangula lyabadde okusooka okuggyawo okwagala, okwonoona okusalawo; kubanga nga bwe twagala, bwe tutyo bwe tutera okusalawo: kyova kiba kizibu omuntu okuba n’okwagala okungi era n’okuba ow’amagezi mu bintu by’ensi; naye mu by’omu ggulu, okusalawo bwe kuba nga kwasooka okutegeezebwa obulungi, okwagala kwaffe gye kukoma okukula, okusalawo kwaffe gye kukoma okuba okulungi era okutangaavu, kubanga okwagala kwaffe, wadde nga kwa maanyi, tekuyinza kulinnya waggulu kutuuka ku bulungi obw’ensusso obw’ebintu ebyo. Tukiraba mu bajulizi abaafiirira okukkiriza: okuyigiriza okuwooma okwa Kristo bwe kwamala okuwamba emitima gyabwe, tekwasobola kugiggibwamu nate olw’okubonyaabonyezebwa kwonna obukambwe kwe bwasobola okuyiiya. Kristo bw’amala okuwamba okwagala, tewali amujjamu nate. Omuliro ogw’omu mutima guwangula emiriro gyonna egy’ebweru.

3. Era amagezi gatuyigiriza obunafu bwaffe gye buli, n’amaanyi g’omulabe waffe gye gali, ne kituleetera okutya okw’obuggya okutukuuma: kubanga olw’obuggya buno obw’okutya Katonda tukuuma ebisikiriza ebikola era ebikozesa amaanyi nga biri wala n’ekyo ekiri mu ffe ekikkiriza era ekikwata amangu, nga bwe tukuuma omuliro nga guli wala n’obuwunga bw’emmundu. Abo abaagala okuziyiza okuzaalibwa kw’ebiwuka ebyonoona, basooka kuziyiza kuzaala, nga baawula ekisajja n’ekikazi. Obuggya buno bujja kweyongera nnyo nga twetegereza n’obwegendereza ekiyambye oba ekiziyizza embeera ey’ekisa mu ffe: era bujja kutuleetera okwegendereza obutateesa na mubiri n’omusaayi mu ffe ffekka oba mu balala. Kale tuyinza tutya okulowooza nti Kristo alitukulembera okutuuka ku buwanguzi, nga tuteesa n’abalabe be era abalabe baffe.

4. Era Kristo atufuula abegendereza okukozesa amakubo gonna agayinza okuzuukusa n’okukuuma mu ffe ebirowoozo n’okwagala ebiggya; Kristo assa nnyo ekitiibwa mu kukozesa amakubo, ne mu kufaayo kw’atuteekamu, n’atuuka n’okugamba nti okukuumibwa n’obuwanguzi biva ku kufaayo kwaffe okw’okwekuuma. Oyo azaalibwa Katonda yeekuuma (1 Yokaana 5:18); naye si ku bubwe, wabula ku bwa Mukama, ng’amwesigama mu kukozesa amakubo. Tetuba mu mirembe okusinga nga bwe tuli ab’amagezi okwetwala eri buli kakisa akalungi ak’okumanyagana n’abalala, n’ebirala. Bwe tuva mu makubo ga Katonda tuva mu bufuzi bwe, bwe tutyo ne tufiirwa embeera yaffe ennungi, ne twesanga mangu ddala nga tubikkiddwa embeera endala ekontana nayo. Bwe tusemberera Kristo (Yakobo 4:8) mu ebyo by’ateekawo, naye atusemberera.

5. Kuuma ekisa nga kikola: si mpisa ezeebase, .

wabula ekisa ekikola kye kitukuuma. Emmeeme bw’eba mu mulimu ogumu ogw’ensi oba ogwa Katonda, obwonoonefu obuli mu ffe bunyigirizibwa nnyo, n’amakubo ga Setaani ne gaggalwa, n’Omwoyo n’afuna ekkubo eggule okwegaziya mu ffe, era n’ekibinja kya bamalayika abatukuuma kiba kitusemberedde nnyo mu kiseera ekyo; era engeri eyo etera okusinga okuwangula abalabe baffe ab’omwoyo okusinga okubalwanyisa obutereevu. Kiri ku kitiibwa kya Kristo okukuuma abo abali mu mulimu gwe.

Eky’omukaaga, mu biragiro byonna tulina okutunuulira Kristo, omwoyo oguwa obulamu, era ne tumalirira mu maanyi ge: wadde nga tukubirizibwa, nga bwe kyawandiikibwa, banywerere ku Mukama n’emitima gyabwe gyonna (Ebikolwa by’Abatume 11:23), naye tulina okusaba nga Dawudi: Ayi Mukama, kikuumire emirembe gyonna mu birowoozo by’emitima gyaffe, era oteekereteekere emitima gyaffe gy’oli (1 Ebyomumirembe 29:13): emitima gyaffe ku bwagyo gisagaasagana nnyo era tegitebenkera; Ayi Mukama, gatta emitima gyaffe gy’oli tutyenga erinnya lyo (Zabbuli 86:11); oba si ekyo, awatali ye, ebigendererwa byaffe ebisinga obulungi bijja kugwa wansi. Kye kisaba ekisanyusa, olw’okwagala Katonda, okumwegayirira atuwe embeera y’emmeeme eyo gy’ayinza okusanyukira; kale mu kukozesa amakubo gonna, tulina okutuma mu ggulu okwegomba kwaffe n’okwemulugunya kwaffe, eri ye, atuwe amaanyi n’obuyambi, olwo tuyinza okukakasa nti alireeta obwenkanya ne buwangula.

Eky’enkomerero, kiyamba embeera y’emmeeme okumanya embeera gy’esaanidde okubaamu, tulyoke tusengeke emmeeme zaffe bwe kityo; tusaanidde okubeeranga bulijjo nga tusaanira okukolagana ne Katonda, n’okuba n’ebirowoozo eby’omu ggulu nga tuli mu mirimu gy’ensi, n’okukkiriza okugiggibwako, tufune ebiseera olw’ebintu ebisingako; tusaanidde okubeera nga twetegese buli kiseera okuva wano, n’okubeera mu mbeera ey’engeri gye twandisiimye okufiiramu: tusaanidde okuba n’emitima egyetegekedde buli buvunaanyizibwa obulungi, egiggule eri buli kakisa akalungi, era egiggaddwa eri buli kukemebwa, nga tuli bulindaala era nga bulijjo tukutte ebyokulwanyisa: nga bwe tukoma obutatuuka ku bintu bino, bwe tutyo bwe tubeera n’ensonga entuufu okwetoowaza, naye ne tweyongera mu maaso tulyoke tweyongere okwefuga, n’okufuula ebintu bino ebimanyiddwa era ebyagalwa gye tuli; era bwe tusanga emmeeme zaffe nga zigwa wansi mu ngeri yonna, kye kisinga obulungi okuziyimusa amangu ago n’okufumiitiriza okuzuukusa; nga ku kubeerawo kwa Katonda, ku kubalirira okukakali kwe tugenda okukola, ku kwagala kwa Katonda okutaliiko kkomo mu Kristo n’ebibala byakwo, ku bulungi obw’ensusso obw’okuyitibwa kw’Omukristaayo, ku biseera ebitono era ebitali bikakafu eby’obulamu buno: ebintu byonna ebyo ebibba emitima gyaffe nga bwe binaatugasa ekitono ennyo mu bbanga ttono; era nga bwe kiriba naffe emirembe gyonna oluvannyuma, nga bwe tukozesa ekiseera kino ekitono obulungi oba obubi, n’ebirala. gye tukoma okuwa ebirowoozo ng’ebyo ekkubo okukka mu mitima gyaffe, gye tukoma okusemberera embeera y’emmeeme gye tulinyumirwa mu ggulu. Bwe tufuuka abatafaayo kukuuma mmeeme zaffe, Katonda azzaawo okuwoomerwa kwaffe okw’ebintu ebirungi ng’ayita mu bizibu eby’obulumi; bwe batyo Dawudi, Sulemaani, Samusooni, n’abalala, bwe baazzibwawo: kyangu nnyo okukuuma okusinga okuzzaawo.

Naye wadde nga nfuba, ndabika ng’eyalemera mu kifo kimu.

Ekisa, ng’ensigo mu lugero, kikula, nga tetumanyi bwe kikula, naye ku nkomerero Katonda bw’alaba nga kye kiseera ekisinga okusaanira, tujja kulaba nti okufuba kwaffe kwonna tekwabadde kwa bwereere; omuti gugwa ku kutema okusembayo, naye okutema kwonna okwasooka kuguyambako okugwa.

Oluusi obuwanguzi bulwawo kubanga Akani omu tannazuulibwa (Abalamuzi 20:26); oba kubanga tetunneetoowaza kimala, nga Isirayiri bwe yawangulwanga ab’e Benyamini okutuusa lwe baasiiba ne basaba; oba kubanga tulyamu olukwe abatuyamba, ne tutayimirira bulindaala, ne tutagondera mangu ago okusikirizibwa kw’Omwoyo, atujjukiza bulijjo ebintu ebisinga obulungi, singa twakufaako. Omuntu waffe ow’omunda ajja kututegeeza, bwe tumuganya okwogera, nti okwekwatirwa ekisa mu kibi kwe kuli ensonga. Ekkubo ery’okuwangula mu mbeera eno kwe kuba, 1. Okuwangula amalala g’obutonde bwaffe, nga tweswaza ffekka, mu kwatula okw’obwetoowaze eri Katonda; olwo, 2. Okuwangula obutakkiriza bw’emitima gyaffe, nga tukkiriza ekisuubizo ky’okusonyiyibwa; olwo, 3. Nga twesiga obuyambi bwa Kristo, okwolekera ebibi ebyo ebituwangudde; olwo bwe tunaawangula ffe ffennyini tujja kuwangula mangu abalabe baffe bonna; era tuwangule embeera zonna ze tuliyisibwamu.

Ekyayita Ekiddako