Emigugu, n’Ekyo Kye Tusaanidde Okugikolera

Okuuma Ssabbiiti? Si kuwummula kwa lunaku olw’omusanvu mu ngeri ya bigambo byokka, wabula okuwummula okw’omunda, olunaku olwo kwe lwali ekifaananyi ekitukuvu. Okusiriikiriza emirimu egy’ebweru egy’obulamu kwali lugero lwokka olw’okusirika okw’omunda, okutali kwa lunaku lumu wabula kwa nnaku zonna; si kwa ggwanga limu wabula kwa bantu bonna; si kwa mu bulamu obugenda okujja bwokka wabula kwa Kaakano. Okuwummula kwa Ssabbiiti okulindirira abantu ba Katonda, okutakendeezebwanga wadde akatono n’embuyaga ezikunsizza okukwetooloola, kwa myoyo gyonna emyesigwa, egiyinza okukutwala buli lwe gyagala ne gigenda nakwo

"Mu bukubo obw’ekizikiza ne mu butale obw’empaka,

Nga bakola emirimu gyabwe egya buli lunaku n’ebigere ebyanguwa,

Kubanga emyoyo gyabwe egy’ekyama giddamu oluyimba olutukuvu."

Oluyimba olwo luggyibwa mu nnyimba n’amaloboozi agataggwaawo ag’obulamu n’obubeerawo bwa Katonda.

Ekyama ky’okukuuma Ssabbiiti kiri mu butasitula migugu. "Bw’ati bw’ayogera Mukama nti, Weegendereze oleme kufulumya mugugu gwonna mu nnyumba yo wadde okukola omulimu gwonna ku ssabbiiti." Era mu bigambo ebiddirira, okubeerawo kwa kabaka obutasalako kusinziira ku kugondera etteeka ery’emigugu, obutagiyisa mu miryango (Yeremiya 17:24, n’ebiddako). Nekkemiya yafaayo nnyo ku nsonga eno n’ateeka abasajja be ku miryango gy’ekibuga, egyali ku ntikko enzirugavu eya Sayuuni, "waleme kubaawo mugugu guyingizibwa wadde ogufulumizibwa ku Ssabbiiti" (Nekkemiya 13:19).

Era ekyali amazima mu nnaku ezo ez’edda kikyali mazima bulijjo. Tewayinza kubaawo kukuuma Ssabbiiti okwa nnamaddala ng’emigugu giyingizibwa nga bwe gyagala mu mpya z’emmeeme. Kyandibadde kimu n’okugezaako okwebaka ng’ekibinja ky’abaana abalamu era abajjudde amaanyi bawenyuka okulinnya n’okukka mu nnyumba, nga bazannya okwekweka mu bisenge byonna. Okweraliikirira kumenya okuwummula kw’emmeeme nga ekibi bwe kikumenya. Era tewali ssuubi nti tulimanya emirembe egisukkiridde okutegeera okutuusa nga tumaze okuyiga ekikugu eky’okuggalawo oluggi eri olunyiriri oluwanvu olw’ebirowoozo ebisitudde emigugu, ebitayosa kulinnya lusozi nga biva mu nsi wansi, okujjuza omwoyo gwaffe n’okuvuga kw’ebigere byabyo n’oluyoogaano lw’okukaaba kwabyo.

Tekyetaagisa kulwawo nga tunnyonnyola ebiva mu kusitula emigugu eri abo abazitoowereddwa. Birabikira ku ndabika ey’okweraliikirira, ku liiso erikooye, ne ku kigere ekizito. Naye wansi w’ebyo, tewaba maanyi mu kusaba, tewaba ssanyu mu Katonda, tewaba kugalamira mu ddundiro ly’omuddo omuto, wadde okutambula awali amazzi amateefu. Ng’obutundutundu bw’omuzira mu nsi ez’ennyogovu ennyo, oba empeke z’omusenyu mu nsi ez’ebbugumu, bwe bizimba ekisenge mu maaso g’ennyumba entono ne kiziyiza ekitangaala, bwe kityo n’okweraliikirira, newakubadde nga buli kumu kutono nnyo, kuziyiza ekitangaala ekirungi ekya Katonda okutuuka mu mmeeme, ne kufuula ttumbi ekiseera Katonda kye yayagala kibe ttuntu.

Okusitula emigugu kuswaza nnyo Katonda. Abantu b’ensi bwe batunuulira amaaso g’abo abeeyita abaana ba Katonda, ne babalaba nga gasiikiriziddwa ebisiikirize bye bimu n’ebyo ebibagwako bo bennyini, bayinza okwebuuza Kitaabwe oyo wa ngeri ki. Omuntu ne bw’ayatula ki, tetuyinza kulema kumusalira musango okusinziira ku maaso g’abaana be. Era Katonda bw’asalirwa omusango okusinziira ku bujulirwa abamu ku baana be bwe bamuwa nga tebamanyi, ebigambo ebisinga obukambwe abalabe be bye baali bamwogeddeko tebiri wala na mazima.

Mu mbeera ng’eyo atakkiriza ayinza okuwakana mu butuufu nti, "Oba tewali Katonda, oba tasobola kuyamba, oba ddala tayagala, oba tafaayo ku byetaago by’abaana be. Eddiini erina mugaso ki gye ndi?"

Tuli bya kuwaayiriza oba Bayibuli; ttaala ez’oku mwalo oba obubonero obulabula; tusikiriza oba tugoba; era ekyo kisinziira nnyo ku ngeri gye tukwatamu emigugu gyaffe.

Kya lwatu nti waliwo enjawulo wakati w’Okweraliikirira n’Obulumi; wakati w’okusitula omugugu gwe twetikka ffe ffennyini ogw’okweraliikirira kwaffe, n’okubonaabona okusinziira ku kwagala kwa Katonda. Tetusaana kunyooma kubonaabona Kitaffe kw’atuweereza okutuyigiriza amasomo agatayinza kuyigibwa wabula mu ssomero eryo, Mukama waffe mwe yatuula ku ntebe zaalyo nga tetunnabaawo, okuyiga okugonda. Omwoyo ogukangavvuddwa gulina okutambula n’obwegendereza, ne gwawukana ku balala nga gubonaabona. Naye kino kyawukana nnyo ku kusitula emigugu. Tewajja kubaawo kubuusabuusa ku kufaayo kwa Kitaffe, tewajja kubaawo kweraliikirira ku biriva mu nsonga, wadde okutya ebiseera eby’omu maaso ebiwanvu, ebyo, eri eriiso ery’okukkiriza, ebyakaayakana ng’ensalosalo y’ennyanja enjuba kw’eyakira mu kitiibwa, newakubadde ng’ebire ebiddugavu bibisse waggulu waffe.

Bwe tuba nga tetunnazuukuka bulungi ku makya, oluusi tuwulira okunakuwala, ng’ebintu byonna tebiri bulungi; era eddoboozi ne liringa erituwa olugero oluwanvu olw’emigugu egy’okusitula n’ebizibu eby’okusisinkana ng’essaawa ziyitawo.

"Ah!" eddoboozi ligamba, "olunaku luno lujja kuba lwa nnaku."

"Kitya?" tubuuza, nga tutidde.

"Jjukira nti waliwo omubanja oyo gw’olina okusisinkana, ensonga eyo ezingaamye gy’olina okusumulula, okunyiiga okwo kw’olina okukkakkanya, n’abantu abo ab’obusungu obungi b’olina okwolekera. Tekigasa kusaba. Kisingako okusigala w’oli, oluvannyuma n’owalula olunaku nga bw’onoosobola. Oli ng’omujulizi atwalibwa okuttibwa."

Era emirundi mingi tukkirizza ekirowoozo ekyo, ne tweewalula nga tukooye okuyita mu ssaawa, nga tukola emirimu gyaffe egya buli lunaku n’emikono egitawaanyizibwa n’amaanyi agaggwawo olw’emigugu gye twetisse. Katonda yeeyama okutuwa amaanyi ag’emirimu gyonna gy’atuwa, naye si ag’emigugu gye twerondera okwongerako.

Eddagala erimu lyokka ery’okusitula emigugu kwe kusuula emigugu gyonna ku Mukama.Ekiwandiiko eky’ebbali mu Revised Version (enkyusa y’Olungereza) ku Zabbuli 55:22 kisoma bwe kiti: Ekyo Mukama ky’akuwadde kisuule ku ye. Omugugu gwonna Mukama gw’akuwadde, guddize ye. Omugugu gw’okweraliikirira gukwate nga bwe wakwata omugugu gw’ekibi; fukamira ogumukwase Yesu mu bugenderevu. Mugambe nti, "Mukama, nkukwasa kino, ne kino, ne kino. Siyinza kubisitula, bimbetenta; naye mbikukwasa byonna ddala obiddukanye, obitereeze, era obitegeke. Watwala ebibi byange. Twala n’ennaku zange, era mu kifo kyazo ompe Emirembe Gyo, n’Okuwummula Kwo". Nga George Herbert bw’agamba mu ngeri ey’ekyewuunyo, "Tulina okubiteeka byonna mu nsawo ya Kristo."

Mukama waffe Yesu taliba mwesigwa era munywevu okwenkana n’omukwano asinga obulungi ku nsi gwe twali tumanyi? Era tewabangawo biseera mu bulamu bwaffe bwonna bwe twakoowa ennyo oba bwe twali tetusobola kweyamba, ne tukwasa n’okwebaza ensonga enzibu etuluma omusajja omulungi era ow’amaanyi, nga tukakasa nti bwe tumala okugimukwasa, tajja kuwummula okutuusa ng’agimalirizza mu ngeri emumatiza? Mazima Oyo eyatwagala okutuusa okutufiirira ayinza okwesigibwa okuteekateeka ensonga zonna entono ez’obulamu bwaffe obwa buli lunaku!

Kya lwatu nti waliwo obukwakkulizo bumu oba bubiri bwe tulina okutuukiriza, nga tetunnasobola kukwasa Mukama Yesu emigugu gyaffe ne tugimulekera n’obwesige obujjuvu. Tulina okusooka okusuula ebibi byaffe ku ye nga tetunnasuula bye tweraliikirira. Tulina okusooka okuba n’emirembe ne Katonda olw’omulimu gw’Omulokozi waffe, nga tetunnafuna mirembe gya Katonda olw’okukkiriza nti ayingira mu nsonga zaffe n’ekisa. Era tulina okuba nga tutambulira mu nteekateeka ya Katonda, nga tulindirira wansi w’ekire, nga tugondera amateeka ge era nga tutuukiriza entegeka ze nga bwe tuzimanyi. Era tulina okuliisa okukkiriza ku bisuubizo, kubanga emmere eno yeetaagisa okukukuza. Era bwe tunaamala okukola ebyo byonna, tetujja kukisanga nga kizibu nnyo

"Okufukamira, ne tusuula omugugu gwaffe,

Nga tukyasaba, ku Katonda waffe,

Ne tugolokoka nga tuweweeddwa n’essanyu."

I.‑‑ KWASA KRISTO OMUGUGU GW’ENGERI Y’OKUKULA MU KISA.

Guno mugugu munene nnyo eri abantu abamu abanyiikivu. Bava mu lukuŋŋaana olumu ne bagenda mu lulala, bava ku mwogezi omu ne bagenda ku mulala, nga bakutte akatabo mu ngalo, nga beegomba nnyo okufuna Omukisa (nga bwe baguyita), era emirundi mingi nga balowooza nnyo ku ssanyu ly’Ekirabo okusinga ku Muntu Oyo Agaba. Era kubanga bawulira abalala nga balina ebyo bye bayiseemu bo bye batamanyi, beetikka emigugu emizito egy’okuggwaamu essuubi n’okwesalira omusango.

Kyandibadde kimu n’omwana ali mu kibiina ky’abato okweraliikirira kubanga tannaba kuyingizibwa mu bibiina ebya waggulu eby’essomero. Naye lwaki yeeraliikirira olw’okukulaakulana kwe mu biseera eby’omu maaso? Omulimu gwe gumu gwokka kwe kuyiga amasomo omusomesa we g’amuwadde. Bw’anaamala okugayiga, kinaaba kya musomesa okuyigiriza omuyizi we ebisingawo, n’okumutwala mu bifo gy’ayinza okukulaakulanira amangu. Era naffe kitugwanidde okuyiga amasomo Mukama Yesu g’atuteerawo buli lunaku, nga tumulekera ye okututwala mu kumanya okujjuvu n’okwagala kwa Katonda.

Tomasi yali omu ku bayizi abagonvu mu ssomero lya Mukama waffe. Yali tasobola kulaba ekyo abalala bonna kye baali balaba obulungi. Naye mu kifo ky’okumunenya n’okumuleka ng’awammanta mu kizikiza, Mukama yamukyalira mu ngeri ey’enjawulo, n’amuggulirawo amazima ag’essanyu ag’okuzuukira kwe mu ngeri ennyangu ennyo, oyo eyabuusabuusa n’asobola okusanyuka wamu n’abalala. Teweeraliikiriranga olw’obugonvu bwo; kijja kutegeeza bugambi nti Mukama ow’omukwano ajja kukuwa obudde obusingawo n’okukufaako ggwe kennyini. Bamaama bafaayo nnyo ku baana baabwe abalwalalwala, abanafu n’abatategeera mangu.

II.‑‑ KWASA KRISTO OMUGUGU GW’OKUNYWERERA MU KWATULA OBUKRISTAAYO.

Bangi baziyizibwa okwegatta mu lwatu n’abantu ba Mukama olw’okuwulira okw’ekyama nti tebajja kusobola kunywerera. Batambula nga balina okutya okw’amaanyi okw’okuleeta ensonyi ku kwatula kwabwe okw’Obukristaayo, n’okukulula bendera ya Kristo mu nfuufu. Kumpi nga tebamanyi, baddamu ebigambo bya Dawudi, "Luliba lumu Sawulo n’anzita."

Okweraliikirira ku nsonga entukuvu bw’etyo kujja kukweka amaaso ga Kristo, ng’olufu olutakwatikako bwe lukweka entikko z’ensozi ez’ekitiibwa ezibikkiddwa omuzira. Era tekyetaagisa n’akatono. Oyo eyalokola asobola okuwanirira. Ng’omutima gwe ogw’okwagala bwe guli, n’omukono gwe ogw’amaanyi bwe gutyo. Asobola okutuwanirira tuleme okuva mu kkubo lye, era n’okututuusa mu maaso ge ag’ekitiibwa nga tetuliiko kamogo. Naye tetujja kumanya obumala bw’okukuuma okwo nga tukyakwatidde ku lyato, oba nga tukyateeka omukono gumu ku mbiriizi zaalyo. Bwe tunaaba nga tuvudde mu lyato ne tulinnya ku mazzi, nga twesigama ddala ku maanyi ga Mukama, lwe tujja okumanya engeri ey’omukisa era ey’obukakafu gy’ayinza okukuuma ekyo kye tumuteresa okutuusa olunaku luli.

Tetusaana kwetikka wadde omugugu gw’okubeera mu ye buli lunaku. Wabula ka tumwesige atukuume nga tumwesiga era nga tubeera mu ye. Tajja kutulekerera bwe tukola bwe tutyo, era ajja kuddamu okukkiriza kwaffe ng’atuwa okwegomba okusaba, okusoma Bayibuli, n’okussa ekimu naye, bye byama by’obumu naye obutasalako.

III. ‑‑ KWASA KRISTO OMUGUGU GW’OMULIMU GW’OBUKRISTAAYO.

Engeri y’okukuumamu ebibiina byaffe eby’abasinza; engeri y’okunywerera mu kifo kyaffe wakati mu kuvuganya n’abakozi abaliraanyeewo; engeri y’okukuuma amaanyi n’obulungi bw’enteekateeka zaffe; engeri y’okutereeza enjawukana ezibalukawo wakati wa bakozi bannaffe n’abo abali wansi waffe; engeri y’okufuna eby’okubuulira n’eby’okwogera ebimala ‑‑ abakozi bameka abagwa wansi w’obuzito bw’emigugu nga gino! Baali basobola okugumira omulimu, naye si kweraliikirira.

Naye obuvunaanyizibwa bw’omulimu si bwaffe, bwa Mukama waffe. Asitudde ensi eno mu mikono gye, ng’omukyala bw’asitula omwana we omulwadde. Aweereza obwetaavu obutaliiko kkomo obw’omuntu. Atambuza enteekateeka ye ennene ey’okununula olw’ekitiibwa kya Katonda Kitaffe. Kyonna ky’ayagala gye tuli kwe kukola n’obwesigwa emirimu egya buli lunaku gy’atuwa.

Omulenzi omulunnyanja yeebakire bulungi mu kitanda kye ekiwanikiddwa; omukulu w’emmeeri amanyi bulungi ekkubo ly’emmeeri. Omulenzi atumwa amatire okutwala n’okuleeta nga bw’alagiddwa; abakulu b’ekitongole bamanyi kye bakola, era balina ebintu bingi okutuukiriza ebyetaago byabwe byonna. Era Omukristaayo omukozi yeegendereze aleme okwetikka emigugu Mukama yekka gy’ayinza okusitula. Mukama teyanditutumye mu mulimu gwe nga tasoose kubalirira busobozi bwe obw’okututuusa ku nkomerero.

IV. ‑‑ KWASA KRISTO OMUGUGU GW’OKUKENDEERA N’OKWEYONGERA KW’ENNEEWULIRA.

Enneewulira zaffe zikyukakyuka ng’obudde obw’omu Apuli. Zikwatibwako ensonga nnyingi ezitabalika era ezitategeerekeka ‑‑ obulamu bw’omubiri, embeera y’empewo, okukoowa okusukkiridde, obutafuna tulo ‑‑ era n’ensonga ez’omwoyo era ez’omunda. Tewali kivuga kya nkoba ekikwatibwako ennyo enkyukakyuka entono okusinga ffe. Era tutera okunakuwala ennyo bwe tulaba amayengo g’enneewulira nga gakendeera.

Mu biseera ng’ebyo tusaana okwekebera, okulaba obanga obutaba na nneewulira kuva ku kibi kye tumanyi oba ku kweraliikirira; era bwe kitaba bwe kityo, tuyinza okukwasa okweraliikirira kwonna okusingawo mu nsonga eyo Oyo amanyi nga bwe twakolebwa era ng’ajjukira nti tuli nfuufu. Era nga tukka amadaala ag’ekizikiza, ka tukwate nnyo ekikwatirwako eky’okwagala kwe, nga tukyayagala okukola by’ayagala, newakubadde nga tuli mu kizikiza. "Ndi wuwo ddala, nkwewaddeyo gy’oli kaakano mu buziba bw’emmeeme yange, nga bwe nnali bwe nnawulira essanyu erisinga mu kwagala kwo."

V. ‑‑ KWASA KRISTO EMIGUGU EMIRALA GYONNA.

Abaweereza ab’awaka abakyukakyuka buli kiseera; bakama b’emirimu abalina ebyetaago ebitali bya magezi; olugambo olubi n’engambo ez’okuwaayiriza ezisaasaanyizibwa ku ggwe; ebizibu n’ebisoomooza eby’omu bizinensi; obuzibu bw’okufuna eby’okweyimirizaawo; ekibuuzo ky’okukyusa w’obeera, oba omulimu, n’okufuna omulala; abaana n’endwadde ez’obuto n’obukakanyavu obw’ekivubuka; okwetegekera obulwadde n’obukadde. Waliwo abamu bizinensi zaabwe ez’enjawulo ezisoomooza ennyo era ezireeta ebirowoozo eby’okweraliikirira; abalala ensalosalo yaabwe bulijjo eyetooloddwa ebisiikirize ebikambwe eby’okusabiriza n’okuyingira ennyumba y’abaavu.

Kimu ku bino kyokka kijja kumenya okuwummula kwaffe, ng’embwa emu ekaaba bw’eyinza okutuzuukusa mu kiro ekisinga okusirika, era ng’akafuufu kamu mu liiso bwe kalifuula eritasobola kunyumirwa kulaba kusinga bulungi.

Tewali kirala kye tuyinza kukola, kale, wabula okuyiringisa omugugu gwaffe, era ddala, ne ffe ffennyini, ku Katonda (Zabbuli 22:8, ekiwandiiko eky’ebbali).

Omulenzi omuto bwe yali ayamba taata we okusitula ebitabo, n’agwa ku madaala olw’obuzito bw’ekitabo ekinene, taata we yadduka okumuyamba n’asitula omulenzi n’omugugu byombi, n’abisitulira mu mikono gye okutuuka mu kisenge kye. Kale Kitaffe ayinza okukola ekibi okusinga ekyo? Kya mazima nti atwagala nnyo awatali kkomo, era bulijjo ali kumpi. "abalumirwa era afaayo ku buli ekibatuukako."

Mu kukolagana ne Katonda, bw’oba tokakasa bulungi by’ayagala, kirungi okugamba nti ojja kusigala w’oli, oba okweyongera okukola ky’obadde okola, okutuusa lw’anaakutegeeza obulungi ky’ayagala era n’akuwa amaanyi okukikola. Yiringisa obuvunaanyizibwa bw’ekkubo lyo ku Katonda (Engero 16:3, ekiwandiiko eky’ebbali), era osuubire nti ajja kukutegeeza enkyukakyuka yonna gy’ayagala mu ngeri etegeerekeka obulungi, ne bw’oba omugonvu era atategeera mangu, oleme kusobya.

Teweeraliikiriranga ku byambalo, oba eby’okwewunda, oba ebintu ebibuusibwabuusibwa. Setaani ayagala nnyo okukyusa amaaso g’emmeeme okuva ku Kristo okugazza ku yo yennyini. Kiringa omuwala amala essaawa emu mu kisenge kye nga yeebuuza engoye z’anaayambala okusisinkana muganzi we, amulindirira wansi n’obutagumiikiriza. Agende gy’ali, era bw’anaaba ayagala, ajja kumugamba mangu era mu lwatu ky’asinga okwagala. Yingira mu maaso ga Yesu, era tojja kulekebwa mu bibuuzo ebitategeerekeka n’empaka ez’okubuusabuusa, naye ojja kubuulirwa mu lwatu era awatali kubuusabuusa by’ayagala, era bulijjo mu ngeri etegeerekeka ensonga emu ku mulundi.

Ssaabalabirizi Leighton agamba mu ngeri ennungi: "Bw’oba olina eky’okukola oba eky’okugumira, bw’oba oli mu nteekateeka yonna ey’omulimu, genda, buulira Katonda, omutegeeze ‑‑ weewaawo, ogimutikke ‑‑ era oba omaze ensonga y’okweraliikirira. Tewakyali kweraliikirira, wabula obunyiikivu obulungi era obukkakkamu mu buvunaanyizibwa bwo, n’okwesigama ku ye mu kusitula ensonga zo. Yiringisa ku Katonda, fuula byonna omuganda gumu; yiringisa bye weeraliikirira, naawe wennyini wamu nabyo, ng’omugugu gumu, byonna ku Katonda wo."

Bwe kityo, emigugu bwe gitayingizibwa mu mmeeme, wabula ne gikwasibwa amangu ddala Mukama Omutendereze, emirembe gya Katonda gijja kujjuza yeekaalu ey’omunda. Era newakubadde ng’ebweru wayinza okubaawo ennyombo z’abantu, n’okusiikuuka kw’ensi eno etali ya kuwummula, ng’ennyanja esiikuuse, eteyinza kutereera, n’okunyigirizibwa kw’emirimu emingi, naye ebyo bijja kwemalira amaanyi gaabyo ku bigo by’obulamu obwo obuli mu bubeerawo bwa Katonda obubwetoolodde; ate munda, emmeeme ekuuma Ssabbiiti etasalako, ng’obuziba bw’ennyanja obutasiikuuka, obutakwatibwako mbuyaga ez’amaanyi ezisiikuula kungulu ne kufuuka ejjovu n’obusungu. "N’emirembe gya Katonda, egisukkiridde okutegeera kwammwe ginaabakuumanga amagezi gammwe n’emitima gyammwe mu Kristo Yesu." (Abafiripi 4:7)