Omwoyo ow’Okwegayirira

“Era ndifuka ku nnyumba ya Dawudi … Omwoyo ow’ekisa n’okwegayirira.”—Zekkaliya 12:10.

“N’Omwoyo bw’atyo atubeera mu bunafu bwaffe. Tetumanyi kusaba nga bwe kitugwanira, naye Omwoyo yennyini atwegayiririra n’okusinda okutayogerekeka. Oyo akebera emitima, amanyi Omwoyo ky’alowooza, kubanga yeegayiririra abatukuvu ng’okusiima kwa Katonda bwe kuli.”—Abaruumi 8:26, 27.

“Nga musabiririranga mu ssaala zonna nga mwegayiririranga mu mwoyo buli kiseera. Mwekuumenga nga mugumiikirizanga, era nga mwegayiririranga abatukuvu, be bantu bonna aba Katonda.”—Abaefeso 6:18.

“Nga musaba mu Mwoyo Mutukuvu.”—Yuda 20.

Omwoyo Omutukuvu yaweebwa buli mwana wa Katonda okuba obulamu bwe. Abeera mu ye, si ng’omulala ow’enjawulo abeera mu kitundu kimu kyokka eky’obuntu bwe, wabula ng’obulamu bwe ddala. Ye maanyi ga Katonda agakuuma obulamu bwe era agabunyweza. Byonna omukkiriza by’ayitibwa okuba oba okukola, Omwoyo Omutukuvu ayinza era ajja kubikolera mu ye. Bw’atamanya Mugenyi oyo Omutukuvu oba bw’atamwewaayo, Omwoyo ow’omukisa tayinza kukola, era obulamu bwe buba bwa bulwadde, bujjudde okulemererwa n’ekibi. Naye bw’amwewaayo, n’amulindirira, n’agondera okukulembera kw’Omwoyo, Katonda akola mu ye byonna ebisiimibwa mu maaso ge.

Omwoyo Omutukuvu oyo, okusooka byonna, Mwoyo wa kusaba. Yasuubizibwa nga “Omwoyo ow’ekisa n’okwegayirira,” ekisa eky’okwegayirira. Yatumibwa mu mitima gyaffe nga “Omwoyo eyabafuula abaana, era ku bw’oyo tumukoowoola nti, Aba, Kitaffe.” Atusobozesa okwogera, mu kukkiriza okw’amazima era nga tweyongera okutegeera amakulu gaakyo, nti Kitaffe ali mu ggulu. “Yeegayiririra abatukuvu ng’okusiima kwa Katonda bwe kuli.” Era bwe tusaba mu Mwoyo, okusinza kwaffe kuba nga Katonda bw’akunoonya, “mu mwoyo ne mu mazima.” Okusaba kwe kussa omukka kw’Omwoyo mu ffe; amaanyi mu kusaba gava mu maanyi g’Omwoyo mu ffe, bwe tumulindirira era ne tumwesiga. Okulemererwa mu kusaba kuva mu bunafu bw’omulimu gw’Omwoyo mu ffe. Okusaba kwaffe kye kipimo ekiraga obunene bw’omulimu gw’Omwoyo mu ffe. Okusobola okusaba obulungi, obulamu bw’Omwoyo bulina okuba obutuufu mu ffe. Okusobola okusaba okusaba n’omutima omumalirivu ogw’omuntu omutuukirivu, okubeera n’obuyinza bungi, byonna bisinziira ku kujjula Omwoyo.

Waliwo amasomo asatu amangu ennyo omukkiriza ayagala okufuna omukisa gw’okuyigirizibwa okusaba Omwoyo ow’okusaba g’alina okumanya. Erisooka lye lino: Kkiriza nti Omwoyo abeera mu ggwe (Abaefeso 1:13). Wansi ddala mu buziba bw’omunda mu bulamu bwe, nga kikwekeddwa era nga tekiwulirika, buli mwana wa Katonda alina Omwoyo wa Katonda Omutukuvu era ow’amaanyi ng’abeera mu ye. Akimanya lwa kukkiriza, okukkiriza okukkiriza ekigambo kya Katonda ne kutegeera ekyo ky’atannalabako kabonero konna. “Tuweebwe ekyasuubizibwa eky’Omwoyo olw’okukkiriza.” Kasita tupima amaanyi gaffe ag’okusaba obulungi era n’obugumiikiriza okusinziira ku bye tuwulira, oba ku bye tulowooza nti tusobola okutuukiriza, tujja kuggwaamu amaanyi bwe tuwulira nga bwe tulina okusaba ennyo. Naye bwe tukkiriza mu kasirise nti, wakati mu bunafu bwaffe bwonna bwe tumanyi, Omwoyo Omutukuvu, nga Mwoyo wa kwegayirira, abeera mu ffe, olw’ekigendererwa kyennyini eky’okutusobozesa okusaba mu ngeri n’ekigera Katonda by’ayagala, emitima gyaffe gijja kujjula essuubi. Tujja kunywezebwa mu bukakafu obuli ku kikolo ddala eky’obulamu bw’Ekikristaayo obw’essanyu era obubala ebibala, nti Katonda yateekateeka ebimala ennyo tusobole okuba nga bw’ayagala. Tujja kutandika okuvaako omugugu n’okutya n’okuggwaamu amaanyi ku nsonga y’obanga tulisobola okusaba ekimala, kubanga tulaba nti Omwoyo Omutukuvu yennyini ajja kusaba, era asaba, mu ffe.

Essomo ery’okubiri lye lino: Weekuume okusinga byonna okunakuwaza Omwoyo Omutukuvu (Abaefeso 4:30). Bw’omunakuwaza, ayinza atya okukola mu ggwe okumanya okw’emirembe, okw’okwesiga era okw’omukisa okw’okwegatta ne Kristo okufuula essaala zo ezisiimibwa eri Kitaffe? Weekuume obutamunakuwaza n’ekibi, n’obutakkiriza, n’okwefaako wekka, n’obutawulira ddoboozi lye mu mwoyo gwo ogw’omunda. Tolowooza nti okumunakuwaza tekyewalika: endowooza eyo esala emisuwa gyennyini egy’amaanyi go. Tolowooza nti tekisoboka kugondera kiragiro kino nti, “Temunakuwazanga Mwoyo Mutukuvu wa Katonda.” Ye yennyini ge maanyi ga Katonda ddala agakufuula omuwulize. Ekibi ekikulinnyamu ng’otokyagala, okwagala obugayaavu, oba amalala, oba okwekulembeza, oba obusungu obugolokoka mu mubiri, okwagala kwo kuyinza, mu maanyi g’Omwoyo, okubigaana amangu ago, n’obitikka Kristo n’omusaayi gwe, era okussa kimu kwo ne Katonda ne kuddawo amangu ddala. Buli lunaku kkiriza Omwoyo Omutukuvu okuba Omukulembeze wo n’Obulamu bwo n’Amaanyi go; osobola okumwesiga okukola mu mutima gwo byonna ebisaanidde okukolebwa omwo. Ye, Atalabika era Atawulirika, naye amanyibwa lwa kukkiriza, akuwa omwo, mu ngeri etalabika era etawulirika, okwagala n’okukkiriza n’amaanyi ag’okugonda bye weetaaga, kubanga abikkula Kristo atalabika munda mu ggwe, ng’Obulamu bwo n’Amaanyi go ddala. Tonakuwazanga Mwoyo Mutukuvu ng’olema okumwesiga, olw’okuba towulira kubeerawo kwe mu ggwe.

Naddala mu nsonga y’okusaba tomunakuwazanga. Bw’oyesiga Kristo okukuyingiza mu bulamu bw’okusaba obuggya era obulamu, tosuubira nti amangu ago ojja kusobola okusaba mu ngeri ennyangu, ey’amaanyi era ey’essanyu nga bw’oyagala. Nedda; kiyinza obutajjira mulundi gumu. Naye weetoowaze buteefu mu maaso ga Katonda mu butamanya bwo ne mu bunafu bwo. Okwo kwe kusaba okusinga obulungi n’obwesimbu, okwessa mu maaso ga Katonda nga bw’oli, n’okwesiga Omwoyo akwekeddwa ng’asaba mu ggwe. “Tetumanyi kusaba nga bwe kitugwanira”; obutamanya, obuzibu n’okulwanagana bye biranga okusaba kwaffe ekiseera kyonna. Naye, “N’Omwoyo bw’atyo atubeera mu bunafu bwaffe.” Mu ngeri ki? “Omwoyo yennyini,” wansi ennyo okusinga ebirowoozo byaffe oba enneewulira zaffe, “atwegayiririra n’okusinda okutayogerekeka.” Bw’oba tosobola kufuna bigambo, ebigambo byo bwe birabika ng’ebinyogovu era ebinafu, kkiriza bukkiriza nti: Omwoyo Omutukuvu asaba mu nze. Sirika mu maaso ga Katonda, omuwe ekiseera n’akakisa; mu kiseera ekituufu ojja kuyiga okusaba. Weekuume okunakuwaza Omwoyo ow’okusaba ng’otomuwa kitiibwa mu kwewaayo okw’obugumiikiriza n’okwesiga eri okwegayirira kwe mu ggwe.

Essomo ery’okusatu: “Omwoyo ajjulenga mu bulamu bwammwe” (Abaefeso 5:18). Ndowooza tulabye amakulu g’amazima gano amakulu: Obulamu obw’omwoyo obulamu bulungi bwokka bwe busobola okusaba obulungi. Ekiragiro kijja eri buli omu ku ffe: “Omwoyo ajjulenga mu bulamu bwammwe.” Ekyo kitegeeza nti wadde abamu bamativu n’entandikwa, n’ekigera ekitono eky’omulimu gw’Omwoyo, Katonda ayagala tujjuzibwe Omwoyo. Kino kitegeeza, ku ludda lwaffe, nti obulamu bwaffe bwonna bwandiweereddwayo ddala eri Omwoyo Omutukuvu, okutwalibwa n’okufugibwa ye yekka. Ate ku ludda lwa Katonda, nti tusobola okwesiga n’okusuubira Omwoyo Omutukuvu okututwala n’okutujjuza. Okulemererwa kwaffe mu kusaba tekwava lwatu ku kuba nga tetukkirizza Mwoyo ow’okusaba kuba bulamu bwaffe; ku kuba nga tetwewaddeyo ddala gy’ali, oyo Kitaffe gwe yawaayo nga Mwoyo w’Omwana we, okukola obulamu bw’Omwana mu ffe? Ka tube, wadde nga kitono ddala, abeetegefu okumusembeza, okwewaayo eri Katonda n’okumwesiga ku lw’ekyo. Tetuddangamu kunakuwaza Mwoyo Omutukuvu mu bugenderevu nga tugaana, nga tulagajjalira, oba nga tulonzalonza okunoonya okumufuna mu bujjuvu nga bw’ayagala okutwewa. Oba nga tulabyeko nti okusaba kye kyetaago ekikulu eky’omulimu gwaffe n’eky’Ekkanisa, oba nga twegombyeko oba okumalirira okusaba ennyo, ka tukyuke tudde eri ensulo yennyini ey’amaanyi gonna n’omukisa gwonna—ka tukkirize nti Omwoyo ow’okusaba, ne mu bujjuvu bwe, wa ffe.

Ffenna tukkiriza ekifo Kitaffe n’Omwana kye balina mu kusaba kwaffe. Kitaffe gwe tusaba, era gwe tusuubira okuddamu. Mu bisaanyizo, ne mu linnya, ne mu bulamu bw’Omwana, nga tubeera mu ye naye ng’abeera mu ffe, mwe twesigira okuwulirwa. Naye twategedde nti mu Busatu Obutukuvu bonsatu balina ekifo kye kimu mu kusaba, era nti okukkiriza Omwoyo Omutukuvu ow’okwegayiririra abalala ng’asaba mu ffe kwetaagisa nnyo nga okukkiriza Kitaffe n’Omwana? Kino tukirabira ddala bulungi mu bigambo bino: “Ku bw’oyo Kristo ffenna tuyita mu Mwoyo omu okutuuka eri Kitaffe.” Ng’okusaba bwe kulina okuba eri Kitaffe, era okuyita mu Mwana, bwe kutyo kulina okuba ku bwa Mwoyo. Era Omwoyo tayinza kusaba mu ffe mu ngeri ndala yonna okuggyako nga bw’abeera mu ffe. Bwe twewaayo eri Omwoyo abeera era asaba mu ffe, olwo lwokka ekitiibwa kya Katonda awulira essaala, n’okutuwolereza kw’Omwana okw’omukisa ennaku zonna era okukola ennyo, lwe tusobola okubimanya mu maanyi gaabyo. (Laba Ekyongerezo D.)

Essomo lyaffe erisembayo: Saba mu Mwoyo ku lw’abatukuvu bonna (Abaefeso 6:18). Omwoyo, ayitibwa “Omwoyo ow’okwegayirira,” era naddala ye Mwoyo ow’okwegayiririra abalala. Kyayogerwa ku ye nti, “Omwoyo yennyini atwegayiririra n’okusinda okutayogerekeka.” “Yeegayiririra abatukuvu.” Kye kigambo kye kimu ekikozesebwa ku Kristo, “ng’atwegayiririra.” Ekirowoozo ekikulu kwe kuwolereza—omuntu omu okwegayiririra omulala. Omwoyo ow’okwegayiririra abalala bw’atwala ffe ddala, okwefaako kwonna kugobebwa—okwagala okumubeera naye ku lwaffe ffekka, nga tumwawula ku kwegayiririra kwe ku lw’abalala—ne tutandika okukozesa enkizo yaffe ey’ekitalo ey’okwegayiririra abantu. Twegomba okubeera n’obulamu bwa Kristo obw’okwewaayo okwemalawo ku lw’abalala, ng’omutima gwaffe bwe gwewaayo eri Katonda obutayosa okufuna omukisa gwe ku lw’abo abatwetoolodde. Olwo okwegayiririra abalala kufuuka, si kintu ekigwawo obugwi oba ekitundu ekirabikako olumu mu kusaba kwaffe, wabula ekigendererwa kyakwo ekimu ekikulu. Olwo okwesabira ffe ffennyini kutwala ekifo kyakwo ekituufu, ng’ekkubo bubeezi ery’okututegeka obulungi okutuukiriza obuweereza bwaffe obw’okwegayiririra abalala mu ngeri ey’amaanyi okusingawo.

Ka nzikirizibwe okwogera ekigambo eky’omunda ennyo eri buli omu ku basomi bange? Nsabye Katonda mu bwetoowaze ampe kye nnyinza okubawa—ekitangaala kya Katonda n’obuyambi okuleka ddala obulamu obw’okulemererwa mu kusaba, n’okuyingira, ne kaakano, amangu ago, mu bulamu obw’okwegayiririra abalala Omwoyo Omutukuvu bw’ayinza okubasobozesa okubeeramu. Kino kiyinza okukolebwa olw’ekikolwa ekyangu eky’okukkiriza, ng’weetwalira obujjuvu bw’Omwoyo, kwe kugamba, ekigera ekijjuvu eky’Omwoyo ky’osobola okuweebwa mu maaso ga Katonda, era ky’ayagala okukuwa. Tojja kukikkiriza, ne kaakano, lwa kukkiriza?

Ka nkujjukize ekibaawo mu kukyuka. Abasinga obungi ku ffe, era naawe oboolyawo, okumala ebbanga twanoonya emirembe mu kufuba n’okulwana okuleka ekibi n’okusanyusa Katonda. Naye tewagifuna bw’otyo. Emirembe gy’okusonyiyibwa kwa Katonda gyajja lwa kukkiriza, nga weesiga ekigambo kya Katonda ekikwata ku Kristo n’obulokozi bwe. Wali owulidde ku Kristo ng’ekirabo ky’okwagala kwa Katonda, wali omanyi nti era wa ggwe, wali owulidde okukwatibwako n’okusikirizibwa kw’ekisa kye; naye tewamanya mirembe n’essanyu by’asobola okuwa okutuusa lwe wamusembeza mu kukkiriza ekigambo kya Katonda ng’ekirabo kya Katonda gy’oli. Okumukkiriza n’okwagala kwe okulokola kwe kwaleeta enjawulo yonna, ne kukyusa enkolagana yo okuva ku muntu eyali amunakuwaza bulijjo, okufuuka omuntu amwagala era amuweereza. Kyokka, oluvannyuma lw’ebbanga, wewuunyizza emirundi lukumi lwaki omwagala era omuweereza bubi bw’atyo.

Mu kiseera kye wakyukiramu wali omanyi kitono ku Mwoyo Omutukuvu. Oluvannyuma wawulira nti abeera mu ggwe, era nti ge maanyi ga Katonda mu ggwe okukufuula byonna Kitaffe by’ayagala obeere; kyokka okubeera kwe mu ggwe n’okukola kwe munda bibadde bintu ebitategeerekeka bulungi, era nga tebiri nsibuko ya ssanyu oba ya maanyi. Bwe wakyuka wali tonnamanya bwetaavu bwo gy’ali, era n’okusingawo tewamanya ky’oyinza okumusuubiramu. Naye okulemererwa kwo kukuyigirizza ekyo. Era kaakano otandika okulaba engeri gy’obadde omunakuwazaamu, ng’otomwesiga era ng’otomugoberera, ng’otomuganya kukola mu ggwe byonna Katonda by’ayagala.

Bino byonna bisobola okukyuka. Nga ggwe, oluvannyuma lw’okunoonya Kristo, n’okumusaba, n’okugezaako okumuweereza awatali kutuuka ku buwanguzi, bwe wafuna ekiwummulo mu kumusembeza lwa kukkiriza, bw’otyo ne kaakano oyinza okwewaayo eri obulagirizi obujjuvu obw’Omwoyo Omutukuvu, n’omwetwalira n’omusembeza akole mu ggwe Katonda by’ayagala. Tojja kukikola? Musembeze busembeza lwa kukkiriza ng’ekirabo kya Kristo, abe Omwoyo w’obulamu bwo bwonna, n’obulamu bwo obw’okusaba nabwo, era osobola okumwesiga okubikwata mu mikono gye. Olwo osobola okutandika, ne bw’owulira ng’oli munafu ennyo, era ng’otosobola kusaba bulungi, okukutama mu maaso ga Katonda mu kasirise, ng’oli mukakafu nti ajja kukuyigiriza okusaba.

Ow’oluganda omwagalwa, nga bwe wasembeza Kristo mu kukkiriza ng’omanyi, akusonyiwe, bw’otyo ne kaakano osobola, mu kukkiriza okufaanana bwe kutyo, okusembeza Kristo ng’omanyi, oyo awa Omwoyo Omutukuvu okukola omulimu gwe mu ggwe. “Kristo yatununula … tulyoke tuweebwe ekyasuubizibwa eky’Omwoyo olw’okukkiriza.” Fukamira, okkirize bukkiriza nti Mukama Kristo, abatiza ne Mwoyo Mutukuvu, kaakano, ng’addamu okukkiriza kwo, atandika mu ggwe obulamu obw’omukisa obw’okumanya mu bujjuvu amaanyi g’Omwoyo abeera munda. Mwesigamire n’obwesige bwonna, awatali kusinziira ku nneewulira oba ku by’oyiseemu, nga Omwoyo ow’okwegayirira n’okwegayiririra abalala, okukola omulimu gwe. Ddamu ekikolwa ekyo eky’okukkiriza buli nkya, buli lw’osaba; mwesige, ne bwe biba nga ebirabika biraga ebirala, okukola mu ggwe,—kakasa nti akola,—era ajja kukusobozesa okumanya essanyu ly’Omwoyo Omutukuvu bwe liri ng’amaanyi g’obulamu bwo.

“Era ndifuka … Omwoyo ow’ekisa n’okwegayirira.” Totandise kulaba nti ekyama ky’okusaba kye kyama ky’okubeera kwa Katonda munda mu ffe? Katonda ali mu ggulu awa Omwoyo we mu mitima gyaffe abeere omwo amaanyi ga Katonda agasaba mu ffe, era agatusika waggulu eri Katonda waffe. Katonda Mwoyo, era tewali kirala wabula obulamu n’Omwoyo ebifaanana bwe bityo munda mu ffe ebiyinza okussa kimu naye. Kino kye kyava omuntu atondebwa, Katonda alyoke abeere era akolere mu ye, era abeere obulamu bw’obulamu bwe. Okubeera kwa Katonda munda kuno kwe kwafiirwa olw’ekibi. Kuno Kristo kwe yajja okulaga mu bulamu bwe, okutuddiza mu kufa kwe, n’oluvannyuma okukutuwa ng’akomawo okuva mu ggulu mu Mwoyo okubeera mu bayigirizwa be. Kuno, okubeera kwa Katonda munda mu ffe ng’ayita mu Mwoyo, kwokka kwe kuyinza okunnyonnyola ebisuubizo eby’ekitalo ebyaweebwa okusaba, n’okutusobozesa okubyetwalira. Katonda awa Omwoyo nga Mwoyo ow’Okwegayirira, okukuuma obulamu bwe obwa Katonda munda mu ffe ng’obulamu okusaba mwe kubuukira waggulu bulijjo.

Awatali Mwoyo Omutukuvu tewali n’omu asobola okwogera nti, Yesu ye Mukama waffe, oba okukoowoola nti, Aba, Kitaffe; tewali asobola kusinza mu mwoyo ne mu mazima, oba okusaba obutayosa. Omwoyo Omutukuvu aweebwa omukkiriza okuba n’okukola mu ye byonna Katonda by’ayagala abeere oba akole. Amuweebwa naddala nga Mwoyo ow’okusaba n’okwegayirira. Tekyeyoleka lwatu nti byonna mu kusaba bisinziira ku ffe okwesiga Omwoyo Omutukuvu okukola omulimu gwe mu ffe; nga twewaayo eri okukulembera kwe, nga tumwesigamira yekka era ddala?

Tusoma nti, “Suteefano, omusajja eyali ajjudde okukkiriza ne Mwoyo Mutukuvu.” Ebyo ebibiri bitambulira wamu bulijjo, nga bigeraageranye ddala. Okukkiriza kwaffe bwe kulaba era ne kwesiga Omwoyo mu ffe okusaba, ne kumulindirira, ajja kukola omulimu gwe; era okwegomba okw’amaanyi, n’okwegayirira okw’omutima gwonna, n’okukkiriza okulambulukufu bye bintu Kitaffe by’anoonya. Ka tumumanye, era mu kukkiriza Kristo atuwa Omwoyo obutayosa, tukulaakulanye obwesige obunywevu nti tusobola okuyiga okusaba nga Kitaffe bw’ayagala.