Essuula 13 · eddakiika 13 ez’okusoma · eddakiika 17 ez’okuwuliriza
Pawulo, Omuyigiriza w’Okusaba
Fletcher ow’e Madeley, omuyigiriza omukulu eyaliwo emyaka kikumi mu ataano emabega, yasomesanga abayizi abato ab’eby’eddiini. Yali omu ku baakolanga ne Wesley, era omusajja ow’empisa ez’obutukuvu ennyo. Bwe yamalanga okusomesa ku gumu ku miramwa emikulu egy’Ekigambo kya Katonda, gamba ng’Okujjula kw’Omwoyo Omutukuvu owa Katonda, oba ku maanyi n’omukisa Katonda bye yayagala abantu be babeere nabyo, yakomekkerezanga essomo n’agamba nti, “Ezo ze nzikiriza mu bigambo; kaakano abo abaagala okubikola mu bikolwa bajje tugende mu kisenge kyange!” Era emirundi mingi nnyo baggalanga ebitabo byabwe ne bagenda mu kisenge kye, essaawa ey’okuyiga ebigambo n’eddirirwa essaawa emu oba bbiri ez’okusaba.—Omwawule Hubert Brooke.
Nga Pawulo yakubirizanga okusaba mu bwangu, n’amaanyi, obutakoowa era n’omutima ogulumirirwa, abo be yawandiikiranga n’abo be yayogeranga nabo! Awandiikira Timoseewo nti, “Okusookera ddala, mbasaba, musabenga, mwegayirirenga, era mwebazenga Katonda ku lw’abantu bonna.” Kino yali ategeeza nti kye kyali kigenda okuba ekyesigisiddwa ekisooka era amazima agasooka eri Ekkanisa. Okusookera ddala, okusinga byonna, mu maaso ga byonna, Ekkanisa ya Kristo yalina okuba Ekkanisa esaba, esabira abantu, esabira abantu bonna. Yakuutira Abafiripi ku nsonga eyo nti: “Temweraliikiriranga kintu na kimu, wabula mu buli kintu mu kusabanga ne mu kwegayiriranga awamu n’okwebazanga, mutegeezenga Katonda bye mwetaaga.” Ekkanisa teteekwa kweraliikirira kintu na kimu. Mu buli kintu okusaba kuteekwa okukolebwa. Tewaali kintu kitono nnyo nga tekisaanidde kukisabira. Tewaali kintu kinene nnyo Katonda ky’atasobola kuwangula.
Pawulo akiteeka ng’ekiragiro eky’obulamu era ekyetaagisa ennyo bw’awandiikira Ekkanisa ey’e Sessaloniika nti, “Musanyukenga ennaku zonna. Musabenga obutayosa. Mwebazenga olwa buli kintu kyonna, kubanga ekyo Katonda ky’abaagaliza mmwe abali mu Kristo Yesu.” Ekkanisa eteekwa okwewaayo eri okusaba okutakoma. Okusaba tekwalina kukoma mu Kkanisa. Ekyo Katonda kye yayagaliza Ekkanisa ye ku nsi.
Pawulo teyakoma ku kwewaayo yekka eri okusaba, naye yakubirizanga abalala obutayosa era n’obunyiikivu okusaba, mu ngeri eyalaga nti kikulu nnyo. Teyakoma ku kukalambira Ekkanisa ey’omu biseera bye okusaba, wabula yakalambira okusaba okutaggwaamu maanyi. “Munyiikirirenga mu kusaba, nga temuddirira,” bye byali ebigambo ebikulu mu kubuulirira kwe kwonna ku kusaba. “Nga musabiririranga mu ssaala zonna nga mwegayiririranga mu mwoyo buli kiseera,” bw’atyo bwe yakubiriza abantu ku nsonga eno enkulu. “Noolwekyo njagala,” nkubiriza, kino kye njagala, ye ndowooza yange ku nsonga eno, “abantu buli wantu, basabenga Katonda nga bayimusa emikono gyabwe emirongoofu, nga tebalina busungu wadde empaka.” Olw’okuba ye kennyini yasabanga mu ngeri eyo, yali asobola okukikubiriza abo be yaweerezanga.
Pawulo yali mukulembeze olw’okulondebwa, era olw’okumanyibwa n’okukkirizibwa abantu bonna. Yalina amaanyi mangi ag’ekitalo mu buweereza buno. Okukyuka kwe, okwali okweyoleke ennyo era okwa ddala, kwali maanyi manene, ng’etterekero ly’ebyokulwanyisa ebijjuvu eby’okulumba n’okwekuuma. Okuyitibwa kwe mu butume kwali kweyoleka, kwakaayakana era nga kukakasa. Naye amaanyi ago si ge gaali amaanyi aga Katonda agasinga, agaaleeta ebibala ebisinga obunene mu buweereza bwe. Olugendo lwa Pawulo lwalambikibwa bulungi, era obuweereza bwe ne bufuna obuwanguzi obw’amaanyi, olw’okusaba okusinga olw’amaanyi amalala gonna.
N’olwekyo tekyewuunyisa nti yawa okusaba ekifo ekyo ekikulu bwe kityo mu kubuulira kwe ne mu biwandiiko bye. Twandibadde tetusuubira kirala. Ng’okusaba bwe kwali omulimu ogusinga obukulu mu bulamu bwe, n’okusaba kwatwala ekifo ekyo kye kimu ekya waggulu mu kuyigiriza kwe. Ekyokulabirako kye eky’okusaba kyayongera amaanyi ku kuyigiriza kwe ku kusaba. Bye yakolanga n’ebyo bye yayigirizanga byatambuliranga wamu. Tewaaliwo kukontana wakati w’ebintu ebyo ebibiri.
Pawulo yali omukulu mu batume nga bwe yali omukulu mu kusaba. Bwe yali omubereberye mu batume, okusaba kwe kwamutuusa awo. N’olwekyo yali asaanira nnyo okubeera omuyigiriza ku kusaba. Okusaba kwe kwamusaanyiza okuyigiriza abalala okusaba kye kuli n’okusaba kye kuyinza okukola. Era olw’ensonga eyo yali asobola okukubiriza abantu nti tebalina kulagajjalira kusaba. Ebintu bingi nnyo byali byesigamye ku kwo.
Yali wa kusooka mu kusaba olw’ensonga eno. Olw’okuba nti okusaba kw’abatukuvu kwamussibwangako nnyo okusinga ku muntu omulala yenna, yafuuka wa kusooka mu butume. Engule ey’okufiirira okukkiriza ye yali engule esinga obukulu mu bwakabaka bw’eggulu, naye okusaba kwe kwamutikkira engule eyo ey’okufiirira okukkiriza.
Oyo ayagala okuyigiriza abantu okusaba ateekwa okusooka ye kennyini okwewaayo eri okusaba. Oyo akubiriza abalala okusaba ateekwa okusooka okutambulira mu kkubo ly’okusaba ye kennyini. Era ababuulizi nga bwe basaba, bwe batyo bwe banaabanga beetegefu okukubiriza okusaba abo be babuulira. Ekirala, ababuulizi nga bwe basaba, bwe batyo bwe banaasaaniranga okubuulira ku kusaba. Singa endowooza eyo ya mazima, kyandibadde kituufu okusalawo nti ensonga lwaki mu biseera bino eby’omulembe okubuulira ku kusaba kutono nnyo, kwe kuba nti ababuulizi si basajja basaba?
Tuyinza okussa ensonga yonna ey’obwetaavu obw’enkomeredde obw’okusaba n’ebyo okusaba bye kuyinza okukola mu kiseera kino eky’ekisa, ku ngeri Pawulo gye yatwalangamu okusaba. Singa amaanyi g’omuntu, singa okwagala okw’amaanyi okunywevu, singa okukkiriza okw’amaanyi okw’omunda, singa okusoma n’ebitone by’omuntu, era singa okuyitibwa kwa Katonda n’amaanyi Katonda g’awa,—singa kimu ku bino, oba byonna nga bigatta, byali bisobola okufuga Ekkanisa ya Katonda awatali kusaba, olwo mu nsonga okusaba kwandibadde tekwetaagisa. Singa okutya Katonda okw’amaanyi n’okwewaayo okutakyuka eri ekigendererwa ekya waggulu, singa obwesigwa obujjudde omuliro eri Yesu Kristo, singa kimu oba byonna ku bino byali bisobola okubaawo awatali kusaba kwa kwewaayo, oba okusitula omukulembeze w’Ekkanisa n’atabeera na bwetaavu bwa kusaba, olwo Pawulo yandibadde waggulu w’okwetaaga okusaba. Naye singa Pawulo omukulu era ow’ebitone, eyaweebwa ekisa era eyeewaayo, yawulira obwetaavu bw’okusaba okutakoma, n’ategeera nti kwali kwa mangu era kukalambidde mu ebyo bye kwetaaga n’obwetaavu bwakwo, era singa yawulira nti kyali kikulu nnyo era kya kukalambirako Ekkanisa esabe obutayosa, olwo ye ne baganda be mu butume baali bateekwa okuyambibwa okusaba okw’amaanyi okw’abantu bonna.
Okusaba kwa Pawulo, n’ebiragiro bye, n’amaanyi ge yakozesa okukubiriza Ekkanisa okusaba, bwe bukakafu obusinga okumatiza ku bwetaavu obw’enkomeredde obw’okusaba ng’amaanyi amanene ag’empisa mu nsi, ng’ekintu ekyetaagisa ennyo era ekitayinza kuggibwawo mu kweyongerayo n’okubuna kw’Enjiri, ne mu kukula kw’okutya Katonda kw’omuntu. Mu ndowooza ya Pawulo, tewaaliwo buwanguzi bwa Kkanisa awatali kusaba, era tewaaliwo kutya Katonda awatali kusaba, mu butuufu awatali kusaba kungi. Ekkanisa ng’okusaba kukulukuta okuva mu bulamu bwayo ng’ennimi z’omuliro gw’obubaane bwe zaavanga mu kyoterezo, n’obukulembeze ng’okusaba kubumbujja okuva mu mpisa zaabwo, mu bulamu bwabwo ne mu nneeyisa yaabwo, nga kweyoleka, nga kulabika era nga kuva mu mutima, ng’obubaane obw’akawoowo bwe bwabumbujjanga, obwo bwe bwali obukulembeze obwa Katonda.
Okusaba buli wantu, okusaba mu buli kintu, okunyiikirira okusaba, n’okusaba obutayosa, bw’atyo Pawulo bwe yayogera ng’omunnyonnyozi w’emigaso Katonda gy’ateekeddewo egy’okusaba n’engeri y’okusaba.
Timoseewo yali wa muwendo nnyo eri Pawulo, era okwagalana kwali kwa ku njuyi zombi, nga kweyongera olw’ebyo byonna bye baali bafaanaganya. Pawulo yalaba mu Timoseewo ebyo ebyamusaanyiza okubeera omusika we mu by’omwoyo, oba waakiri omuterekeramu era omukulembeze w’amateeka ag’omwoyo amakulu n’amaanyi agaali geetaagisa okunyweza Ekkanisa n’okukulaakulana kwayo. Amazima gano amasookerwako era amakulu yayagala okugakalambira era okugasimba mu Timoseewo. Pawulo yatwala Timoseewo ng’omuntu ayinza okukwasibwa amazima ag’omusingi era amakulu, ayinza okugakuuma mu bwesigwa, era ayinza okugakwasa ab’omu biseera eby’omu maaso nga tegonoonese. N’olwekyo akwasa Timoseewo ekyesigisiddwa kino eky’okusaba eky’emirembe gyonna, nga bwe kisangibwa mu 1 Timoseewo 2:1.
Kitegeerekeke nga tetunnagenda mu maaso nti Pawulo yawandiika ng’alabirirwa butereevu Omwoyo Omutukuvu, eyakuuma Pawulo obutakola nsobi, era eyamuwa amazima Pawulo ge yayigiriza. Tunywerera ddala, awatali kuddirira n’akatono, ku kuluŋŋamizibwa okujjuvu okw’Ebyawandiikibwa, era olw’okuba ebiwandiiko bya Pawulo kitundu kya Byawandiikibwa ebyo Ebitukuvu, ebbaluwa za Pawulo bitundu bya Byawandiikibwa oba Ekigambo kya Katonda. Kino bwe kiri ekituufu, enjigiriza ku kusaba Pawulo gye yakakasa ye njigiriza y’Omwoyo Omutukuvu. Ebbaluwa ze za mu Kigambo kya Katonda, zaaluŋŋamizibwa, za mazima, era zirina obuyinza bwa Katonda. Bwe kityo okusaba nga Pawulo bwe yakuyigiriza y’enjigiriza Katonda Ayinzabyonna gy’ayagala Ekkanisa ye okukkiriza, okukkiririzaamu n’okukola.
N’olwekyo ebigambo bino eri Timoseewo byali bigambo ebyaluŋŋamizibwa Katonda. Ekitundu kino eky’Ebyawandiikibwa Ebitukuvu kisingira wala okuba eky’okulowoozesa obulowoozesa, era kisingira wala okuba ekifaananyi ekigazi era ekyereere ku kusaba. Kiyigiriza nnyo ku kusaba, ku ngeri abantu gye basaanidde okusabamu, engeri abasuubuzi gye basaanidde okusabamu, era kiwa amaanyi mangi ku nsonga lwaki abantu basaanidde okusaba, ne kiba nti kyetaaga okukalambirwa ennyo era obutayosa.
Bino bye bigambo bya Pawulo eri Timoseewo ku kusaba:
“Okusookera ddala, mbasaba, musabenga, mwegayirirenga, era mwebazenga Katonda ku lw’abantu bonna.
“Era musabirenga bakabaka n’abafuzi abalala bonna, tulyoke tube bulungi nga tuli mirembe, nga tussaamu Katonda ekitiibwa, era nga twegendereza mu buli ngeri.
“Ekyo kirungi era ekisiimibwa mu maaso ga Katonda Omulokozi waffe,
“ayagala abantu bonna balokolebwe, era bategeere amazima.
“Kubanga Katonda ali omu, era omutabaganya w’abantu ne Katonda ali omu, ye muntu Kristo Yesu,
“eyeewaayo abe omutango olwa bonna. Ekyo kyakakasibwa mu kiseera kyakyo ekituufu. Noolwekyo njagala abantu buli wantu, basabenga Katonda nga bayimusa emikono gyabwe emirongoofu, nga tebalina busungu wadde empaka.”
Mu kitundu kino eky’okusaba Pawulo atulaga obusika n’enkola ya buli Mukristaayo mu mirembe gyonna. Ye vade mecum mu mulimu omunene ogw’okusaba, kwe kugamba ekitabo eky’okutambula nakyo buli wamu. Kitulaga amaanyi g’okusaba n’enjuyi zaakwo ennyingi. Mu biseera ne mu bulungi bwonna, ku mirimu gyonna, okusaba kwe kusooka. Kuteekwa okusooka mu mirimu gyonna. Okusaba kukalambidde era kwetaagisa nnyo mu makulu gaakwo ne mu maanyi gaakwo, ne kiba nti kwe kusooka mu bintu byonna eby’omwoyo eby’omuwendo. Oyo atasaba, taliiko ky’ali. Si kintu, wansi wa busa. Ali wansi wa zeero, ku bikwata ku Kristo ne Katonda n’eggulu. Okusaba tekuyimirira bwenkanya na bintu birala mu bintu ebisooka byokka, wabula kwe kusooka mu bisooka, mu maaso ddala, Pawulo gy’akuteeka n’omutima gwe gwonna. “Okusookera ddala, mbasaba.”
Enjigiriza ye eri nti okusaba kye kintu ekisinga obukulu mu bintu byonna ku nsi. Ebirala byonna biteekwa okuziyizibwa n’okuteekebwa ebbali, okusaba kusobole okusooka. Kusoose, era okuume nga kwe kusooka. Olutalo luli ku kusooka kw’okusaba. Okuwangulwa n’okuwangula biri mu kintu kino kimu. Okufuula okusaba ekyokubiri kwe kukuggyako engule. Kwe kukusiba enjegere n’okukuzikiriza. Okusaba bwe kusooka, Katonda ye aba asoose, era obuwanguzi bukakafu. Okusaba kuteekwa okufuga mu bulamu oba okuva ku ntebe. Kiriba kiruwa?
Okusinziira ku Pawulo, “musabenga, mwegayirirenga, era mwebazenga Katonda,” ebitundu bino byonna eby’okusaba n’engeri zonna ez’okusaba biteekwa okuweebwayo ku lw’abantu. Okusaba kuweebwayo olw’ebintu, olw’ebintu byonna, olw’ebirungi byonna eby’omubiri, n’olw’ebirungi byonna eby’omwoyo n’ekisa, naye mu kino Pawulo alinnya ku bibala n’ebigendererwa by’okusaba ebisinga obukulu. Abantu balina okukwatibwako okusaba. Obulungi bwabwe, empisa zaabwe, enneeyisa yaabwe n’enkomerero yaabwe byonna bizingirwa mu kusaba. Mu nsonga eno okusaba kutambulira mu kkubo erisinga obugulumivu, era kunoonya ekigendererwa kyakwo ekisinga obukulu. Tumanyi era tukwatagana n’ebintu, n’emikisa n’ebirabo, n’ensonga n’ebintu ebikwata ku bantu, naye wano abantu bennyini be bateekebwa mu maaso ng’abo be tusabira. Kino kigaziya okusaba era kukufuula kwa kitiibwa. Abantu, mu mbeera zaabwe zonna awatali kusigaza, balina okukwatibwa mu mikono egy’amaanyi egy’okusaba.
Enjigiriza ya Pawulo eri nti okusaba mu butonde bwakwo kintu kya munda mu muntu. Omwoyo oguli mu ffe gwe gusaba. N’olwekyo weetegereze ebiragiro bya Pawulo: “Noolwekyo njagala abantu buli wantu, basabenga Katonda nga bayimusa emikono gyabwe emirongoofu, nga tebalina busungu.” “Obusungu” kigambo ekitegeeza okutambula okw’obutonde okw’omunda okw’ebimera n’ebibala, nga bizimba olw’amazzi agabirimu. Amazzi ag’obutonde gabuggumizibwa ne gafuna obulamu, ne galinnya olw’ebbugumu ly’ekiseera eky’omusana ekiddirira obutiti. Omuntu alina munda mu ye amazzi ag’obutonde agalinnya nga bwe galinnya mu muti. Ebbugumu, okwokya, buli ddaala ly’obusungu n’okwegomba, buli kigero ky’enneewulira, bino byeyimusa byokka ng’omuntu anyiizibwa. Mwegendereze era mubiziyize. Omuntu tayinza kusaba ng’enneewulira zino ez’obutonde zirinnya munda mu ye, nga azirima, azikuuma era azisigaza. Okusaba kuteekwa okubeera awatali bino. “Nga tebalina busungu.” Okubuguumirira okusingako, okulungi era okw’ekitiibwa kwe kuteekwa okusitula okusaba waggulu. “Obusungu” bunnyika okusaba, bukuziyiza, bukukkakkanya.
Ebigambo “nga tebalina” bitegeeza obutakozesa, obutaba na kakwate, okubeera ewala, okwesamba. Omutima ogw’obutonde ogutazziddwa buggya teguliiko kye gukola mu kusaba. Ebbugumu lyagwo n’amazzi gaagwo gonna ag’obutonde bitta okusaba ne bikusaanyaawo. Okusaba kuli wala nnyo okusinga obutonde. Tetuyinza kusaba lwa butonde, wadde obutonde obusinga obulungi n’obusinga ekisa.
Okusaba kwe kugezesa okwa ddala okw’empisa z’omuntu. Obwesigwa eri embeera zaffe n’obutuufu eri enkolagana zaffe bitera okulabikira mu ngeri gye tusaba. Embeera ezimu zizaala okusaba. Ze ttaka erimeza era erituukiriza okusaba. Okusaba mu mbeera ezimu kirabika nga kisaanira nnyo. Obutasaba mu mbeera ezimu kirabika ng’obutaba na mutima era nga tekituukana. Kibuyaga ab’amaanyi ab’obulamu, bwe tuba nga tetulina buyambi wadde obuweerero, oba nga tewali kitukkakkanya, ze mbeera ez’obutonde era Katonda z’ateekawo ez’okusaba.
Obwannamwandu bwe nnaku ennene. Bujja ku bakazi abatukuvu nga bwe bujja ne ku balala. Waliwo bannamwandu ab’amazima abatukuvu. Basaanidde okuweebwa ekitiibwa, era ennaku yaabwe ya Katonda. Okutya Katonda kwabwe kuwunya akawoowo era kwaka olw’emitima gyabwe egyabetentebwa. Bw’ati Pawulo bw’annyonnyola bannamwandu ng’abo:
“Oyo aba nnamwandu ddala, asigadde yekka, essuubi lye aba alitadde mu Katonda, era anyiikire okwegayirira n’okusaba Katonda emisana n’ekiro. Kyokka oyo nnamwandu eyeemalira mu masanyu, aba ng’afudde, newaakubadde ng’akyali mulamu.”
Wano waliwo enjawulo eyeewuunyisa wakati w’ebika by’abakazi bibiri. Omu yeewaayo okwegayirira emisana n’ekiro. Omulala yeemalira mu masanyu era afudde mu mwoyo. Bw’atyo Pawulo annyonnyola nnamwandu ow’amazima ng’omukulu mu kusaba. Okusaba kwe, okuzaalibwa okukkiriza kwe n’okusigala yekka, maanyi manene. Emisana n’ekiro okusaba kwe kulinnya eri Katonda obutayosa. Omutima gwa nnamwandu kwegayirira kwa maanyi eri Katonda, omutima ogwo bwe gusangibwa mu kkubo ly’okusaba, okusaba okw’amaanyi okutakoowa.
Kimu ku biragiro bya Pawulo ebyewuunyisa ebisaanidde okusomwa ye kino, “nga munyiikira mu kusaba.” oba nga Revised Version bw’egamba, “Nga munywevu mu kusaba,” nga bw’annyonnyola okusaba. Ekigambo kitegeeza okulwawo, okusigalawo, okubeera omunywevu era omwesigwa mu kusaba, okukunywererako n’amaanyi, okugumiikiriza nakwo n’amaanyi okutuusa ku nkomerero, okukufaako n’obuvumu, n’okwewaayo n’obutakyukakyuka, okukulabirira obutayosa.
Okusaba mulimu, mulimu gwa bulamu bwonna, ogulina okukolebwa n’obunyiikivu, n’omuliro n’okutegana. Omulimu gw’Omukristaayo ogusinga byonna kwe kusaba. Gwe mulimu gwe ogusinga okumuwamba, ogusinga okuba ogw’eggulu, era ogusinga okuvaamu amagoba. Okusaba mulimu gwa kitiibwa kya waggulu era ogw’ekitiibwa ekigusaanidde, era omukulu ennyo, ne kiba nti gulina okukolebwa “obutayosa.” Kwe kugamba, awatali kuwummula wadde okugwa, nga gukolebwa n’obunyiikivu era awatali kusalako. Okusaba tulina okukuwa amaanyi gaffe gonna. Kuteekwa okubikka ebintu byonna, okubeera mu buli kifo, okusangibwa mu biseera byonna, n’okuzingiramu buli kintu, bulijjo, era buli wantu.
Mu kusaba okw’ekitalo okuli mu Abaefeso 3, asaba olw’obumanyirivu bw’eddiini obugazi ennyo. Eyo afukaamirira Katonda, mu linnya lya Yesu Kristo, ng’asaba Katonda awe abakkiriza bano ab’e Efeso okutuuka mu bumanyirivu bwabwe ewala nnyo okusinga obuwanvu obusingayo obw’abatukuvu ab’edda. “Mujjuzibwe n’okujjula kwonna okwa Katonda,” obumanyirivu obunene ennyo era obw’ekitiibwa ennyo, ne kiba nti bukyusa omutwe gw’omutukuvu ow’omulembe guno, n’atya okutunula waggulu ku ntikko ezo ez’eggulu oba okutunula wansi mu buziba obutakoma. Pawulo atuyisa butereevu eri Oyo “akola ebintu byonna okusinga byonna bye tusaba, ne bye tulowooza.” Kino kye kyokulabirako ky’enjigiriza ye ku kusaba.
Bw’awandiikira Ekkanisa ey’e Firipi, Pawulo annyonnyola embeera bwe yali, era alaga amaanyi g’okusaba agakyusa ebintu, bw’ati:
“Weewaawo abamu bategeeza abantu Kristo lwa buggya na kuvuganya, naye abalala bakikola mu mwoyo mulungi.
“Naye bali bategeeza Kristo lwa kuvuganya, so si mu mazima, nga balowooza nti banaayongera okunnakuwaza mu busibe bwe ndimu.
“Bano bakikola lwa kwagala, kubanga bamanyi nga nalondebwa lwa kulwanirira Njiri.
“Naye nze nfaayo ki? Kristo bw’abuulirwa, mu buli ngeri, oba za bukuusa oba za mazima, nze nsanyuka busanyusi. Era nzija kweyongera okusanyuka.
“Kubanga mmanyi nti olw’okunsabira n’olw’amaanyi g’Omwoyo wa Yesu Kristo, ndifuna okulokolebwa kwange.
“Neesiga era nsubirira ddala nti sijja kuswala mu nsonga n’emu, wabula ne kaakano nzija kuguma nga bulijjo, Kristo agulumizibwe mu mubiri gwange, oba okuyita mu bulamu oba okuyita mu kufa.”
Obuvumu bwali bugenda kumuweebwa, n’okuswala n’ensonyi ne biziyizibwa olw’okusaba kwabwe, era Kristo yali agenda kugulumizibwa mu kitiibwa okuyita mu Pawulo, oba ng’ali mulamu oba ng’afudde.
Kisaanidde okumanya nti mu bigambo bino byonna ebijuliziddwa mu Abakkolinso, Abaefeso oba Abafiripi, Revised Version etuwa engeri y’okusaba esinga amaanyi, “okwegayirira.” Kwe kusaba okw’amaanyi, okw’omuntu ku bubwe, okw’okutegana era okutaggwaamu maanyi okw’abatukuvu, Pawulo kw’asaba, era bateekwa okuwa okusaba kwabwe amaanyi ag’enjawulo, okufaayo, ebiseera n’omutima, kusobole okubala ebibala byakwo ebisinga obungi ebya zaabu.
Ekiragiro ekya bulijjo ku kusaba eri Abakristaayo ab’e Kkolosaayi kifuulibwa kya nsonga ntongole era kisongovu okutuuka ku kwegayirira okw’omuntu ku bubwe: “Munyiikirirenga mu kusaba, nga temuddirira, wabula nga mwebazanga nga mwenna awamu mutusabira Katonda atuggulirewo oluggi okubuulira Enjiri, n’okutegeeza ekyama kya Kristo, kye nasibirwa. Ndyoke njolesenga ekyama ekyo nga bwe kiŋŋwanidde okukyogerako.”
Pawulo ateberezebwa okuba nti ye yawandiika Ebbaluwa eri Abaebbulaniya. Mu yo mwe tusanga ebigambo ebikwata ku ngeri Kristo gye yasabangamu, ebiraga, ebiluŋŋamya era ebirina obuyinza ku bitundu by’okusaba okwa ddala. Ebigambo bye nga biwulikika mu ddoboozi ery’omunda ennyo! Okusaba kw’Oyo eyasaba ng’omuntu yenna bwe yali tasabangako, naye n’asaba alyoke ayigirize omuntu okusaba, nga kwali kukwata ku mutima era nga kwa kitiibwa ky’ekitalo: “Mu kiseera Yesu kye yabeerera ku nsi mu mubiri ogw’obuntu, yasaba ne yeegayirira oyo ayinza okumulokola mu kufa nga bw’akaaba amaziga mu ddoboozi ery’omwanguka. Yesu yasinza Katonda mu mazima, Katonda n’awulira okusaba kwe.” Okusaba kwa Yesu Kristo kwasika amaanyi agasinga obunene ag’obulamu bwe. Okusaba kwe kwali ssaddaaka ze, ze yawaayo nga tannaba kwewaayo yennyini ku musaalaba olw’ebibi by’abantu. Ssaddaaka ey’okusaba y’ekulembera era y’ekakasa ssaddaaka ey’okwewaayo. Tuteekwa okufiira mu bisenge byaffe eby’okusaba nga tetunnafiira ku musaalaba.