Essuula 5 · eddakiika 20 ez’okusoma · eddakiika 26 ez’okuwuliriza
Ebisenge Ebingi
Yokaana 14:2.—Mu nnyumba ya Kitange mulimu ebisenge bingi.
Mu bigambo bino tuyinza okulaba ebintu bibiri,
1. Ekintu ekinnyonnyolwa, kwe kugamba, ennyumba ya Kitaawe wa Kristo. Kristo yayogera n’abayigirizwa be mu ssuula eyasooka ng’oyo eyali anaatera okubaleka. Yabagamba, olunyiriri 31, “Kaakano Omwana w’Omuntu agulumizibwa, ne Katonda agulumizibwa mu ye,” n’oluvannyuma n’atandika okubawa amagezi okubeera mu bumu n’okwagalana, ng’oyo eyali agenda okubavaako. Kino kyalabika ng’ekyabeewuunyisa katono era nga tebamanyi bulungi kye kitegeeza. Era omu ku bo, kwe kugamba, Peetero, n’amubuuza gy’agenda; olunyiriri 36, “Awo Simooni Peetero n’amubuuza nti, ‘Mukama waffe olaga wa?’” Kristo teyamuddamu butereevu n’amubuulira gy’agenda, wabula alaga wa mu bigambo bino eby’ekyawandiikibwa kyaffe, kwe kugamba, mu nnyumba ya Kitaawe, kwe kugamba, mu ggulu, era oluvannyuma, mu lunyiriri 12, abagamba mu lwatu nti yali agenda eri Kitaawe.
2. Tuyinza okulaba okunnyonnyola okugiweereddwa, kwe kugamba, nti mu yo mulimu ebisenge bingi. Abayigirizwa baalabika nga banakuwavu nnyo olw’amawulire ga Kristo okugenda, naye Kristo n’ababudaabuda n’ekyo, nti mu nnyumba ya Kitaawe gye yali agenda temwali kifo kya ye yekka, wabula ekifo n’ekyabwe. Mwalimu ebisenge bingi. Temwali kisenge kye yekka, wabula mwalimu ebisenge ebimala bonna; mu ggulu mwalimu ekifo ekimala bo. Abayigirizwa bwe baategeera nti Kristo yali agenda, ne balaga okwegomba okunene okugenda naye, era okusingira ddala Peetero. Peetero mu kitundu eky’enkomerero eky’essuula eyasooka yamubuuza gy’agenda, alyoke amugoberere. Kristo n’amugamba nti gy’agenda tasobola kumugoberera kaakano, naye nti alimugoberera oluvannyuma. Naye Peetero, nga tamatidde na Kristo, yalabika ng’ayagala nnyo okumugoberera kaakano. “Mukama wange,” bw’agamba, “lwaki siyinza kukugoberera kaakano?” Bwe kityo abayigirizwa baali bakyayagala nnyo okubeera ne Kristo, era Kristo mu bigambo by’ekyawandiikibwa kyaffe alaga nti balibeera naye. Kristo abategeeza nti yali addayo ewaka mu nnyumba ya Kitaawe, era abazzaamu amaanyi nti balibeera naye eyo mu kiseera ekituufu, kubanga eyo mwalimu ebisenge bingi. Waaliwo ekisenge ekyateekebwateekebwa si ku lulwe yekka, wabula ku lwabwe bonna (kubanga Yuda teyaliwo mu kiseera ekyo), era si ku lwabwe bokka, wabula ku lwa bonna abaali bagenda okumukkiriza okutuusa ku nkomerero y’ensi; era newakubadde nga yabakulembera, yagenda busi okuteekerateekera ekifo abo abaali bagenda okugoberera.
Ekyawandiikibwa sentensi nnyangu; n’olwekyo tekyetaagisa kuggyamu njigiriza yonna mu bigambo ebirala: bwe kityo nja kuzimba okwogera kwange ku bigambo by’ekyawandiikibwa byennyini. Mu bigambo mulimu ebiteeso bibiri, kwe kugamba, I, nti eggulu ye nnyumba ya Katonda, era II, nti mu nnyumba eno eya Katonda mulimu ebisenge bingi.
Ekiteeso I. Eggulu ye nnyumba ya Katonda. Ennyumba ey’okusinzizaamu mu lwatu ye nnyumba abantu ba Katonda mwe bakuŋŋaanira buli kiseera okussaayo omwoyo ku mikolo gya Katonda, era eyawulibwa olw’ekyo era eyitibwa ennyumba ya Katonda. Yeekaalu ya Sulemaani yayitibwanga ennyumba ya Katonda. Katonda yalagibwanga ng’abeera eyo. Eyo yalinayo entebe ye ey’obwakabaka mu Watukuvu w’Awatukuvu, kwe kugamba, entebe ey’okusaasira waggulu w’essanduuko era wakati wa bakerubi.
Emirundi egimu obwengula bwonna bulagibwa mu Byawandiikibwa ng’ennyumba ya Katonda, ezimbiddwa n’emyaliiro egy’enjawulo nga gimu waggulu w’ogundi: Amosi 9:6, “Oyo eyazimba olubiri lwe olulungi ennyo mu ggulu;” ne Zabbuli 104:3, “N’ateeka akasolya k’ebisulo bye eby’oku ntikko kungulu ku mazzi.” Naye eggulu erisingayo waggulu okusingira ddala lirangibwa mu Byawandiikibwa ng’ennyumba ya Katonda. Ebitundu ebirala eby’ebitonde, Katonda yabiteekerawo emirimu egya wansi; naye ekitundu kino yakyeterekera ye yennyini okubeeramu. Tutegeezebwa nti eggulu lya Mukama, naye ensi yagiwa abaana b’abantu. Katonda, newakubadde ng’ali buli wamu, alagibwa mu Ndagaano Enkadde ne mu Mpya ng’ali mu ggulu mu ngeri ey’enjawulo era ey’ekyama. Eggulu ye yeekaalu ya Katonda. Bwe kityo tusoma ku yeekaalu ya Katonda mu ggulu, Okubikkulirwa 15:5. Yeekaalu ya Sulemaani yali kifaananyi ky’eggulu; yakolebwa ng’ey’ekitiibwa ennyo nnyo era ng’ey’omuwendo omungi ekitundu olw’ekigendererwa ekyo, ebe ekifaananyi ky’eggulu ekisingayo obulamu. Omutume Pawulo mu bbaluwa ye eri Abaebbulaniya buli kiseera ayita eggulu Watukuvu w’Awatukuvu, ng’ekyo ekituukiriza si yeekaalu ya Sulemaani yokka, wabula ekifo ekisingayo obutukuvu mu yeekaalu eyo, ekyali ekifo Katonda mwe yabeeranga butereevu ennyo: Abaebbulaniya 9:12, “Yayingira mu Watukuvu w’Awatukuvu omulundi gumu gwokka;” olunyiriri 24, “Kubanga Kristo teyayingira mu kifo kya Watukuvu w’Awatukuvu ekyakolebwa n’emikono gy’abantu, naye yayingira mu ggulu mwennyini.” Ennyumba ebibiina by’Abakristaayo mwe basinzizza Katonda mu ngeri ezimu bifaananyi by’ennyumba eno eya Katonda eya waggulu. Katonda bw’asinzibwa mu zo mu mwoyo ne mu mazima, zifuuka bisenge eby’ebweru eby’eggulu era nga bwe kyali emiryango gyalyo. Nga mu nnyumba ez’okusinzizaamu mu lwatu wano bwe mubaamu ebibiina by’Abakristaayo abakuŋŋaana okusinza Katonda, bwe kityo mu ggulu mulimu ekibiina eky’ekitiibwa, oba Ekkanisa, ekisinza Katonda bulijjo: Abaebbulaniya 12:22, 23, “Naye muzze ku lusozi Sayuuni, ne mu kibuga kya Katonda omulamu, mu Yerusaalemi eky’omu ggulu n’eri enkumi n’enkumi ez’abamalayika abakuŋŋaanye, n’eri ekkanisa ey’abo abaasooka, amannya gaabwe agaawandiikibwa mu ggulu.”
Eggulu lirangibwa mu Byawandiikibwa ng’ennyumba Katonda mw’abeera; Zabbuli 113:5, “Ani afaanana nga Mukama Katonda waffe, atuula ku ntebe ye ey’obwakabaka eri waggulu ennyo,” ne Zabbuli 123:1, “Nnyimusa amaaso gange gy’oli, Ayi ggwe atuula ku ntebe ey’obwakabaka mu ggulu.” Eggulu lye lubiri lwa Katonda. Ye nnyumba ya Kabaka omukulu ow’obwengula bwonna; eyo gy’alina entebe ye ey’obwakabaka, n’olwekyo kye kiva kirangibwa ng’ennyumba ye oba yeekaalu ye; Zabbuli 11:4, “Mukama ali mu Yeekaalu ye entukuvu; Mukama atudde ku ntebe ye ey’obwakabaka eri mu ggulu.”
Eggulu ye nnyumba Katonda mw’abeera n’ab’omu maka ge. Katonda alagibwa mu Byawandiikibwa ng’alina amaka; era newakubadde ng’abamu ku b’omu maka gano kaakano bali ku nsi, naye mu kubeera bwe batyo bali ebweru so si waka, naye bonna baddayo ewaka: Abaefeso 3:15, “Ebika byonna eby’omu ggulu n’eby’oku nsi mwe biggya obulamu.” Eggulu kye kifo Katonda kye yazimba ku lulwe n’abaana be. Katonda alina abaana bangi, era ekifo ekyabategekerwa ye ggulu; n’olwekyo abatukuvu, nga bwe bali abaana ba Katonda, boogerwako nti ba mu nnyumba ya Katonda, Abaefeso 2:19: “Noolwekyo temukyali baamawanga oba abagwira, wabula muli ba kika kimu n’abatukuvu, abantu ba Katonda, era muli ba mu nnyumba ya Katonda.” Katonda alagibwa ng’omwami w’ennyumba oba omutwe gw’amaka, era eggulu ye nnyumba ye.
Eggulu ye nnyumba Katonda si mw’alina entebe ye ey’obwakabaka yokka, wabula era mw’ateeka, nga bwe kyali, emmeeza ye, abaana be mwe batuula naye ku mmeeza ye era mwe baliisibwa mu ngeri ey’obwakabaka esaanira abaana ba Kabaka omukulu bw’atyo: Lukka 22:30, “Okutuula n’okulya era n’okunywera ku mmeeza yange mu bwakabaka bwange obwo;” Matayo 26:29, “Era mbagamba nti, Sigenda kuddayo kunywa ku kibala kino okutuusa ku lunaku olwo lwe ndikinywa nammwe nga kiggya mu bwakabaka bwa Kitange.”
Katonda ye Kabaka wa bakabaka, era eggulu kye kifo mw’ateeka olubiri lwe. Eyo waliyo bamalayika be ne bamalayika abakulu abamuweereza ng’abakungu ab’omu lubiri lwe.
Ekiteeso II. Mu nnyumba ya Katonda mulimu ebisenge bingi. Ebisenge bingi bitegeeza ebifo bingi eby’okutuulamu oba eby’okubeeramu. Nga bwe kiri olubiri lwa kabaka, mulimu ebisenge bingi. Ennyumba za bakabaka zitera okuzimbibwa nga nnene nnyo, nga zirimu ebisenge bingi eby’ekitiibwa n’ebitundu bingi. Bwe kityo mu nnyumba ya Katonda mulimu ebisenge bingi.
Kino bwe kyogerwa ku ggulu, okusingira ddala kiteekwa okutegeerwa mu makulu ag’ekifaananyi, era ebintu bino biraba ng’ebituyigirizibwa mu kyo.
1. Mu nnyumba eno eya Katonda mulimu ekifo eky’abantu abangi ennyo. Mu ggulu mulimu ekifo eky’ekibiina ekinene ennyo, yee, ekifo ekimala abantu bonna abaliwo oba abaliba; Lukka 14:22, “Bonna mbayise nga bw’ondagidde, naye era mu kisenge ky’embaga mukyalimu ebifo.”
Tekiri ku yeekaalu ey’omu ggulu nga bwe kitera okuba ku nnyumba ez’okusinzizaamu mu lwatu mu nsi muno, nti zijjula ne zifuuka ntono era nfunda eri abo abandyagadde okukuŋŋaanira mu zo, ne kiba nti tewali kifo kimala bonna. Mu nnyumba ya Kitaffe ow’omu ggulu mulimu ekifo ekimala. Kino kye kitundu ku ekyo Kristo kye yali ategeeza mu bigambo by’ekyawandiikibwa kyaffe, nga bwe kyeyoleka okuva ku mbeera mwe yabyogerera. Abayigirizwa baalaga okwegomba okunene okubeera Kristo gy’ali, era Kristo n’olwekyo, okubazzaamu amaanyi nti kiriba nga bwe baagala, abagamba nti mu nnyumba ya Kitaawe gye yali agenda mwalimu ebisenge bingi, kwe kugamba, ekifo ekibamala.
Mu Katonda mulimu okusaasira okumala okuyingiza mu ggulu ekibiina ekitabalika. Waliwo okusaasira okumala bonna, era mu Kristo mulimu okusaanira okumala okugulira essanyu ery’omu ggulu obukadde n’obukadde, abantu bonna abaaliwo, abaliwo oba abaliba. Era mu nsibuko y’essanyu ery’omu ggulu mulimu okumala okuwa, okujjuza n’okukkusa bonna: era mu ngeri zonna mulimu ebimala olw’essanyu lya bonna.
2. Waliwo ebifo ebimala era ebisaanira ebika byonna eby’abantu ab’enjawulo abali mu nsi: abakulu n’abato, ab’ekitiibwa n’aba wansi, abagagga n’abaavu, ab’amagezi n’abatali ba magezi, abaddu n’ab’eddembe, abantu ab’amawanga gonna n’embeera zonna, abo abaali aboonoonyi abanene era n’abo abaabeeranga mu mpisa ennungi; abatukuvu abanafu n’abo abaana abato mu Kristo era n’abo abasinga amaanyi era abakuze ennyo mu kisa. Mu ggulu mulimu ebimala olw’essanyu ly’ekika kyonna; waliwo ekifo ekisaanira buli kitonde ekinaawuliriza okuyita kw’Enjiri. Tewali ajja eri Kristo, embeera ye ne bw’eba etya, eyeetaaga okutya nti Kristo tajja kumuteekerateekera kifo kimusaanira mu ggulu.
Kino kirabika nga kye kintu ekirala ekitegeezebwa mu bigambo bya Kristo. Abayigirizwa baali bantu ba mbeera eyawukana ennyo ku ya Kristo: ye yali Mukama waabwe, nabo abayigirizwa be; ye yali Mukama waabwe, nabo abaddu; ye yali Omukulembeze waabwe, nabo abagoberezi; ye yali Omuduumizi waabwe, nabo abaserikale; ye yali Omusumba, nabo endiga; [ye yali, nga bwe kyali,] Kitaabwe, [nabo] abaana; ye yali Omwana wa Katonda ow’ekitiibwa era omutukuvu, bo baali bantu baavu, aboonoonyi, abaayonooneka. Naye newakubadde nga baali mu mbeera ez’enjawulo bwe zityo ku ze, naye Kristo abazzaamu amaanyi nti mu ggulu temuliba kifo kye yekka, wabula n’ekyabwe; kubanga eyo mwalimu ebisenge bingi. Temwali kisenge kya kusulamu Mukama yekka, wabula n’abayigirizwa; si mutwe gwokka, wabula n’ebitundu; si Mwana wa Katonda yekka, wabula n’abo abali mu butonde abantu abaavu, aboonoonyi, abaayonooneka: nga mu lubiri lwa kabaka bwe mutaba kisenge oba ekisenge eky’ekitiibwa ekyazimbirwa kabaka yekka ne mutabani we omubereberye era omusika we, wabula mulimu ebisenge bingi, ebisenge by’ab’omu maka ge bonna abangi, abaana, abaweereza n’abaddu.
3. Era kitegeezebwa nti eggulu ye nnyumba eyazimbibwa ddala era eyateekebwateekebwa ekibiina ekinene. Katonda bwe yatonda eggulu ku ntandikwa y’ensi, yaliteekerawo okuba ekifo eky’okubeeramu emirembe gyonna eky’ekibiina ekinene ennyo era ekitabalika. Eggulu bwe lyatondebwa, lyateekebwawo era lyateekebwateekebwa abantu abo bonna ab’enjawulo Katonda be yali amaze okusalawo okulokola okuva emirembe n’emirembe: Matayo 25:34, “Mujje mmwe Kitange be yawa omukisa, musikire obwakabaka obwabateekerwateekerwa okuva ku kutondebwa kw’ensi.” Era ekyo kibiina kinene nnyo era ekitabalika: Okubikkulirwa 7:9, “Oluvannyuma lw’ebyo ne ndaba, era laba, ekibiina ky’abantu ekinene ennyo nga tebasoboka na kubalika, nga bava mu buli nsi na buli kika, na buli ggwanga na buli lulimi, nga bayimiridde mu maaso g’entebe ey’obwakabaka ne mu maaso g’Omwana gw’Endiga nga bambadde ebyambalo ebyeru.” Eggulu bwe lyazimbibwa mu bugenderevu olw’abo, lyazimbibwa bwe lityo; lyazimbibwa mu ngeri esingayo okusaanira okusuza ekibiina kino kyonna: ng’ennyumba ezimbirwa amaka amanene bw’ezimbibwa ennene era ng’erimu ebisenge bingi; ng’olubiri oluzimbirwa kabaka omukulu alina olubiri olunene n’abaweereza bangi bwe luzimbibwa nga lunene nnyo nnyo era nga lulimu ebitundu bingi nnyo; era ng’ennyumba ey’okusinzizaamu mu lwatu ezimbirwa ekibiina ekinene bw’ezimbibwa nga nnene nnyo era ng’erimu ebifo bingi eby’okutuulamu.
4. Bwe kyogerwa nti, [“Mu nnyumba ya Kitange mulimu ebisenge bingi”], kitegeeza nti waliwo ebifo eby’okutuulamu eby’ekitiibwa eky’enjawulo n’amaddaala ag’enjawulo n’embeera ez’ekitiibwa n’essanyu. Mu nnyumba ya Katonda mulimu ebisenge bingi kubanga eggulu lyateekebwawo olw’amaddaala ag’enjawulo ag’ekitiibwa n’omukisa. Abamu bateekeddwawo okutuula mu bifo ebya waggulu eyo okusinga abalala; abamu bateekeddwawo okugulumizibwa okutuuka ku maddaala aga waggulu ag’ekitiibwa n’obulungi okusinga abalala; era, n’olwekyo, waliwo ebisenge eby’enjawulo, n’ebisenge ebimu n’ebifo eby’okutuulamu eby’ekitiibwa okusinga ebirala, mu ggulu. Newakubadde nga byonna bifo eby’ekitiibwa n’omukisa ebingi ennyo, naye ebimu bisinga ebirala.
Bwe lutyo bwe luzimbibwa olubiri. Newakubadde nga buli kitundu ky’olubiri kya kitiibwa nga bwe kisaanira olubiri lwa kabaka, naye mulimu ebitundu bingi eby’ekitiibwa eky’enjawulo, era ebimu bisinga ebirala obulungi n’omuwendo, okusinziira ku ddaala ly’ekitiibwa. Waliwo ekitundu ekimu kabaka mw’asisinkanira abantu; waliwo ebitundu ebirala eby’omusika addako ow’engule; waliwo ebirala eby’abaana abalala; n’ebirala eby’abaweereza baabwe n’abakungu abakulu ab’omu maka: ekimu ky’omuwanika omukulu, n’ekirala eky’omukulu w’ebisenge, n’ebirala eby’abakungu aba wansi n’abaddu.
Ekifaananyi ekirala eky’ekyo kyali mu yeekaalu ya Sulemaani. Mwalimu ebisenge bingi eby’amaddaala ag’enjawulo ag’ekitiibwa n’obukulu. Waaliwo Watukuvu w’Awatukuvu, essanduuko mwe yali, ekyali ekifo Katonda mw’abeera butereevu, kabona asinga obukulu yekka gye yayinzanga okujja; era waaliwo ekitundu ekirala ekiyitibwa Awatukuvu, bakabona abalala gye baayinzanga okujja; era okuddako ku ekyo waaliwo oluggya olw’omunda olwa yeekaalu, Abaleevi gye baakkirizibwanga: era eyo baalinayo ebisenge bingi ebyazimbibwa ng’ebisulo bya bakabona; era okuddako ku ekyo waaliwo oluggya lwa Isirayiri abantu ba Isirayiri gye baayinzanga okujja; era okuddako ku ekyo waaliwo oluggya lw’Abamawanga Abamawanga gye baayinzanga okujja, abo abaayitibwanga “Abakyufu ab’Omu Mulyango.”
Era tulina ekifaananyi ky’ekyo mu nnyumba ezizimbirwa okusinza kw’ebibiina by’Abakristaayo. Mu nnyumba za Katonda ng’ezo mulimu ebifo bingi eby’okutuulamu eby’ekitiibwa n’obukulu obw’enjawulo, okuva ku kisingayo ekitiibwa okutuuka ku kisingayo okuba ekya wansi mu kibiina.
Si nti tuteekwa okutegeera ebigambo bya Kristo nnyo mu makulu ag’obutereevu, nti buli mutukuvu mu ggulu yali wa kuba n’ekifo eky’okutuulamu ekimu oba ekisenge oba ekifo eky’okubeeramu mw’alinywezebwa mu kifo. Si kigendererwa kya Byawandiikibwa okututegeeza ebingi ku mbeera ez’ebweru ez’eggulu oba ku mbeera y’eggulu ng’ekifo; wabula tuteekwa okutegeera Kristo by’ayogera okusinga mu makulu ag’omwoyo. Abantu baliteekebwa mu maddaala ag’enjawulo ag’ekitiibwa n’obulungi mu ggulu, nga bwe kiragibwa ennyo mu Byawandiikibwa: ekiyinza okulagibwa obulungi eri endowooza zaffe olw’okubaawo ebifo eby’okutuulamu eby’enjawulo eby’ekitiibwa eky’enjawulo, nga bwe kyali mu yeekaalu, nga bwe kiri mu mbuga za bakabaka. Ebifo ebimu eby’okutuulamu biriba kumpi n’entebe ey’obwakabaka okusinga ebirala. Abamu balituula kumpi ne Kristo mu kitiibwa: Matayo 20:23, “Eky’okutuula ku mukono gwange ogwa ddyo oba ogwa kkono nze sikirinaako buyinza. Ebifo ebyo byategekebwa dda Kitange.”
Kristo awatali kubuusabuusa ayogera ku maddaala gano ag’enjawulo ag’ekitiibwa mu kyawandiikibwa kyaffe. Bwe yali agenda mu ggulu n’abayigirizwa nga banakuwavu olw’okulowooza ku kwawukana ne Mukama waabwe, abategeeza nti mu nnyumba ya Kitaawe mulimu ebifo eby’okutuulamu oba ebisenge eby’amaddaala ag’enjawulo ag’ekitiibwa, nti temwali kimu kyokka ekikye, ye eyali Omutwe gw’Ekkanisa era muganda omukulu, wabula n’ebyabwe abaali abayigirizwa be era baganda be abato.
Kristo era oboolyawo ayogera si ku maddaala ag’enjawulo ag’ekitiibwa mu ggulu gokka, wabula ne ku mbeera ez’enjawulo. Newakubadde ng’omulimu n’essanyu ly’ekibiina kyonna eky’omu ggulu okutwalira awamu biriba bye bimu, naye si kya kubuusabuusa nti wayinza okubaawo enjawulo mu mbeera. Tumanyi omulimu gwabwe [gwe guli] okutwalira awamu, naye si mu bujjuvu. Tetumanyi ngeri omu gy’ayinza okukozesebwa okuweereza n’okwongera ku ssanyu ly’omulala, era bonna okuyambagana. Abamu bayinza okuteekebwa eyo mu kifo kimu olw’omulimu ogumu, n’abalala [mu] ogulala, nga bwe kiri mu Kkanisa ku nsi. Katonda yateeka buli omu mu mubiri nga bwe yasiima; omu lye liiso, omulala okutu, omulala omutwe, n’ebirala. Naye kubanga tekyasanyusa Katonda kubikkula mu lwatu nga bwe kiriba mu nsonga eno, n’olwekyo sijja kukinywererako, wabula nneeyongere okukola
OKUSSA MU NKOLA
okw’ebyo ebiweereddwa.
I. Wano waliwo okuzzibwamu amaanyi eri aboonoonyi abeeraliikirira era abatawaanyizibwa olw’obulokozi bw’emmeeme zaabwe, abo abatya nti tebalituuka mu ggulu wadde okukkirizibwa mu kifo kyonna eky’okubeeramu eyo, era abawulira nti okutuusa kaakano bali mu mbeera ey’ennaku kubanga bali bweru wa Kristo, era bwe batyo tebalina ddembe ku busika bwonna mu ggulu, wabula bali mu kabi ak’okugenda mu ggeyeena n’okuba n’ekifo kyabwe eky’okubeeramu emirembe gyonna nga kinywezeddwa eyo. Muyinza okuzzibwamu amaanyi olw’ebyo ebyogeddwa, okunoonya eggulu n’amaanyi; kubanga eyo mulimu ebisenge bingi. Eyo mulimu ekifo ekimala. Embeera yo ne bw’eba etya, eyo mulimu enteekateeka ekusaanira; era bw’ojja eri Kristo, tewetaaga kutya nti tajja kukuteekerateekera kifo; ajja kulaba nti osuzibwa bulungi mu ggulu.
Naye II. Njagala okussa mu nkola enjigiriza eno mu kukubiriza okw’engeri bbiri.
1. Bonna mu kino bakubirizibwe okunoonya n’amaanyi okukkirizibwa mu kisenge mu ggulu. Muwulidde nti eno ye nnyumba ya Katonda; ye yeekaalu ye. Singa Dawudi, bwe yali mu ddungu lya Yuda ne mu nsi ya Gesuli n’ey’Abafirisuuti, yayaayaana bw’atyo okuddayo mu nsi ya Isirayiri alyoke afune ekifo mu nnyumba ya Katonda wano ku nsi, n’atwala ekifo eyo nga kya muwendo nnyo bw’atyo, newakubadde nga kyali kya mukuumi wa mulyango bwe kyokka, nga kiriba ssanyu nnene kyenkana ki okuba n’ekifo mu yeekaalu eno eya Katonda ey’omu ggulu! Singa abo abaweereddwa ekifo mu mbuga za bakabaka oba mu bitundu by’embiri za bakabaka batwalibwa ng’abafunye eddembe erya waggulu, okusingira ddala abo abaliyo ng’abaana ba kabaka, kale nga kiriba ddembe nnene kyenkana ki okuweebwa ekitundu oba ekisenge mu lubiri lwa Katonda olw’omu ggulu, n’okuba n’ekifo eyo ng’abaana be! Nga kinene ekitiibwa n’obukulu bw’abo abakkirizibwa okuba ab’omu nnyumba ya Katonda!
Era nga bwe kiri nti eyo mulimu ebisenge bingi, ebisenge ebitumala ffenna, obusirusiru bwaffe bujja kuba bunene okusingawo singa tubuusa amaaso okunoonya ekifo mu ggulu, ebirowoozo byaffe nga bitwaliddwa mu busirusiru ebintu eby’ensi eno ebitaliiko mugaso era ebiggwaawo. Wano mulowooze ku bintu bisatu:
(1) Nga bbanga ttono nnyo lye muyinza okuba n’ekisenge kyonna oba ekifo eky’okubeeramu mu nsi muno. Kaakano mulina ekifo eky’okubeeramu mu balamu. Mulina ennyumba oba ekisenge kyammwe, oba waakiri ekimu ekiri kaakano okukozesebwa mmwe, era kaakano mulina ekifo eky’okutuulamu mu nnyumba ya Katonda; naye kino kijja kubeerawo bbanga ttono nnyo! Mu kaseera katono nnyo, ekifo ekibamanyi kaakano mu nsi muno tekiribamanya nate. Ekifo eky’okubeeramu kye mulina wano kirisigala nga temuli mu kyo; mulifulumizibwa mu kyo nga mufudde, oba mulifiira wala nakyo, era temuliddamu kuyingira mu kyo, wadde mu kifo ekirala kyonna eky’okubeeramu mu nsi muno. Ekisenge kyammwe oba ekifo kyammwe eky’okubeeramu mu nsi muno, ne bwe kiba nga kisaanira oba nga kirungi kyenkana ki, kiri ng’eweema bweru erinaatera okusimbulwa, ng’ekiwummulirwamu mu nnimiro y’emyungu. Okubeera kwammwe kuli nga bwe kyali kwa kiro kimu kyokka. Omubiri gwammwe gwennyini guli busi nnyumba ya bbumba egijja okuvunda amangu ne kugwa wansi, era temulina kifo kirala eky’okubeeramu wano mu nsi muno wabula entaana.
Bwe kityo Katonda mu nteekateeka ye abajjukiza olw’okufa okuddiŋŋanye okubaddewo mu kibuga mu wiiki bbiri eziyise, bombi mu nnyumba emu: mu kufa okwo yalaze obufuzi bwe ku bakadde n’abato. Omwana ye yasooka okutwalibwa nga kitaawe tannatwalibwa, ng’ali mu maanyi ge gonna era mu biseera by’obuvubuka bwe obulungi; ne kitaawe, eyali mu kiseera ekyo nga mulamu bulungi era nga talabika ng’asemberera kufa, n’amugoberera mu nnaku ntono: era ekifo kyabwe eky’okubeeramu n’ekifo kyabwe eky’okutuulamu mu nnyumba ya Katonda mu nsi muno tebiribamanya nate.
Mulabulwe olw’okulabula kuno okw’Enteekateeka ya Katonda okukozesa obulungi ebiseera byammwe mulyoke mufune ekisenge mu ggulu. Tulina ennyumba ey’okusinzizaamu eyaakazimbibwa mu ffe kaakano mwe mulina ekifo eky’okutuulamu, era oboolyawo musanyukira ebyewunda byayo; era newakubadde nga mulina ekifo mu nnyumba ennungi bw’etyo, naye temumanyi bbanga ttono nnyo lye mujja okuba n’ekifo mu nnyumba eno eya Katonda. Wano waliwo babiri abaanyagiddwa okufa abaali bakuŋŋaanidde mu yo emirundi mitono gyokka, abaanyagiddwa okuva mu yo nga tennaggwa bulungi era abataliddamu kuba na kifo kya kutuulamu mu yo. Temumanyi mangu ki lwe muyinza okugoberera, era mu kiseera ekyo kiriba kikulu nnyo gye muli okuba n’ekifo eky’okutuulamu mu nnyumba ya Katonda eya waggulu. Abantu bombi abaakafa baalabula nnyo abalala nga bali ku bitanda byabwe eby’okufiirako okukozesa obulungi ebiseera byabwe eby’omuwendo. Asooka ku bo yayogera nnyo engeri gy’awulira obukulu obunene obw’okuba n’omugabo mu Kristo, nga bwe nnali omujulirwa, era yakubiriza n’amaanyi abalala okukozesa obulungi ebiseera byabwe, okuba abajjuvu, okufuna omugabo mu Kristo, era yalabika ng’ayagala nnyo abavubuka bafune amagezi n’okulabula okuva gy’ali, ng’ebigambo by’omuntu afa, okukola kyonna kye basobola okukakasa okukyuka kwabwe; era nga tannafa yandekera okusaba nti mbalabule abavubuka mu kifo kye. Katonda abadde abalabula mu kufa kwe ne mu kufa kwa kitaawe okwaddirira amangu bwe kutyo. Ebigambo by’abantu abafa bisaanidde okuba n’obuzito obw’enjawulo gye tuli, kubanga mu kiseera ekyo baba mu mbeera mwe basobolera okusinga okulaba ebintu nga bwe biri n’okubisalirawo obulungi,—nga bali wakati w’ensi zombi nga bwe kyali. Embeera eyo ffenna gye tuteekwa okubaamu.
Abavubuka baffe, n’olwekyo, balabulwe okuva mu kino, era temuba basirusiru bwe mutyo okubuusa amaaso okunoonya ekifo n’ekisenge mu ggulu. Abavubuka okusingira ddala batera okusikirizibwa ebintu ebisanyusa eby’ensi eno. Kaakano, oboolyawo, musanyukira nnyo essuubi ly’embeera zammwe ez’omu maaso mu nsi muno; [era kaakano, oboolyawo, musanyukira nnyo] ebyewunda by’ennyumba eyo ey’okusinzizaamu gye mulina ekifo wamu n’abalala. Naye, zitusanze, temulowooza katono nnyo ku ngeri gye muyinza okutwalibwa amangu okuva ku bintu bino byonna, ne mutaddamu emirembe gyonna kuba na mugabo mu kisenge kyonna oba ennyumba oba ekisanyusa oba essanyu wansi w’enjuba? N’olwekyo okufaayo kwammwe okukulu kubeere kwa kwefunira ekifo eky’okubeeramu eky’olubeerera olw’ebiseera ebigenda okujja.
(2) Mulowooze nti bwe mulifa, bwe muliba temulina kisenge mu nnyumba ya Katonda mu ggulu, muteekwa okuba n’ekifo kyammwe eky’okubeeramu mu kifo kya basetaani. Tewali kifo kya wakati wakati waabyo, era bwe muliva wano, muteekwa okugenda mu kimu oba mu kirala ku bino. Abamu balina ekisenge ekyabateekerwateekerwa mu ggulu okuva ku kutondebwa [kw’ensi]; abalala bagobebwa ng’abakolimire mu kwokebwa okw’olubeerera okwateekerwateekerwa [Setaani ne bamalayika be]. Mulowooze engeri abo abaliba n’ekifo kyabwe eky’okubeeramu ne basetaani emirembe gyonna gye bateekwa okuba abanaku. Basetaani myoyo mibi egy’obugwagwa; balabe ba Katonda abakulu. Ekifo kyabwe eky’okubeeramu kye kizikiza eky’ekizikiza; ekifo eky’obugwagwa obusingayo, eky’omuzizo, eky’ekizikiza, eky’ensonyi n’okubonaabona. Ayi, nga mwandisinze emirundi omutwalo okubulwa ddala ekifo eky’okubeeramu, okubulwa okubaawo, okusinga okuba n’ekifo [ne basetaani]!
(3) Bwe mufa nga temukyuse, mujja kuba n’ekifo ekisingako obubi mu ggeyeena olw’okuba mwalina ekifo eky’okutuulamu oba ekifo mu nnyumba ya Katonda mu nsi muno. Nga mu ggulu bwe mulimu ebisenge bingi, ebifo eby’amaddaala ag’enjawulo ag’ekitiibwa, bwe kityo mu ggeyeena mulimu ebifo eby’okubeeramu eby’enjawulo n’ebifo oba amaddaala ag’okubonaabona n’ennaku; era abo be baliba n’ekifo ekisingayo obubi eyo [abafa nga tebakyuse, nga baalina ekifo ekisingayo obulungi mu nnyumba ya Katonda wano]. Sulemaani ayogera ku kintu eky’entiisa ey’enjawulo kye yali alabye, ekyo eky’omuntu omubi eyaziikibwa eyali avudde [mu kifo eky’abatukuvu], Omubuulizi 8:10. Abo abaalina ekifo eky’okutuulamu mu nnyumba ya Katonda, abaali, mu ngeri emu, bagulumiziddwa okutuuka mu ggulu, nga bateekeddwa ku mulyango gw’eggulu, [bwe balifa nga tebakyuse, bali]suulibwa wansi mu ggeyeena.
2. Okukubiriza okw’okubiri kwe njagala okuwaayo okuva mu bye njogedde kwe kunoonya ekifo ekya waggulu mu ggulu. Nga bwe kiri nti mu ggulu mulimu ebisenge bingi eby’amaddaala ag’enjawulo ag’ekitiibwa n’obukulu, ka tunoonye okufuna ekisenge eky’ekitiibwa eky’enjawulo. Kyatubikkulirwa nti waliwo amaddaala ag’enjawulo ag’ekitiibwa, tulyoke tunoonye amaddaala aga waggulu. Katonda yawaayo amaddaala aga waggulu ag’ekitiibwa olw’ekigendererwa ekyo, tulyoke tuganoonye olw’obutukuvu obw’enjawulo n’ebikolwa ebirungi: 2 Abakkolinso 9:6, “Asiga ekitono [alikungula kitono, naye asiga ekinene alikungula kinene].” Tekisaanira bantu kweraliikirira nnyo ku kifo ekya waggulu eky’okutuulamu mu nnyumba ya Katonda mu nsi muno, kubanga ekyo kye kitiibwa ekiva eri abantu; naye tetuyinza kunoonya n’amaanyi ekisukkiridde ekifo ekya waggulu eky’okutuulamu mu nnyumba ya Katonda eya waggulu, nga tunoonya obutukuvu obw’enjawulo, kubanga ekyo kye kitiibwa ekiva eri Katonda.
Tekirina mugaso mungi gye tuli okunoonya ekitiibwa mu nsi muno, ekitiibwa ekisingayo mwe kiri bubira bwokka era kijja kuggwaawo mangu, era okufa kujja kwenkanyankanya bonna. Abamu balina ennyumba ez’ekitiibwa okusinga abalala, n’abamu bali mu bifo ebya waggulu okusinga abalala, n’abamu bagagga okusinga abalala era balina ebifo ebya waggulu eby’okutuulamu mu nnyumba ey’okukuŋŋaaniramu okusinga abalala; naye entaana zonna ziri ku ddaala limu. Omulambo ogumu oguvunda, oguwunya, tegulina kitiibwa nga ogundi; envunyu zeeyisa ku mulambo ogumu nga bwe zeeyisa ku gundi.
Naye ebisenge mu nnyumba ya Katonda eya waggulu bisenge bya lubeerera. Abo abaweereddwa ebifo eby’okutuulamu eyo, ne bwe biba bya kitiibwa kinene oba kitono, ne bwe biba kumpi oba wala n’entebe ey’obwakabaka, balibikuuma emirembe n’emirembe. Kino kisuubizibwa, Okubikkulirwa 3:12: “Awangula ndimufuula empagi mu Yeekaalu ya Katonda wange, mw’ataliva emirembe gyonna.” Bwe kiba nga kya mugaso okwegomba n’okunoonya ebifo ebya waggulu eby’okutuulamu mu nnyumba ey’okukuŋŋaaniramu, gye mubeera olunaku lumu mu wiiki, era gye mutalijja wabula ennaku ntono zokka mu byonna; bwe kiba nga kya mugaso okutwala ekifo ekimu eky’okutuulamu nga kya muwendo okusinga ekirala mu nnyumba ey’okusinzizaamu olw’ensonga eyo yokka nti ye ntebe oba ekifo ekisooka mu namba, n’okulabibwa wano okumala ennaku ntono, nga kiriba kya mugaso kyenkana ki okunoonya ekisenge ekya waggulu mu yeekaalu ya Katonda ne mu kifo ekyo eky’ekitiibwa ekiri ekifo eky’okubeeramu eky’olubeerera ekya Katonda n’abaana be bonna! Mmwe abasanyukira ebifo byammwe eby’okutuulamu mu nnyumba eno kubanga mutudde waggulu oba mu kifo ekitwalibwa ng’eky’ekitiibwa abo abatudde okubeetooloola, era kubanga bangi basobola okubalaba, mulowooze bbanga ttono kyenkana ki lye mulinyumirwa essanyu lino. Era bwe wabaawo abatamatira bifo byabwe eby’okutuulamu kubanga bya wansi nnyo gye bali, balowooze nti kasera katono nnyo ate kiryoke [kibe] kimu gye muli oba mwatuula waggulu oba wansi wano. Naye kiriba kya kweraliikirira okutaliiko kkomo era okw’olubeerera gye muli ekifo kyammwe eky’okutuulamu we kiri mu nsi endala. Okweraliikirira kwammwe okukulu kubeere, nga mukyali mu nsi muno, okukozesa obulungi emikisa gyammwe mu nnyumba ya Katonda mu nsi muno, ne bwe muba mutuula waggulu oba wansi, mulyoke mufune ekisenge eky’enjawulo era eky’ekitiibwa mu nnyumba ya Katonda mu ggulu, gye muyinza okunywezebwa mu kifo kyammwe mu kibiina ekyo eky’ekitiibwa mu kuwummula okw’olubeerera.
Ekintu ekikulu kye tutwala nga kya muwendo mu nnyumba ya Katonda kibeere, si byewunda byayo eby’ebweru, oba ekifo ekya waggulu eky’okutuulamu mu yo, wabula ekigambo kya Katonda n’emikolo gye ebiri mu yo. Era mumale ebiseera byammwe wano nga munoonya Kristo, alyoke abateekerateekere ekifo mu nnyumba ya Kitaawe, bw’alikomawo mu nsi muno, alyoke abatwale gy’ali, gy’ali nammwe mulyoke mubeere eyo.