Abantu abasaba beetaagibwa

Fuba okuba omutukuvu mu bulamu bwo bwonna. Omugaso gwo gwonna gwesigamye ku kino, kubanga obubaka bwo bumala essaawa emu oba bbiri zokka; naye obulamu bwo bubuulira wiiki yonna. Setaani bw’asobola okukufuula omuweereza ow’omululu, ayagala okutenderezebwa, amasanyu n’okulya obulungi, aba azikirizza obuweereza bwo. Weewaayo eri okusaba, era ofune okuva eri Katonda ebyawandiikibwa by’obuulirako, ebirowoozo byo n’ebigambo byo. Luther essaawa ze ssatu ezisinga obulungi yazimalanga mu kusaba.—Robert Murray McCheyne

BULIJJO tuba mu kufuba, oba si mu kutawaana, okuyiiya enkola empya, entegeka empya n’ebibiina ebipya, okukulaakulanya Ekkanisa n’okugaziya enjiri n’okugyongera amaanyi. Omuze guno ogw’ennaku zino gutera okwerabira omuntu, oba okumubbika mu ntegeka oba mu kibiina. Entegeka ya Katonda kwe kussa omuntu ku mwanjo, okumufaako okusinga ekintu ekirala kyonna. Abantu ye nkola ya Katonda. Ekkanisa enoonya enkola ennungi; Katonda anoonya abantu abalungi. “Ne walabika omuntu ng’ayitibwa Yokaana, Katonda gwe yatuma.” Ekiseera ekyalanga Kristo ne kimuteekerateekera ekkubo kyali kisibiddwa mu muntu oyo Yokaana. “Kubanga omwana atuzaaliddwa ffe, omwana owoobulenzi atuweereddwa ffe.” Obulokozi bw’ensi buva mu Mwana oyo eyagalamizibwa mu kisibo. Pawulo bw’ajuliza empisa z’abantu abaasimba enjiri mu nsi, aba annyonnyola ekyama ky’obuwanguzi bwabwe. Ekitiibwa n’amaanyi g’enjiri byesigamye ku bantu abagibuulira. Katonda bw’alangirira nti “amaaso ga Mukama galaba wonna mu nsi, nga ganyweza emitima gy’abo abamwesigira ddala,” aba alangirira nti abantu beetaagibwa, era nti yeesigama ku bo ng’omukutu gw’ayisaamu amaanyi ge mu nsi. Amazima gano amakulu era ag’amangu, omulembe guno ogw’ebyuma gutera okugeerabira. Okugeerabira kwonoona omulimu gwa Katonda nga bwe kyandibadde singa enjuba eggyibwa mu kifo kyayo. Ekizikiza, okutabukatabuka n’okufa byandiddiridde.

Ekkanisa ky’eyetaaga leero si byuma bingi oba ebisingako obulungi, si bibiina bipya oba enkola empya ez’enjawulo, wabula abantu Omwoyo Omutukuvu b’asobola okukozesa—abantu abasaba, abantu ab’amaanyi mu kusaba. Omwoyo Omutukuvu tayita mu nkola, wabula ayita mu bantu. Tajja ku byuma, wabula ajja ku bantu. Tafuka mafuta ku ntegeka, wabula ku bantu—abantu abasaba.

Omunnabyafaayo omwatiikirivu yagamba nti empisa z’omuntu ezigwawo obugwi zikwata nnyo ku nkyukakyuka z’amawanga okusinga abannabyafaayo abafirosoofo oba abannabyabufuzi abagoberera demokulasiya bwe bakkiriza. Amazima gano gakwata mu bujjuvu ku njiri ya Kristo: empisa n’enneeyisa y’abagoberezi ba Kristo—bye bifuula ensi ey’Ekikristaayo, bye bikyusa amawanga n’abantu kinoomu. Ku babuulizi b’enjiri kino kya mazima nnyo.

Empisa z’enjiri n’ebigenda okugituukako byakwasibwa omubuulizi. Y’azimba oba y’ayonoona obubaka bwa Katonda eri omuntu. Omubuulizi ye mudumu ogwa zaabu amafuta ag’obwakatonda mwe gayita. Omudumu tegulina kuba gwa zaabu kyokka, wabula gulina okuba nga mugguke era nga tegulina kamogo, amafuta galyoke gakulukute mu bujjuvu, awatali kiziyiza era awatali kwonooneka.

Omuntu y’akola omubuulizi. Katonda y’alina okukola omuntu. Omubaka, bwe kiba kisoboka, asinga obubaka. Omubuulizi asinga obubaka bw’abuulira. Omubuulizi y’akola obubaka. Ng’amata agawa obulamu agava mu kifuba kya maama bwe gali obulamu bwa maama bwennyini, bw’atyo buli kye yogera omubuulizi kibaamu era kijjudde ekyo omubuulizi ky’ali. Ekyobugagga kiri mu bibya eby’ebbumba, era obuwoomi bw’ekibya bukiyingiramu, era buyinza n’okukyonoonera langi. Omuntu, omuntu yenna, ali emabega w’obubaka. Okubuulira si kikolwa kya ssaawa emu. Kwe kukulukuta kw’obulamu. Kitwala emyaka abiri okukola obubaka, kubanga kitwala emyaka abiri okukola omuntu. Obubaka obw’amazima kintu kirimu obulamu. Obubaka bukula kubanga omuntu akula. Obubaka bubaamu amaanyi kubanga omuntu alina amaanyi. Obubaka butukuvu kubanga omuntu mutukuvu. Obubaka bujjudde amafuta g’Omwoyo kubanga omuntu ajjudde amafuta g’Omwoyo.

Pawulo yagiyita “enjiri yange;” si nti yali agyonoonye n’empisa ze ez’enjawulo oba nti yali agyekomezzaako ku lwe, wabula enjiri yateekebwa mu mutima ne mu musaayi gw’omuntu Pawulo, ng’ekintu eky’obwesige ky’akwasiddwa okutuukiriza n’engeri ze nga Pawulo, okukoleezebwa n’okuweebwa amaanyi n’omuliro gw’emmeeme ye eyaka ng’omuliro. Obubaka bwa Pawulo—bwali butya? Buli ludda wa? Amagumba gokka, obutundutundu obusaasaanye, nga bitengejja ku nnyanja y’okubikkulirwa! Naye omuntu Pawulo, asinga obubaka bwe, mulamu emirembe gyonna, mu kifaananyi kye kyonna, mu ndabika ye ne mu buwanvu bwe, n’omukono gwe ogubumba nga gukyali ku Kkanisa. Okubuulira ddoboozi bubeezi. Eddoboozi bwe lisirika liggwaawo, ekyawandiikibwa kyerabirwa, obubaka buggwa mu birowoozo; naye omubuulizi abeera mulamu.

Obubaka tebuyinza kusukka muntu mu maanyi gaabwo agaleeta obulamu. Abantu abafu bawa obubaka obufu, era obubaka obufu butta. Buli kimu kyesigamye ku mpisa ez’omwoyo ez’omubuulizi. Mu nteekateeka ey’Ekiyudaaya, kabona asinga obukulu yalina akapande aka zaabu ku kyenyi kye, nga kayoleddwako mu nnukuta ez’amayinja ag’omuwendo nti: “Mutukuvu wa Mukama.” Bwe kityo buli mubuulizi mu buweereza bwa Kristo alina okubumbibwa n’okufugibwa ekigambo kino ekitukuvu kye kimu. Nsonyi nnyingi obuweereza bw’Ekikristaayo okugwa wansi w’obwakabona bw’Ekiyudaaya mu butukuvu bw’empisa ne mu butukuvu bw’ekigendererwa. Jonathan Edwards yagamba nti: “Nneeyongera okufuba ennyo okunoonya obutukuvu obusingawo n’okufaanana Kristo. Eggulu lye nnali njagala lyali ggulu lya butukuvu.” Enjiri ya Kristo tetambula lwa mayengo ga bantu bangi. Terina maanyi ga kwegaziya yokka. Etambula ng’abantu abagivunaanyizibwa bwe batambula. Omubuulizi alina okuba enjiri ng’ali mulamu. Ebifaananyi byayo eby’obwakatonda, ebisinga okugyawula, birina okulabikira mu ye. Amaanyi g’okwagala agawaliriza galina okubeera mu mubuulizi ng’amaanyi agasukkulumye, agatali ga bulijjo, agafuga byonna era agatalowooza ku ye kennyini. Amaanyi g’okwefiiriza galina okuba obulamu bwe, omutima gwe, omusaayi gwe n’amagumba ge. Alina okugenda ng’omuntu mu bantu, ng’ayambadde obuwombeefu, ng’abeera mu bukkakkamu, mugezigezi ng’omusota, era ataliiko kya kunenyezebwa ng’ejjiba; ng’alina enjegere z’omuddu naye ng’alina omwoyo gwa kabaka, kabaka ow’ekitiibwa, ow’obwakabaka era ow’eddembe, naye ng’alina obwesimbu n’obuwoomi bw’omwana omuto. Omubuulizi alina okwewaayo mu mulimu gwe ogw’okulokola abantu n’omutima gwe gwonna, n’okukkiriza okutuukiridde okwerekerera ddala byonna, n’obunyiikivu obumumalawo. Abantu abakwata omulembe ne bagubumba ku lwa Katonda balina okuba abajulizi abanyiikivu, abazira, ab’ekisa era abatatya. Bwe baba abatiitiizi abagoberera ebiseera, abanoonya ebifo, bwe baba abasanyusa abantu oba abatya abantu, bwe baba nga okukkiriza kwabwe kwesigama kitono ku Katonda oba ku Kigambo kye, bwe baba nga okwefiiriza kwabwe kumenyeddwa engeri yonna ey’okwerowoozaako oba ensi, tebayinza kukwata Kkanisa wadde ensi ku lwa Katonda.

Okubuulira kw’omubuulizi okusinga obwogi n’amaanyi kwandibadde eri ye yennyini. Omulimu gwe ogusinga obuzibu, obwegendereza, okutegana n’okwetegereza, gulina okuba ku ye yennyini. Okutendeka ekkumi n’ababiri gwe gwali omulimu gwa Kristo omunene, omuzibu era ogw’olubeerera. Ababuulizi si bakozi ba bubaka, wabula bakola abantu era bakola abatukuvu, era oyo yekka y’atendekeddwa obulungi ku mulimu guno eyeefudde omuntu era omutukuvu. Katonda kye yeetaaga si bitone binene wadde okusoma okungi wadde ababuulizi abakulu, wabula abantu abakulu mu butukuvu, abakulu mu kukkiriza, abakulu mu kwagala, abakulu mu bwesigwa, abakulu ku lwa Katonda—abantu abatayosa kubuulira n’obubaka obutukuvu nga bali ku kituuti, n’obulamu obutukuvu nga bavudde ku kyo. Abantu ng’abo be basobola okubumba omulembe ku lwa Katonda.

Mu ngeri eno Abakristaayo abaasooka mwe baabumbibwa. Baali bantu ab’ekikula ekigumu, ababuulizi ab’engeri ey’omu ggulu—abazira, abagumu, ng’abaserikale, abatukuvu. Okubuulira gye bali kwali kutegeeza mulimu gwa kwefiiriza, gwa kwekomerera, gwa maanyi, ogw’okutegana, ogw’abajulizi. Baagwemalirako mu ngeri eyakwata ku mulembe gwabwe, era ne bazaala mu lubuto lwagwo omulembe ogwali tegunnazaalibwa ku lwa Katonda. Omuntu abuulira alina okuba omuntu asaba. Okusaba kye kyokulwanyisa ky’omubuulizi ekisinga amaanyi. Kuba maanyi agayinza byonna mu kwo kwokka, era kuwa byonna obulamu n’amaanyi.

Obubaka obw’amazima bukolerwa mu kisenge eky’ekyama. Omuntu—omuntu wa Katonda—akolerwa mu kisenge eky’ekyama. Obulamu bwe n’okukkiriza kwe okusinga obuziba byazaalibwa mu kukolagana kwe ne Katonda mu kyama. Okulumwa kw’omwoyo gwe okw’omugugu n’amaziga, obubaka bwe obusinga obuzito n’obusinga obuwoomi, yabifuna ng’ali yekka ne Katonda. Okusaba kukola omuntu; okusaba kukola omubuulizi; okusaba kukola omusumba.

Ekituuti eky’omulembe guno kinafu mu kusaba. Amalala g’okusoma gakontana n’obuwombeefu bw’okusaba obwesigama ku Katonda. Emirundi mingi nnyo okusaba ku kituuti kuba kwa mukolo bukolo—kikolwa ekyetaagisa mu nteekateeka y’okusinza. Okusaba si maanyi ga kitalo eri ekituuti eky’omulembe guno nga bwe kwali mu bulamu bwa Pawulo oba mu buweereza bwa Pawulo. Buli mubuulizi atafuula kusaba kintu kya maanyi mu bulamu bwe ne mu buweereza bwe aba munafu ng’omukozi mu mulimu gwa Katonda, era tayinza kutwala nsonga ya Katonda mu maaso mu nsi eno.