Ennyinyonnyola Ennyangu ey’Okutuukirira okw’Ekikristaayo
Ebitundu 22-24

Essuula 4 · eddakiika 11 ez’okusoma · eddakiika 14 ez’okuwuliriza

Ebitundu 22-24

22. Mu kiseera kye kimu, abantu bataano oba mukaaga ab’amazima naye abaali beefudde abaluŋŋamizibwa ne balagula nti ensi yali egenda kuggwaawo nga 28 Febwali. Amangu ago ne mbawakanya, mu buli ngeri eyasoboka, mu lwatu ne mu kyama. Nnabuulira butereevu ku nsonga eyo, e West-Street ne Spitalfields. Nnalabula ekibiina, emirundi n’emirundi, ne njogera n’abo bonna be nnasobola kinnoomu; era ne ndaba ebibala by’okufuba kwange. Baafuna abagoberezi batono nnyo: ndowooza tebaatuuka na kumpi ku makumi asatu mu kibiina kyaffe kyonna. Kyokka, baakola oluyoogaano olw’amaanyi ennyo, ne bawa ensonga nnene ez’okwesittala abo abaali beegendereza okukozesa mu bujjuvu buli kakisa ku nze, era ne bongera nnyo omuwendo n’obuvumu bw’abo abaali bawakanya okutuukirira okw’Ekikristaayo.

23. Ebibuuzo ebimu, ebyafulumizibwa mu kiseera ekyo omu ku bano, ne bireetera omuntu owa bulijjo okuwandiika bino wammanga—

“EBIBUUZO, ebiteekeddwawo mu buwombeefu eri abo abeegaana nti okutuukirira kuyinza okutuukibwako mu bulamu buno.

“(1.) Tewaweebwa Omwoyo Omutukuvu mu kigero ekisingako obunene wansi w’Enjiri, okusinga wansi w’enteekateeka y’Ekiyudaaya? Bwe kiba nga si bwe kityo, mu makulu ki Omwoyo mwe yali tannagabibwa nga Kristo tannagulumizibwa? (Yokaana 7:39.)

“(2.) ‘Ekitiibwa ekyo ekyaddirira okubonaabona kwa Kristo,’ (1 Peetero 1:11,) kyali kitiibwa kya kungulu, oba kya munda, kwe kugamba, ekitiibwa ky’obutukuvu?

“(3.) Katonda waali wonna mu Byawandiikibwa atulagidde okusinga by’atusuubizza?

“(4.) Ebisuubizo bya Katonda ebikwata ku butukuvu birina kutuukirizibwa mu bulamu buno, oba mu bulamu obujja bwokka?

“(5.) Omukristaayo ali wansi w’amateeka amalala gonna okuggyako ago Katonda g’asuubiza ‘okuwandiika ku mitima gyaffe?’ (Yeremiya 31:31,&c. Abaebbulaniya 8:10.)

“(6.) Mu makulu ki ‘obutuukirivu bw’amateeka mwe butuukirira mu abo abatatambulira mu mubiri, naye abatambulira mu Mwoyo?’ (Abaruumi 8:4.)

“(7.) Tekisoboka n’akatono omuntu yenna mu bulamu buno ‘okwagala Katonda n’omutima gwe gwonna, n’amagezi, n’emmeeme, n’amaanyi?’ Era Omukristaayo ali wansi w’etteeka lyonna eritatuukirira mu kwagala kuno?

“(8.) Emmeeme okuva mu mubiri kye kigirongoosa okuva mu kibi ekigibeeramu?

“(9.) Bwe kiba bwe kityo, olwo si kintu kirala, so si ‘omusaayi gwa Kristo ogugunaazaako’ ‘buli kibi?’

“(10.) Omusaayi gwe bwe gutunaazaako buli kibi, emmeeme n’omubiri nga bikyagattiddwa, olwo si mu bulamu buno?

“(11.) Bwe kiba nga okwegatta okwo bwe kukoma, olwo si mu bulamu obujja? Era ekyo tekiba kikeerezi nnyo?

“(12.) Bwe kiba mu kaseera ak’okufa; emmeeme eba mu mbeera ki, nga teri mu mubiri wadde ebweru waagwo?

“(13.) Kristo waali wonna atuyigirizza okusaba ekyo ky’atagenderera n’akatono kuwa?

“(14.) Tatuyigiriza kusaba nti, ‘By’oyagala bikolebwe mu nsi, nga bwe bikolebwa mu ggulu?’ Era tebikolebwa mu butuukirivu mu ggulu?

“(15.) Bwe kiba bwe kityo, tatuyigirizza kusabira kutuukirira ku nsi? Kale tagenderera kukuwa?

“(16.) Pawulo Omutukuvu teyasaba nga Katonda bw’ayagala, bwe yasaba Abasessaloniika ‘batukuzibwe ddala, era bakuumibwe’ (mu nsi muno, so si mu bulamu obujja, okuggyako nga yali asabira abafu) ’nga tebaliiko kya kunenyezebwa mu mubiri, mu mmeeme, ne mu mwoyo, okutuusa ku kujja kwa Yesu Kristo?’

“(17.) Oyagala ddala mu mazima okuwonyezebwa ekibi ekikubeeramu mu bulamu buno?

“(18.) Bw’oba nga okyagala, Katonda si ye yakuwa okwegomba okwo?

“(19.) Bwe kiba bwe kityo, teyakukuwa kukusekerera, kubanga tekisoboka n’akatono kutuukirizibwa?

“(20.) Bw’oba nga tolina mazima gamala wadde okukyegomba, towakana ku bintu ebikusukkiridde?

“(21.) Wali osabye Katonda ‘alongoose ebirowoozo by’omutima gwo, nti’ ‘oyinze okumwagala mu ngeri etuukiridde?’

“(22.) Bw’oba nga toyagala ky’osaba, wadde okukkiriza nti kiyinza okutuukibwako, tosaba ng’omusirusiru bw’asaba?

“Katonda akuyambe olowooze ku bibuuzo bino mu bukkakkamu era awatali kusaliriza!”

24. Ku nkomerero y’omwaka guno, Katonda yeeyitira ettabaaza eyo eyaka era eyakaayakana, Jane Cooper. Olw’okuba yali mujulirwa w’okutuukirira okw’Ekikristaayo mu bulamu bwe ne mu kufa kwe, tekijja kubeera kyewala n’akatono ku nsonga eno okugattako ebinnyonnyola mu bufunze okufa kwe; wamu n’ebbaluwa ye emu, erimu ennyinyonnyola ennyangu, etaliimu bukuusa, ey’engeri Katonda gye yasiima okukolamu enkyukakyuka eyo ennene mu mmeeme ye:—

“May 2, 1761.

“Nzikiriza nti ebbanga lyonna okujjukira lwe kunaasigala mu nze, okwebaza kujja kugenda mu maaso. Okuva ku kiseera kye wabuulira ku Abaggalatiya 5:5, nnalaba mu lwatu embeera entuufu ey’emmeeme yange. Obubaka obwo bwannyonnyola omutima gwange, n’ekyo kye gwali gwagala okubeera; kwe kugamba, omusanyufu ddala. Wasoma ebbaluwa ya Omwami M—-, era yannyonnyola eddiini gye nnali njegomba. Okuva mu kiseera ekyo empeera ne erabika mu maaso gange, ne nsobozesebwa okugigoberera n’amaanyi. Nnakuumibwa nga ntunula mu kusaba, oluusi mu nnaku nnyingi, ebiseera ebirala nga nnindirira omukisa n’obugumiikiriza. Okumala ennaku ntono nga tonnava mu London, emmeeme yange yali yeesigamye ku kisuubizo kye nnali nzigiddwa mu kusaba: ‘Mukama gwe munoonya alijja mu yeekaalu ye nga tebamanyiridde.’ Nnakkiriza nti ajja kujja, era nti ajja kutuula omwo ng’omuliro gw’oyo alongoosa effeeza. Ku Lwokubiri oluvannyuma lw’okugenda kwo, nnalowooza nti siyinza kwebaka, okuggyako ng’atuukirizza ekigambo kye mu kiro ekyo. Saategeeranga nga bwe nnategeera olwo amaanyi g’ebigambo bino:

’Musiriikirire mutegeere nga nze Katonda.’ Nnafuuka obutaba kintu mu maaso ge, ne nnyumirwa obukkakkamu obutuukiridde mu mmeeme yange. Saamanya oba yali azikirizza ekibi kyange; naye nnayagala okumanya, ndyoke mmutendereze. Naye amangu ddala ne nzuula nti obutakkiriza buzzeewo, ne nsinda, nga nzitoowereddwa. Ku Lwokusatu nnagenda e London, ne nnoonya Mukama obutayosa. Nnasuubiza nti, bw’anandokodde mu kibi, nnandimutenderezza. Nnali nsobola okwawukana ku bintu byonna, ndyoke mfune Kristo. Naye ne nzuula nti okwegayirira kuno kwonna tekuliiko kye kugasa; era nti bw’anandokodde, kiteekwa okuba nga kya bwereere, ku lw’erinnya lye. Ku Lwokuna nnakemebwa nnyo, ne ndowooza okwetta, oba obutaddamu kunyumya na bantu ba Katonda: Naye era saabuusabuusa kwagala kwe okusonyiwa; naye,— Kyali kibi okusinga okufa okwagala Katonda wange, Naye nga si Katonda wange yekka. Ku Lwokutaano ennaku yange yeeyongera. Nnagezaako okusaba, ne ndemwa. Ne ŋŋenda eri Mukyala D., n’ansabira, n’aŋŋamba nti kwali kufa kw’obutonde. Nnabikkula Bayibuli, ku, ‘Abatiitiizi n’abatakkiriza omugabo gwabwe guliba mu nnyanja ey’omuliro ogwaka ne salufa.’ Saasobola kukigumira. Ne nziramu okubikkula, ku Makko 16:6, 7: ‘Temutya; munoonya Yesu Omunnazaaleesi. Mugende mutegeeze abayigirizwa be nti abakulembeddemu okugenda e Ggaliraaya; eyo gye mulimulabira.’ Ne nzizibwamu amaanyi, ne nsobozesebwa okusaba, nga nzikiriza nti nja kulaba Yesu nga nzizeeyo eka. Nnakomawo mu kiro ekyo, ne nsanga Mukyala G. N’ansabira; era Omukkiriza w’enjigiriza y’okulondebwa okw’edda teyalina kya kwegayirira kirala, okuggyako nti, ‘Mukama, tososola mu bantu.’ N’akakasa nti tasosola, bwe yampa omukisa. Mu kaseera kamu ne nsobozesebwa okwekwata ku Yesu Kristo, ne nfuna obulokozi olw’okukkiriza okwangu. Yankakasa nti, Mukama, Kabaka, ali wakati mu nze, era nti sikyaddayo kulaba kabi. Kaakano ne ntendereza Oyo eyali ankyalidde n’annunula, era eyali afuuse ‘amagezi gange, obutuukirivu, n’okutukuzibwa, n’okununulibwa.’ Nnalaba Yesu nga wa kwagalibwa ddala mu byonna; era ne mmanya nti wange mu mirimu gye gyonna. Era, ekitiibwa kibe gy’ali, Kaakano afuga mu mutima gwange awatali amuvuganya. Sirina kye njagala okuggyako ky’ayagala. Siwulira malala; wadde okwagala okulala kwonna okuggyako okwo okuli ku Ye. Mmanyi nti nnyimiridde lwa kukkiriza; era nti okutunula mu kusaba kuteekwa okuba omukuumi w’okukkiriza. Ndi musanyufu mu Katonda mu kaseera kano, era nzikiriza nti n’akaseera akaddako. Emirundi mingi nsomye essuula gy’oyogerako, (1 Abakkolinso 13.) ne ngigeraageranya n’omutima gwange n’obulamu bwange. Bwe nkola bwe ntyo, mpulira obutatuukiriza bwange, n’obwetaavu bwe nnina obw’omusaayi ogutangirira. Naye saŋŋanga kugamba nti, siwulira kigero kya kwagala okunnyonnyoddwa omwo, newakubadde nga sinnaba byonna bye ndibeera. Njagala okubulira mu ‘kwagala okusukkiridde okutegeera kwonna.’ Ndaba nti ‘abatuukirivu banaabeeranga balamu lwa kukkiriza;’ era nze, asembayo wansi mu batukuvu bonna, naweebwa ekisa kino. Singa nnali malayika omukulu, nnandibisse amaaso gange mu maaso ge, ne ndeka okusirika kwogere ettendo lye!”

Ebinnyonnyola bino wammanga biweebwa omuntu eyalaba n’amaaso ge era n’awulira n’amatu ge by’ayogerako:—

“(1.) Ku ntandikwa ya Novemba, yalabika ng’alina okumanya nga bukyali ekyali kigenda okumutuukako, era yatera okuyimba ebigambo bino: —

‘Obulumi bwe buwangula omubiri guno omunafu, Nnyambaza ekifuba kyange okugumiikiriza ng’okw’endiga.’ Era bwe yantumira, okuntegeeza nti mulwadde, n’awandiika mu kabaluwa ke nti, ‘Ngumiikiriza Yesu by’ayagala. Byonna by’aweereza biwoomesebwa okwagala kwe. Ndi musanyufu nga gy’obeera mpulidde eddoboozi nga ligamba nti,— ‘Baganda bange abakulu bannindirira, Ne bamalayika banyigira bagende nange, Ne Yesu aŋŋamba nzije!’

“(2.) Bwe nnamugamba nti, ‘Siyinza kukulondera bulamu oba kufa,’ n’agamba nti, ‘Nnasaba Mukama, nti, bwe kiba nga by’ayagala nsooke okufa. N’aŋŋamba nti, ggwe ojja kusigala ng’ondese, era nti ggwe ojja kuzibiriza amaaso gange.’ Bwe twalaba nti yali nnamusuna, ne mmugamba nti, ‘Omwagalwa wange, tojja kutya bwe tunaakugamba obulwadde bw’olina.’ N’agamba nti, ‘Siyinza kutya ky’ayagala.’

“(3.) Obulwadde bwamunyigiriza nnyo ddala; naye okukkiriza kwe ne kweyongera nnyo amaanyi. Ku Lwokubiri, nga Novemba 16, n’aŋŋamba nti, ’Mbadde nsinza mu maaso g’entebe mu ngeri ey’ekitiibwa; emmeeme yange yaleetebwa nnyo munda mu Katonda!’ Ne ŋŋamba nti, ‘Mukama yakuwa ekisuubizo kyonna eky’enjawulo?’ ‘Nedda,’ bwe yaddamu; ‘byonna byali

Okutya okutukuvu okwo okutaŋŋanga kunyeenya, N’eggulu lyonna ery’okwagala erisirise.’

“(4.) Ku Lwokuna, bwe nnamubuuza nti, ‘Olina ky’oŋŋamba?’ n’agamba nti, ‘Nedda, tewali kirala okuggyako ky’omanyi edda: Katonda kwagala.’ Ne mmubuuza nti, ‘Olina ekisuubizo kyonna eky’enjawulo?’ N’addamu nti, ‘Sirabika nga nkyetaaga; nsobola okubeera awatali kyo. Nja kufa nga ndi kifaananyi ekyonoonese, naye nja kukusisinkana nga njakaayakana ddala: Era, mu kiseera kino, nja kusigala nga nkyassa kimu n’omwoyo gwo.’

“(5.) Omwami M. n’abuuza, ky’alowooza nti lye kkubo erisinga obulungi okutambuliramu, n’ebiziyiza byalyo ebikulu bye biruwa. N’addamu nti: ‘Ekiziyiza ekisinga obunene emirundi mingi kiva mu butonde bw’omuntu. Obwange bwali bwa kwekuuma, kusirika nnyo, kubonaabona nnyo, n’okwogera kitono. Abamu bayinza okulowooza nti ekkubo erimu lye lisinga obulungi, n’abalala nti eddala: Naye ensonga eri okubeera mu Katonda by’ayagala. Okumala emyezi egiyise, bwe mbadde nneewaddeyo naddala eri kino, mpulidde okuluŋŋamya kw’Omwoyo we bwe kutyo, n’okufukibwako amafuta kwe nfunye okuva eri Omutukuvu kunjigirizza bwe kutyo ebintu byonna, nti saali neetaaga muntu yenna kunjigiriza, okuggyako nga okufukibwako amafuta kuno bwe kuyigiriza.’

“(6.) Ku Lwokutaano ku makya n’agamba nti, ‘Nzikiriza nti nja kufa.’ Awo n’atuula ku kitanda kye n’agamba nti, ‘Mukama, nkwebaza, kubanga oli nange bulijjo, era byonna by’olina byange. Okwagala kwo kusinga obunafu bwange, kusinga obutasobola bwange, kusinga obutasaanira bwange. Mukama, ogamba okuvunda nti, Ggwe mwannyinaze! Era ekitiibwa kibe gy’oli, Ayi Yesu, ggwe Muganda wange. Ka ntegeere, wamu n’abatukuvu bonna, obuwanvu, n’obugazi, n’obuziba, n’obugulumivu bw’okwagala kwo! Owe bano omukisa;’ (abamu abaaliwo;) ‘bakozesebwe buli kaseera mu byonna nga bw’oyagala babeere.’

“(7.) Nga wayiseewo essaawa ntono, ne kirabika ng’obulumi bw’okufa bwali butuuse; naye amaaso ge gaali gajjudde okumwenya okw’obuwanguzi, era n’akuba mu ngalo olw’essanyu. Mukyala C. n’agamba nti, ‘Omwagalwa wange, owangudde n’okukirawo olw’omusaayi gw’Omwana gw’Endiga.’ N’addamu nti: ’Weewaawo, Ayi weewaawo, Yesu omuwoomu! Ggwe kufa, amaanyi go agalumya galuwa?’ Awo n’agalamira ng’asumagira okumala ekiseera. Oluvannyuma, n’agezaako okwogera, naye n’atasobola: Kyokka, n’alaga okwagala kwe, ng’abuuza mu ngalo bonna abaali mu kisenge.

“(8.) Awo Omwami W. n’ajja. N’agamba nti, ‘Ssebo, saamanya nti nja kuba mulamu okukulaba. Naye nsanyuse nti Mukama ampadde akakisa kano, era n’amaanyi okwogera naawe. Nkwagala. Ggwe ‘obadde bulijjo obuulira enjigiriza esingayo okunyiikira; era nnayagalanga okugigoberera. Weeyongere okukola bw’otyo, ne bw’aba ani asanyuka oba anyiiga.’ N’abuuza nti, ‘Kaakano okkiriza nti olokoleddwa mu kibi?’ N’agamba nti, ‘Weewaawo; sibuusabuusizza ku ekyo okumala emyezi mingi. Okubuusabuusa kwe nnali nnina, kwali, kubanga saabeera mu kukkiriza. Kaakano mpulira nti nkuumye okukkiriza; era okwagala okutuukiridde kugoba okutya kwonna. Ku bikwata ku ggwe, Mukama yansuubiza nti, emirimu gyo egy’enkomerero gijja kusinga egyasooka, newakubadde nga sigenda kubeera mulamu kukiraba. Mbadde nneefudde nnyo omuluŋŋamizibwa, nga bwe bakiyita, mu myezi gino omukaaga; naye sibangako mu bulamu bwange kumpi n’omutima gwa Kristo bwe nti. Ggwe, Ssebo, oyagala okubudaabuda emitima gy’abantu bangi ennyo ng’ogoberera obwangu obwo emmeeme yo bw’eyagala.’

“(9.) Eri omu eyali afunye okwagala kwa Katonda ng’amusabira, n’agamba nti, ‘Mpulira nti saagoberera ngero ezaagunjibwa n’amagezi; kubanga ndi musanyufu nga bwe nnyinza okubeera nga ndi mulamu. Ggwe fuba weeyongereyo, era tokoma nga tonnatuuka ku kigendererwa.’ Eri Miss M—-s n’agamba nti, ‘Yagala Kristo; akwagala. Nzikiriza nti nja kukulaba ku mukono ogwa ddyo ogwa Katonda: Naye nga emmunyeenye emu bw’eyawukana ku ndala mu kwaka, bwe kiriba bwe kityo mu kuzuukira. Nkukuutira, mu maaso ga Katonda, onsisinkane ku lunaku olwo ng’oyakaayakana ddala munda. Weewale okufaanana ensi mu ngeri yonna. Onyagiddwako enkizo zo nnyingi. Mmanyi nti nja kusangibwa nga siriiko kya kunenyezebwa. Ggwe fuba okusangibwa gy’ali mu mirembe, nga toliiko bbala.’

“(10.) Ku Lwomukaaga ku makya, n’asaba kumpi bw’ati: ‘Mmanyi, Mukama wange, nti obulamu bwange bwongezeddwayo lwa kukola by’oyagala byokka. Era ne bwe sinaaddamu kulya oba kunywa,’ (yali tamize kintu kyonna okumala essaawa kumpi amakumi abiri mu munaana,) ‘by’oyagala bikolebwe.’ Nzikiriza okukuumibwa bwe ntyo okumala omwaka mulamba:

Omuntu tabeera mulamu na mmere yokka. Nkutendereza kubanga tewali kisiikirize kya kwemulugunya mu nguudo zaffe. Mu makulu ago tetumanyi bulwadde kye butegeeza. Ddala, Mukama, ‘wadde obulamu, wadde okufa, wadde ebiriwo, wadde ebigenda okujja, nedda, wadde ekitonde kyonna, tewali kiriyinza kutwawukanya n’okwagala kwo akaseera n’akamu. Owe bano omukisa, emmeeme zaabwe zireme kubaako kye zibulwa. Nzikiriza nti tezijja kubulwa. Nsaba mu kukkiriza.’

“Ku Ssande ne ku Mmande yali awunga mu mutwe, naye nga ategeera oluusi. Olwo ne kirabika mu lwatu, nti omutima gwe gwali gukyali mu ggulu. Omu n’amugamba nti, ‘Yesu kye kigendererwa kyaffe.’ N’addamu nti: ‘Nnina ekigendererwa kimu kyokka; ndi wa mwoyo ddala.’ Miss M. n’amugamba nti, ‘Obeera mu Katonda.’ N’addamu nti: ‘Ddala ddala.’ Omuntu omu n’amubuuza nti: ‘Onjagala?’ N’agamba nti, ‘Ayi, njagala Kristo; njagala Kristo wange.’ Eri omulala n’agamba nti, ‘Sijja kumala bbanga ddene wano; Yesu wa muwendo, wa muwendo nnyo ddala.’ N’agamba Miss M. nti, ‘Mukama mulungi nnyo; akuuma emmeeme yange waggulu wa byonna.’ Okumala essaawa kkumi na ttaano nga tannafa, yali akankana nnyo n’okugwa ensimbu: Okubonaabona kwe kwali kungi nnyo. Omu n’agamba nti, ‘Otuukirizibwa olw’okubonaabona.’ N’agamba nti, ‘Weeyongera ne weeyongera bwe kityo.’ Bwe yamala okugalamira mu kasirise okumala akaseera, n’agamba nti, ’Mukama, oli wa maanyi!’ Awo bwe yamala ekiseera kiwanvu ng’asirise, n’ayogera ebigambo bye eby’enkomerero, ‘Yesu wange ye byonna mu byonna gye ndi: Ekitiibwa kibe gy’ali mu biseera bino ne mu biseera ebitaggwaawo.’ Oluvannyuma lw’ekyo, n’agalamira nga tanyeenya okumala ng’ekitundu ky’essaawa, n’alyoka afa awatali kusinda wadde okukaaba.”

Ekyayita Ekiddako