Okuyita okw’Amaanyi eri Obulamu Obwewaddeyo eri Katonda era Obutukuvu
Okusemba okwewaayo eri Katonda ku ssaawa ssatu ez’oku makya, eziyitibwa mu Byawandiikibwa essaawa ey’okusatu ey’olunaku. Ensonga y’essaala zino bwe bwetoowaze

Essuula 16 · eddakiika 17 ez’okusoma · eddakiika 22 ez’okuwuliriza

Okusemba okwewaayo eri Katonda ku ssaawa ssatu ez’oku makya, eziyitibwa mu Byawandiikibwa essaawa ey’okusatu ey’olunaku. Ensonga y’essaala zino bwe bwetoowaze

KAAKANO ntuuse ku ssaawa endala ey’okusaba, mu Byawandiikibwa eyitibwa essaawa ey’okusatu ey’olunaku; naye, okusinziira ku ngeri yaffe ey’okubala essaawa, eyitibwa essaawa ey’omwenda ez’oku makya.

Omukristaayo eyeewaddeyo eri Katonda mu kiseera kino ateekwa okwetunuulira ng’ayitiddwa Katonda okuzza obuggya ebikolwa bye eby’okusaba, n’okwolekera nate entebe ey’ekisa.

Mazima tewali kiragiro kyeyoleka mu Byawandiikibwa eky’okuddiŋŋana okwewaayo kwaffe eri Katonda mu ssaawa eno. Naye era kirina okulowoozebwako, nti tewali kiragiro kyeyoleka eky’okutandika n’okumaliriza olunaku n’okusaba. Kale bwe kiba nti ekyo kitunuulirwa ng’ensonga ey’okulagajjalira okwewaayo eri Katonda mu ssaawa eno, kiyinza okuggumizibwa mu ngeri y’emu ng’ensonga ey’okulagajjalira okwewaayo eri Katonda ku ntandikwa ne ku nkomerero y’olunaku.

Naye bwe kiba nti empisa y’abatukuvu mu mirembe gyonna egy’ensi, bwe kiba nti obulombolombo bw’Abayudaaya abatya Katonda n’Abakristaayo ab’edda, birina amaanyi gonna gye tuli, tulina obuyinza obumala okutusendasenda okufuula essaawa eno ekiseera eky’okwewaayo eri Katonda ekitakyuka.

Ebyawandiikibwa bitulaga essaawa eno bwe yaweebwayo eri okwewaayo eri Katonda Abayudaaya n’Abakristaayo: kale bwe tuba twagala okwebala mu abo emitima gyabwe egyali egyewaddeyo eri Katonda, tetusaanidde kuleka ssaawa eno kuyita, nga tetwetaddeeyo gy’ali mu kitiibwa ekimu eky’okwewaayo eri Katonda. Era ng’oggyeeko obuyinza buno obw’empisa eno, obutuufu bwayo bumala okutuyita okugikuuma.

Kubanga bw’oba wazuukuse mu kiseera ekirungi ku makya, okwewaayo kwo okusooka eri Katonda kujja kuba nga kuli mu bbanga erisaanidde okuva ku ssaawa eno; ojja kuba omaze ebbanga eddene ekimala ku mirimu emirala, okukifuula ekisaanidde gy’oli okudda ku mulimu guno ogusinga emirimu gyonna obukulu — okusitula omwoyo gwo n’okwagala kwo eri Katonda.

Naye bw’oba wazuukuse kikeerezi bwe kityo, nti kumpi tosobola kutandika kwewaayo kwo okusooka eri Katonda mu ssaawa eno, esaanira okwewaayo kwo okw’okubiri, oyinza okuyiga okuva awo nti okwesanyusa mu tulo otw’oku makya si kintu kitono; okuva bwe kikuzza emabega bwe kityo mu kwewaayo kwo eri Katonda, era kikunyagako ebisa n’emikisa ebyo ebifunibwa olw’okusaba okw’emirundi mingi.

Kubanga okusaba bwe kuba n’amaanyi eri Katonda, bwe kusumulula enkoba z’ekibi, bwe kulongoosa omwoyo, bwe kuzza obuggya emitima gyaffe, ne kuleeta wansi obuyambi bw’ekisa kya Katonda; ekyo kiyinza kitya okubalibwa ng’ekintu ekitono, ekitunyagako essaawa ey’okusaba?

Weekubire ekifaananyi ng’oteekeddwa awantu mu bbanga, ng’omulabi w’ebyo byonna ebiyita mu nsi, era nti olaba, mu kulaba kumu, okwewaayo eri Katonda abantu bonna Abakristaayo kwe bawaayo eri Katonda buli lunaku: weekubire ekifaananyi nti olaba abamu nga bagabanya olunaku n’ekiro mu kutya Katonda, nga Abakristaayo ab’edda bwe baakola, era nga banywevu mu ssaawa zonna ez’okwewaayo eri Katonda, nga bayimba zabbuli, era nga bakoowoola Katonda, mu biseera ebyo byonna abatukuvu n’abajulizi bye baafunirangamu ebirabo byabwe n’ebisa okuva eri Katonda: weekubire ekifaananyi nti olaba abalala nga babeera awatali mateeka gonna, ku bikwata ku biseera n’emirundi gy’okusaba, era nga bali ku kwewaayo kwabwe eri Katonda mangu oba kikeerezi bwokka, ng’otulo n’obugayaavu bwe bibakkiriza. Kaakano singa wandirabye kino, nga Katonda bw’akiraba, olowooza wandikwatiddwako otya okulaba kuno? Musango ki gw’olowooza gwe wandisaze ku bika bino eby’enjawulo eby’abantu? Wandirowoozezza nti abo abaali abakakali bwe batyo mu mateeka gaabwe ag’okwewaayo eri Katonda, tebaafuna kintu kyonna olw’obukakali bwabwe? Wandirowoozezza nti essaala zaabwe zaakkirizibwa mu ngeri y’emu ddala, era tezaabafunira mikisa okusinga ezaabwe, abo abasinza obugayaavu n’okwesanyusa okusinga ebiseera n’amateeka ag’okwewaayo eri Katonda?

Wandiyinzizza okulowooza nti abamu baweereza ba Katonda ab’amazima nga abalala? Wandiyinzizza okulowooza nti abo abaali ab’enjawulo bwe batyo mu bulamu bwabwe, tebandisanze njawulo mu mbeera zaabwe, oluvannyuma lw’okufa? Wandirowoozezza nti tekirina mugaso ku bantu bano ani gwe wandisinze okufaanana?

Bwe kiba nti nedda, ka kaakano kibeere kufaayo kwo okwegatta ku muwendo ogwo ogw’abantu abeewaddeyo eri Katonda, ku kibiina ekyo eky’abatukuvu, mw’oyagala okusangibwa bw’onoova mu nsi.

Era newankubadde omuwendo obwereere n’okuddiŋŋana kw’essaala zaffe bya mugaso mutono, naye okuva okusaba, okukolebwa obulungi era n’okufaayo, bwe kuli engeri esinga okuba ey’obutonde ey’okulongoosa n’okutukuza emitima gyaffe; okuva okwegayirira ennyo n’okusaba emirundi mingi bwe bitukubirizibwa ennyo Ebyawandiikibwa, nga okusaba kwennyini: tuyinza okukakasa, nti bwe tusaba emirundi mingi era nga twegayirira ennyo, tuba tukwata engeri esinga obulungi ey’okufuna emigaso egisinga obukulu egy’obulamu obwewaddeyo eri Katonda.

Era, ku ludda olulala, abo olw’okulagajjalira, obugayaavu, oba okwesanyusa okulala kwonna, abeefuula abatasobola, oba abatayagala, okukuuma amateeka n’essaawa ez’okwewaayo eri Katonda, tuyinza okukakasa nti beeggyako ebisa n’emikisa ebyo, okwewaayo eri Katonda okukakali era okw’obunyiikivu bye kufuna okuva eri Katonda.

Kaakano ng’okusaba kuno okw’emirundi mingi bwe kwesigamiziddwa ku njigiriza z’Ebyawandiikibwa, era nga kutusembebwa olw’empisa y’abasinza Katonda ab’amazima; bwe kityo tetusaanidde kwerowooza ng’abasonyiyiddwa kwo, okuggyako we tuyinza okulaga nti tumalira ebiseera byaffe mu mirimu ng’egyo, egisinga okusiimibwa Katonda okusinga okudda kuno okw’okusaba.

Okusinga byonna tetusaanidde kulowooza nti okukooya, okulagajjalira, okwesanyusa, oba eby’okwesanyusa, biyinza okuba ebyekwaso ebisonyiyika olw’obutakuuma nkola enkakali era ey’emirundi mingi ey’okwewaayo eri Katonda.

Bw’oba ow’omwoyo ogwewaddeyo eri Katonda, ojja kusanyukira okudda kuno okw’okusaba okukuuma omwoyo gwo mu kunyumirwa Katonda okutukuvu; okukyusa okwegomba kwo ne kufuuka okwagala kwa Katonda, era okujjuza omutima gwo essanyu n’okubudaabudibwa okw’amaanyi okusinga by’oyinza okusanga mu kintu ekirala kyonna.

Era bw’oba toli wa mwoyo ogwewaddeyo eri Katonda, olwo era owaliriziddwa okusaba kuno okw’emirundi mingi, okutendeka n’okwegezaamu omutima gwo okutuuka ku kutegeera n’okuwulira okw’amazima okw’okwewaayo eri Katonda.

Kaakano okuva omwoyo omutukuvu ogw’eddiini y’Ekikristaayo, n’ekyokulabirako ky’abatukuvu ab’emirembe gyonna, bwe bikuyita bw’otyo okugabanya olunaku mu ssaawa ez’okusaba; bwe kityo kijja kukugasa nnyo okulonda obulungi ensonga ezo ezirina okubeera omulamwa gw’essaala zo, n’okukuuma buli ssaawa ey’okusaba ng’eweereddwa omulamwa ogumu ogw’enjawulo, gw’oyinza okukyusa oba okugaziya, okusinziira ku mbeera gy’olimu bw’eyetaaga.

Mu ngeri eno ojja kufuna omukisa okubeera omugazi era ow’enjawulo mu bitundu byonna eby’empisa ennungi yonna oba ekisa, ky’ofuula olwo omulamwa gw’essaala zo. Era olw’okukisaba mu bitundu byakyo byonna, n’okukifuula omusingi gw’essaala yonna omulundi gumu buli lunaku, ojja kuzuula mangu enkyukakyuka ey’amaanyi mu mutima gwo; era nti toyinza kusaba bw’otyo bulijjo olw’ebitundu byonna eby’empisa ennungi yonna buli lunaku olw’obulamu bwo, ate n’obeera ekitundu ky’olunaku ekisigaddeyo ng’ogiwakanya.

Singa omuntu alowooza eby’ensi yali asaba buli lunaku okulwanyisa ebyokulabirako byonna eby’empisa ey’ensi; singa yandinnyonnyodde mu bugazi okukemebwa kw’omululu, n’asaba Katonda okumuyamba okukugaana kwonna, n’okumulemesa mu nteekateeka ze zonna ez’omululu; yandizudde omwoyo gwe ogumulamula nga guzuukusiddwa nnyo bwe gutyo, nti yandiwaliriziddwa oba okuleka essaala ng’ezo, oba okuleka obulamu obw’ensi.

Kye kimu kijja kuba kituufu mu kyokulabirako ekirala kyonna. Era bwe tusaba, ne tutafuna, kiri bwe kityo kubanga tusaba bubi. Kubanga tusaba mu ngeri ennyogovu era ez’awamu, ezoogera bwokka amannya g’empisa ennungi, nga tezinnyonnyola bitundu byazo eby’enjawulo, ezitali za njawulo kimala eri embeera yaffe, era n’olwekyo tezireeta nkyukakyuka yonna mu mitima gyaffe. Naye, omuntu bw’abala ebitundu byonna eby’empisa ennungi yonna mu ssaala ze, omwoyo gwe ogumulamula guzuukusibwa olw’ekyo, era atya bw’alaba nga bw’ali wala ennyo nayo. Era kino kimusitula okuba n’obunyiikivu mu kwewaayo eri Katonda, bw’alaba nga bw’abulwa ennyo empisa ennungi eyo gy’asabira.

Mu ssuula ewedde, nkuteekedde mu maaso obulungi ennyo obw’okutendereza n’okwebaza, era nnakusemba ekyo ng’omulamwa gw’okwewaayo kwo okusooka eri Katonda ku makya.

Era kubanga embeera ey’omwoyo ogwetoowaze ye mbeera y’eddiini yennyini, kubanga obwetoowaze bwe bulamu n’omwoyo gw’okutya Katonda, omusingi era ekiwanirira buli mpisa ennungi n’omulimu omulungi, omukuumi asinga obulungi era obukuumi bw’okwagala kwonna okutukuvu; nja kukusemba obwetoowaze, ng’obusaanidde ennyo okufuulibwa omulamwa ogutakyuka ogw’okwewaayo kwo eri Katonda, mu ssaawa eno ey’okusatu ey’olunaku; nga nkwegayirira n’obunyiikivu oleme kulowooza lunaku lwonna nga lulimu obukuumi, oba nga luyinza okuggwa obulungi, lw’otali weeteeka bw’otyo mu makya mu mbeera eno ey’obwetoowaze, n’okoowoola Katonda okukuyisa mu lunaku, mu kwegezaamu omwoyo omuwombeefu era omwetoowaze.

Empisa eno ennungi yeetaagisa nnyo eri embeera entuufu ey’emyoyo gyaffe, nti tewali kwefuula kubeera mu bulamu obw’amagezi oba obw’okutya Katonda awatali yo. Twandiyinzizza okulowooza okulaba awatali maaso, oba okubeera abalamu awatali mukka, nga bwe tulowooza okubeera mu mwoyo gw’eddiini awatali mwoyo gwa bwetoowaze.

Era newankubadde bwe butyo omwoyo n’omusingi gw’emirimu gyonna egy’eddiini, naye, okwogera mu ngeri ey’awamu, bwe businga obutategeerwa, obusinga obutafiibwako, obusinga obutagenderebwa, obusinga obutayagalwa n’obutanoonyezebwa, mu mpisa ennungi endala zonna, mu bika byonna eby’Abakristaayo.

Tewali bantu balina nsonga nnene ey’okutya okusembera kw’amalala, okusinga abo, abeeyongeddeyo katono mu bulamu obw’okutya Katonda: kubanga amalala gayinza okukula ku mpisa zaffe ennungi nga bwe gakula ku bibi byaffe, era gatukwatako mu kyama ku mikolo gyonna.

Buli kirowoozo ekirungi kye tulina, buli kikolwa ekirungi kye tukola, kitubikkulira amalala, era kitwanika eri okulumbibwa kw’obwekulumbaze n’okwematira.

Si bulungi bwokka obw’emibiri gyaffe, ebirabo by’obugagga, talanta zaffe ez’obutonde, n’ebitiibwa by’obulamu; naye ne kwewaayo kwaffe eri Katonda n’ebisaanyizo, okusiiba kwaffe n’okwetoowaza, bitwanika eri okukemebwa okuggya era okw’amaanyi okw’omwoyo guno omubi.

Era olw’ensonga eno kyenva mbuulirira n’obunyiikivu bwe ntyo buli muntu eyeewaddeyo eri Katonda okutandika buli lunaku mu kwegezaamu kuno okw’obwetoowaze, alyoke agende mu maaso mu bukuumi wansi w’obukuumi bw’omulagirizi ono omulungi, aleme kugwa nga ssaddaaka ey’okukulaakulana kwe yennyini mu mpisa ennungi ezo ezirina okulokola abantu okuva mu kuzikirira.

Obwetoowaze tebuli mu kubeera n’endowooza embi ku ffe bennyini okusinga bwe tusaanidde, oba mu kwetoowaza wansi okusinga bwe tuli ddala; naye ng’empisa ennungi zonna bwe zisimbiddwa mu mazima, bwe kityo obwetoowaze businzira ku kutegeera okw’amazima era okutuufu okw’obunafu bwaffe, ennaku yaffe, n’ekibi kyaffe. Oyo awulira obulungi era abeera mu kutegeera kuno okw’embeera ye, abeera mu bwetoowaze.

Obunafu bw’embeera yaffe bweyoleka mu butasobola kwaffe okukola ekintu kyonna ku bwaffe. Mu mbeera yaffe ey’obutonde tetulina maanyi gonna ddala; mazima tuli bitonde ebikola, naye tusobola okukola bwokka olw’amaanyi agatuwolerwa buli kaseera okuva eri Katonda.

Tetulina maanyi gaffe ku bwaffe okutambuza omukono, oba okusagaasagaza ekigere, okusinga okutambuza enjuba, oba okuyimiriza ebire.

Bwe twogera ekigambo, tetuwulira maanyi mu ffe bennyini okukikola, okusinga bwe twewulira nga tusobola okuzuukiza abafu. Kubanga tetukola mu maanyi gaffe ku bwaffe, oba olw’amaanyi gaffe, bwe twogera ekigambo, oba bwe tukola eddoboozi, okusinga Abatume bwe baakola mu maanyi gaabwe ku bwabwe, oba olw’amaanyi gaabwe, ekigambo okuva mu kamwa kaabwe bwe kyagobanga baddayimooni, ne kiwonya endwadde.

Nga bwe gaali amaanyi ga Katonda gokka agaabasobozesa okwogera ku bigendererwa ng’ebyo, bwe kityo ge maanyi ga Katonda gokka agatusobozesa okwogera n’akatono.

Mazima tuzuula nti tusobola okwogera, nga bwe tuzuula nti tuli balamu; naye okwogera ddala tekuli mu buyinza bwaffe okusinga okunyumirwa obulamu ddala.

Eno y’embeera yaffe ey’obwavu, eyeesigamye, etalina buyambi; ensonga nnene ey’obwetoowaze. Kubanga, okuva bwe tutaliiwo, era bwe tutayinza kukola kintu kyonna ku bwaffe, okwenyumiriza mu kintu kyonna kye tuli, oba mu kintu kyonna kye tuyinza okukola, n’okwewa ekitiibwa olw’ebintu bino, ng’eby’okwewunda byaffe, kulina omusango gw’obubbi n’ogw’obulimba byombi. Kulina omusango gw’obubbi, nga bwe kwewa ebintu ebyo ebya Katonda yekka; kulina omusango gw’obulimba, nga bwe kwegaana amazima g’embeera yaffe, n’okwefuula ekintu kye tutali.

Eky’okubiri, Ensonga endala ey’obwetoowaze esimbiddwa mu nnaku y’embeera yaffe.

Kaakano ennaku y’embeera yaffe yeeyoleka mu kino, nti tukozesa amaanyi gano ag’obutonde bwaffe ge twewola okwebonyaabonya n’okwetawaanya ffe bennyini, ne bannaffe ebitonde.

Katonda Ayinzabyonna yatukwasa okukozesa amagezi, naye tugakozesa okutabulatabula n’okwonoona obutonde bwaffe. Twewakanya ne twegwa mu bika byonna eby’obusirusiru n’ennaku, ne tufuula obulamu bwaffe eky’okuzannyisa ky’okwegomba okw’obusirusiru era okw’ensusso; nga tunoonya essanyu ery’ekirooto mu ngeri zonna, nga twetondera ebyetaago lukumi, nga tusanyusa emitima gyaffe n’essuubi ery’obulimba n’okutya, nga tukozesa ensi bubi okusinga ensolo ezitalina magezi, nga tukwatirwa bannaffe obuggya, nga tubatawaanya, era nga tubabonyaabonya n’okwegomba okutaliiko mirembe, n’okukaayana okutaliimu magezi.

Omuntu yenna ka atunuulire bwokka emabega ku bulamu bwe, alabe nga bw’akozesezza amagezi ge, nga bw’agebuuzizza kitono, era nga bw’agagoberedde kitono nnyo okusingawo. Okwegomba okw’obusirusiru ki, ebirowoozo eby’obwereere ki, emirimu egitali gyetaagisa ki, enteekateeka ez’ensusso ki, ebitwalidde ekitundu ekisinga obunene eky’obulamu bwe! Nga bw’abadde omusirusiru mu bigambo bye ne mu kunyumya kwe; nga tatera kukola bulungi n’amagezi, era nga emirundi mingi aziyiziddwa okukola obubi ku bw’omukisa; nga tatera kusobola kwesanyusa, era nga emirundi mingi anyiizizza abalala; nga emirundi mingi akyusizza enteekateeka ze, n’akyawa kye yayagala, n’ayagala kye yakyawa; nga emirundi mingi asunguwadde era n’abuguumirira olw’obusa, n’asanyuka era n’anyiiga olw’ebintu bye bimu ddala, era ng’akyuka bulijjo okuva mu butaliimu obumu okudda mu bulala! Omuntu ka atunuulire bwokka obulamu bwe bw’atyo, era ajja kulaba ensonga emala okwatula, nti amalala tegaakolerwa muntu.

Ka alowooze bwokka, nti singa ensi yamanya byonna ebimukwatako, by’amanyi ku ye yennyini; singa baalaba obutaliimu n’okwegomba ebifuga munda mu ye, n’empisa ez’ekyama ezikyafuwaza era ezoonoona ebikolwa bye ebisinga obulungi; teyandibadde na nsonga ya kussibwamu kitiibwa n’okwewuunyibwa olw’obulungi bwe n’amagezi ge, okusinga omubiri ogwavunda era omulwadde okwagalibwa n’okwewuunyibwa olw’obulungi bwagwo n’endabika yaagwo ennungi.

Kino kya mazima nnyo bwe kityo, era kimanyiddwa nnyo emitima gy’abantu kumpi bonna, nti tewali kyandibalabikidde nga kitiisa nnyo, okusinga emitima gyabwe okubikkulwa bwe gityo mu bujjuvu eri amaaso g’abalabi bonna.

Era oboolyawo waliwo abantu batono nnyo mu nsi abatandisinze kulonda kufa, okusinga obusirusiru bwabwe bwonna obw’ekyama, ensobi z’okusalawo kwabwe, obutaliimu bw’emitima gyabwe, obulimba bw’okwefuula kwabwe, emirundi emingi egy’okwegomba kwabwe okw’obwereere era okutali mu nteekateeka, obutaba na mirembe kwabwe, obukyayi, obuggya, n’okutawaanyizibwa, okumanyisibwa ensi.

Era amalala ganaasembezebwa mu mutima ogumanyi bwe gutyo enneeyisa yaagwo ey’ennaku? Ekitonde ekiri mu mbeera ng’eyo, nti tekyandiyinzizza kwewanirira wansi w’ensonyi z’okumanyibwa ensi mu mbeera yaakyo ey’amazima, — ekitonde ng’ekyo, kubanga ensonyi zaakyo zimanyiddwa Katonda yekka, bamalayika abatukuvu, n’omwoyo gwakyo ogukirumirira, — kinaayaŋŋanga, mu maaso ga Katonda ne bamalayika abatukuvu, okwekulumbaza n’okwenyumiriza mu kyo kyennyini?

Eky’okusatu, Bwe twongera ku kino ensonyi n’omusango gw’ekibi, tujja kuzuula ensonga esingawo obunene ey’obwetoowaze.

Tewali kitonde ekyandibadde mu butaliiko musango, ekyandifunye olw’ekyo ensonga yonna ey’okwewa ekitiibwa n’okwessaamu ekitiibwa; kubanga, ng’ekitonde, byonna bye kiri, oba bye kirina, oba bye kikola, biva eri Katonda, era n’olwekyo ekitiibwa ky’ebyo byonna ebikikwatako kisaanira Katonda yekka.

Naye singa ekitonde ekiri omwonoonyi, era ekiri wansi w’obusungu bw’Omufuzi omukulu ow’ensi yonna, era ekitasaanidde kintu kyonna okuva gy’ali wabula obulumi n’ebibonerezo olw’okukozesa obubi okw’ensonyi amaanyi gaakyo; singa ekitonde ng’ekyo kyefuula okwewa ekitiibwa olw’ekintu kyonna kye kiri oba kye kikola, kiyinza okwogerwako bwokka nti kyenyumiriza mu nsonyi zaakyo.

Kaakano obutonde bw’ekibi bwe buli obw’ekivve era obw’ensonyi, kyeyoleka ekimala okuva mu Kutangirira okwo okunene, okwetaagisa okutulongoosa okuva mu musango gwakyo.

Tewali kirala kitono kyali kyetaagisa okuggyawo omusango gw’ebibi byaffe, okuggyako okubonaabona n’okufa kw’Omwana wa Katonda. Singa teyatwala butonde bwaffe ku ye, obutonde bwaffe bwandyawuliddwa ku Katonda emirembe gyonna, era nga tebusobola kulabika mu maaso ge n’akatono.

Era waliwo ekifo kyonna eky’amalala, oba okwewa ekitiibwa, nga tuli bagabana ku butonde ng’obwo?

Ebibi byaffe bitufudde ab’omuzizo era ab’ekivve bwe tutyo eri Oyo eyatutonda, nti teyayinza na kukkiriza ssaala zaffe, oba okukkiriza okwenenya kwaffe, okutuusa Omwana wa Katonda lwe yeefuula omuntu, n’afuuka Omuwolereza abonaabona ku lw’ekika kyaffe kyonna; era tuyinza, mu mbeera eno, okwefuula okubeera n’ebirowoozo eby’awaggulu ku ffe bennyini? Tunaayaŋŋanga okusanyukira omuwendo gwaffe, ffe abatasaanira na kusaba kusonyiyibwa bibi byaffe, awatali kutabaganya n’okuwolereza kw’Omwana wa Katonda?

Bwe butyo bwe buli obuziba omusingi gw’obwetoowaze gwe guteekeddwa mu mbeera zino ez’okukungubagirwa ez’embeera yaffe; eziraga nti kwonoona kunene nnyo eri amazima, n’amagezi g’ebintu, omuntu, mu mbeera eno ey’ebintu, okwefuula okubeera n’ekigero kyonna eky’ekitiibwa, nga bwe kyandibadde okwefuula okubeera n’ekitiibwa ky’okwetonda yennyini. Omuntu bw’aba ayagala okwenyumiriza mu kintu kyonna ng’ekikye, ateekwa okwenyumiriza mu nnaku ye n’ekibi kye; kubanga tewali kirala wabula kino kye kiri ekikye ddala.

Kyusa amaaso go ogatunuze eri Eggulu, era weekubire ekifaananyi nti olaba ebikolebwa eyo; nti olaba bakerubi ne baseraafi, n’abatuuze bonna ab’ekitiibwa ab’ekifo ekyo, bonna nga bagattiddwa mu mulimu gumu; nga tebanoonya kitiibwa okuva eri bannaabwe, nga tebafuba ku lw’okwekulaakulanya bo bennyini, nga tebalowooza ku butuukirivu bwabwe, nga tebayimba matendo gaabwe, nga tebeessaamu kitiibwa, ne banyooma abalala, naye bonna nga bakola omulimu gumu gwe gumu, bonna nga basanyufu mu ssanyu limu lye limu; “ne bateeka engule zaabwe mu maaso g’entebe eyo”; nga bawa ye yekka ekitiibwa n’ettendo n’obuyinza. [Okubikkulirwa 4:10, 11]

Olwo kyusa amaaso go ogatunuze eri ensi eyagwa, olowooze nga bwe kiteekwa okubeera ekitaliimu magezi era eky’omuzizo, ensiriba ez’obwavu ng’ezo, abonoonyi ab’ennaku ng’abo, okusanyukira ebitiibwa byabwe eby’ekirooto, ng’abaana b’Eggulu abasinga obukulu n’ekitiibwa tebanoonya bukulu bulala n’ekitiibwa, wabula obw’okuwa ekitiibwa kyonna, n’obukulu, n’ettendo, eri Katonda yekka?

Amalala gabeera butabulatabule bwokka obw’ensi eyagwa, tegalina kifo mu bitonde ebirala; gayinza okubeerawo bwokka obutamanya n’okwegomba kw’omubiri, obulimba n’obukuusa, okwegomba okubi n’obutali bulongoofu we bifugira.

Omuntu, bw’aba asinga okusanyukira endabika ye, ka atunuulire ekifaananyi ky’omusalaba, alowooze ku Mukama waffe Omutendereze ng’agololeddwa, era ng’akomereddwa ku Musalaba; olwo ka alowooze nga bwe kiteekwa okubeera eky’obusirusiru, omutima ogujjudde amalala n’obwekulumbaze okusaba Katonda, okuyita mu kubonaabona kw’Omulokozi omuwombeefu bw’atyo era eyakomererwa!

Bino bye birowoozo by’olina okufumiitirizangako emirundi mingi, olyoke otegekebwe olw’ebyo okutambula mu maaso ga Katonda n’abantu, mu mwoyo gw’obwetoowaze ogusaanira embeera enafu, ey’ennaku, ey’ekibi, ey’abo bonna abaava mu Adamu eyagwa.

Bw’omala okumatiza omutima gwo, olw’okufumiitiriza okw’awamu ng’okwo, ku butuufu bw’obwetoowaze, tosaanidde kumatira na kino, nga gy’obeera oli mwetoowaze olw’ensonga eyo, kubanga omutima gwo gukkiriza obutuufu bw’obwetoowaze, era gulangirira okuwakanya amalala. Naye oteekwa amangu ddala okuyingira mu kwegezaamu empisa eno ennungi, ng’omuyizi omuto atandika, alina okugiyiga yonna, asobola okuyiga bitono bwokka omulundi gumu, era n’obuzibu bungi. Oteekwa okulowooza nti tolina kuyiga mpisa eno ennungi yokka, naye nti oteekwa okumatira okugenda mu maaso ng’omuyizi mu yo ebiseera byo byonna, ng’ofuba okutuuka ku bigero byayo ebisingawo, era ng’okola buli lunaku ebikolwa eby’obwetoowaze, nga bw’okola buli lunaku ebikolwa eby’okwewaayo eri Katonda.

Towandirowoozezza nti weewaddeyo eri Katonda, kubanga mu kusalawo kwo okkiriza essaala, era emirundi mingi n’olangirira omutima gwo ng’oyagala okwewaayo eri Katonda. Kyokka abantu bangi nga balowooza nti beetoowaze ekimala olw’ensonga eyo yokka, kubanga emirundi mingi batendereza obwetoowaze, era balangirira n’amaanyi okuwakanya amalala!

Cecus musajja mugagga, ayigiriziddwa bulungi empisa, era ow’obusobozi obulungi ennyo. Ayagala nnyo okwambala, afaayo nnyo ku bintu ebisinga obutono ebiyinza okwongera eky’okwewunda kyonna ku mubiri gwe. Wa malala era wa kiragiro eri bonna abali wansi we, ajjudde nnyo buli ky’ayogera, oba ky’akola, era talowooza nti kiyinza okusoboka okusalawo ng’okwe okukyama. Tasobola kugumiikiriza kuwakanyizibwa, era alaga obunafu bw’okutegeera kwo amangu ddala nga bw’omuwakanyizza. Akyusa buli kintu mu nnyumba ye, ekyambalo kye, n’ebigaali bye, emirundi mingi nga ekintu kyonna ekisingako obulungi bwe kijja mu kkubo lye. Cecus yandibadde wa ddiini nnyo, okuggyako nti bulijjo yalowoozanga nti bw’ali.

Tewali kintu ekyomuzizo eri Cecus nga omusajja ow’amalala; era ekibi kiri nti, mu kino alaba mangu nnyo bw’atyo, nti azuula mu bantu kumpi bonna obubonero obumu obw’obwekulumbaze.

Ku ludda olulala, ayagala nnyo ddala abantu abeetoowaze era abeegendereza. Obwetoowaze, bw’agamba, mpisa ya kwagalibwa nnyo bwe etyo, nti ekaka okussibwamu ekitiibwa buli we tugisanga. Tekisoboka kunyooma muntu asinga obwavu agirina, oba okussaamu ekitiibwa omusajja asinga obukulu atagirina.

Cecus teyeekengera nti wa malala, okusinga bw’ayinza okwekengera nti talina magezi. Era ensonga y’ekyo, kubanga bulijjo yeesanga ng’ayagala nnyo obwetoowaze, era ng’asunguwalira nnyo amalala.

Kya mazima ddala, Cecus, oyogera mu mazima, bw’ogamba nti oyagala obwetoowaze, era okyawa amalala. Toli munnanfuusi, oyogera endowooza entuufu ez’omutima gwo: naye olwo twala kino naawe, Cecus, nti oyagala obwetoowaze bwokka, era okyawa amalala, mu bantu abalala. Tolowoozangako n’omulundi gumu mu bulamu bwo ku bwetoowaze obulala bwonna, oba amalala amalala gonna, okuggyako ebyo by’olabye mu bantu abalala.

Ensonga ya Cecus nsonga ya bulijjo; abantu bangi babeera mu byokulabirako byonna eby’amalala, era beesanyusa mu buli butaliimu obuyinza okuyingira mu mitima gyabwe, kyokka tebeekengera nti bafugibwa amalala n’obwekulumbaze, kubanga bamanyi nga bwe batayagala abantu ab’amalala, era nga bwe basanyukira ennyo obwetoowaze n’obwegendereza, buli we babisanga.

Okwogera kwabwe kwonna nga batendereza obwetoowaze, n’okuvuma kwabwe kwonna amalala, kutunuulirwa ng’okwegezaamu okw’amazima okungi n’ebiva mu mwoyo gwabwe ogwetoowaze.

Naye, mu mazima, bino biri wala nnyo n’okuba ebikolwa ebisaanidde oba obukakafu bw’obwetoowaze, nti bye bukakafu obunene obw’obutaba nabwo.

Kubanga omuntu gy’akoma okujjula amalala ye yennyini, gy’akoma okubulwa obugumiikiriza ku byokulabirako ebisinga obutono eby’amalala mu bantu abalala. Era omuntu gy’akoma okubeera n’obwetoowaze butono mu mutima gwe, gy’akoma okubwetaaga n’okubusanyukira mu bantu abalala.

N’olwekyo oteekwa okukola mu kigero ekyawukana ddala, n’okwebala ng’omwetoowaze bwokka okutuuka we weeteekako buli kyokulabirako eky’obwetoowaze, ne kitakyetaaga mu bantu abalala; omulabe w’amalala okutuuka we togasaasira mu ggwe wennyini, era ng’otogavumirira mu bantu abalala.

Kaakano, okusobola okukola kino, olina okulowooza bwokka nti amalala n’obwetoowaze tebikutegeeza kintu, okuggyako nga bibyo; nti tebikukolera kirungi wadde ekibi, okuggyako nga bwe biri empisa z’omutima gwo.

N’olwekyo okwagala obwetoowaze tekukugasa n’akatono, okuggyako nga bw’oyagala okulaba ebirowoozo byo byonna, ebigambo, n’ebikolwa nga bifugibwa bwo. Era okukyawa amalala tekukugasa, si butuukirivu mu ggwe, okuggyako nga bw’okyawa okusembeza ekigero kyonna ekyago mu mutima gwo.

Kaakano okusobola okutandika, n’okutambula obulungi, mu kwegezaamu obwetoowaze, oteekwa okukitwala nga kikakafu nti oli wa malala, nti obulamu bwo bwonna obadde ng’okwatiddwa, okusingawo oba okukendeerako, empisa eno etaliimu magezi.

Osaanidde n’okukkiriza, nti bwe bunafu bwo obusinga obunene, nti omutima gwo gwe gusinga okugigwamu, nti ekwatako mu kyama bulijjo bw’etyo, nti olina ensonga ey’okutunula n’okwekengera okusembera kwayo mu bikolwa byo byonna.

Kubanga kino kye kintu abantu abasinga obungi, naddala abatandisi abaggya mu bulamu obw’okutya Katonda, kye bayinza okulowooza ku bo bennyini n’amazima mangi.

Kubanga tewali kibi kimu ekisimbye emirandira egisinga obuziba mu butonde bwaffe, oba ekifuna emmere etakoma bwe etyo okuva kumpi mu buli kintu kye tulowooza oba kye tukola: nga kumpi tewali kintu mu nsi kye twetaaga oba kye tukozesa, oba ekikolwa kyonna oba omulimu gw’obulamu, amalala ge gatafunira ngeri emu oba endala ey’okukikwatako. Kale mu kiseera kyonna kye tutandikiramu okwewaayo eri Katonda, kumpi tetuyinza kukakasa kintu kyonna, okusinga nti tulina amalala mangi ag’okwenenya.

N’olwekyo, bw’oba nga kino tekisanyusa mutima gwo okubeera n’endowooza eno ku ggwe wennyini, era nti toyinza kwessa mu abo abeetaaga okuwonyezebwa amalala, oyinza okukakasa nga gy’obeera malayika okuva mu ggulu yakubuulidde, nti tolina bwetoowaze bungi bwokka obw’okunoonya, naye bwonna.

Kubanga toyinza kubeera na kabonero kasinga ka malala amanyweze, okusinga bw’olowooza nti oli mwetoowaze ekimala. Oyo alowooza nti ayagala Katonda ekimala, yeeraga nti mugwira ddala eri okwegomba okwo okutukuvu; bwe kityo oyo alowooza nti alina obwetoowaze obumala, alaga nti si mutandisi n’akatono mu kwegezaamu obwetoowaze obw’amazima.

Omalirizza Okusemba okwewaayo eri Katonda ku ssaawa ssatu ez’oku makya, eziyitibwa mu Byawandiikibwa essaawa ey’okusatu ey’olunaku. Ensonga y’essaala zino bwe bwetoowaze

Ekyayita Ekiddako