Omuwendo Gwe Yabalirira

Yaleka omulimu gwe

Oluvannyuma lwa Namirembe, Nsibambi yalekulira omulimu gwe ogw’ebyobulamu bw’abantu ne yeewaayo eri okusaba n’okubuulira. Ekyo kyokka buli anyumya olugero akikkiriziganyaako.

Teyakikola yekka, era teyabulubuuta. Yakuŋŋaanya abalala. Ekibinja ne kimwetooloola mu Kampala, ekyamanyibwa nga Abaka — abasajja ab’omuliro — abasajja abaali bayise mu kintu kye kimu era abaali tebasobola kukisirikira. Mu bo mwalimu muto we yennyini, Blasio Kigozi, Nsibambi gwe yaleeta mu kukkiriza okulamu, era eyali anaatera okugenda mu bukiikaddyo okwegatta ku Joe Church e Gahini. Ekyali enjala ey’ekyama ey’omuntu omu kyali kifuuka ekibiina.

Ekyo tewali akiwandiika kye kitundu kye twandisinze okwagala okumanya. Tetumanyi bbanga ki lye yamala ng’alowooza ku kulekulira, oba Eva yakkiriza, kye kyakola ku maka, oba waliwo eyagezaako okumulemesa n’alemwa, oba yali yejjusizza. Ye ne Eva baalina amaka manene — abaana kkumi na babiri ku nkomerero, mu bo nga mwe muli omwana ow’obulenzi, Apolo, eyali agenda okufuuka Ssaabaminisita wa Uganda lumu. Omusajja alina emimwa emingi bw’etyo egy’okuliisa taleka musaala gwa gavumenti nga tafuddeyo.

Kale tulina ekyasalibwawo naye si kufumiitiriza okwakikulembera. Tumanyi kye yakola naye tetumanyi kye kyamusaba, ekyo nga kikontana n’engeri gye tutera okuwulira engero ng’ezo, era oboolyawo kye kisinga obulamu obulungi.

Ekikontana n’olugero lwe wawulira edda

Engero ez’ekika kino bwe zitera okunyumizibwa, okwefiiriza kulagibwa ng’okwangu — omusajja yali ajjudde essanyu nnyo ne musaala n’agwamu omugaso. Ennyumya eyo eyagalibwa kubanga ewummuza. Eggyawo omuwendo ng’eggyawo obuzito bw’ekyo ekyalekebwa.

Wano tewali bujulizi bwakyo, era waliwo ensonga ezimu ez’okukibuusabuusa. Kirabika baliraanwa be baalowooza nti yali agudde eddalu, era ekyo si bwe bantu bakola ku kusalawo okulabika nga kwa magezi bulungi. Ka kibe nti munda kyali kitya, okuva ebweru kyalabika ng’omusajja ow’ekitiibwa asuula ekintu kye yali amaze obulamu bwe bwonna ng’anoonya.

Toganya muntu yenna kukutunda nnyumya etaliimu kunyigirizibwa. Bwe kiba nti okugoberera Katonda tekukusabangako kintu ky’oyagala ddala, oyinza okuba nga tonnasabibwa. Bw’olisabibwa, kirikuwulira ng’okufiirwa, kubanga kiriba kufiirwa.

Kye yali takola

Wano kisaanidde okwegendereza, kubanga essuula eno yandifuuse mangu obubaka obukugamba olekulire omulimu gwo, era ekyo kyandibadde kutegeera bubi.

Nsibambi teyalekulira lwakuba nti okukola omulimu si kwa mwoyo. Yali amaze emyaka ng’akola omulimu ogwo ng’omukkiriza, era omulimu gwennyini — okukuuma amazzi n’obukyafu bw’ekibuga obutatta bantu baakyo — kumpi kye kyokulabirako ekisinga obwangu eky’okwagala muliraanwa wo omulimu kye guyinza okuba. Tewali kiraga nti yatuuka okulowooza nti gwali wansi we.

Yalekulira kubanga yali aweereddwa ekintu kye yali tasobola kukwata ate n’anyweza ne buli kirala kyonna. Ekyo kyawukana ku kunyooma omulimu ogwa bulijjo. Abantu abasinga Katonda be yakyusa ddala basigala we bali ne babeera ba njawulo eyo. Abamu si bwe batyo. Ekibuuzo si kiti ki ekisinga obutukuvu. Ekibuuzo kye kino: waliwo ky’osazeewo edda nti Katonda tayinza kukisaba?

Ekintu ekisabibwa ddala

Kubanga ekyo kye kitundu ekituukira ku buli muntu. Kumpi tewali n’omu ku ffe alisabibwa kulekulira kifo kye. Ffenna tulina olukalala.

Olukalala luno emirundi mingi terwogerwako era lumpimpi, era osobola okuluzuula ng’otegeera w’osirikira ng’osaba. Waliwo enteekateeka gy’okoze ey’emyaka kkumi egijja. Waliwo omutindo gw’obulamu gw’otandise okutwala ng’omusingi so si ng’akasolya. Waliwo omukwano gwe wandikuumye ne bwe wandirage nti gukukolako bubi. Waliwo erinnya ly’ozimbye, era kyandikuzibuwalidde nnyo okulabibwa ng’omusiru mu maaso g’abo abakumanyi.

Tolina kubiwaayo kimu ku ebyo olweggulo lwa leero. Naye oyinza okwebuuza mu bwesimbu oba obitadde ebweru w’okuteesa — oba, mu kubala okw’ekyama kw’oddukanyisa obulamu bwo ddala, tebiri ku mmeeza n’akatono.

Kubanga okusalawo Nsibambi kwe yakola tekwakolebwa ddala ku lunaku lwe yalekulirako. Kwakolebwa emabegako, bwe yalekera awo okukuuma olukalala lw’ebyawulibwako. Okulekulira kwali kifo kyokka we kwalabikira.

Kubalirirwa, so si kusuulibwa bbali

Yesu yagamba abantu okusooka okutuula ne babalirira omuwendo nga tebannazimba mulungooti, ekintu ekyewuunyisa okwogera singa omuwendo tegwaliiwo. Yalowooza nti gwandibadde gwa ddala, n’abasuubira okusooka okugutunuulira obulungi.

Kale kola bw’otyo. Si na kwefuula nti tekirirumya. Kibalirire. Tuuma ekintu ekyo erinnya. Weebuuze oba okkiriza nti Katonda ky’awa kisinga omuwendo ekyo ky’asaba — si mu bigambo eby’awamu, buli muntu w’agamba nti yee, wabula mu nsonga eyo yennyini, ng’omuwendo gwennyini guli mu maaso go.

Kirabika Nsibambi yasalawo nti kisinga. Ng’abanyumya bonna bwe bagamba, teyali musajja eyeesuula mu bintu awatali kulowooza. Yali mukungu w’obuyonjo; obulamu bwe bwonna obw’omulimu bwali bwa kwegendereza. Yabalirira, n’oluvannyuma n’agenda.

Okusaba

Mukama, nkuuma olukalala olw’ekyama olw’ebintu bye nsazeewo nti Ggwe toyinza kubisaba. Buli kiri ku lwo okimanyi okunsinga. Siri muvumu kimala kulukuwa lwonna omulundi gumu, kale tandika na kimu: ndaga kiruwa, era onfuule omwetegefu nga tonnakisaba. Amiina.