Okumwagala nga Kristo bwe Yayagala Ekkanisa

Omulanga gw’Omwami

"Nammwe abaami mwagalenga bakyala bammwe nga Kristo bwe yayagala Ekkanisa ne yeewaayo ku lwayo. Yaginaaza n’amazzi, n’agitukuza n’ekigambo kye."

— Abaefeso 5:25–26 Mu Bayibuli yonna temuli kipimo kya mwami ekisinga kino: yagala mukyala wo nga Kristo bwe yayagala Ekkanisa. Era tewali kiraga kwagala okwo mu bwerufu okusinga omusaalaba.

Pawulo atuwa ekiragiro kino mu Abaefeso 5, mu kitundu ekifuuse eky’okukaayanirwa mu mulembe gwaffe, naye nga ddala kye kimu ku bifaananyi ebisinga obulungi eby’obufumbo ebyali biwandiikiddwa. Agamba nti, "Abakazi, muwulirenga babbammwe nga bwe muwulira Mukama waffe. Omusajja gwe mutwe gw’omukazi, nga Kristo bw’ali omutwe gw’Ekkanisa." Abasajja bangi bakoma awo okusoma ne beewaana. "Owulidde, mukazi? Nze mutwe. Olina okuwulira." Naye Pawulo takoma awo, era naffe tetulina kukoma awo. Yeeyongera okuwandiika. "Nammwe abaami mwagalenga bakyala bammwe nga Kristo bwe yayagala Ekkanisa ne yeewaayo ku lwayo."

Muganda wange, laba ekyokulabirako Pawulo ky’atuwa. Omutwe gw’omukazi gufaanana Kristo, omutwe gw’Ekkanisa.

Ate Kristo akulembera atya Ekkanisa ye? Ng’eyewaayo ku lwayo. Ng’asitula ekibi kyayo mu mubiri gwe. Ng’akomererwa mu kifo kyayo. Ng’aginaaza, si n’obuyinza, wabula n’okwewaayo. Ng’agyogerera Ekigambo kya Katonda mu bukkakkamu, n’obugumiikiriza, buli lunaku. Ng’agiteekateeka okuba omugole omumasamasa, ateriiko bbala wadde akamogo.

Oba kino kye kyokulabirako, "okuba omutwe" tekirina kakwate na kulagira lagira mukyala wo. Kirina kakwate na kuwaayo bulamu bwo ku lwe. Omwami mutwe si nga nnaakyemalira, wabula ng’omukulembeze omuweereza. Si nga mukama wa muddu, wabula ng’omukuumi. Si ng’omusajja atwala, wabula ng’omusajja awaayo, awaayo, n’addamu okuwaayo okutuusa lw’asigala nga talina kantu.

Tubeere beesimbu ku buwangwa bwaffe, baganda bange. Mu bifo bingi mu nsi, twasikira empisa ezitali za Kikristaayo, newakubadde nga zambadde ebyambalo by’Ekikristaayo. Obukambwe abasajja abamu bwe balaga bakyala baabwe, okukuba okukyali okungi ennyo, obulombolombo obutwala omukazi ng’ekintu ekigulibwa, n’okulowooza nti omukazi muweereza wa kukima mazzi n’okuzaala abaana so si munno ow’okugabana naye obulamu — bino si Njiri. Si kkubo lya Kristo.

Bino kwonooneka kw’ekitonde ekirungi, era birina okwenenyezebwa.

Omutume Peetero yawandiika nti, "Nammwe abasajja abafumbo, mutegeere nga bakazi bammwe banafu, noolwekyo mubakwatenga n’obwegendereza. Era mubassengamu ekitiibwa nga mumanyi nga nabo Katonda alibaweera wamu nammwe, obulamu obutaggwaawo. Bwe munaakolanga bwe mutyo okusaba kwammwe tekuziyizibwenga" (1 Peetero 3:7). Wano waakaayakana ebintu bisatu. Ekisooka, beera naye — omusajja omufumbo abeera ne mukyala we; si kumuleka yekka ng’onywa ne mikwano gyo, si kumala emyezi nga toli waka, wabula ng’oli naye, nga mugabana obulamu. Eky’okubiri, mutegeere — mu Luyonaani kino kitegeeza "ng’okumanya bwe kuli," kwe kugamba, weewe obudde omanye omutima gwe, ebimutiisa, ebimusanyusa, omubiri gwe, n’emmeeme ye. Eky’okusatu, mussengamu ekitiibwa. Alisikira wamu naawe obulamu obutaggwaawo. Aliba nnaabakyala mu bwakabaka obw’omu ggulu. Kaakano muyise nga bwe wandiyisizza nnaabakyala.

Era tewerabira nti ensi ey’edda Peetero gye yawandiikira yali nkambwe okusinga eyaffe. Omukazi yali ayinza okugobwa olw’okusiriiza emmere y’ekiro. Abaami baafuganga nga bakabaka. Mu nsi eyo Peetero mwe yaleeta obukkakkamu bwa Kristo. Oba Ekkanisa eyasooka yasobola okulongoosa obufumbo bw’Abaruumi, Enjiri esobola okulongoosa n’obufumbo bwaffe.

Njagala weetegereze ekintu ekirala kimu mu Abaefeso 5. Pawulo agamba nti Kristo alongoosa Ekkanisa: "Yaginaaza n’amazzi, n’agitukuza n’ekigambo kye" (Abaefeso 5:26). Omwami yeetaba atya mu kutukuzibwa kwa mukyala we? Ng’amuleetera Ekigambo kya Katonda. Kye kiva omwami alina okuba omusajja w’Ekigambo. Onoonaaza otya mukyala wo n’Ebyawandiikibwa nga tobimanyi? Onooyogera otya ebigambo eby’obulamu gy’ali ng’aweddemu amaanyi nga tosobola kubikkula Bayibuli? Onoomujjukiza otya ebisuubizo bya Katonda ng’atidde nga Bayibuli ejjudde enfuufu ku lubaawo?

Martin Luther, omukyusa w’ekkanisa omukulu Omugirimaani, yayagala nnyo mukyala we Katharina. Yamuyitanga "emmunyeenye yange ey’enkya," "olubiriizi lwange olwagalwa," era yamwesiganga ng’omubeezi ow’amazima. Luther yawandiika nti, "Tewali nkolagana, mukago, wadde bwa mukwano obusinga obulungi, obw’omukwano n’obusanyusa okusinga obufumbo obulungi."

Yasomanga naye Ebyawandiikibwa. Yasabanga naye. Yasaagisanga naye. Yakungubaga naye muwala waabwe Magdalene bwe yafa. Luther omukugu mu by’eddiini era yali Luther omwami, era Enjiri gye yabuuliranga ku kituuti, gye yatambulirangamu ne mu ffumbiro. Guno gwe mulanga gwaffe.

Ka njogere mu ngeri ey’enkola okusingawo. Mwami, olusembayo wagamba ddi mukyala wo nti omwagala? Si kulowooza nti akimanyi. Si kukiraga nga omuwa ssente. Wakyogera, ng’omutunuulira mu maaso, n’obukkakkamu? Olusembayo wamwetondera ddi — si kumuddamu nti "nsonyiwa oba nga wanyiiga" ng’owolereza, wabula okwatula okwa nnamaddala, "Nnakola bubi, nkwegayiridde onsonyiwe"? Olusembayo wamubuuza ddi ku bimutiisa, ku by’asuubira, ne ku birooto bye — si ku mmere, abaana oba ebisale, wabula ku mutima gwe?

Mukyala wo si muweereza wo ow’awaka. Mwannyoko mu Kristo nga tannaba kuba mukyala wo. Ajja kuyimirira ku lusegere lwo mu kuzuukira. Musika munno ow’ekisa eky’obulamu. Mukulembere eri Yesu, so si eri obukoowu. Muweereze nga Kristo bwe yaweereza Ekkanisa.

Mmanyi nti abamu ku mmwe abasoma kino balowooza nti, "Naye tomanyi mukyala wange. Muzibu. Tanzisaamu kitiibwa. Tafumba nga maama wange. Tawuliriza." Muganda wange, Kristo teyalinda Kkanisa kusooka kuba nnungi alyoke agyagale. "Bwe twali tukyali boonoonyi, Kristo n’atufiirira" (Abaruumi 5:8). Yatwagala nga tukyali balabe be. Singa yali ayagala abo bokka abakisaanira, tewandibaddewo n’omu ku ffe alokoka. Bw’atyo naawe oyitibwa okwagala mukyala wo si lwa kuba nti akisaanira, wabula lwa kuba Kristo akisaanira. Okwagala kw’olina eri mukyala wo kusinza eri Yesu.

Ate eri abavubuka abatannawasa, ka mbagambe kino. Temuyingira mu bufumbo nga mukiwuttula. Towasa mukazi lwa kuba mulungi. Obulungi buggwaawo. Towasa mukazi lwa kuba mugagga. Obugagga bubuuka. Towasa mukazi lwa kuba bazadde bo baakumulondera nga tokkirizza. Wasa omukazi atya Mukama (Engero 31:30), gw’omaze ebbanga ng’olaba empisa ze, gw’osobola okwagala nga Kristo bw’ayagala Ekkanisa — obulamu bwonna. Era nga tonnalayira kirayiro ekyo, weebuuze: neetegese okumufiirira? Kubanga ekyo kirayiro kye kitegeeza.

Ku nkomerero, ka nkujjukize ekisuubizo. Omwami bw’ayagala mukyala we nga Kristo bwe yayagala Ekkanisa, ekyamagero kibaawo. Omukazi amulisa ng’ekimuli. Amaka gafuna emirembe. Abaana bawulira nga bali mirembe. Ekkanisa enywezebwa. Ensi etunuulira n’eraba ekifaananyi ky’Enjiri.

Obufumbo bwo kye kituuti okwolesebwa okwagala kwa Yesu. Tozikiriza muzannyo. Mwagale bulungi.

Essaala

Mukama Yesu, wayagala Omugole wo, Ekkanisa, ne weewaayo ku lwayo. Waginaaza, wagirongoosa, wagyogerera n’obukkakkamu, era ogiteekateeka olw’ekitiibwa.

Nsonyiwa olw’engeri gye nnalemererwa okwagala mukyala wange nga ggwe. Gye mbadde omukambwe, golola omutima gwange. Gye mbadde nga siriiwo, nzza eka. Gye mbadde nsirise, mpa ebigambo eby’obulamu. Gye nkozesezza obubi obuyinza bwange, njigiriza obukulembeze obw’obuweereza. Nzijuza Omwoyo wo, nsobole okwagala mukyala wange si nga ensi bw’eyagala wabula nga ggwe bw’oyagala — n’okwewaayo, n’obugumiikiriza, n’obukkakkamu, olw’okutukuzibwa kwe n’olw’ekitiibwa kyo. Era obufumbo bwaffe bufuule ekifaananyi ekiramu eky’Enjiri mu nsi ey’ekizikiza etutunuulidde. Mu linnya lyo nsaba, Amiina.