Obwakabaka Busooke

Matayo 6:33 .— Musooke munoonye obwakabaka bwa Katonda.

Muwulidde nti waliwo obwetaavu bw’obumu mu bulamu bw’Ekikristaayo ne mu mulimu gw’Ekikristaayo. Kale ekisiba obumu wakati w’obulamu bw’Ekkanisa, obulamu bw’omukkiriza kinnoomu, n’omulimu ogulina okukolebwa mu mawanga agatannamanya Katonda kiri wa?

Ekimu ku bigambo ebyogera ku bumu obwo kye kino: “Musooke munoonye obwakabaka bwa Katonda,” Matayo 6:33. Ekyo tekitegeeza, nga bangi bwe bakitegeera, nti: “Noonya obulokozi; fuba okuyingira mu Bwakabaka, oluvannyuma weebaze Katonda, owummulire awo.”

Amakulu g’ekigambo ekyo ga njawulo ddala, era manene nnyo okusingawo. Kitegeeza nti: Obwakabaka bwa Katonda, mu bugazi bwabwo bwonna ne mu buwanvu bwabwo, mu kitiibwa kyabwo kyonna eky’omu ggulu ne mu maanyi gaabwo; Obwakabaka bwa Katonda bubeere ekintu kimu kyokka ky’owangaalira, era ebyo byonna mulibyongerwako. “Musooke munoonye obwakabaka bwa Katonda.” Ka ngezeeko okuddamu ebibuuzo bibiri ebyangu ennyo; ekimu: “Lwaki Obwakabaka bwa Katonda bwe bulina okusooka?” n’ekirala: “Kiyinzika kitya?” Ekisooka, “Lwaki kirina okuba bwe kityo?”

Katonda yatutonda nga tuli bitonde ebirina amagezi okulowooza, bwe kityo gye tukoma okulaba obulungi nti, okusinziira ku tteeka ery’obutonde ne ku nsengeka entuufu ey’ebintu, ekintu ekiteekeddwa mu maaso gaffe kisaanira era kyetaagisa ddala, gye tukoma okwagala okukikkiriza n’okukinoonya. Kale kaakano, lwaki Kristo agamba kino: “Musooke munoonye obwakabaka bwa Katonda?”

Bw’oba oyagala okutegeera ensonga, tunuulira Katonda, era otunuulire omuntu. Tunuulira Katonda. Katonda y’ani? Ye Oyo Omukulu, obutonde bwonna gwe bubeererawo yekka; era mu ye yekka mwe buyinza okufunira essanyu lyabwo. Bwava gy’ali. Tebuyinza kufuna kiwummulo wadde essanyu wabula mu ye. Woowe, singa Abakristaayo baategeera era ne bakkiriza nti Katonda nsulo ya ssanyu, ey’omukisa ogutuukiridde era ogutaggwaawo! Kiki ekyandivuddemu? Buli Mukristaayo yandigambye nti, “Gye nkoma okuba ne Katonda omungi, gye nkoma okusanyuka. Gye nkoma okuba n’ebyo Katonda by’ayagala, n’okwagala kwa Katonda, n’okussa ekimu ne Katonda, gye nkoma okusanyuka.”

Abakristaayo singa bakkiriza ekyo n’omutima gwabwe gwonna, bandirese mangu nnyo buli kintu ekyandibaawudde ku Katonda! Lwaki kituzibuwalira nnyo okussa ekimu ne Katonda? Omusumba omu omuto yali yambuuza nti, “Lwaki nfaayo nnyo ku kusoma okusinga ku kusaba, era oyinza otya okunjigiriza amagezi g’okussa ekimu ne Katonda?” Ne mmuddamu nti: “Woowe, muganda wange, bwe tuba n’okutegeera okwa ddala ku Katonda bw’ali, amagezi g’okussa ekimu naye gajja kujja mu ngeri ey’obuzaaliranwa, era gajja kutuwoomera.” Weewaawo, singa twakkiriza nti Katonda ssanyu eri buli ajja gy’ali, nsulo ya mukisa ogutaliiko kkomo, era nga bwe twandimuwaddeyo byonna, ekyo tekyanditusikirizza nnyo okusinga ekintu kyonna mu nsi? Mu buli kirungi, mu buli mpisa ennungi, mu buli kye tunoonya, si ssanyu eriteekeddwa mu maaso gaffe lye lituwalula?

Bwe tukkiriza nti Katonda nsulo ya ssanyu, ya buwoomi, era ya maanyi okuwa omukisa, emitima gyaffe gijja kukyuka ne gireka buli kintu, ne gyogera nti: “Woowe, obulungi bwa Katonda wange! Nsanyukira mu ye yekka.” Naye, woowe! eri bangi Obwakabaka bwa Katonda bulabika ng’omugugu era ng’ekintu ekitali kya buzaaliranwa. Bulabika ng’ekitukaluubiriza, ne tunoonya okuwummulamu mu nsi, era Katonda si ye ssanyu lyaffe erisinga. Nzize gye muli n’obubaka. Kituufu, olw’ekyo Katonda ky’ali, Okwagala Okutaliiko Kkomo, Omukisa Ogutaliiko Kkomo; kituufu, era kisingawo, kye kirabo kyaffe ekisinga obukulu, okuwuliriza ebigambo bya Kristo n’okusooka okunoonya Katonda n’Obwakabaka bwe, okusinga byonna.

Ate tunuulira omuntu; obutonde bw’omuntu. Omuntu yatondebwa lwa ki? Okubeera mu kifaananyi kya Katonda, ng’ekifaananyi kye; laba Olubereberye 1:26. Kale, obanga twatondebwa mu kifaananyi kya Katonda ne mu ngeri ye, tetuyinza kufuna ssanyu lyaffe mu kintu kyonna okuggyako ekyo Katonda mw’afunira essanyu lye. Gye tukoma okumufaanana, gye tukoma okusanyuka. Ate Katonda afunira essanyu lye mu ki? Mu bintu bibiri: obutuukirivu obutaggwaawo, n’okukola obulungi okutaggwaawo.

Katonda butuukirivu obutaggwaawo. “Katonda musana; mu ye temuliimu kizikiza n’akatono.” 1 Yokaana 1:5. Obwakabaka, obufuzi, okufuga kwa Katonda tekulituleetera kirala wabula obutuukirivu. “Munoonye obwakabaka bwa Katonda n’obutuukirivu bwe.” Abantu singa bamanyi ekibi kye ki, era singa ddala beegomba okuwona buli kintu ekifaanana ekibi, obubaka buno bwandibadde bwa kitalo nnyo! Yesu ajja okuntwala eri Katonda n’eri obutuukirivu bwe. Twatondebwa okufaanana Katonda, mu butuukirivu bwe obutuukiridde ne mu butukuvu bwe. Nga kye tusuubira kya kitalo! Era ne mu kwagala kwe.

Kino Obwakabaka bwa Katonda kye kitegeeza: nti mu Katonda mulimu obufuzi bw’okwagala okutuuka ku bonna. Ayagala, era ayagala, era tayosa kwagala, era yeegomba okuwa omukisa bonna abanaawulira okwegayirira kwe ne bamwewaayo. Katonda musana, era Katonda kwagala.

Kaakano obubaka bujja eri omuntu. Oyinza okulowooza ku kitiibwa ekisinga kino; oyinza okulowooza ku kintu ekisinga obukulu okusinga okutwala ekifo Katonda ky’atwala, n’okuba omu ne Katonda mu Bwakabaka bwe; kwe kugamba, Obwakabaka bwe okujjuza omutima gwo; Katonda yennyini okuba Kabaka wo era omugabo gwo? Weewaawo, mikwano gyange, tujjukire nti tetulina kufuba bufubi kufuna, wano n’awo, gumu na gumu ku mikisa gy’Obwakabaka. Naye ekitiibwa ky’Obwakabaka kye kino: nti bwe Bwakabaka bwa Katonda, Katonda mw’abeera byonna mu byonna. Obwakabaka bwa Bufalansa, Napoleon bwe yali akyali mulamu, bwalina ekitiibwa eky’entalo ng’ekyo kye baatwala ng’ekisingayo. Omutima gwa buli Mufalansa gwakubiranga ku linnya lya Napoleon, ng’omusajja eyawa obwakabaka obwo ekitiibwa kyabwo. Singa twategeera ekyo kye kitegeeza—nti Katonda waffe atutwala mu Bwakabaka bwe era atuteekamu Obwakabaka bwe, era wamu n’Obwakabaka tufuna Katonda yennyini, Oyo alina omukisa, ng’atwetwalira ddala—mazima tewandibaddewo kintu kirala kyonna kiyinza kukoleeza mitima gyaffe nga kino.

Obwakabaka bwa Katonda busooke! Erinnya lye litenderezebwe! Tunuulira omuntu. Soogera ku bibi by’omuntu, ne ku bunaku bw’omuntu, ne ku ngeri omuntu gy’anoonya buli wamu essanyu, n’ekiwummulo, n’okuwona ekibi; naye ŋŋamba bugambi nti: Lowooza omuntu ky’ali olw’okutondebwa, era olowooze omuntu ky’ali kaakano olw’okununulibwa; era buli mutima gwogere nti: “Kituufu. Tewali mukisa wadde ekitiibwa ekyenkana eky’Obwakabaka. Obwakabaka bwa Katonda bugwanidde okusooka mu bulamu bwange bwonna ne mu nze yonna.”

Naye kaakano kijja ekibuuzo ekikulu, “Kino nnyinza kukituukako ntya?” Wano tutuuka ku kibuuzo ekinene ekiteganya obulamu bw’Abakristaayo enkumi n’enkumi mu nsi yonna. Era kyewuunyisa nti kibazibuwalira nnyo okufuna okuddamu; nti enkumi n’enkumi tebasobola kuddamu; n’abalala, okuddamu bwe kuweebwa, tebasobola kukutegeera; Olunaku omukulu w’ekitongole ky’abaserikale ekikumi lwe yafuna essanyu lye mu kwewaayo eri Obwakabaka bwa Ruumi, obwakabaka obwo bwamwetwalira n’amaanyi gaabwo gonna n’ekitiibwa kyabwo. Abaagalwa, tunaatuuka tutya ku kifo kino eky’omukisa, Obwakabaka bwa Katonda mwe bunaajjuza emitima gyaffe n’obunyiikivu bwe butyo, ne busooka bwokka buli lunaku? Okuddamu kwe kuno, okusookera ddala, okuwaayo buli kintu ku lwabwo. Mwawulira ku muserikale wa Ruumi eyawaayo emmeeme ye, okwagala kwe, obulamu bwe, eyawaayo buli kintu, alyoke abe omuserikale; era emirundi mingi mulabye, mu byafaayo eby’edda n’eby’omu biseera bino, abantu abataali baserikale nga bawaayo obulamu bwabwe nga ssaddaaka ku lwa kabaka oba ku lw’ensi yaabwe.

Mwawulira nga mu Lipabuliika ya Afirika ey’Ebugwanjuba, emyaka mingi emabega, olutalo olw’okweddiza eddembe bwe lwalwanibwa. Oluvannyuma lw’emyaka esatu nga banyigirizibwa Abangereza, abantu ne bagamba nti tebajja kweyongera kukigumiikiriza, ne bakuŋŋaana okulwanirira eddembe lyabwe. Baali bamanyi bwe baali abanafu bw’obageraageranya n’amaanyi g’Abangereza, naye ne bagamba nti, “Tuteekwa okufuna eddembe lyaffe.” Ne beesiba wamu okulirwanirira, era obweyamo obwo bwe bwamala okukolebwa, ne baddayo mu maka gaabwe okwetegekera olutalo. Obunyiikivu bwe butyo ne bubuna ensi eyo, nti emirundi mingi abakazi, ne bwe kyandisobose babbaabwe okusigala awaka, ne babagamba nti: “Nedda, mugende, ne bwe muba nga temulagiddwa”.

Waaliwo bamaama abaagambanga, omwana omu bwe yayitibwanga okugenda ku lutalo, nti: “Nedda, mutwale babiri, basatu.” Buli musajja na buli mukazi yali mwetegefu okufa. Ddala kyali nti “Ensi yaffe esooke, okusinga buli kintu.” Era bwe kityo, mikwano gyange, bwe kiteekwa okuba gye muli bwe muba mwagala Obwakabaka buno obw’ekitalo obwa Katonda bubeetwalire ddala. Mbeegayirira olw’okusaasira kwa Katonda, muwaayo buli kintu ku lwabwo. Oyinza obutamanya mangu ekyo kye kiyinza okutegeeza, naye kwata ebigambo bino obyogere ku ntebe y’ebigere bya Katonda: “Ekintu kyonna, buli kintu, ku lw’Obwakabaka bwa Katonda.” Nyiikirira ekyo, era olw’Omwoyo Omutukuvu, Katonda wo ajja kutandika okukubikkulira omukisa ogw’emirundi ebiri: ku ludda olumu, omukisa gw’Obwakabaka obujja okwefunira omutima gwo; ate ku ludda olulala, omukisa gw’okwewaayo gy’ali, n’okuwaayo ssaddaaka n’okuleka byonna ku lulwe.

“Obwakabaka bwa Katonda busooke!” Nnaatuuka ntya ku bulamu obwo obw’omukisa? Okuddamu kwe kuno: “Waayo buli kintu ku lwabwo.”

N’okuddamu okwokubiri kwandibadde kuno: Buli lunaku na buli ssaawa ey’obulamu bwo, beera n’okwegomba okw’obwetoowaze okukuuma ekifo ekyo. Waliwo abantu abawulira ekigambo kino, ne bagamba nti kituufu, era nti baagala okukigondera. Naye singa wababuuza obudde bwenkana wa bwe bamala ne Katonda buli lunaku, wandyewuunyizza era n’onakuwala okuwulira obudde obutono bwe bamuwa. Tulaga omuwendo gwe tuwa ebintu nga tuyita mu budde bwe tubiwa.

Obwakabaka bulina okusooka buli lunaku era olunaku lwonna. Obwakabaka busooke buli nkya. Tandika olunaku ne Katonda, era Katonda yennyini ajja kukuuma Obwakabaka bwe mu mutima gwo. Kikkirize ekyo. Ruumi yakola kyonna ekisoboka okukuuma obuyinza bwayo ku musajja eyeewaayo okuwangaalira ku lwayo. Obanga ekyo kyali bwe kityo, Katonda omulamu talisingawo nnyo okukuuma obuyinza bwe mu mmeeme yo bw’onoomugondera? Ddala ajja kukikola. Jjangu gy’ali; jjangu bujjizi, omwewe ddala mu kussa ekimu naye ng’oyita mu Kristo Yesu. Fuba okukuuma okussa ekimu okwo ne Katonda olunaku lwonna.

Ah, mikwano gyange, omuntu tayinza kuba nga Obwakabaka bwa Katonda bwe busooka, ate oluusi, ng’ayagala kuwummulamu, n’abusuula eri n’anoonya essanyu lye mu bintu by’ensi eno. Abantu balina ekirowoozo eky’ekyama nti obulamu bujja kufuuka bwa buzito nnyo, bujja kubanyigiriza nnyo, nti kijja kubazibuwalira nnyo buli kaseera ak’olunaku, okuva ku makya okutuuka akawungeezi, Obwakabaka bwa Katonda okusooka. Omuntu alaba amangu ago nga kikyamu okulowooza bwe kityo. Okubeerawo kw’okwagala kwa Katonda kuteekwa buli kaseera okuba essanyu lyaffe erisinga.

Kale, ekigambo kyange ekisembayo, nga nziramu ekibuuzo ekyo, “Kiyinzika kitya?” kye kino: kiyinzika lwa maanyi ga Mwoyo Omutukuvu gokka. Tujjukire nti Ekigambo kya Katonda kitujjira n’ebigambo bino, “Omwoyo ajjulenga mu bulamu bwammwe;” (Abaefeso 5:18) era bw’oba ng’omatira n’ekitono ku Mwoyo okusinga Katonda ky’akuwa, nga teweewaddeyo ddala n’omutima gwonna okujjuzibwa Omwoyo, toba ng’ogondera kiragiro ekyo. Naye wuliriza: Katonda yateekateeka ekintu eky’ekitalo.

Yesu Kristo yajja ng’abuulira Enjiri y’Obwakabaka, n’alangirira nti “Obwakabaka obw’omu ggulu busembedde.” Matayo 4:17 “Ku mmwe abali wano kuliko,” bwe yagamba, “abatalirega ku kufa okutuusa lwe baliraba Omwana w’Omuntu ng’ajja n’obwakabaka bwe.” Matayo 16:28. Yagamba abayigirizwa nti, “Obwakabaka bwa Katonda buli mu mmwe.” Lukka 17:21. Kale Obwakabaka bwajja ddi—Obwakabaka obwo obwa Katonda ku nsi? Omwoyo Omutukuvu bwe yakka.

Ku Lunaku lw’Okulinnya mu Ggulu Kabaka yagenda n’atuula ku ntebe ey’obwakabaka ku mukono ogwa ddyo ogwa Katonda, era Obwakabaka bwa Katonda, mu Kristo, Obwakabaka obw’omu ggulu ku nsi, ne butandikibwawo.

Omwoyo Omutukuvu bwe yakka, yaleeta Katonda mu mutima, ne Kristo, n’anyweza obufuzi bwa Katonda mu maanyi. Oluusi ntya nti bwe twogera ku Mwoyo Omutukuvu twerabira ekintu kimu. Omwoyo Omutukuvu ayogerwako nnyo ku bikwata ku maanyi, era kituufu okunoonya amaanyi. Tayogerwako nnyo bw’atyo ku bikwata ku mpisa ez’ekisa. Naye zino bulijjo zisinga obukulu ebirabo by’amaanyi—obutukuvu, obwetoowaze, obuwombeefu, obukkakkamu, n’okwagala; bino bye bubonero obwa ddala obw’Obwakabaka. Tukola bulungi okwogera ku Mwoyo Omutukuvu nti ye yekka asobola okussa bino byonna mu ffe. Naye ndowooza waliwo ekintu eky’okusatu ekikulu kumpi okusinga, kye twerabira, nga kye kino: mu Mwoyo, Kitaffe n’Omwana bennyini bajja. Kristo bwe yasooka okusuubiza Omwoyo Omutukuvu n’ayogera ku kujja kwe okwali kusembera, yagamba nti: “Ku lunaku olwo mulitegeera nga Nze ndi mu Kitange, era nga muli mu Nze, nga nange ndi mu mmwe.

Buli anjagala anaagonderanga ebiragiro byange; era kubanga anjagala, ne Kitange anaamwagalanga. Era nange nnaamwagalanga, era nnaamulabikiranga.” Yokaana 14:20-21. Ow’oluganda, bw’oba oyagala Obwakabaka bwa Katonda busooke mu bulamu bwo, oteekwa okuba n’Obwakabaka mu mutima gwo.

Omutima gwange bwe gubeera ku kintu, nnyinza okusibibwa mu njegere, naye enjegere bwe zisumululwa obusumululwa, mbuuka ne ŋŋenda eri ekyo kye njagala era kye neegomba. Bwe kityo n’Obwakabaka bulina okuba munda mu ffe, olwo kiba kyangu okugamba nti: “Obwakabaka busooke.” Naye okuba n’Obwakabaka munda mu ffe mu mazima, tuteekwa okuba ne Katonda Kitaffe, ne Kristo Omwana, munda mu ffe olw’Omwoyo Omutukuvu. Tewali Bwakabaka awatali Kabaka.

Wayitibwa okufaanana Kristo. Woowe, Abakristaayo bameka abafuba okufuna ekitundu kino n’ekitundu kiri eky’okufaanana Kristo, ne beerabira ekikolo ky’ebyo byonna! Ekikolo kya byonna kye ki? Kye kino: Kristo yeewaayo ddala eri Katonda, n’eri Obwakabaka bwe n’ekitiibwa kye. Yawaayo obulamu bwe Obwakabaka bwa Katonda bulyoke bunywezebwe. Kola bw’otyo nawe leero, owe Katonda obulamu bwo nga ssaddaaka ennamu buli kaseera, era Obwakabaka bujja kujja n’amaanyi mu mutima gwo. Weewaayo eri Kristo.

Leka Kristo Kabaka afuge mu mutima gwo, era Obwakabaka obw’omu ggulu bujja kujja omwo, n’Okubeerawo n’Obufuzi bwa Katonda bimanyibwe mu maanyi. Woowe, lowooza ku kintu ekyo eky’ekitalo ekigenda okubaawo mu biseera ebitaggwaawo.

Tukisoma mu 1 Abakkolinso: Katonda yakwasa Kristo Obwakabaka, naye lujja olunaku Kristo lw’alikomawo yennyini okufugibwa Kitaffe, era aliwaayo Obwakabaka eri Kitaffe, Katonda alyoke abeere byonna; era ku lunaku olwo Kristo aligamba mu maaso g’obutonde bwonna nti: “Kino kye kitiibwa kyange, nzizaayo Obwakabaka eri Kitaffe!”

Abakristaayo, obanga Kristo wammwe afunira ekitiibwa kye wano ku nsi mu kufa n’okwewaayo yennyini nga ssaddaaka ku lw’Obwakabaka, ate mu biseera ebitaggwaawo n’akifunira mu kuwaayo Obwakabaka eri Katonda, ggwe nange tetulijja eri Katonda okukola bwe tutyo, ne tutwala buli kye tulina ng’okufiirwa, Obwakabaka bwa Katonda bulyoke bulabisibwe, era Katonda alyoke agulumizibwe?