Sura 5 · dakika 3 za kusoma · dakika 3 za kusikiliza
Ngano ya Mungu
Njia iliishia pale alipojua siku zote kwamba ingeishia. Ignatius alifika Rumi, na huko aliuawa, akatupwa kwa wanyama wakali chini ya maliki Trajan, karibu mwaka 108 BK. Huo ndio ukweli, ukisemwa waziwazi. Kanisa lilimkumbuka tangu hapo kama shahidi wa imani wa enzi ya mitume, mmojawapo wa mashahidi wakuu wa kwanza walioitia muhuri imani yao kwa damu yao.
Mapokeo ya baadaye yaliweka kifo chake katika ukumbi mkuu wa michezo wa Rumi, mbele ya umati uliokuja kutazama matamasha kama hayo. Mahali hapo huenda kweli ndipo, lakini ni vema kusema kwa uaminifu kwamba kutajwa kwa mahali hapo kulikuja baadaye; waandishi wanaopataja huenda walikuwa na machache ya kutegemea zaidi ya maneno ya Ignatius mwenyewe. Tunachoweza kukishika kwa uhakika ni kiini: alikufa Rumi, akatolewa kwa wanyama, sawasawa na alivyohukumiwa na sawasawa na alivyotazamia.
Ngano ya Mungu
Alikuwa amelitazamia, naye alikuwa amepatana nalo tangu zamani — si amani ya huzuni ya mtu aliyekata tamaa, bali kitu kilicho karibu zaidi na shauku. Katika barua aliyoituma mbele yake kwa Wakristo wa Rumi, iliyoandikwa alipokuwa bado mbali njiani, alichukua picha ambayo haijasahauliwa kamwe. Alijiona kama nafaka inayoingia kinuni:
Mimi ni ngano ya Mungu, nami nasagwa na meno ya wanyama wakali, ili nipatikane kuwa mkate safi [wa Kristo].
Meno ambayo yangemuua yalikuwa, kwa Ignatius, mawe ya kusagia ambayo yangemfanya kuwa kitu kilichotolewa sadaka, kilicho safi. Hakuuona uwanja kuwa mwisho wake bali kuwa ukamilisho wake. Na hivyo aliweza kuandika, kuhusu kifo kilichokuwa kikimjia kwa kasi, maneno haya ya utulivu yanayoshangaza:
Sasa ndipo ninapoanza kuwa mwanafunzi.
Si mwisho wa kuwa mwanafunzi, bali mwanzo wake — kana kwamba yote yaliyotangulia yalikuwa maandalizi tu kwa ajili ya jambo hili. Maisha mazima kama askofu wa Antiokia, naye aliiita saa ya kifo chake hatua ya kwanza ya kweli ya kumfuata Kristo.
Msiniokoe
Kulikuwa na jambo moja aliloliogopa, nalo halikuwa wanyama. Aliogopa kwamba Wakristo wa Rumi, kwa upendo, wangetumia ushawishi wao ili hukumu yake iondolewe na kumnyang’anya mwisho aliouutamani. Kwa hiyo barua kwa Warumi haifanani na nyingine zote. Si onyo dhidi ya mafundisho ya uongo wala ombi la umoja. Ni ombi kwamba wamwache afe. Aliwasihi:
msinipe kitu chochote zaidi ya kumiminwa kama sadaka ya kinywaji kwa Mungu, madhabahu ikiwa bado iko tayari.
Aliwaomba wanyamaze, waombe si kwa ajili ya kuokoka kwake bali kwa ajili ya nguvu zake, waiache madhabahu isimame maadamu bado ingeweza. Ni mgeuko wa ajabu mno — mtu aliyehukumiwa akiwasihi rafiki zake wasiyaokoe maisha yake. Tunapaswa kulisikia kama usadikisho wake mwenyewe, katika dhiki yake mwenyewe, wala si kama kanuni kwa mtu mwingine yeyote. Lakini hatuwezi kukosea jinsi alivyomaanisha kwa kina. Kwa Ignatius, kuokolewa kungekuwa ndiyo hasara ya kweli.
Kuingia katika barua
Na hapo hadithi ya maisha yake inaishia, kama maneno yake mwenyewe yanavyoishia: njiani, bado akiandika, bado akinyoosha mikono kuelekea Mungu ambaye alijiita mbebaji wake. Hatuna tukio la kifo chake, nasi hatutalibuni. Tulicho nacho ni kile alichokiacha — barua saba, zilizoandikwa kwa haraka na chini ya ulinzi, na mtu aliyeamini kwamba kufa kwa ajili ya Kristo ndio mwanzo wa kuishi kwa ajili yake.
Barua hizo ndizo zinazofuata. Sasa umekutana na mtu huyu: askofu wa mwanzo wa Antiokia aliyejiita Mbeba-Mungu, aliyehukumiwa kutupwa kwa wanyama, aliyechukuliwa kuvuka ulimwengu hadi Rumi, akiandika njia nzima. Alichokiandika kinasikika vizuri zaidi sasa kwa sauti yake mwenyewe. Fungua ukurasa, umwache Ignatius ajisemee mwenyewe.