Amaanyi Amangi mu Kusaba
Entebe ey’obwakabaka ey’ekisa

Essuula 2 · eddakiika 29 ez’okusoma · eddakiika 37 ez’okuwuliriza

Entebe ey’obwakabaka ey’ekisa

“Entebe ya Katonda ey’obwakabaka ey’ekisa.”—Abaebbulaniya 4:16

EBIGAMBO bino bisangibwa nga biteekeddwa wakati mu lunyiriri olwo olw’ekisa nti, “Kale tusembererenga entebe ya Katonda ey’obwakabaka ey’ekisa n’obuvumu, tufune okusaasirwa n’ekisa tubeerwe mu kwetaaga kwaffe”; biringa ejjinja ery’omuwendo eriteekeddwa mu zaabu. Okusaba okw’amazima kwe kusemberera kw’emmeeme eri entebe ya Katonda, ng’etuusibwayo Omwoyo wa Katonda. Si kwogera bigambo bwogezi, era si kuwulira kwegomba kwokka, wabula kwe kutambuza okwegomba okwo eri Katonda, obutonde bwaffe nga busemberera Mukama Katonda waffe mu mwoyo. Okusaba okw’amazima si kukozesa birowoozo bukozesa, wadde okwolesa eddoboozi, naye kuli kwa buziba nnyo okusinga ebyo—kwe kukolagana okw’omwoyo n’Omutonzi w’eggulu n’ensi. Katonda Mwoyo, atalabibwa liiso ly’omuntu afa, era ategeerwa omuntu ow’omunda yekka; omwoyo gwaffe ogw’omunda, Omwoyo Omutukuvu gwe yazaala bwe twazaalibwa omulundi ogwokubiri, gutegeera Omwoyo Omukulu, gwogera naye, gumuleetera okwegayirira kwagwo, era gufuna okuva gy’ali okuddibwamu okw’emirembe. Gwe mulimu gw’omwoyo okuva ku ntandikwa okutuuka ku nkomerero; era ekigendererwa kyagwo tekikoma ku muntu, wabula kituuka ku Katonda yennyini.

Okusaba okw’engeri eyo kwetaagisa omulimu gw’Omwoyo Omutukuvu yennyini. Singa okusaba kwali kwa mimwa gyokka, twandibadde twetaaga omukka obukka mu nnyindo zaffe okusobola okusaba; singa okusaba kwali kwa kwegomba kwokka, okwegomba okulungi kungi ennyo kuwulirwa mangu, ne mu bantu ab’obutonde obwa bulijjo; naye bwe kuba nga kwe kwegomba okw’omwoyo, era nga kwe kussa ekimu okw’omwoyo gw’omuntu n’Omwoyo Omukulu, olwo Omwoyo Omutukuvu yennyini ateekwa okubeerawo okuva ku ntandikwa okutuuka ku nkomerero, okutubeera mu bunafu bwaffe n’okuwa obulamu n’amaanyi; bwe kitaba bwe kityo, okusaba okw’amazima tekulituusibwayo n’akatono, wabula ekiweebwayo eri Katonda kirisigala n’erinnya n’endabika y’okusaba, naye obulamu obw’omunda obw’okusaba nga buli wala nakyo.

Ate era kyeyoleka bulungi okuva mu bigambo ebyetoolodde ekyawandiikibwa kyaffe, nti okuyingira wakati kwa Mukama Yesu Kristo kwetaagisa ddala okusobola okusaba okukkirizibwa. Ng’okusaba bwe kutaba kusaba kwa mazima awatali Mwoyo wa Katonda, bwe kityo tekuliba kusaba kuwangula awatali Mwana wa Katonda. Ye, Kabona Asinga Obukulu, ateekwa okutuyingirira munda w’eggigi; weewaawo, olw’omubiri gwe ogwakomererwa, eggigi liteekwa okuggibwawo ddala; kubanga okutuusa olwo tubeera tuggaliddwa ebweru wa Katonda omulamu. Omuntu agezaako okusaba awatali Mulokozi, newaakubadde Ebyawandiikibwa nga biyigiriza bitya, avvoola Katonda; n’oyo alowooza nti okwegomba kwe okw’obutonde, bwe kulinnya mu maaso ga Katonda nga tekumansiddwako musaayi ogw’omuwendo, kuliba ssaddaaka esiimibwa mu maaso ga Katonda, akola ensobi; aba taleese kiweebwayo Katonda ky’ayinza okukkiriza, okusinga bwe yandibadde amenye ensingo y’embwa oba ng’awaddeyo ssaddaaka etali nnongoofu. Okusaba bwe kukolebwa mu ffe Omwoyo, ne kututwalirwayo Kristo wa Katonda, kufuuka amaanyi mu maaso g’Oyo Ali Waggulu Ennyo; naye bwe kitaba bwe kityo, nedda.

Mikwano gyange abaagalwa, nsobole okubakubiriza okusaba ku makya gano, n’emmeeme zammwe zisobole okukulemberwa okusemberera Entebe ey’Obwakabaka ey’Ekisa, ngenderedde okutwala ebigambo bino ebitono ne mbyogerako nga Katonda bw’anaampa obusobozi. Mutandise okusaba; Katonda atandise okuddamu. Wiiki eno ebadde ya kujjukirwa nnyo mu byafaayo by’ekkanisa eno. Abantu bangi okusinga bwe kyali kibaddewo mu kiseera kimu bazze mu maaso okwatula Kristo,—okuddibwamu okweyolefu ennyo eri okwegayirira kw’abantu ba Katonda, nga gy’obeera nti omukono gw’Oyo Ali Waggulu Ennyo gwagololwa okuva mu ggulu ne gutuweereza emikisa gye twasaba. Kale, tweyongere okusaba, weewaawo, twongere amaanyi mu kwegayiririra abalala, era gye tukoma okutuuka ku buwanguzi, gye tukoma okunyiikira okweyongera okuwangula ennyo n’ennyo. Tuleme kufunda mu mitima gyaffe ffennyini, kubanga Katonda waffe tatufundiza. Lino lunaku lulungi, era kiseera kya mawulire ag’essanyu, era nga bwe tulina okutu kwa Kabaka, njagala nnyo twogere naye ku lw’abalala nkumi na nkumi, bo nabo, ng’okuddibwamu kw’okwegayirira kwaffe, basobole okusembezebwa eri Kristo.

Mu kugezaako okwogera ku kyawandiikibwa kino ku makya gano, nja kukitwala bwe kiti: Ekisooka, wano waliwo entebe ey’obwakabaka; olwo, ekyokubiri, wano waliwo ekisa; olwo tujja kubigatta ebibiri, tulabe ekisa nga kituudde ku ntebe ey’obwakabaka; era bwe tunaabigatta mu ngeri endala, tujja kulaba obufuzi obw’obwannannyini nga bweyoleka, era nga bumasamasa mu kisa.

II. Ekyawandiikibwa kyaffe kyogera ku NTEBE EY’OBWAKABAKA:—“Entebe ya Katonda ey’obwakabaka ey’ekisa.” Mu kusaba, Katonda tuteekwa okumulaba nga Kitaffe; eyo ye ndabika gye tusinga okwagala; naye kyokka tetuteekwa kumutwala nga gy’obeera nti afaanana nga ffe; kubanga Omulokozi waffe ekigambo “Kitaffe” yakigattako ebigambo “ali mu ggulu”; era amangu ddala oluvannyuma lw’erinnya eryo ery’okwetoowaza, okutujjukiza nti Kitaffe akyali mukulu nnyo okutusingira ddala, yatulagira okugamba nti, “Erinnya Lyo litukuzibwe. Obwakabaka bwo bujje”; bwe kityo Kitaffe akyateekwa okutwalibwa nga Kabaka, era mu kusaba tetujja ku bigere bya Kitaffe kyokka, naye era tujja ne ku ntebe ey’obwakabaka ey’Omufuzi Omukulu ow’ebitonde byonna. Entebe ey’okusaasira ntebe ya bwakabaka, era kino tetuteekwa kukyerabira.

Okusaba bwe kuba nga tuteekwa okukutwalanga bulijjo ng’okuyingira mu mbuga ez’obwakabaka obw’eggulu; bwe tuba nga tuteekwa okwetwala ng’abakungu bwe basaanidde okwetwala mu maaso ga kabaka ow’ekitiibwa ekingi, olwo tetubulwa kumanya mwoyo omutuufu gwe tusaanidde okusabiramu. Bwe tuba nga mu kusaba tujja ku ntebe ey’obwakabaka, kyeyoleka nti omwoyo gwaffe, ekisooka, gusaanidde kuba gwa kussa kitiibwa mu bwetoowaze. Kisuubirwa nti omufuge bw’asemberera kabaka amuwa ekitiibwa n’okumuvuunamira. Amalala agatakkiriza kabaka, n’obujeemu obujeemera ekyo kabaka ky’ayagala, bwe biba n’amagezi, byandyewaze okusemberera entebe ey’obwakabaka. Amalala galume olukoba nga gali wala, obujeemu bwekweke mu nsonda, kubanga okussa ekitiibwa mu bwetoowaze kwokka kwe kuyinza okujja mu maaso ga kabaka yennyini bw’aba atudde ng’ayambadde ebyambalo bye eby’obwakabaka. Ku lwaffe, kabaka gwe tujjira mu maaso ge ye asinga bakabaka bonna, Kabaka wa bakabaka bonna, era Mukama wa bakama. Bakabaka abakulu b’amawanga si kirala wabula ebisiikirize by’obuyinza bwe obw’obwakabaka. Beeyita bakabaka olw’obuyinza obwava eri Katonda, naye buyinza ki obw’obwakatonda bwe balina? Amagezi ag’abantu aga bulijjo gasekerera okwekuluntaza kwabwe. Mukama yekka y’alina obuyinza obw’obwakatonda, era obwakabaka bwa ye yekka. Ye aweebwa omukisa era nnannyini buyinza yekka. Bo bakabaka mu linnya bwokka, abateekebwawo era abaggibwawo nga abantu bwe baagala, oba nga Katonda bw’ateekateeka ebintu, naye ye yekka ye Mukama, oyo y’afuga bakabaka ab’omu nsi.

“Tatuula ku ntebe eyeesigika obubi,

Era tasaba muntu lukusa kubaawo.”

Mutima gwange, kakasa nti weevuunika wansi mu maaso g’oyo ali bw’atyo. Obanga mukulu nnyo bw’atyo, ssa akamwa ko mu nfuufu mu maaso ge, kubanga y’asinga amaanyi mu bakabaka bonna; entebe ye ey’obwakabaka efuga mu nsi zonna; eggulu limugondera n’essanyu, ggeyeena ekankana bw’anyiiga, n’ensi ewalirizibwa okumuvuunamira, k’eyagale oba k’egaane. Amaanyi ge gayinza okuzimba oba okuzikiriza. Okutonda oba okubetenta, byombi bimwanguyira. Emmeeme yange, kakasa nti bw’osemberera Ayinzabyonna, oyo gwe muliro ogwokya, ggyamu engatto zo, omusinze n’obwetoowaze obusingirayo ddala.

Ate era ye y’asinga obutukuvu mu bakabaka bonna. Atudde ku ntebe ey’obwakabaka enjeru ennene, etaliiko bbala, era etangaala ng’endabirwamu. “Eggulu si ttukuvu mu maaso ge, era bamalayika be abalanga ensobi.” Naawe, ekitonde ekyonoonyi, oteekwa okumusemberera n’obwetoowaze bungi ki! Wayinza okubaawo okumanyagana, naye kuleme kuba kwa kunyooma bitukuvu. Wasaanidde okubaawo obuvumu, naye buleme kuba bwa kwetulinkiriza. Okyali ku nsi, ye ali mu ggulu; okyali kiwuka kya nfuufu, ekitonde ekibetentebwa n’okusinga ekiwojjolo, naye ye ow’Emirembe n’Emirembe: ensozi nga tezinnabaawo, yali Katonda, era ebitonde byonna ne bwe biriggwaawo nate, ye aliba akyali bw’ali. Abooluganda bange, ntya nti tetuvuunama nga bwe tusaanidde mu maaso g’Obwakabaka obutaggwaawo; naye, okuva kaakano, tusabe Omwoyo wa Katonda atuteeke mu mbeera entuufu, buli kusaba kwaffe kusobole okuba okusemberera mu kitiibwa eri Obwakabaka obutaliiko kkomo obw’eyo waggulu.

Ntebe ya bwakabaka, era kyeva, ekyokubiri, esaanidde okusemberera n’essanyu ery’okutya Katonda. Bwe nneesanga nga ndabiddwa ekisa kya Katonda okuyimirira mu abo abaweereddwa omukisa abatera okuyingira mu mbuga ze, siisaanye kusanyuka? Nandibadde mu kkomera lye, naye ndi mu maaso g’entebe ye ey’obwakabaka: nandibadde ngobeddwa mu maaso ge emirembe gyonna, naye nzikiriziddwa okumusemberera, okuyingira mu lubiri lwe olw’obwakabaka, mu kisenge kye eky’ekyama mw’ayanirizira abantu n’ekisa; kale siisaanye kwebaza? Okwebaza kwange tekusaanye kulinnya ne kufuuka essanyu, era siisaanye kuwulira nti mpeereddwa ekitiibwa, nti nfuuse afuna ebirabo ebinene, bwe nzikirizibwa okusaba? Ggwe asaba, lwaki amaaso go ganakuwavu ng’oyimiridde mu maaso g’entebe ey’obwakabaka ey’ekisa? Singa obadde oyimiridde mu maaso g’entebe ey’obwakabaka ey’obwenkanya okusalirwa omusango olw’obutali butuukirivu bwo, wandibadde n’ensonga okuteeka emikono ku lubuto ng’alumwa; naye kaakano olabiddwa ekisa okujja eri Kabaka ayambadde ebyambalo bye ebya liiri eby’okwagala, amaaso go ka gaakaayakane n’essanyu ettukuvu. Ennaku zo bwe ziba nzito, zimubuulire, kubanga asobola okuziwewula; ebibi byo bwe biba bingi, bimwatulire, kubanga asobola okubisonyiwa. Mmwe abakungu mu mbuga za kabaka ow’engeri eyo, musanyuke nnyo, era mutabule okutendereza n’okusaba kwammwe.

Ntebe ya bwakabaka, era kyeva, ekyokusatu, buli lw’esembererwa, kisaanidde kubeera n’okugonda okujjuvu. Tetusaba Katonda okumuyigiriza ky’asaanidde okukola, era tetusaanidde, wadde akaseera katono, okwetulinkiriza okumulagira engeri gy’asaanidde okutambuzaamu ebintu bye. Tukkirizibwa okugamba Katonda nti, “Twandyagadde kibe bwe kiti na bwe kiti,” naye bulijjo tuteekwa okwongerako nti, “Naye, okuva bwe tuli abatamanyi era nga tuyinza okusobya—okuva bwe tukyali mu mubiri, era kyetuva tuyinza okusikirizibwa ebigendererwa eby’omubiri—si nga ffe bwe twagala, wabula nga ggwe bw’oyagala.” Ani alagira entebe ey’obwakabaka? Tewali mwana wa Katonda omwesigwa alowooza, wadde akaseera katono, nti ye y’agwanira okutuula mu kifo kya Kabaka, naye avuunama mu maaso g’oyo agwanira okuba Mukama wa byonna; era wadde ng’ayogera okwegomba kwe n’obunyiikivu, n’amaanyi, n’okwegayirira obutakoowa, n’awoza, n’awoza nate, kyokka bulijjo kiba n’okwekuuma kuno okwetaagisa: “By’oyagala bikolebwe, Mukama wange: era, bwe mba nga nsaba ekintu kyonna ekitakwatagana na kwagala kwo, okwagala kwange okw’omunda ennyo kwe kuno, nti obe n’ekisa ogaane omuddu wo; nja kukitwala ng’okuddibwamu okw’amazima bw’onongaana, bwe mba nga nsaba ekyo ekitali kirungi mu maaso go.” Singa kino tukijjukira bulijjo, ndowooza twandibadde tetunyiikira nnyo kusindiikiriza bisabo ebimu mu maaso g’entebe ey’obwakabaka, kubanga twandiwulidde nti, “Wano nnoonya okuwummula kwange, okuweerera kwange, n’omugaso gwange, era oboolyawo nga nsaba ekintu ekyandiswazizza Katonda; kyendiva njogera n’okugonda okusingirayo ddala eri ebyo Katonda bye yateekawo.”

Naye, abooluganda, ekyokuna, obanga ntebe ya bwakabaka, esaanidde okusembererwa n’okusuubira okugazi. Oluyimba lwaffe lwogera bulungi nnyo:

“Ojja eri kabaka:

Leeta okwegayirira okunene.”

Mu kusaba tetujja, nga bwe kyandibadde, ku ggwanika lya Katonda lyokka ery’ebisaanyizo, gy’agabira abaavu ebirabo bye, era tetujja ku mulyango ogw’emabega ogw’ennyumba ey’okusaasira okufuna obukunkumuka obumenyeemenye, wadde nga n’ekyo kyandisinze bwe tusaanira; okulya ku bukunkumuka obugwa wansi okuva ku mmeeza ya Mukama waffe kisinga kye twandisabye; naye bwe tusaba, tuba tuyimiridde mu lubiri, ku wansi awamasamasa ow’ekisenge kya Kabaka omukulu yennyini mw’ayanirizira abagenyi, era bwe tutyo tuteekeddwa mu kifo eky’omukisa. Mu kusaba tuyimirira bamalayika we bavuunamira nga babisse amaaso gaabwe; eyo, weewaawo eyo, bakerubbi ne baseraafi we basinziza, mu maaso g’entebe y’obwakabaka eyo yennyini okusaba kwaffe gye kulinnya. Kale tunaajjanga eyo n’okusaba okufunda, n’okukkiriza okutono okukonzibye? Nedda, tekisaanira Kabaka kugaba ssente za kikomo n’obusente obutono; agaba ebitundu bya zaabu ebigazi; tasaasaanya, ng’abaavu bwe bateekwa okukola, obukunkumuka bw’emmere n’ennyama esigalidde, naye ateekateeka ekijjulo eky’emmere ennungi, n’embaga eya wayini omuka n’ennyama esingayo obulungi, ne wayini asinga obulungi. Omuserikale wa Alexander bwe yagambibwa asabe ky’ayagala, teyasaba kitono ng’agoberera ebyo bye yali agwanira, naye yasaba ekintu ekinene ennyo, omuwanika wa kabaka n’agaana okukisasula, n’atwala ensonga eri Alexander; Alexander n’addamu mu ngeri esaanira kabaka nti: “Amanyi Alexander bw’ali omukulu, era asabye ng’asaba kabaka; muweebwe ky’asabye.” Weekuume okulowooza nti ebirowoozo bya Katonda biri ng’ebirowoozo byo, n’amakubo ge nga ge makubo go. Toleeta mu maaso ga Katonda bisabo bitono n’okwegomba okufunda, n’ogamba nti, “Mukama, kola ng’ebyo bwe biri,” naye jjukira nti ng’eggulu bwe liri waggulu okukira n’ensi, bwe gatyo amakubo ge bwe gali waggulu ennyo w’amakubo gammwe, n’ebirowoozo bye waggulu w’ebirowoozo byammwe; kale musabe mu ngeri esaanira Katonda, musabe ebintu ebinene, kubanga muli mu maaso g’entebe ey’obwakabaka ey’ekisa; kubanga olwo ajja kutukolera ebintu byonna okusinga byonna bye tusaba ne bye tulowooza.

Era, abaagalwa, nnyinza okwongerako, ekyokutaano, nti omwoyo omutuufu ogw’okusemberera entebe ey’obwakabaka ey’ekisa gwe mwoyo ogw’obwesige obutakankana. Ani alibuusabuusa Kabaka? Ani ayaŋŋanga okuwakanya ekigambo kya Kabaka Omukulu? Kyayogerwa bulungi nti singa obwesimbu bugobebwa mu mitima gy’abantu abalala bonna, bwandisigadde nga bukyabeera mu mitima gya bakabaka. Kabaka bw’aba ayinza okulimba aba aswadde. Ne omusabirize asinga obwavu mu nguudo aswazibwa bw’amenya ekisuubizo kye; kale twogere ki ku kabaka ekigambo kye bwe kiba nga tekyesigika? Woowe, tuswale ffe, bwe tuba abatakkiriza mu maaso g’entebe ey’obwakabaka eya Kabaka w’eggulu n’ensi. Katonda waffe bw’aba mu maaso gaffe mu kitiibwa kye kyonna, ng’atudde ku ntebe ey’obwakabaka ey’ekisa, emitima gyaffe giyinza okwaŋŋanga okugamba nti tetumwesiga? Tunaalowooza nti tayinza, oba nti tayagala, kutuukiriza kisuubizo kye? Ebirowoozo ebyo eby’okuvvoola bigobebwe, era bwe biba nga biteekwa okujja, bitujjire nga tuli ku nsalosalo ez’obwakabaka bwe, singa ekifo ng’ekyo kiriwo, naye si mu kusaba, nga tuli mu maaso ge ddala, ne tumulaba mu kitiibwa kyonna eky’entebe ye ey’obwakabaka ey’ekisa. Eyo, mazima, kye kifo omwana mw’ateekwa okwesiga Kitaffe, omufuge omwesigwa mw’ateekwa okwesiga kabaka we; kyekiva, okubuusabuusa kwonna n’okwekengera kubeere wala nakyo. Okukkiriza okutakankana kwe kuteekwa okufuga mu maaso g’entebe ey’okusaasira.

Ekigambo kimu kyokka ekirala ku nsonga eno, kye kino, nti obanga okusaba kwe kujja mu maaso g’entebe ey’obwakabaka eya Katonda, kusaanidde bulijjo kukolebwa mu bwesimbu obusingirayo ddala, ne mu mwoyo ogufuula buli kintu okuba eky’amazima. Bw’oba omujeemu ennyo n’onyooma Kabaka, waakiri ku lulwo wekka, tomuduulira mu maaso ge, ng’atudde ku ntebe ye ey’obwakabaka. Bw’oba ng’oyaŋŋanga okuddiŋŋana ebigambo ebitukuvu awatali mutima mu kifo kyonna, kireme kuba mu lubiri lwa Yakuwa. Omuntu bw’asaba okusisinkana kabaka, olwo n’agamba nti, “Simanyi bulungi lwaki nzize, simanyi oba nnina kintu kya njawulo kye nsaba; sirina kisabo kya mangu kye nsindiikiriza;” teyandibadde na musango gwa busirusiru n’obunyoomi? Ate ku lwa Kabaka waffe omukulu, bwe twetulinkiriza okuyingira mu maaso ge, tubeere n’omulimu eyo. Nga bwe nayogera Ssabbiiti eyayita, twekuume okuzannya okusaba. Kuba kwetulinkiriza eri Katonda. Bwe mpitibwa okusaba mu lujjudde, siteekwa kwetulinkiriza kukozesa bigambo bigendereddwamu kusanyusa matu ga banange be tusinza nabo, naye nteekwa okutegeera nti njogera ne Katonda yennyini, era nti nnina omulimu gwe nkola ne Mukama omukulu. Era mu kusaba kwange okw’ekyama, bwe ngolokoka ku kitanda kyange ku makya, ne nfukamira ne nziddiŋŋana ebigambo ebimu, oba bwe ngenda okwebaka ekiro ne nkola ennono y’emu eya bulijjo, mba nyonoona okusinga okukola ekirungi kyonna, okuggyako ng’emmeeme yange yennyini eyogera n’Oyo Ali Waggulu Ennyo. Olowooza nti Kabaka w’eggulu asanyuka okukuwulira ng’oyatula ebigambo n’olulimi olw’olusaago n’omutima ogutalowooza? Tomumanyi. Katonda Mwoyo n’abo abamusinza kibagwanira okumusinza mu mwoyo ne mu mazima. Bw’oba olina ennono enkalu z’oyagala okwogeza olulimi, genda ozifukire mu matu g’abasirusiru abali nga ggwe, naye si mu maaso ga Mukama ow’Eggye. Bw’oba olina ebigambo by’oyagala okwatula, by’owa ekitiibwa eky’obusamize, genda obyogerere mu mbuga ezeewunzeewunze ez’omwenzi Ruumi, naye si mu maaso ga Mukama ow’ekitiibwa ow’e Sayuuni. Katonda ow’omwoyo anoonya abasinza ab’omwoyo, era abo b’alikkiriza, era abo bokka; naye Ssaddaaka y’aboonoonyi ya muzizo eri Mukama, era okusaba okw’obwesimbu kwokka lye ssanyu lye.

Abaagalwa, bye twogedde byonna bwe tubikuŋŋaanya biva ku kino,—okusaba si kintu kya kizannyo. Kikolwa kya kitiibwa era kya waggulu. Kirabo kya waggulu era kya kitalo. Mu bwakabaka obw’edda obwa Buperusi, abakungu batono baakkirizibwanga okuyingira eri kabaka mu kiseera kyonna, era kino kyalowoozebwanga okuba ekirabo ekisingirayo ddala abantu abafa kye bayinza okuba nakyo. Ggwe nange, abantu ba Katonda, tulina olukusa, ebbaluwa ey’okuyitamu, okujja mu maaso g’entebe ey’obwakabaka ey’eggulu mu kiseera kyonna kye twagala, era tukubirizibwa okujja eyo n’obuvumu bungi; naye kyokka tuleme kwerabira nti si kintu kitono okuba omukungu mu mbuga ez’eggulu n’ensi, okusinza oyo eyatutonda era atuwanirira mu bulamu. Mazima, bwe tugezaako okusaba, tuyinza okuwulira eddoboozi nga lyogera okuva mu kitiibwa ekingi ekimasamasa nti: “Muvuuname.” Okuva mu myoyo gyonna egiri mu maaso ga Kitaffe ali mu ggulu, ne kaakano, mpulira eddoboozi eryogera nti, “Mujje tusinze tuvuuname mu maaso ge; tufukamire mu maaso ga Mukama, Omutonzi waffe. Kubanga ye Katonda waffe, naffe tuli bantu ab’omu ddundiro lye, era tuli ndiga ze z’alabirira. Musinze Mukama mu kitiibwa eky’obutuukirivu bwe. Ensi yonna esinze Mukama n’okukankana.”

II. Obutaba nti okwakaayakana n’okumasamasa kw’ekigambo “entebe ey’obwakabaka” kusukkiridde amaaso g’omuntu afa, ekyawandiikibwa kyaffe kaakano kituleetera okutangaala okugonvu era okw’obukkakkamu okw’ekigambo ekyo ekisanyusa—“EKISA.” Tuyitibwa ku ntebe ey’obwakabaka ey’ekisa, so si ku ntebe ey’obwakabaka ey’amateeka. Olusozi Sinaayi olw’amayinja lwe lwali entebe ey’obwakabaka ey’amateeka edda, Katonda bwe yajja ng’ava ku Lusozi Palani n’obufukunya bw’abatukuvu be. Ani yayagala okusemberera entebe eyo? Ne Isirayiri tebaakkirizibwa. Olusozi lwakugirwa n’olukomera okwetooloola, era ne bw’eba ensolo, bw’ekomanga ku lusozi ekubwanga amayinja oba kufumitibwa. Mmwe abeetwala abatuukirivu abasuubira nti musobola okugondera amateeka, era abalowooza nti musobola okulokolebwa olw’amateeka, mutunule ku nnimi z’omuliro Musa ze yalaba, mwekyeke, mukankane, muggweemu essuubi. Ku ntebe eyo tetujja kaakano, kubanga olwa Yesu embeera ekyuse. Eri omuntu ow’omunda omwoze omusaayi ogw’omuwendo, tewali busungu ku ntebe ey’obwakabaka eya Katonda, wadde nga mu mitima gyaffe egyeraliikirivu—

“Edda yali ntebe ya busungu obwaka,

Era ng’efubutula ennimi z’omuliro ezookya;

Katonda waffe yalabika ng’omuliro ogwokya,

Era erinnya lye nga ye Waabuggya.”

Era, Katonda yeebazibwe, ku makya gano tetugenda kwogera ku ntebe ey’obwakabaka ey’omusango ogw’enkomerero. Mu maaso gaayo ffenna tulijja, era abo mu ffe abakkiriza balisanga nga ntebe ya kisa era nga ya bwenkanya; kubanga oyo agituddeko talisalira musango gwa kusingibwa omuntu eyaweebwa obutuukirivu olw’okukkiriza. Naye ku makya gano sigenda kubayita mu kifo ekkondeere ery’okuzuukira gye liriva nga livuga n’eddoboozi ery’amaanyi era eritegeerekeka. Era tetunnalaba bamalayika n’ebitala byabwe eby’okuwalana eggwanga nga bafuluma okukuba abalabe ba Katonda; emiryango eminene egy’obunnya teginnaggulwawo kumira balabe abaagaana Omwana wa Katonda okubafuga. Tukyali ku ttaka ery’okusaba, era tukyayinza okwegayirira Katonda, era entebe ey’obwakabaka gye tuyitibwa okujja, gye twogerako mu kiseera kino, ye ntebe ey’obwakabaka ey’ekisa. Ntebe ya bwakabaka eyateekebwawo ddala olw’okugaba ekisa; entebe ey’obwakabaka buli kigambo ekigivaamu kiba kigambo kya kisa; omuggo ogw’obwakabaka ogugololwa okugivaamu gwe muggo ogwa ffeeza ogw’ekisa; ebiragiro ebigirangirirwako bye bigendererwa eby’ekisa; ebirabo ebisaasaanyizibwa ku madaala gaayo aga zaabu birabo bya kisa; era oyo agituddeko ye kisa kyennyini. Ye ntebe ey’obwakabaka ey’ekisa gye tusemberera bwe tusaba; era katulowooze ku kino okumala akaseera katono, okubudaabuda n’okuzzaamu amaanyi abo abatandika okusaba; weewaawo, ffenna abasajja n’abakazi abasaba.

Obanga mu kusaba nzija mu maaso g’entebe ey’obwakabaka ey’ekisa, olwo ensobi ez’omu kusaba kwange zirizibirirwa amaaso. Bwe mutandika okusaba, mikwano gyange abaagalwa, muwulira nga gy’obeera nti temusabye. Okusinda kw’omwoyo gwammwe, bwe mugolokoka okuva ku maviivi, kubeera kwa ngeri nti mulowooza nti tekuliimu kantu. Nga kusaba kwa mabala, okusiiwuuse, okwonoonese! Tofaayo; tozze ku ntebe ey’obwakabaka ey’obwenkanya, singa kiri bwe kityo Katonda bwe yandirabye ensobi mu kusaba yandikugobye,—ebigambo byo ebimenyeemenye, okussa kwo okw’amaanyi, n’okunaanaagira kwo biri mu maaso g’entebe ey’obwakabaka ey’ekisa. Omu ku ffe bw’amala okuleeta okusaba kwe okusingirayo ddala obulungi mu maaso ga Katonda, singa akulaba nga Katonda bw’akulaba, tewali kubuusabuusa nti yandikukungubagidde nnyo; kubanga mu kusaba okusinga obulungi okwali kusabiddwa wabaddemu ekibi ekimala okukuleetera okusuulibwa eri Katonda. Naye si ntebe ya bwenkanya, nkiddamu nate, era wano we wali essuubi ery’okwegayirira kwaffe okulema era okuwenyera. Kabaka waffe eyeetoowaza takuuma mpisa nkakali mu mbuga ye ng’eyo eyakuumibwa abalangira mu bantu, awali ensobi entono oba akamogo akatono kandiviiriddeko asaba okugobebwa mu buswavu. Woowe, nedda; okukaaba okulimu ensobi okw’abaana be takukolokota na bukambwe. Omukulu w’olubiri ow’eyo waggulu, Mukama waffe Yesu Kristo, yeekuuma okukyusa n’okutereeza buli kusaba nga tannakutuusaayo, era akufuula okutuukiridde n’obutuukirivu bwe, era okuwangula olw’ebirungi bye yennyini. Katonda atunuulira okusaba ng’okutuusibwayo okuyita mu Kristo, n’asonyiwa obunafu bwakwo bwonna obw’omunda. Kino nga kisaanidde okuzzaamu amaanyi buli omu ku ffe awulira nti munafu, abungeeta, era atalina bukugu mu kusaba! Bw’oba tosobola kwegayirira Katonda nga bwe wakolanga oluusi mu myaka egyayita, bw’owulira ng’omanyi nti mu ngeri emu oba endala okalidde mu mulimu gw’okwegayirira, toggwamu maanyi, naye jjangu bulijjo, weewaawo, jjangu emirundi egisingawo, kubanga si ntebe ya kukolokota na bukambwe, wabula ntebe ey’obwakabaka ey’ekisa gy’ojjira.

Ate era, okuva bwe kiri nti ntebe ya kisa, ensobi z’oyo asaba yennyini teziriziyiza kusaba kwe kutuuka ku buwanguzi. Woowe, ensobi nga nnyingi mu ffe! Nga tetusaanira kujja mu maaso g’entebe ey’obwakabaka—ffe, abaayonoonebwa ekibi munda ne kungulu! Waliwo omu ku mmwe ayaŋŋanga okulowooza ku kusaba singa entebe ya Katonda teyali ntebe ya kisa? Bw’oba ng’oyinza, nze njatula nti sisobola. Katonda ow’obwannannyini, omutukuvu era omwenkanya awatali kkomo, teyandisobodde, mu ngeri ekwatagana n’obutonde bwe obw’obwakatonda, kuddamu kusaba kwonna okuva eri omwonoonyi nga nze, singa teyateekateeka ngeri okusaba kwange mwe kutakyalinnyira ku ntebe ey’obwakabaka ey’obwenkanya obwokka, naye eri entebe ey’obwakabaka era nga y’entebe ey’okusaasira, ekyo ekitangirira, ekifo Katonda w’asisinkanira aboonoonyi, okuyita mu Yesu Kristo. Ah, sandisobodde kubagamba nti, “Musabe,” wadde mmwe abatukuvu, singa teyali ntebe ya kisa, n’okusingawo sandisobodde kwogera ku kusaba gye muli mmwe aboonoonyi; naye kaakano nja kugamba kino buli mwonoonyi ali wano, wadde nga yandyerowoozezza okuba omwonoonyi asinga ababi bonna eyali abaddewo: munoonye Mukama nga bw’akyayinzika okulabika, mumukaabirire. Entebe ey’obwakabaka ey’ekisa kifo ekikusaanira: fukamira; olw’okukkiriza okwangu genda eri Omulokozi wo, kubanga ye, ye ye ntebe ey’obwakabaka ey’ekisa. Mu ye Katonda mw’asobolera okugaba ekisa eri abasinga omusango mu bantu. Katonda yeebazibwe, ensobi z’okusaba wadde ez’oyo asaba teziriggalira kwegayirira kwaffe ebweru wa Katonda asanyukira omutima ogumenyese era oguboneredde.

Obanga ntebe ya kisa, olwo okwegomba kw’oyo awoza kulivvuunulwa. Bwe mba sisobola kufuna bigambo mwe njogerera kwegomba kwange, Katonda mu kisa kye ajja kusoma okwegomba kwange awatali bigambo. Ategeera amakulu g’abatukuvu be, amakulu g’okusinda kwabwe. Entebe ey’obwakabaka etali ya kisa teyandyetawaanyizza kutegeera kwegayirira kwaffe; naye Katonda, Oyo ow’ekisa ekitaliiko kkomo, ajja kubbira mu mmeeme y’okwegomba kwaffe, era ajja kusomayo kye tutasobola kwogera na lulimi. Temulabangako muzadde, omwana we bw’agezaako okumugamba ekintu, n’amanya bulungi omwana omuto ky’ayagala okwogera, n’amuyamba okuyita mu bigambo n’amwatulira ennyukuta, era omwana omuto bw’aba yeerabidde ekitundu ky’ekyo kye yali agenda okwogera, mulabye kitaawe ng’amujjukiza ekigambo: bw’atyo Omwoyo ow’omukisa ennaku zonna, okuva ku ntebe ey’obwakabaka ey’ekisa, ajja kutuyamba n’okutuyigiriza ebigambo, weewaawo, ajja kuwandiika mu mitima gyaffe okwegomba kwennyini. Tulina mu Byawandiikibwa ebyokulabirako Katonda w’ateeka ebigambo mu kamwa k’aboonoonyi. “Mudde eri Mukama nga mwogera ebigambo bino,” bw’ayogera, “nti, Otwanirize n’ekisa.” Era asuubiza okubaagala awatali kye basasula. Ajja kuteeka okwegomba, ateeke n’engeri y’okwogeramu okwegomba okwo, mu mwoyo gwo olw’ekisa kye; ajja kulungamya okwegomba kwo eri ebintu by’osaanidde okunoonya; ajja kukuyigiriza by’obulwa, wadde nga tonnabimanya; ajja kukujjukiza ebisuubizo bye osobole okubiwoleza; mazima ddala, ajja kuba Alufa ne Omega ow’okusaba kwo, nga bw’ali ow’obulokozi bwo; kubanga ng’obulokozi bwe buli obw’ekisa okuva ku ntandikwa okutuuka ku nkomerero, bwe kityo okusemberera kw’omwonoonyi eri entebe ey’obwakabaka ey’ekisa kwa kisa okuva ku ntandikwa okutuuka ku nkomerero. Nga kino kibudaabuda! Mikwano gyange abaagalwa, tetunaasemberera ntebe eno n’obuvumu obusingawo, nga tunuuna amakulu amawoomu ag’ekigambo kino eky’omuwendo, “entebe ya Katonda ey’obwakabaka ey’ekisa”?

Obanga ntebe ya kisa, olwo byonna bye beetaaga abo abajja gy’eri biribaweebwa. Kabaka atudde ku ntebe ng’eyo tagenda kugamba nti, “Oteekwa okundeetera ebirabo, oteekwa okumpa ssaddaaka.” Si ntebe ya kusolooza musolo; ntebe ya kugaba birabo. Kale mujje, mmwe abaavu ng’obwavu bwennyini; mujje mmwe abatalina birungi bye mwakola era abatalina mpisa nnungi, mujje mmwe abaafuulibwa abasabirize abaggweerera olw’okugwa kwa Adamu n’olw’okusobya kwammwe; eno si ntebe ya bwakabaka eyeewanirira olw’omusolo gw’abafuge baayo, wabula ntebe eyeegulumiza ng’ekulukusa ebirungi ng’ensulo efukumula amazzi amangi. Kaakano mujje mufune omwenge n’amata ebigabibwa obwereere; weewaawo, mujje mufune envinnyo oba amata ebitali bya kugula ebitaliiko miwendo gya kusasula. Byonna asaba bye yeetaaga biriweebwa, kubanga ntebe ya kisa.

Era bwe kityo, ennaku zonna ez’oyo asaba zirisaasirwa. Ka tugambe nti nzija ku ntebe ey’obwakabaka ey’ekisa nga neetisse omugugu gw’ebibi byange; waliwo oyo ali ku ntebe eyawulira obuzito bw’ekibi mu biseera ebyayita edda ennyo, era teyeerabidde buzito bwakyo. Ka tugambe nti nzija nga nzitoowereddwa ennaku; waliwo Oyo eyo amanyi ennaku zonna obuntu ze buyinza okugwamu. Nnyigiriziddwa era nneeraliikirivu? Ntya nti Katonda yennyini andese? Waliwo Oyo ku ntebe eyagamba nti, “Katonda wange, Katonda wange, lwaki onjabulidde?” Ntebe ekisa gye kisanyukira okutunuulira ennaku z’abantu n’eriiso ery’okusaasira, okuzifaako n’okuziwewula. Kale mujje; kale mujje; kale mujje, mmwe abatali baavu bokka, naye era abanakuwavu, ennaku zammwe ze zibaleetera okwegomba okufa, kyokka ne mukutya. Mmwe abawambe, mujje mu njegere zammwe; mmwe abaddu, mujje n’ebyuma ku mmeeme zammwe; mmwe abatudde mu kizikiza, mujje nga muli bazibe b’amaaso nga bwe muli. Entebe ey’obwakabaka ey’ekisa ejja kubatunuulira bwe muba nga temusobola kugitunuulira, era ejja kubawa, wadde nga temulina kye muyinza kuwaayo okusasula, era ejja kubanunula, wadde nga temuyinza kusitula wadde olunwe okwenunula.

“Entebe ya Katonda ey’obwakabaka ey’ekisa.” Ekigambo kyeyongera okukula bwe nkifumiitirizaako mu birowoozo byange, era gye ndi kiba kirowoozo ekisanyusa ennyo nti, bwe nzija ku ntebe ya Katonda mu kusaba, nnyinza okuwulira obunafu bungi nnyo, naye kyokka waliwo essuubi. Bulijjo mpulira nga sisanyukira kusaba kwange okusinga ekintu ekirala kyonna kye nkola. Sikkiriza nti kyangu okusaba mu lujjudde mu ngeri ey’okukulembera obulungi okusinza kw’ekibiina ekinene. Oluusi tuwulira abantu nga batenderezebwa olw’okubuulira obulungi, naye singa wabaawo asobozesebwa okusaba obulungi, mu ekyo wandibaddemu ekirabo ekyenkana n’ekyo, n’ekisa ekisingako. Naye, abooluganda, ka tugambe nti mu kusaba kwaffe mubaamu obunafu mu kumanya: ntebe ya kisa, era Kitaffe amanyi ng’ebyo byonna tubyetaaga. Ka tugambe nti mubaamu obunafu mu kukkiriza: alaba okukkiriza kwaffe okutono, kyokka n’atakugaana, wadde nga kutono bwe kuti. Tagera birabo bye mu buli mbeera okusinziira ku bungi bw’okukkiriza kwaffe, wabula okusinziira ku bwesimbu n’obwa nnamaddala bw’okukkiriza. Era wadde nga mu mwoyo gwaffe mwennyini mwandibaddemu obunafu obw’amaanyi, n’okulemwa mu bunyiikivu oba mu bwetoowaze bw’okusaba, kyokka, wadde nga bino tebyandibadde wo era nga bya kukungubagirwa nnyo, ekisa kibizibirira amaaso byonna, kisonyiwa byonna, era omukono gwakyo ogw’okusaasira gukyagololwa okutugaggawaza ng’ebyetaago byaffe bwe biri. Mazima kino kisaanidde okusikiriza bangi abatasabangako okusaba, era kisaanidde okutuleetera ffe abamaze ebbanga eddene nga tukozesa omulimu omutukuvu ogw’okusaba, okusemberera entebe ey’obwakabaka ey’ekisa n’obuvumu obusinga bwe twali tulina.

III. Naye kaakano, bwe tutunuulira ekyawandiikibwa kyaffe kyonna awamu, kituleetera endowooza ey’EKISA NGA KITUUDDE KU NTEBE EY’OBWAKABAKA. Ntebe ya bwakabaka, era ani agituddeko? Kye kisa ekifuuliddwa ng’omuntu ekiteekeddwa wano mu kitiibwa. Era, mazima, leero ekisa kiri ku ntebe ey’obwakabaka. Mu njiri ya Yesu Kristo, ekisa kye kisinga okufuga mu birungi byonna ebya Katonda. Kyatuuka kitya okugulumizibwa bwe kityo? Tuddamu nti, ekisa kirina entebe ey’obwakabaka olw’okuwangula. Ekisa kyakka ku nsi mu kifaananyi ky’Omwagalwa, ne kisisinkana ekibi. Olutalo lwali luwanvu era lukambwe, era ekisa ne kirabika ng’ekirinnyiriddwa ekibi wansi w’ebigere; naye ku nkomerero ekisa ne kikwata ekibi, ne kikisitula ku bibegaabega byakyo, era wadde nga kyali kinaatera okubetentebwa omugugu ogwo, ekisa ne kitwala ekibi ku musaalaba ne kikikomererayo, ne kikitta eyo, ne kikimalawo emirembe gyonna, ne kiwangula mu kitiibwa. Kyeva mu ssaawa eno ekisa kituula ku ntebe ey’obwakabaka, kubanga kiwangudde ekibi ky’omuntu, kisasudde ekibonerezo ky’omusango gw’omuntu, era kimeggye abalabe baakyo bonna.

Ate era ekisa kituula ku ntebe ey’obwakabaka kubanga kyeteekayo mu butuufu. Mu kisa kya Katonda temuli butali bwenkanya. Katonda mwenkanya bw’asonyiwa omukkiriza nga bw’aba omwenkanya bw’asuula omwonoonyi mu ggeyeena. Nzikiriza mu mmeeme yange nti mu kukkiriza emmeeme ekkiriza Kristo mulimu obwenkanya bungi era obulongoofu nga bwe bunaabeera mu kugaana emmeeme ezifa nga tezeenenyezza, ne zigobebwa okuva mu maaso ga Yakuwa. Ssaddaaka ya Kristo esobozesezza Katonda okubeera omwenkanya, era kyokka n’okuwa obutuukirivu oyo akkiriza. Oyo amanyi ekigambo “okudda mu kifo ky’omulala,” era asobola okutegeera amakulu gaakyo obulungi, ajja kulaba nti tewali kintu kyonna omukkiriza kyabanjibwa obwenkanya obubonereza, okuva Yesu Kristo bwe yasasula amabanja gonna ag’omukkiriza; era kaakano Katonda yandibadde atali mwenkanya singa tayagala kulokola abo Kristo be yabonaabona ku lwabwe mu kifo kyabwe, abo be yategekera obutuukirivu bwe, era be babalirwa. Ekisa kiri ku ntebe ey’obwakabaka olw’okuwangula, era kigituddeko mu butuufu.

Ekisa kituuziddwa ku ntebe ey’obwakabaka leero, abooluganda, kubanga Kristo amaze omulimu gwe era agenze mu ggulu. Kituuziddwa ku ntebe mu buyinza. Bwe twogera ku ntebe yaakyo ey’obwakabaka, tutegeeza nti kirina amaanyi agataliiko kkomo. Ekisa tekituula ku ntebe y’ebigere bya Katonda; ekisa tekiyimirira mu mbuga za Katonda, naye kituula ku ntebe ey’obwakabaka; kye kirungi kya Katonda ekifuga; kye kabaka leero. Guno gwe mulembe gw’ekisa, omwaka gw’ekisa: ekisa kya Katonda kifugira mu butuukirivu ne kitutuusa mu bulamu obutaggwaawo. Tuli mu mulembe gw’ekisa ekifuga, kubanga Yesu, okuva bw’abeera mulamu ennaku zonna okwegayiririra abaana b’abantu, ayinza okulokolera ddala abajja eri Katonda ku bubwe. Mwonoonyi, singa osisinkana ekisa ku kkubo ery’ebbali, ng’omutambuze ku lugendo lwe, nandikugambye omanyiganye nakyo era osabe kikubeereko; singa osisinkana ekisa ng’omusuubuzi mu katale, ng’alina eky’obugagga mu ngalo ze, nandikugambye onoonye omukwano gwakyo, kijja kukugaggawaza mu ssaawa y’obwavu; singa olaba ekisa ng’omu ku bakungu b’eggulu, agulumiziddwa ennyo, nandikugambye onoonye okufuna okutu kwakyo; naye, woowe, ekisa bwe kituula ku ntebe ey’obwakabaka, nkwegayirira okikwate amangu ago. Tekiyinza kuba waggulu okusingawo, tekiyinza kuba kinene okusingawo, kubanga kyawandiikibwa nti “Katonda kwagala,” era ekyo linnya ddala, alias, ery’ekisa. Woowe, mujje muvuunamire mu maaso gaakyo; mujje musinze okusaasira n’ekisa kya Katonda ebitaliiko kkomo. Temubuusabuusa, temuyimirira, temulwa. Ekisa kifuga; ekisa ye Katonda; Katonda kwagala. Woowe, singa mmwe, nga mulaba nti ekisa kituuziddwa bwe kityo ku ntebe ey’obwakabaka, mwandizze ne mukifuna. Kale nziddamu nti ekisa kituuziddwa ku ntebe ey’obwakabaka olw’okuwangula, mu butuufu, ne mu buyinza, era, nja kwongerako, kituuziddwa mu kitiibwa, kubanga Katonda agulumiza ekisa kye. Kimu ku bigendererwa bye kaakano okufuula ekisa kye okwatiikirira. Asanyukira okusonyiwa abeenenya, alyoke alage ekisa kye ekisonyiwa; asanyukira okutunuulira abaabula n’okubakomyawo, alage ekisa kye ekizza; asanyukira okutunuulira abalina emitima egimenyese n’okubabudaabuda, alyoke alage ekisa kye ekibudaabuda. Waliwo ekisa eky’engeri nnyingi eky’okufuna, oba okusinga, ekisa kye kimu nga kikola mu ngeri ez’enjawulo, era Katonda asanyukira okufuula ekisa kye eky’ekitiibwa. Entebe eyo yeetooloddwa musoke ng’ayakaayakana nga zumaliidi, zumaliidi ey’okusaasira kwe n’okwagala kwe. Mmwe emmeeme ez’essanyu ezisobola okukkiriza kino, era nga zikikkiriza ne zijja amangu ago ne zigulumiza ekisa nga zifuuka ebyokulabirako by’amaanyi gaakyo.

IV. Ekisembayo, ekyawandiikibwa kyaffe, bwe kisomebwa obulungi, kirimu OBUFUZI OBW’OBWANNANNYINI NGA BUMASAMASA MU KITIIBWA,—EKITIIBWA KY’EKISA. Entebe ey’okusaasira ntebe ya bwakabaka; wadde ng’ekisa kiriyo, ekyali ntebe ya bwakabaka. Ekisa tekigoba bufuzi obw’obwannannyini. Kaakano, obufuzi obw’obwannannyini kirungi kya Katonda kya waggulu nnyo era kya ntiisa; ekitangaala kyakyo kiri ng’ejjinja lya yasepi, ery’omuwendo ennyo, era ng’ejjinja lya safiro, oba, nga Ezeekyeri bw’akiyita, “ekyatemagananga ng’omuzira.” Bw’atyo bw’ayogera Kabaka, Mukama ow’Eggye: “Ndisaasira oyo gwe ndisaasira, era ndikwatirwa ekisa oyo gwe ndikwatirwa ekisa.” “Naye ggwe omuntu obuntu, ggwe ani addamu ng’owakanya Katonda? Ekibumbe kiyinza okubuuza eyakibumba nti, Lwaki wammumba bw’oti?” “Oba omubumbi talina buyinza ku bbumba, okubumbamu ekibya eky’omugaso, oba okubumbamu ekitali kya mugaso?” Bino bigambo binene era bya ntiisa, era tebiyinza kuddibwamu. Ye Kabaka, era ajja kukola nga bw’ayagala. Tewali ayinza okumuziyiza, newaakubadde okumubuuza nti, Okola ki? Naye, ah! omuntu yenna mu mmwe aleme okuggwamu amaanyi olw’okulowooza ku bufuzi bwe obw’obwannannyini, mbayita eri ekyawandiikibwa. Ntebe ya bwakabaka,—waliwo obufuzi obw’obwannannyini; naye eri buli mmeeme emanyi okusaba, eri buli mmeeme ejja eri Yesu olw’okukkiriza, ye ntebe ey’okusaasira ey’amazima, obufuzi bwa Katonda obw’obwannannyini tebulina ndabika nzirugavu ya ntiisa, wabula bujjudde okwagala. Ntebe ya kisa; kino kye nziggyamu nti obufuzi bwa Katonda obw’obwannannyini eri omukkiriza, eri oyo awoza, eri oyo ajja eri Katonda mu Kristo, bulijjo bukolebwa mu kisa ekirongoofu. Gye muli, gye muli mmwe abajja eri Katonda mu kusaba, obufuzi obw’obwannannyini bulijjo bwogera bwe buti: “Ndisaasira omwonoonyi oyo; wadde nga tagwanidde, wadde nga mu ye temuli kirungi kyonna kyakola, kyokka olw’okuba nga nsobola okukozesa ebyange nga bwe njagala, ndimuwa omukisa, ndimufuula mwana wange, ndimukkiriza; aliba wange ku lunaku lwe ndibakyusizaako okuba ekintu kyange eky’omuwendo.” Ku ntebe ey’okusaasira Katonda takozesangako bufuzi bwe obw’obwannannyini mu ngeri endala yonna okuggyako mu ngeri ey’ekisa. Afuga, naye mu nsonga eno ekisa kya Katonda kifugira mu butuukirivu ne kitutuusa mu bulamu obutaggwaawo mu Yesu Kristo Mukama waffe.

Waliwo ebintu bino bibiri oba bisatu eby’okulowoozaako, era ndiba mmaze. Ku ntebe ey’obwakabaka ey’ekisa, obufuzi obw’obwannannyini bwesibye mu njegere z’okwagala. Wano nteekwa okwogera n’ebigambo ebirondeddwa n’obwegendereza, era nteekwa okulwamu n’okusiriikirira okufuna ebigambo ebituufu, nneme okusobya nga ngezaako okwogera amazima mu ngeri etegeerekeka obulungi. Katonda ajja kukola nga bw’ayagala; naye ku ntebe ey’okusaasira, asibiddwa—mu njegere ze yeekolera yekka, kubanga yakola endagaano ne Kristo, era bwe kityo n’alagaana endagaano n’abalonde be. Wadde nga Katonda ye Mufuzi era bulijjo ateekwa okubeera Mufuzi, tagenda kumenya ndagaano ye, wadde okukyusa ku ebyo akamwa kange bye koogedde, nga bw’ayogera. Tayinza kuba mulimba eri endagaano gye yeekolera yekka. Bwe nzija eri Katonda mu Kristo, eri Katonda ku ntebe ey’okusaasira, sisaanidde kulowooza nti olw’ekikolwa kyonna eky’obufuzi bwe obw’obwannannyini Katonda alisuula ebbali endagaano ye. Ekyo tekiyinza kubaawo: tekisoboka.

Ate era, ku ntebe ey’obwakabaka ey’ekisa, Katonda nate yeesibye gye tuli n’ebisuubizo bye. Endagaano erimu ebisuubizo bingi eby’ekisa, ebisuubizo eby’omuwendo ebikulu. “Musabe, munaaweebwa. Munoonye, munaazuula. Era mukonkone munaggulirwawo.” Katonda bwe yali tannayogera kigambo ekyo oba ekigambo ekiri mu makulu ago, kyali kirowoozo kye yekka okuwulira okusaba oba obutakuwulira, naye kaakano si bwe kityo; kubanga kaakano, bwe kuba okusaba okw’amazima okuweereddwayo okuyita mu Yesu Kristo, amazima ge gamuwaliriza okukuwulira. Omuntu ayinza okuba ow’eddembe ddala, naye amangu ddala bw’akola ekisuubizo, aba takyalina ddembe kukimenya; era Katonda ow’emirembe n’emirembe tayagala kumenya kisuubizo kye. Asanyukira okukituukiriza. Yalangirira nti ebisuubizo bye byonna mu Kristo Yesu bya Weewaawo era bya Amiina; naye, olw’okubudaabudibwa kwaffe bwe tutunuulira Katonda mu ndabika ye eya waggulu era ey’entiisa ng’omufuzi, tulina kino eky’okulowoozaako, nti yeesibye mu njegere z’endagaano ey’ekisuubizo okuba omwesigwa eri emmeeme ezimunoonya. Entebe ye ey’obwakabaka eteekwa okuba entebe ey’obwakabaka ey’ekisa eri abantu be.

Era, omulundi omulala, n’ekirowoozo ekisinga byonna obuwoomi, buli kisuubizo eky’endagaano kyakakasibwa era kyassibwako akabonero n’omusaayi, era kibe wala eri Katonda ow’emirembe n’emirembe okunyooma omusaayi gw’Omwana we omwagalwa. Kabaka bw’awa ekibuga ekiwandiiko eky’eddembe, ayinza okuba nga edda yali wa buyinza bwonna, era nga tewaaliwo kintu kiziyiza buyinza bwe, naye ekibuga bwe kiba kifunye ekiwandiiko kyakyo eky’eddembe, olwo kiwoza eddembe lyakyo mu maaso ga kabaka. Bw’atyo ne Katonda yawa abantu be ekiwandiiko eky’eddembe eky’emikisa egitabalika, ng’abawa emikisa n’okwagala bye yasuubiza Dawudi, ebikakafu. Obutuufu bw’ekiwandiiko eky’eddembe businziira nnyo ku mukono ogukiteeseeko n’akabonero, era, abooluganda bange, ekiwandiiko eky’eddembe eky’endagaano ey’ekisa nga kikakafu! Omukono ogukiteeseeko gwe mukono gwa Katonda yennyini, n’akabonero gwe musaayi gw’Omwana omu yekka. Endagaano enywezeddwa n’omusaayi, omusaayi gw’Omwana we omwagalwa. Tekisoboka kwegayirira Katonda bwereere bwe twegayirira olw’endagaano essibwako akabonero k’omusaayi, gye yateekateeka era n’aginyweza mu buli nsonga. Eggulu n’ensi biriggwaawo, naye amaanyi g’omusaayi gwa Yesu eri Katonda tegayinza kuggwaawo. Gwogera bwe tuba tusirise, era guwangula bwe tuba tuwanguddwa. Gwe omusaayi ogwamansirwa ogwogera obulungi okusinga ogwa Aberi; gusaba ebintu ebisingako, era okukaaba kwagwo kuwulirwa. Tujje n’obuvumu, kubanga tuwulira ekisuubizo mu mitima gyaffe. Bwe tuwulira entiisa olw’obufuzi bwa Katonda obw’obwannannyini, tuyimbe n’essanyu—

“Enjiri ewanirira omwoyo gwange,

Katonda omwesigwa atakyukakyuka

Ateekawo omusingi gw’essuubi lyange

Mu birayiro, mu bisuubizo, ne mu musaayi.”

Katonda Omwoyo Omutukuvu atuyambe okukozesa obulungi, okuva kaakano, “entebe ya Katonda ey’obwakabaka ey’ekisa.” Amiina.

Ruumi, 7 Ddesemba, 1871.

ERI EKKANISA YANGE ENJAGALWA NE MIKWANO GYANGE BONNA,

Abaagalwa mu Mukama, bwe nawulira nga kye kinsaanidde okuva mu Bungereza okumala ekiseera ekitono, endwadde yange ey’edda ereme kuddamu, nteekwa okwatula n’okwebaza omukono omulungi ogwa Mukama ogubadde ku nze mu bbanga lye mbadde ebweru w’eggwanga. Nsuubira okudda mu kiseera kitono, nga nnyweezeddwa bulungi okweyongera okukola okumala ebbanga eddene awatali kuwummula nate. Nkozesa omukisa guno okwebaza ekkanisa yange ey’okwagala ne mikwano gyange egy’ekisa, olw’ebikolwa byabwe ebitabalika eby’okusaasira okw’omutima omugabi, mu kuyamba Ettendekero lyaffe n’Ennyumba y’Abamulekwa, era okusingira ddala olw’okusaba kwabwe okungi okwanzizzaamu amaanyi era okwampoonya mu bulwadde bwange obw’okumpi, era kwe kunnyweza mu buweereza bwange obweyongera bulijjo eri Mukama. Mukama azze mu bifuba byabwe emirundi lukumi ebirungi mikwano emyesigwa bye bansabidde, era anfuule, okusinga bwe kyali kibadde, ensibuko y’emikisa gye bali mu buweereza bwange.

Kaakano nneegayirira nti okusaba okwo kuddemu n’obunyiikivu obusingawo, kubanga okuzuukira kw’eddiini kwetaagibwa nnyo; era kyandibadde kabonero akakakafu nti kujja mangu, singa abakkiriza beegatta mu kukusabira. Omuliro gumaze okukumibwa ku Tabernacle, naye gwetaaga okufuuwibwa gufuuke omuliro omunene ogw’amaanyi. Eggwanga lyaffe lyetaaga okukyalirwa Katonda, era ekisuubizo kyakwo kyetaaga kuwolezebwa bwokka kituukirire. Abooluganda, ng’omuntu omu, mukaabirire n’amaanyi Katonda wa Mukama waffe Yesu Kristo, Kitaffe ow’ekitiibwa, nga mumwegayirira ateeke omukono gwe ku mulimu, era agulumize Omwana we mu maaso g’abantu bonna. Nga nnyimiridde awali entebe y’obwakabaka bwa Setaani, wakati mu bifaananyi ebisinzibwa omutwalo, neegayirira abo abasinza Katonda mu mwoyo okumeggana mu kusaba olw’ebiseera eby’okuzzibwamu amaanyi, ensi zonna zisobole okumanya nti Yesu Kristo ye Mukama. Erinnya lya Yesu lirivvoolebwa kutuusa wa olw’okusinza ebifaananyi okw’Omulabe wa Kristo? Kiyinza okuba nti ebiseera eby’ekizikiza biribeerawo okutuusa abaana b’omusana lwe balikaaba n’ennaku ennyingi, emisana n’ekiro, olw’okulumwa kw’emmeeme. Olwo Katonda alirwanirira abalonde be, era agenda kubalamula mangu.

Bwe mbadde ntambulira ku Luguudo lwa Appia, nsanyuse nti Yesu, Pawulo gwe yabuulira, akyali mulamu, era mu kiseera kye ekituufu talirema kuwangula balabe be. Amaze okuzikiriza Colosseum, abajulirwa be abeesigwa mwe baayiwa omusaayi gwabwe; obuyinza bw’abakaafiiri bugudde, era bwe kityo n’obw’obwapaapa bwe buligwa, n’obulala bwonna obuziyiza obwakabaka bwe. Tulangirire olutalo olw’omwoyo, tuwanike bendera zaffe nga twongera nnyo okusaba. Kikakafu nti okwegayirira kuleeta ebivaamu eby’ekitalo mu ggulu ne ku nsi; amaanyi gaakwo gakakasiddwa mu bye tulabye ffe ffennyini, ne mu byafaayo byonna eby’ekkanisa. Abooluganda, KA TUSABE.

Wammwe, ku lwa Yesu,

C.H. SPURGEON.

Olupapula 1 / 1 · 29 eddakiika zisigadde mu ssuula
Ekyayita Ekiddako