ከመታወቅ የሚያልፍ ፍቅር

«ከመታወቅም የሚያልፈውን የክርስቶስን ፍቅር ታውቁ ዘንድ።»
(ኤፌሶን 3:19)

ሐዋርያው ዮሐንስ «እግዚአብሔር ፍቅር ነው» ያለውን ቃል እውነተኛ ትርጉም ሰዎችን በሚገባ ማስረዳት ብችል ኖሮ፣ ያችን አንዲት ጥቅስ ብቻ ይዤ ይህን የከበረ እውነት እያወጅሁ በዓለም ዙሪያ እዞር ነበር። አንድን ሰው እንደምትወደው ማሳመን ከቻልህ ልቡን ማርከሃል። ሰዎች እግዚአብሔር እንደሚወዳቸው በእርግጥ እንዲያምኑ ብናደርግ ኖሮ፣ ወደ መንግሥተ ሰማያት እየተጋፉ ሲገቡ ባየናቸው ነበር! ችግሩ ሰዎች እግዚአብሔር የሚጠላቸው መስሎ መታየቱ ነው፤ ስለዚህም ሁልጊዜ ከእርሱ እየሸሹ ይኖራሉ።

ከጥቂት ዓመታት በፊት በቺካጎ ቤተ ክርስቲያን ሠራን፤ ሕዝቡንም የእግዚአብሔርን ፍቅር ለማስተማር እጅግ ጓጉተን ነበር። በስብከት ወደ ልባቸው ማስገባት ካልቻልን በእሳት ቀርጸን ልናስገባው እንሞክር ብለን አሰብን፤ ስለዚህ ልክ ከመስበኪያው በላይ እነዚህን ቃላት በጋዝ መብራት አበራን—እግዚአብሔር ፍቅር ነው። አንድ ሰው አንድ ምሽት በመንገድ ሲያልፍ በበሩ በኩል ገባ ብሎ ተመለከተና ጥቅሱን አየ። እርሱ ምስኪን አባካኝ ልጅ ነበር። መንገዱን ሲቀጥል በልቡ እንዲህ አለ፦ «እግዚአብሔር ፍቅር ነው! አይደለም! እኔን አይወደኝም፤ እኔ ምስኪንና ጐስቋላ ኃጢአተኛ ነኝና።» ጥቅሱን ከአእምሮው ለማስወጣት ሞከረ፤ ነገር ግን በእሳት ፊደላት ተጽፎ ልክ በፊቱ የቆመ ይመስል ነበር። ጥቂት ወደ ፊት ሄደ፤ ከዚያም ዞሮ ተመለሰና ወደ ስብሰባው ገባ። ስብከቱን አልሰማም፤ ነገር ግን የዚያች አጭር ጥቅስ ቃላት በልቡ ውስጥ ጠልቀው ተቀርጸው ነበር፤ ያም በቂ ነበር። የእግዚአብሔር ቃል ወደ ኃጢአተኛው ልብ መግቢያ ካገኘ፣ ሰዎች የሚናገሩት ብዙም ዋጋ የለውም። የመጀመሪያው ስብሰባ ካለቀ በኋላ ቀረ፤ እኔም እንደ ሕፃን እያለቀሰ አገኘሁት። መጻሕፍትን እየገለጥሁ፣ እርሱ እጅግ ርቆ ቢቅበዘበዝም እግዚአብሔር በዚያ ሁሉ ጊዜ እንዴት እንደ ወደደው፣ ሊቀበለውና ይቅር ሊለውም እንዴት እየጠበቀው እንዳለ ስነግረው፣ የወንጌል ብርሃን በልቡናው በራ፤ እርሱም ደስ እያለው ሄደ።

ሰዎች እንደ ፍቅር አጥብቀው የሚያከብሩት ነገር በዚህ ዓለም የለም። የሚያስብለት ወይም የሚወደው ማንም የሌለውን ሰው አሳየኝና በምድር ፊት ላይ ካሉት እጅግ ጐስቋሎች አንዱን አሳይሃለሁ። ሰዎች ራሳቸውን የሚያጠፉት ለምንድን ነው? ብዙ ጊዜ «ማንም አይወደኝም» የሚለው ሐሳብ ሾልኮ ስለሚገባባቸውና ከመኖር ይልቅ መሞትን ስለሚመርጡ ነው።

በመላው መጽሐፍ ቅዱስ ውስጥ እንደ እግዚአብሔር ፍቅር እውነት በብርቱ ኃይልና በርኅራኄ ወደ ልባችን ሊደርስ የሚገባው ሌላ እውነት አላውቅም፤ ሰይጣንም ከዚህ ይበልጥ ሊደመስሰው የሚመኘው እውነት በመጽሐፍ ቅዱስ ውስጥ የለም። ከስድስት ሺህ ዓመታት በላይ እግዚአብሔር እንደማይወዳቸው ሰዎችን ለማሳመን ሲጥር ኖሯል። የመጀመሪያዎቹ ወላጆቻችን ይህን ውሸት እንዲያምኑ በማድረግ ተሳክቶለታል፤ በልጆቻቸውም ላይ ብዙ ጊዜ ይሳካለታል።

እግዚአብሔር አይወደንም የሚለው ሐሳብ ብዙ ጊዜ የሚመጣው ከሐሰት ትምህርት ነው። እናቶች ልጆቻቸውን፣ እግዚአብሔር የሚወዳቸው መልካም ሲያደርጉ ብቻ እንጂ ክፉ ሲያደርጉ እንደማይወዳቸው በማስተማር ይሳሳታሉ። ይህ በመጽሐፍ ቅዱስ አልተማረም። አንተ ልጆችህን ክፉ ሲያደርጉ እንደምትጠላቸው አታስተምራቸውም። ጥፋታቸው ፍቅርህን ወደ ጥላቻ አይለውጠውም፤ ቢለውጠውማ ኖሮ ፍቅርህን እጅግ ብዙ ጊዜ በለወጥህ ነበር። ልጅህ ስለ ተነጫነጨ ወይም ባለመታዘዝ ስለ በደለ፣ የአንተ እንዳልሆነ አድርገህ ከቤትህ አታባርረውም! አይደለም! አሁንም ልጅህ ነው፤ ትወደዋለህም። ሰዎችም ከእግዚአብሔር ቢባዝኑ፣ እርሱ እነርሱን ይጠላል ማለት አይደለም። እርሱ የሚጠላው ኃጢአትን ነው።

ብዙ ሰዎች እግዚአብሔር እንደማይወዳቸው የሚያስቡበት ምክንያት፣ እግዚአብሔርን በራሳቸው ትንሽ መለኪያና ከራሳቸው አመለካከት ስለሚለኩት ይመስለኛል። እኛ ሰዎችን የምንወዳቸው ለፍቅራችን የሚገባቸው መስለው እስከ ታዩን ድረስ ነው፤ ሳይገባቸው ሲቀር እንጥላቸዋለን። እግዚአብሔር ግን እንዲህ አይደለም። በሰው ፍቅርና በመለኮታዊ ፍቅር መካከል እጅግ ታላቅ ልዩነት አለ።

በኤፌሶን 3:18 ስለ እግዚአብሔር ፍቅር ስፋትና ርዝመት፣ ጥልቀትና ከፍታ ተነግሮናል። ብዙዎቻችን ስለ እግዚአብሔር ፍቅር አንዳች ነገር የምናውቅ ይመስለናል፤ ነገር ግን ከብዙ ዘመናት በኋላ ስለ እርሱ ብዙም እንዳልደረስንበት እንመሰክራለን። ኮሎምበስ አሜሪካን አገኘ፤ ነገር ግን ስለ ታላላቅ ሐይቆቿ፣ ወንዞቿ፣ ደኖቿና ስለ ሚሲሲፒ ሸለቆ ምን ያውቅ ነበር? ስላገኘው ምድር ብዙም ሳያውቅ ሞተ። እንዲሁም ብዙዎቻችን ከእግዚአብሔር ፍቅር አንዳንዱን አግኝተናል፤ ነገር ግን የማናውቃቸው ከፍታዎች፣ ጥልቀቶችና ርዝመቶች አሉት። ያ ፍቅር ታላቅ ውቅያኖስ ነው፤ ስለ እርሱም አንዳች በእውነት ከማወቃችን በፊት ዘልቀን ልንገባበት ያስፈልገናል። ስለ አንድ የፓሪስ የሮማ ካቶሊክ ሊቀ ጳጳስ እንዲህ ይባላል፦ ወደ ወኅኒ ተጥሎ በጥይት እንዲገደል በተፈረደበት ጊዜ፣ ሊገደል ከመወሰዱ ጥቂት ቀደም ብሎ በክፍሉ ውስጥ የመስቀል ቅርጽ ያለው መስኮት አየ። በመስቀሉ ራስ ላይ «ከፍታ»፣ ከታች «ጥልቀት»፣ በእያንዳንዱ ክንዱ ጫፍ ደግሞ «ርዝመት» ብሎ ጻፈ። በዚህ መዝሙር ውስጥ የተገለጠውን እውነት በሕይወቱ ቀምሶ ነበር—

«አስደናቂውን መስቀል ስመለከት፣

የክብር ልዑል የሞተበትን።»

የእግዚአብሔርን ፍቅር ማወቅ በፈለግን ጊዜ ወደ ቀራንዮ መሄድ ይገባናል። ያንን ትዕይንት እየተመለከትን እግዚአብሔር አልወደደንም ልንል እንችላለንን? ያ መስቀል ስለ እግዚአብሔር ፍቅር ይናገራል። መስቀል ከሚያስተምረው የሚበልጥ ፍቅር ከቶ አልተማረም። ፍቅር ካልሆነ እግዚአብሔርን ክርስቶስን አሳልፎ እንዲሰጥ ያነሣሣው ምንድን ነው?—ክርስቶስንስ እንዲሞት ያነሣሣው ምንድን ነው? «ነፍሱን ስለ ወዳጆቹ ከመስጠት ይልቅ ከዚህ የሚበልጥ ፍቅር ለማንም የለውም።» ክርስቶስ ነፍሱን ለጠላቶቹ ሰጠ፤ ክርስቶስ ነፍሱን ለገዳዮቹ ሰጠ፤ ክርስቶስ ነፍሱን ለሚጠሉት ሰጠ፤ የመስቀሉ መንፈስ፣ የቀራንዮ መንፈስ ፍቅር ነው። ሲያፌዙበትና ሲሳለቁበት ምን አለ? «አባት ሆይ፥ የሚያደርጉትን አያውቁምና ይቅር በላቸው።» ይህ ፍቅር ነው። እነርሱን ለማጥፋት ከሰማይ እሳት አላወረደም፤ በልቡ ውስጥ ከፍቅር በቀር ምንም አልነበረም።

መጽሐፍ ቅዱስን ብታጠና የእግዚአብሔር ፍቅር የማይለወጥ መሆኑን ታገኛለህ። በአንድ ወቅት ይወዱህ የነበሩ ብዙዎች ምናልባት ፍቅራቸው ቀዝቅዞ ከአንተ ዞር ብለው ይሆናል፤ ፍቅራቸውም ወደ ጥላቻ ተለውጦ ሊሆን ይችላል። እግዚአብሔር ግን እንዲህ አይደለም። ኢየሱስ ክርስቶስ ከደቀ መዛሙርቱ ሊለይና ወደ ቀራንዮ ሊወሰድ በተቃረበ ጊዜ ስለ እርሱ እንዲህ ተጽፏል፦ «በዚህ ዓለም ያሉትን ወገኖቹን የወደዳቸውን እስከ መጨረሻ ወደዳቸው» (ዮሐንስ 13:1)። ከደቀ መዛሙርቱ አንዱ አሳልፎ እንደሚሰጠው ያውቅ ነበር፤ ቢሆንም ይሁዳን ወደደው። ሌላው ደቀ መዝሙር እንደሚክደውና ፈጽሞ እንደማያውቀው እንደሚምል ያውቅ ነበር፤ ቢሆንም ጴጥሮስን ወደደው። የጴጥሮስን ልብ የሰበረውና በንስሐ ወደ ጌታው እግር መልሶ ያመጣው ክርስቶስ ለእርሱ የነበረው ፍቅር ነው። ኢየሱስ ፍቅሩን ሊያስተምራቸው ለሦስት ዓመታት ከደቀ መዛሙርቱ ጋር ኖሯል፤ በሕይወቱና በቃሉ ብቻ ሳይሆን በሥራውም ጭምር። አሳልፎ በተሰጠባትም ሌሊት የውኃ መታጠቢያ ወስዶ በማበሻ ጨርቅ ታጥቆ የባሪያን ስፍራ ይዞ እግራቸውን ያጥባል፤ የማይለወጥ ፍቅሩን ሊያሳምናቸው ፈልጎ ነበር።

እንደ ዮሐንስ 14 ደጋግሜ የማነበው የመጽሐፍ ቅዱስ ክፍል የለም፤ ከእርሱም ይበልጥ የሚጣፍጠኝ የለም። እርሱን ከማንበብ ፈጽሞ አልታክትም። ጌታችን ልቡን ለደቀ መዛሙርቱ ሲያፈስስ የሚለውን ስማ፦ «እኔ በአባቴ እንዳለሁ እናንተም በእኔ እንዳላችሁ እኔም በእናንተ እንዳለሁ በዚያን ቀን ታውቃላችሁ። ትእዛዜ በእርሱ ዘንድ ያለችው የሚጠብቃትም የሚወደኝ እርሱ ነው፤ የሚወደኝንም አባቴ ይወደዋል» (ዮሐንስ 14:20-21)። ሰማይንና ምድርን የፈጠረው ታላቁ አምላክ አንተንና እኔን እንደሚወድ አስብ! . . . «የሚወደኝ ቢኖር ቃሌን ይጠብቃል፤ አባቴም ይወደዋል ወደ እርሱም እንመጣለን በእርሱም ዘንድ መኖሪያ እናደርጋለን» (ቍጥር 23)።

ምነው ደካማው አእምሯችን ይህን ታላቅ እውነት በጨበጠ!—አብና ወልድ እጅግ ስለሚወዱን መጥተው ከእኛ ጋር ሊኖሩ ይሻሉ። ለአንድ ሌሊት ለማደር አይደለም፤ ነገር ግን መጥተው በልባችን ውስጥ ለመኖር ነው።

ከዚህ ይበልጥ የሚያስደንቅ ሌላ ክፍል በዮሐንስ 17:23 አለን፦ «እኔ በእነርሱ አንተም በእኔ፥ በአንድነት ፍጹማን እንዲሆኑ፥ አንተ እንደ ላክኸኝ እኔንም እንደ ወደድኸኝ እነርሱን እንደ ወደድሃቸው ዓለም ያውቅ ዘንድ።» ይህ ከኢየሱስ ክርስቶስ ከንፈር ከወጡት ቃላት ሁሉ እጅግ አስደናቂ ከሆኑት አንዱ ነው ብዬ አስባለሁ። አብ እርሱን የማይወድበት ምክንያት የለም። እስከ ሞት ድረስ የታዘዘ ነበር፤ የአብን ሕግ ፈጽሞ አልተላለፈም፤ ከፍጹም መታዘዝ መንገድም በፀጉር ስፋት ታህል እንኳ ፈቀቅ አላለም። ከእኛ ጋር ግን ነገሩ እጅግ የተለየ ነው፤ ቢሆንም ዓመፃችንና ስንፍናችን ሁሉ እያለ፣ በክርስቶስ የምንታመን ከሆንን አብ ወልድን እንደሚወድ እኛንም እንደሚወደን ይናገራል። ድንቅ ፍቅር! አስደናቂ ፍቅር! እግዚአብሔር የገዛ ልጁን እንደሚወድ እኛን ሊወደን መቻሉ እውነት ለመሆን እጅግ የሚበዛ መልካም ዜና ይመስላል። ቢሆንም የኢየሱስ ክርስቶስ ትምህርት ይኸው ነው።

ኃጢአተኛን በዚህ የማይለወጥ የእግዚአብሔር ፍቅር እንዲያምን ማድረግ ከባድ ነው። ሰው ከእግዚአብሔር ርቆ ሲቅበዘበዝ እግዚአብሔር የሚጠላው ይመስለዋል። በኃጢአትና በኃጢአተኛው መካከል ልዩነት ማድረግ አለብን። እግዚአብሔር ኃጢአተኛውን ይወዳል፤ ኃጢአትን ግን ይጠላል። ኃጢአትን የሚጠላው የሰውን ሕይወት ስለሚያበላሽ ነው። እግዚአብሔር ኃጢአትን የሚጠላው ኃጢአተኛውን ስለሚወድ ነው።

የእግዚአብሔር ፍቅር የማይለወጥ ብቻ ሳይሆን የማይከስምም ነው። በኢሳይያስ 49:15-16 እንዲህ እናነባለን፦ «በውኑ ሴት ከማኅፀንዋ ለተወለደው ልጅ እንዳትራራ የምታጠባውን ሕፃንዋን ትረሳ ዘንድ ትችላለችን? አዎን፥ እነርሱ ይረሱ ይሆናል፥ እኔ ግን አልረሳሽም። እነሆ፥ በመዳፎቼ ላይ ቀርጬሻለሁ፤ ቅጥሮችሽ ሁልጊዜ በፊቴ ናቸው።»

እኛ የምናውቀው እጅግ ብርቱው የሰው ፍቅር የእናት ፍቅር ነው። ብዙ ነገሮች ሰውን ከሚስቱ ይለያሉ። አባት ለልጁ ጀርባውን ሊሰጥ ይችላል፤ ወንድሞችና እኅቶች የማይታረቁ ጠላቶች ሊሆኑ ይችላሉ፤ ባሎች ሚስቶቻቸውን፣ ሚስቶችም ባሎቻቸውን ጥለው ሊሄዱ ይችላሉ። የእናት ፍቅር ግን በሁሉ ውስጥ ጸንቶ ይኖራል። በመልካም ስምም ሆነ በክፉ ስም፣ ዓለም ቢኰንነውም እንኳ እናት መውደዷን አታቋርጥም፤ ልጇም ከክፉ መንገዱ ተመልሶ ንስሐ እንዲገባ ተስፋ ታደርጋለች። የሕፃንነቱን ፈገግታ፣ የልጅነቱን ደስተኛ ሳቅ፣ የወጣትነቱንም ተስፋ ታስታውሳለች፤ ለፍቅሯ የማይገባ እንደ ሆነ እንድታስብ ማንም ሊያደርጋት አይችልም። ሞት የእናትን ፍቅር ሊያጠፋው አይችልም፤ ከሞት ይበረታልና።

እናት የታመመ ልጇን ስትጠብቅ አይተህ ይሆናል። ቢቻላት ልጇን ለማሳረፍ በሽታውን ወደ ራሷ ሥጋ ለመውሰድ ምንኛ ፈቃደኛ ትሆናለች! ሳምንት ከሳምንት ሳታንቀላፋ ትተጋለች፤ ያንን የታመመ ልጅ ሌላ ማንም እንዲንከባከበው አትፈቅድም።

ከጥቂት ጊዜ በፊት አንድ ወዳጄ አንድን ውብ ቤት ሲጎበኝ በዚያ ከብዙ ወዳጆች ጋር ተገናኘ። ሁሉም ከሄዱ በኋላ፣ አንድ ነገር ረስቶ ስለ ነበር ሊወስደው ተመለሰ። በዚያም የቤቱን እመቤት፣ አንዲት ባለ ጠጋ ሴት፣ ወዛደር ከሚመስል አንድ ምስኪን ሰው ኋላ ተቀምጣ አገኛት። እርሱ የገዛ ልጇ ነበር። እንደ አባካኙ ልጅ እጅግ ርቆ ተቅበዝብዞ ነበር፤ እናቱ ግን «ይህ ልጄ ነው፤ አሁንም እወደዋለሁ» አለች። ዘጠኝ ወይም አሥር ልጆች ያሏትን እናት ውሰድ፤ ከእነርሱ አንዱ ቢባዝን፣ ከሌሎቹ ሁሉ ይበልጥ ያንን የምትወደው ይመስላል።

በኒው ዮርክ ግዛት የሚገኝ አንድ ታዋቂ አገልጋይ በአንድ ወቅት እጅግ ክፉ ጠባይ ስለ ነበረው አንድ አባት ነገረኝ። እናቲቱ ልጁ እንዳይበላሽ የቻለችውን ሁሉ አደረገች፤ ነገር ግን የአባቱ ተጽዕኖ በረታ፤ ልጁንም ወደ ልዩ ልዩ ኃጢአት መራው፤ በመጨረሻም ልጁ ከወንጀለኞች ሁሉ እጅግ ክፉ ከሆኑት አንዱ ሆነ። ነፍስ ገደለ፤ ለፍርድም ቀረበ። በፍርዱ ሂደት ሁሉ ባሏ የሞተባት እናት (አባቱ ሞቶ ነበርና) በችሎቱ ውስጥ ተቀምጣ ነበር። ምስክሮች በልጁ ላይ በመሰከሩ ጊዜ ከልጁ ይልቅ እናቱን እጅግ የሚያቆስላት ይመስል ነበር። ጥፋተኛ ሆኖ ተገኝቶ ሞት በተፈረደበት ጊዜ፣ ሌላው ሰው ሁሉ ፍርዱ ትክክል እንደ ሆነ ተሰምቶት በውጤቱ የረካ ይመስል ነበር። የእናቱ ፍቅር ግን ፈጽሞ አልተናወጠም። ቅጣቱ እንዲዘገይ ለመነች፤ ነገር ግን ተከለከለች። ከተገደለ በኋላ አስከሬኑን እንዲሰጧት ተማጸነች፤ ይህም ደግሞ ተከለከለ። እንደ ልማዱ በወኅኒ ቤቱ ግቢ ተቀበረ። ጥቂት ጊዜ ቆይቶ እናቲቱ ራሷ ሞተች፤ ነገር ግን ከመሞቷ በፊት በልጇ አጠገብ እንድትቀበር ምኞቷን ገለጠች። የነፍሰ ገዳይ እናት ሆና በመታወቋ አላፈረችም።

በስኮትላንድ ስለምትኖር አንዲት ወጣት ሴት የሚነገር ታሪክ አለ፤ እርሷ ቤቷን ትታ በግላስጎው የተጣለች ሴት ሆነች። እናቷ በየስፍራው ፈለገቻት፤ ነገር ግን በከንቱ ነበር። በመጨረሻ የተጣሉ ሴቶች በሚሰበሰቡበት በእኩለ ሌሊት ሚስዮን አዳራሾች ግድግዳ ላይ የራሷን ሥዕል አሰቀለች። ብዙዎች ሥዕሉን በማለፍ ብቻ አዩት። አንዲቱ ግን በሥዕሉ አጠገብ ቆማ ቀረች። በልጅነቷ ወደ እርሷ ዝቅ ብሎ ይመለከት የነበረው ያው ውድ ፊት ነው። እናቷ ኃጢአተኛ ልጇን አልረሳችም፣ አልጣለችምም፤ አለዚያማ ሥዕሏ በእነዚያ ግድግዳዎች ላይ ፈጽሞ ባልተሰቀለ ነበር። ከንፈሮቹ ተከፍተው «ወደ ቤት ነዪ፤ ይቅር ብዬሻለሁ፤ አሁንም እወድሻለሁ» እያሉ በሹክሹክታ የሚናገሩ መሰሉ። ምስኪኗ ልጅ በስሜቷ ተሸንፋ ተዝለፍልፋ ወደቀች። እርሷ አባካኟ ሴት ልጅ ነበረች። የእናቷ ፊት መታየት ልቧን ሰበረው። ስለ ኃጢአቷ በእውነት ንስሐ ገባች፤ በኀዘንና በኀፍረት በተሞላ ልብም ወደ ተወችው ቤቷ ተመለሰች፤ እናትና ልጅም እንደ ገና ተገናኙ።

ነገር ግን ልንገርህ፦ የትኛውም የእናት ፍቅር ከእግዚአብሔር ፍቅር ጋር ሊወዳደር አይችልም፤ የእግዚአብሔርን ፍቅር ከፍታ ወይም ጥልቀት አይለካም። በዚህ ዓለም ያለች ማንኛዋም እናት እግዚአብሔር አንተንና እኔን እንደሚወድ ልጇን የወደደች የለችም። እግዚአብሔር ልጁን ስለ ዓለም እንዲሞት አሳልፎ በሰጠ ጊዜ የነበረውን ፍቅር አስብ። ቀድሞ ከአብ ይልቅ ስለ ክርስቶስ እጅግ አስብ ነበር። በሆነ መንገድ እግዚአብሔር ኰስታራ ዳኛ እንደ ሆነ፣ ክርስቶስም በእኔና በእግዚአብሔር መካከል ገብቶ የእግዚአብሔርን ቍጣ እንዳበረደ እገምት ነበር። ነገር ግን አባት ከሆንሁና ለዓመታት አንድ ብቻ ወንድ ልጅ ከነበረኝ በኋላ፣ ልጄን ስመለከት አብ ልጁን እንዲሞት አሳልፎ መስጠቱን አሰብሁ፤ ወልድ ከሚሞት ይልቅ አብ ልጁን አሳልፎ ለመስጠት የበለጠ ፍቅር ያስፈለገው መሰለኝ። ኦ፣ እግዚአብሔር ልጁን ስለ ዓለም እንዲሞት አሳልፎ በሰጠ ጊዜ ለዓለም የነበረው ፍቅር ምንኛ ታላቅ ነው! «በእርሱ የሚያምን ሁሉ የዘላለም ሕይወት እንዲኖረው እንጂ እንዳይጠፋ እግዚአብሔር አንድያ ልጁን እስኪሰጥ ድረስ ዓለሙን እንዲሁ ወዶአልና» (ዮሐንስ 3:16)። ከዚህ ጥቅስ ተነሥቼ ፈጽሞ መስበክ አልቻልሁም። ብዙ ጊዜ እሰብክበታለሁ ብዬ አስቤአለሁ፤ ነገር ግን እጅግ ከፍ ያለ ስለ ሆነ ወደ ከፍታው ፈጽሞ መውጣት አልችልም፤ እንዲያው ጠቅሼው አልፋለሁ። «እግዚአብሔር … ዓለሙን እንዲሁ ወዶአልና» የሚሉትን ቃላት ጥልቀት ማን ሊመረምር ይችላል? የፍቅሩን ከፍታ ልንወጣ ወይም ጥልቀቱን ልንመረምር ከቶ አንችልም። ጳውሎስ የእግዚአብሔርን ፍቅር ከፍታ፣ ጥልቀት፣ ርዝመትና ስፋት ያውቅ ዘንድ ጸለየ፤ ነገር ግን ሊደርስበት አልቻለም። እርሱ «ከመታወቅ የሚያልፍ» ነው (ኤፌሶን 3:19)።

ስለ እግዚአብሔር ፍቅር እንደ ክርስቶስ መስቀል የሚናገረን ነገር የለም። ከእኔ ጋር ወደ ቀራንዮ ና፤ በዚያ ተሰቅሎ ያለውን የእግዚአብሔርን ልጅ ተመልከት። ከሚሞቱት ከንፈሮቹ የሚወጣውን ያንን ልብ የሚወጋ ጩኸት፦ «አባት ሆይ፥ የሚያደርጉትን አያውቁምና ይቅር በላቸው!» እየሰማህ አይወደኝም ልትል ትችላለህን? «ነፍሱን ስለ ወዳጆቹ ከመስጠት ይልቅ ከዚህ የሚበልጥ ፍቅር ለማንም የለውም» (ዮሐንስ 15:13)። ኢየሱስ ክርስቶስ ግን ነፍሱን ለጠላቶቹ ሰጠ።

ሌላው ሐሳብ ይህ ነው፦ እርሱን ከማሰባችን እጅግ አስቀድሞ ወደደን። እኛ አስቀድመን እስክንወደው ድረስ አይወደንም የሚለው ሐሳብ በመጽሐፍ ቅዱስ ውስጥ አይገኝም። በ1ኛ ዮሐንስ 4:10 እንዲህ ተጽፏል፦ «ፍቅርም እንደዚህ ነው፤ እግዚአብሔር እርሱ ራሱ እንደ ወደደን ስለ ኃጢአታችንም ማስተስሪያ ይሆን ዘንድ ልጁን እንደ ላከ እንጂ እኛ እግዚአብሔርን እንደ ወደድነው አይደለም።» እርሱን ለመውደድ ከማሰባችን በፊት ወደደን። አንተ ልጆችህ ስለ ፍቅርህ አንዳች ከማወቃቸው በፊት ወደድሃቸው። እንዲሁም እኛ ስለ እግዚአብሔር ከማሰባችን እጅግ አስቀድሞ በእርሱ ሐሳብ ውስጥ ነበርን።

አባካኙን ልጅ ወደ ቤት የመለሰው ምንድን ነው? አባቱ እንደሚወደው ማሰቡ ነው። እንደ ተጣለና አባቱ ከእንግዲህ ግድ እንደማይሰጠው የሚገልጽ ወሬ ደርሶት ቢሆን ኖሮ ይመለስ ነበርን? ፈጽሞ አይመለስም! ነገር ግን አባቱ አሁንም እንደሚወደው የሚለው ሐሳብ በልቡ በራለት፤ ስለዚህ ተነሥቶ ወደ ቤቱ ተመለሰ። ውድ አንባቢ ሆይ፣ የአብ ፍቅር ወደ እርሱ ሊመልሰን ይገባል። የእግዚአብሔርን ፍቅር የገለጠው የአዳም መከራና ኃጢአት ነው። አዳም በወደቀ ጊዜ እግዚአብሔር ወርዶ በምሕረት ያዘው። ማንም ቢጠፋ እግዚአብሔር ስለማይወደው አይደለም፤ የእግዚአብሔርን ፍቅር ስለ ተቃወመ ነው።

መንግሥተ ሰማያትን ማራኪ የሚያደርገው ምንድን ነው? የዕንቍ በሮቿ ወይስ የወርቅ አደባባዮቿ? አይደለም። መንግሥተ ሰማያት ማራኪ የምትሆነው በዚያ አንድያ ልጁን ስለ እኛ እንዲሞት እስኪሰጥ ድረስ እጅግ የወደደንን ስለምናይ ነው። ቤትን ማራኪ የሚያደርገው ምንድን ነው? ውብ የቤት ዕቃና ግርማ ያላቸው ክፍሎች ናቸውን? አይደለም፤ ይህ ሁሉ ያላቸው አንዳንድ ቤቶች በኖራ የተለሰኑ መቃብሮችን ይመስላሉ። በብሩክሊን አንዲት እናት እየሞተች ነበር፤ ትንሿ ልጅ የበሽታውን ምንነት ማስተዋል ስላልቻለችና እናቷን ታውክ ስለ ነበረ ልጅቱን ከእርሷ መውሰድ አስፈላጊ ሆነ። ልጅቱ ወደ እናቷ ቤት መመለስ ስለ ፈለገች በየሌሊቱ በጎረቤት ቤት እያለቀሰች ትተኛ ነበር፤ ነገር ግን የእናቲቱ ሕመም እየባሰ ሄደ፤ ልጅቱንም ወደ ቤት ሊወስዷት አልቻሉም። በመጨረሻ እናቲቱ ሞተች፤ ከሞተች በኋላም ልጅቱ የሞተችውን እናቷን በሬሳ ሣጥኗ ውስጥ እንዳታያት ማድረግ የተሻለ መሰላቸው። ከቀብሩ በኋላ ልጅቱ «እማዬ! እማዬ!» እያለች ወደ አንዱ ክፍል ሮጠች፤ ከዚያም «እማዬ! እማዬ!» እያለች ወደ ሌላው፤ እንዲሁ ቤቱን ሁሉ አዳረሰች፤ ያቺም ትንሽ ፍጡር ያችን የምትወዳትን ባጣች ጊዜ ወደ ጎረቤቶቹ እንዲመልሷት እያለቀሰች ለመነች። እንዲሁ መንግሥተ ሰማያትን ማራኪ የሚያደርገው የወደደንንና ስለ እኛ ራሱን የሰጠውን ክርስቶስን እናያለን የሚለው ሐሳብ ነው።

እግዚአብሔር ለምን እንደሚወደን ብትጠይቀኝ ልነግርህ አልችልም። እውነተኛ አባት ስለ ሆነ ይመስለኛል። ፀሐይ ማብራት ባሕርይዋ እንደ ሆነ እንዲሁ መውደድ የእርሱ ባሕርይ ነው። ከዚያ ፍቅር ተካፋይ እንድትሆን ይሻል። አለማመን ከእርሱ እንዲያርቅህ አትፍቀድ። ኃጢአተኛ ስለ ሆንህ እግዚአብሔር አይወደኝም ወይም ግድ አይሰጠኝም ብለህ አታስብ። ይወድሃል! ሊያድንህና ሊባርክህ ይሻል።

«ገና ደካሞች ሳለን ክርስቶስ ዘመኑ ሲደርስ ስለ ኃጢአተኞች ሞቶአልና» (ሮሜ 5:6)። ይህ እንደሚወድህ ሊያሳምንህ አይበቃምን? ባይወድህ ኖሮ ስለ አንተ ባልሞተ ነበር። ፍቅሩን ተቃውመህ ልትቆም፣ ልትረግጠውና ልትንቀው እስክትችል ድረስ ልብህ ደንድኗልን? ይህን ማድረግ ትችላለህ፤ ነገር ግን ለራስህ ጥፋት ይሆናል።

አንዳንዶች በልባቸው፦ «አዎን፣ እኛ እርሱን ብንወደው እግዚአብሔር እንደሚወደን እናምናለን፤ እግዚአብሔር ንጹሓንንና ቅዱሳንን እንደሚወድ እናምናለን» ሲሉ ይታየኛል። ወዳጄ ሆይ፣ ልንገርህ፦ እግዚአብሔር ንጹሓንንና ቅዱሳንን ብቻ አይደለም የሚወደው፤ ዓመፀኞችንም ይወዳል። «ነገር ግን ገና ኃጢአተኞች ሳለን ክርስቶስ ስለ እኛ ሞቶአልና እግዚአብሔር ለእኛ ያለውን የራሱን ፍቅር ያስረዳል» (ሮሜ 5:8)። እግዚአብሔር ስለ ዓለም ሁሉ ኃጢአት እንዲሞት ላከው። አንተ የዓለም ከሆንህ፣ በክርስቶስ መስቀል በተገለጠው በዚህ ፍቅር ውስጥ ዕድል ፈንታ አለህ።

በራእይ (1:5) ውስጥ እጅግ የምወደው ክፍል አለ—«ለወደደን … ላጠበን»። እግዚአብሔር አስቀድሞ ያጥበናል ከዚያም ይወደናል ተብሎ ይታሰብ ይሆናል። ነገር ግን አይደለም፤ እርሱ አስቀድሞ ወደደን። ከስምንት ዓመት ገደማ በፊት አገሩ ሁሉ ስለ ቻርሊ ሮስ እጅግ ተናውጦ ነበር፤ እርሱ የአራት ዓመት ልጅ ሲሆን ተሰርቆ ነበር። በፈረስ ጋሪ ላይ የነበሩ ሁለት ሰዎች እርሱንና ታላቅ ወንድሙን ከረሜላ ትፈልጋላችሁን ብለው ጠየቋቸው። ከዚያም ታላቁን ትተው ታናሹን ልጅ ይዘው ሄዱ። ለብዙ ዓመታት በየግዛቱና በየክልሉ ፍለጋ ተደርጓል። ሰዎች ወደ ታላቋ ብሪታንያ፣ ወደ ፈረንሳይና ወደ ጀርመን ሄደው ልጁን በከንቱ ፈልገዋል። እናቱ የጠፋባትን ቻርሊን እንደምታየው ተስፋ በማድረግ አሁንም በሕይወት ትኖራለች። ከፕሬዚዳንት ጋርፊልድ መገደል በቀር አገሩ ሁሉ ስለ ማንኛውም ጉዳይ እንዲህ ሲታወክ አላስታውስም። እንግዲህ የቻርሊ ሮስ እናት በአንድ ስብሰባ ውስጥ ብትሆን፣ ሰባኪውም ሲናገር ወደ ጉባኤው ዝቅ ብላ ስትመለከት ለረጅም ጊዜ የጠፋባትን ልጇን ብታየው እንበል። ድሃ፣ የቆሸሸና የተቦጫጨቀ ልብስ የለበሰ፣ ጫማም ኮትም የሌለው ቢሆን ምን ታደርግ ነበር? ታጥቦ በሥርዓት እስኪለብስ ድረስ ልጄ ነው ለማለት ትጠብቅ ነበርን? አይደለም፤ ወዲያውኑ ከመድረኩ ወርዳ ወደ እርሱ ትሮጥና በእቅፏ ትይዘው ነበር። ከዚያ በኋላ ታጥበውና ታለብሰው ነበር። እግዚአብሔርም እንዲሁ ነው። ወደደን፣ አጠበንም። አንድ ሰው፦ «እግዚአብሔር የሚወደኝ ከሆነ ለምን መልካም ሰው አያደርገኝም?» ሲል ይታየኛል። እግዚአብሔር በሰማይ ወንዶችና ሴቶች ልጆችን ይፈልጋል እንጂ ማሽኖችን ወይም ባሪያዎችን አይፈልግም። እልኸኛውን ልባችንን ሊሰብረው ይችል ነበር፤ ነገር ግን በፍቅር ገመድ ወደ ራሱ ሊስበን ይወዳል።

ከእርሱ ጋር በበጉ ሰርግ እራት እንድትቀመጥ፣ እንዲያጥብህና ከበረዶ ይልቅ ነጭ እንዲያደርግህ ፈለገ። በዚያ በተባረከው ዓለም እንደ ብርጭቆ በጠራው አደባባይ ላይ ከእርሱ ጋር እንድትመላለስ ይሻል። በልጅነት ወደ ቤተ ሰቡ ሊቀበልህና የሰማይ ወንድ ወይም ሴት ልጅ ሊያደርግህ ይሻል። ፍቅሩን ከእግርህ በታች ትረግጠዋለህን? ወይስ በዚች ሰዓት ራስህን ለእርሱ ትሰጣለህ?

አስከፊው የእርስ በርስ ጦርነታችን በሚካሄድበት ጊዜ አንዲት እናት ልጇ በዊልደርነስ ጦርነት እንደ ቈሰለ ወሬ ደረሳት። ከእንግዲህ ወዲህ ሴቶች ወደ ጦሩ ግንባር እንዳይገቡ ከጦር ሚኒስቴር ትእዛዝ ወጥቶ የነበረ ቢሆንም፣ የመጀመሪያውን ባቡር ይዛ ወደ ልጇ ተነሣች። የእናት ፍቅር ግን ትእዛዝ አያውቅም፤ ስለዚህ በእንባና በልመና የጦሩን መስመር አልፋ ወደ ዊልደርነስ ደረሰች። በመጨረሻ ልጇ ያለበትን ሆስፒታል አገኘች። ከዚያም ወደ ሐኪሙ ሄዳ፦ «ወደ ክፍሉ ገብቼ ልጄን እንዳስታምም ትፈቅድልኛለህን?» አለችው።

ሐኪሙም እንዲህ አለ፦ «ልጅሽን አሁን ገና አስተኛሁት፤ እጅግ አስጊ ሁኔታ ላይ ነው፤ ብትቀሰቅሺው ድንጋጤው እጅግ ታላቅ ሆኖ ሕይወቱን እንዳያጠፋው እፈራለሁ። መምጣትሽን ነግሬው ወሬውን ቀስ በቀስ እስካረዳው ድረስ ትንሽ ብትጠብቂና ውጭ ብትቆዪ ይሻላል።» እናቲቱ የሐኪሙን ፊት ተመልክታ፦ «ሐኪም ሆይ፣ ልጄ ባይነቃና በሕይወት ሳለ ዳግመኛ ባላየውስ! ልሂድና በአጠገቡ ልቀመጥ፤ አላናግረውም» አለችው። ሐኪሙም፦ «የማታናግሪው ከሆነ ትችያለሽ» አለ።

ቀስ ብላ ወደ አልጋው ተጠግታ የልጇን ፊት ተመለከተች። እርሱን ለማየት ምንኛ ናፍቃ ነበር! ፊቱን ስትመለከት ዓይኖቿ ምንኛ የሚጠግቡ ይመስሉ ነበር! በበቂ ሁኔታ በቀረበች ጊዜ እጆቿን ልትገታ አልቻለችም፤ ያችን ለስላሳና አፍቃሪ እጇን በግንባሩ ላይ አኖረች። እጇ የልጇን ግንባር በነካች ቅጽበት፣ እርሱ ዓይኖቹን ሳይከፍት፦ «እናቴ፣ መጣሽ!» ብሎ ጮኸ። የዚያችን አፍቃሪ እጅ ዳሰሳ ያውቅ ነበር። በእርሷ ውስጥ ፍቅርና ርኅራኄ ነበረ።

ኦ ኃጢአተኛ ሆይ፣ የኢየሱስን አፍቃሪ ዳሰሳ ብትሰማው ታውቀዋለህ፤ እጅግ በርኅራኄ የተሞላ ነውና። ዓለም በጭካኔ ትይዝህ ይሆናል፤ ክርስቶስ ግን ፈጽሞ እንዲህ አያደርግም። በዚህ ዓለም ከእርሱ የተሻለ ወዳጅ ፈጽሞ አታገኝም። የሚያስፈልግህ ነገር—ዛሬ ወደ እርሱ መምጣት ነው። አፍቃሪ ክንዱ ከበታችህ ይሁን፤ አፍቃሪ እጁ ይክበብህ፤ በብርቱ ኃይልም ይይዝሃል። ይጠብቅሃል፤ ያንንም ልብህን በርኅራኄውና በፍቅሩ ይሞላዋል።

ከእናንተ አንዳንዶቹ፦ «ወደ እርሱ እንዴት ልሂድ?» ስትሉ ይታየኛል። ወደ እናትህ እንደምትሄድ እንዲሁ ነው። እናትህን እጅግ አቁስለሃታል፣ በድለሃታልም? እንዲህ ከሆነ ወደ እርሷ ሄደህ፦ «እናቴ፣ ይቅር እንድትዪኝ እፈልጋለሁ» ትላታለህ። ክርስቶስንም እንዲሁ አድርገው። ዛሬ ወደ እርሱ ሂድና እንዳልወደድኸው፣ በትክክልም እንዳልያዝኸው ንገረው፤ ኃጢአትህን ተናዘዝ፤ እንዴትም ፈጥኖ እንደሚባርክህ ተመልከት።

ሌላም ታሪክ ትዝ ይለኛል—በወታደራዊ ፍርድ ቤት ተዳኝቶ በጥይት እንዲገደል ስለ ተፈረደበት አንድ ወጣት። አባቱና እናቱ ወሬውን በሰሙ ጊዜ ልባቸው ተሰበረ። በዚያ ቤት ውስጥ አንዲት ትንሽ ልጅ ነበረች። የአብርሃም ሊንከንን የሕይወት ታሪክ አንብባ ነበርና እንዲህ አለች፦ «አብርሃም ሊንከን አባቴና እናቴ ልጃቸውን ምን ያህል እንደሚወዱ ቢያውቅ፣ ወንድሜ በጥይት እንዲገደል አይፈቅድም ነበር።» አባቷ ስለ ልጁ ሊማልድ ወደ ዋሽንግተን እንዲሄድ ፈለገች። አባቷ ግን እንዲህ አለ፦ «አይሆንም፤ ጥቅም የለውም፤ ሕጉ ሥራውን መሥራት አለበት። በዚያ ወታደራዊ ፍርድ ቤት የተፈረደባቸውን አንድ ሁለት ሰዎች ምሕረት ከልክለዋል፤ ፕሬዚዳንቱም ከእንግዲህ ጣልቃ እንደማይገባ ትእዛዝ ወጥቷል፤ ሰው በወታደራዊ ፍርድ ቤት ከተፈረደበት ውጤቱን መቀበል አለበት።» ያ አባትና እናት ልጃቸው ምሕረት ሊያገኝ እንደሚችል ለማመን እምነት አልነበራቸውም።

ትንሿ ልጅ ግን በተስፋ ጠንካራ ነበረች፤ ራቅ ብሎ በሚገኘው በቨርሞንት ባቡር ተሳፍራ ወደ ዋሽንግተን ጉዞ ጀመረች። የፕሬዚዳንቱ መኖሪያ ወደ ሆነው ወደ ዋይት ሀውስ በደረሰች ጊዜ ወታደሮቹ እንዳትገባ ከለከሏት፤ እርሷ ግን አሳዛኝ ታሪኳን ነገረቻቸው፤ እነርሱም እንድታልፍ ፈቀዱላት። የፕሬዚዳንቱ የግል ጸሐፊ ወዳለበት ክፍል በደረሰች ጊዜ፣ እርሱ ወደ ፕሬዚዳንቱ የግል ቢሮ እንዳትገባ ከለከላት። ትንሿ ልጅ ግን ታሪኳን ነገረችው፤ የግል ጸሐፊውንም ልብ ነካው፤ ስለዚህ አሳለፋት። ወደ አብርሃም ሊንከን ክፍል ስትገባ፣ ስለ ጦርነቱ በአስፈላጊ ጉዳይ በዚያ የተገኙ የአሜሪካ ሴናተሮች፣ ጄኔራሎች፣ አገረ ገዢዎችና ታዋቂ ፖለቲከኞች ነበሩ፤ ነገር ግን ፕሬዚዳንቱ ያቺን ልጅ በበሩ ላይ ቆማ አያት። ምን እንደምትፈልግ ማወቅ ፈለገ፤ እርሷም ወደ እርሱ በቀጥታ ሄዳ ታሪኳን በራሷ አንደበት ነገረችው። እርሱ አባት ነበረና ትልልቅ እንባዎች በአብርሃም ሊንከን ጉንጮች ላይ ወረዱ። መልእክት ጽፎ ያ ልጅ ወዲያውኑ ወደ ዋሽንግተን እንዲላክ ወደ ሠራዊቱ ላከ። ልጁም በደረሰ ጊዜ ፕሬዚዳንቱ ይቅር አለው፤ የሠላሳ ቀን ዕረፍት ሰጠው፤ የአባቱንና የእናቱንም ልብ ደስ ያሰኝ ዘንድ ከትንሿ ልጅ ጋር ወደ ቤቱ ሰደደው።

ወደ ክርስቶስ እንዴት እንደምትሄድ ማወቅ ትፈልጋለህን? ያቺ ትንሽ ልጅ ወደ አብርሃም ሊንከን እንደ ሄደች እንዲሁ ሂድ። የምትናገረው የጨለማ ታሪክ ይኖርህ ይሆናል። ሁሉንም ተናገር፤ ምንም አትደብቅ። አብርሃም ሊንከን ለዚያች ትንሽ ልጅ ራርቶ ልመናዋን ሰምቶ ከመለሰላት፣ ጌታ ኢየሱስ ጸሎትህን የማይሰማ ይመስልሃልን? አብርሃም ሊንከን ወይም በምድር ላይ የኖረ ማንኛውም ሰው እንደ ክርስቶስ ያለ ርኅራኄ የነበረው ይመስልሃልን? አይደለም! ማንም በማይራራበት ጊዜ እርሱ ይራራል፤ ማንም ምሕረት በማያደርግበት ጊዜ እርሱ ምሕረት ያደርጋል፤ ማንም በማያዝንበት ጊዜ እርሱ ያዝናል። ኃጢአትህንና ችግርህን እየተናዘዝህ በቀጥታ ወደ እርሱ ብትሄድ ያድንሃል።

ከጥቂት ዓመታት በፊት አንድ ሰው እንግሊዝን ትቶ ወደ አሜሪካ ሄደ። እንግሊዛዊ ነበር፤ ነገር ግን ዜግነት ተቀብሎ የአሜሪካ ዜጋ ሆነ። ከጥቂት ዓመታት በኋላ ዕረፍት አጥቶና ቅር ተሰኝቶ ወደ ኩባ ሄደ፤ በኩባም ጥቂት ጊዜ እንደ ቆየ በዚያ የእርስ በርስ ጦርነት ተነሣ፤ ይህ በ1867 ነበር፤ ይህንንም ሰው የስፔን መንግሥት ሰላይ ነው ብሎ ያዘው። በወታደራዊ ፍርድ ቤት ተዳኘ፤ ጥፋተኛ ሆኖ ተገኘ፤ በጥይት እንዲገደልም ተፈረደበት። የፍርዱ ሂደት ሁሉ በስፓንኛ ቋንቋ ይካሄድ ስለ ነበር ምስኪኑ ሰው የሚሆነውን አላወቀም። ጥፋተኛ ሆኖ እንደ ተገኘና በጥይት እንዲገደል እንደ ተፈረደበት በነገሩት ጊዜ፣ ወደ አሜሪካው ቆንስልና ወደ እንግሊዙ ቆንስል መልእክት ልኮ ጉዳዩን ሁሉ በፊታቸው አቀረበ፤ ንጹሕ መሆኑንም አስረድቶ ጥበቃ እንዲደረግለት ጠየቀ። እነርሱም ጉዳዩን መርምረው የስፔን መኰንኖች በጥይት እንዲገደል የፈረዱበት ይህ ሰው ፈጽሞ ንጹሕ እንደ ሆነ አገኙ፤ ወደ ስፔኑ ጄኔራልም ሄደው፦ «ስማ፤ ሞት የፈረድህበት ይህ ሰው ንጹሕ ሰው ነው፤ ጥፋተኛ አይደለም» አሉት። የስፔኑ ጄኔራል ግን፦ «በሕጋችን ተዳኝቷል፤ ጥፋተኛ ሆኖ ተገኝቷል፤ መሞት አለበት» አለ። በዚያን ጊዜ የቴሌግራፍ ገመድ አልነበረም፤ እነዚህ ሰዎችም መንግሥቶቻቸውን ሊያማክሩ አልቻሉም።

ሰውዬው የሚገደልበት ጠዋት ደረሰ። በጋሪ ውስጥ በሬሳ ሣጥኑ ላይ ተቀምጦ ወደሚገደልበት ስፍራ ተወሰደ። መቃብር ተቈፈረ። የሬሳ ሣጥኑን ከጋሪው አውርደው ወጣቱን በላዩ አስቀመጡት፤ ጥቁሩን ሽፋን ወስደው በፊቱ ላይ ሊያወርዱት ሲሉ ነበር። የስፔን ወታደሮች «ተኩሱ» የሚለውን ትእዛዝ ይጠባበቁ ነበር። ልክ በዚያን ጊዜ ግን የአሜሪካውና የእንግሊዙ ቆንስሎች ደረሱ። የእንግሊዙ ቆንስል ከሠረገላው ዘሎ ወርዶ ዩኒየን ጃክ የተባለውን የብሪታንያ ሰንደቅ ዓላማ ወስዶ ሰውየውን ጠቀለለው፤ የአሜሪካው ቆንስልም ባለ ኮከቦቹን የአሜሪካ ሰንደቅ ዓላማ በዙሪያው ጠቀለለ፤ ከዚያም ወደ ስፔን መኰንኖች ዞረው፦ «ከደፈራችሁ በእነዚህ ሰንደቅ ዓላማዎች ላይ ተኩሱ» አሉ። በሰንደቅ ዓላማዎቹ ላይ ለመተኮስ አልደፈሩም። ከእነዚያ ሰንደቅ ዓላማዎች በስተ ኋላ ሁለት ታላላቅ መንግሥታት ነበሩ። ምሥጢሩ ያ ነበር።

«ወደ ግብዣ ቤት አገባኝ፥ በእኔ ላይ ያለው ዓላማውም ፍቅር ነው። . . . ግራው ከራሴ በታች ነው፥ ቀኙም ያቅፈኛል» (መኃልየ መኃልይ 2:4፣ 6)። እግዚአብሔር ይመስገን፤ ብንፈልግ ዛሬ ከዚያ ዓላማ በታች መምጣት እንችላለን። ማንኛውም ምስኪን ኃጢአተኛ ዛሬ ከዚያ ዓላማ በታች ሊመጣ ይችላል። የፍቅሩ ዓላማ በላያችን ነው። የተባረከ ወንጌል፤ የተባረከ፣ የከበረ ዜና! ዛሬ እመነው፤ በልብህ ተቀበለው፤ ወደ አዲስ ሕይወትም ግባ። የእግዚአብሔር ፍቅር ዛሬ በመንፈስ ቅዱስ በልብህ ይፍሰስ፤ ጨለማን ያባርራል፤ ትካዜን ያባርራል፤ ኃጢአትን ያባርራል፤ ሰላምና ደስታም የአንተ ይሆናሉ።