Martyn Lloyd-Jones — Omusawo Eyawonya Emyoyo

Yali Ani

David Martyn Lloyd-Jones yazaalibwa nga 20 December 1899 mu Cardiff, Wales, mutabani w’omulimi w’ente ez’amata eyasengula amaka ge oluvannyuma n’agatwala e London. Yalaga amagezi ag’ekitalo mu kusoma, n’asomera obusawo, era ng’aweza emyaka nga amakumi abiri mu etaano n’afuuka omuyambi omuto owa Sir Thomas Horder, omusawo w’ab’olulyo olulangira era omusawo eyasinga okutiikirira mu England. Yalabika ng’agenda kutuuka ku ntikko y’obusawo bw’e Britain. Wabula mu 1927 n’aleka omulimu gwe ogw’obusawo, n’akkiriza empeera okukendeera ennyo, n’afuuka omusumba w’ekkanisa entono ey’Abakongirigeshoni eyali enafuye, mu Aberavon, South Wales — ekibiina ky’abakozi abaasima eby’obugagga mu ttaka. Yaweerezaayo emyaka kkumi n’emu, n’oluvannyuma mu 1938 n’akkiriza okuyitibwa mu Westminster Chapel mu London, gye yabuulira emyaka amakumi asatu egyaddirira eri ebibiina by’abantu enkumi n’enkumi. Okuyiga kwe okwa Bayibuli ku Lwokutaano ekiro n’emiddiriŋŋanwa gye emiwanvu egy’okunnyonnyola Ebyawandiikibwa — nga mw’otwalidde emyaka kkumi n’esatu ku bbaluwa ya Pawulo eri Abaruumi — byazaala ebitabo by’emboozi ze ebikyali mu bisinga okusomebwa mu nsi ezoogera Olungereza. Yafa mu 1981 ng’aweza emyaka kinaana mu gumu.

Okwolesebwa Kwe ku Kuyitibwa okw’Obusumba

Okulaba kwa Lloyd-Jones ku busumba kwabumbibwa okutendekebwa kwe mu busawo, era ekyo yakikkiriza mu buweereza bwe bwonna. Enkola y’omusawo — okwekenneenya obulungi endwadde nga tannawa ddagala, okufaayo ku nsibuko zaayo mu kifo ky’obubonero obw’okungulu, n’okugaana okuwa eddagala erikola ku kye balumiriza kyokka ng’endwadde ey’omunda tekomeddwako — yali, bwe yakkiriza, yennyini enkola eyetaagibwa ku musumba omubuulizi omwesigwa. Ekibiina ekiweebwa okubudaabudibwa awatali kwekebejjebwa kyali ng’omulwadde asiibulwa n’eddagala erikkakkanya obulumi so nga kye yali yeetaaga kulongoosebwa. Obuvunaanyizibwa bw’omusumba-omusawo obusooka bwali eri amazima g’obulwadde, so si eri okuwummula kw’omulwadde.

Ekyo Lloyd-Jones kye yali akakasa okusinga ku kubuulira — kye yatwala ng’ekikolwa ky’obusumba ekisooka — kwe kuba nti tekwali kutuusa bubaka bwokka oba wadde enjigiriza, wabula kintu ekibaawo nga Katonda yennyini ayogera okuyita mu Kigambo kye eri ekibiina ekikuŋŋaanye. Yalina teoloji etwala Ekigambo ekibuuliddwa ng’eddoboozi lya Katonda eddamu, eyesigama ku Pawulo bwe yannyonnyola engeri enjiri gye yaaniriziddwamu e Sessaloniika: “Naffe kyetuva twebaza Katonda obutayosa, kubanga bwe mwawulira ekigambo ekiva gye tuli, temwakiwulira ng’ekiva eri abantu wabula ng’ekiva eri Katonda, nga ky’ekigambo kya Katonda kyennyini, ekikolera ne mu mmwe, abakkiriza.” (1 Basessaloniika 2:13). Ekigambo kye kyali kikola — so si mubuulizi, so si mboozi, wabula Ekigambo kyennyini, ekiramu era ekikola mu abo abakyaniriza. Omulimu gw’omubuulizi gwali kuva mu kkubo ly’okukola okwo, Ekigambo kikole ekyo Ekigambo kyokka kye kiyinza okukola.

Emiddiriŋŋanwa gye emikulu egy’emboozi, okusingira ddala okunnyonnyola kwe Abaruumi, gyali kikolwa ekyagenda mu maaso eky’okulabirira omuntu yenna mu bulamba. Yakkiriza nti okubuulira enjigiriza, bwe kukolebwa obulungi, si kye kikontana n’ebbugumu ly’obusumba wabula kye kiraga ebbugumu eryo mu buziba obusingayo — kubanga abantu abaategeera obulungi ennyo enjigiriza z’ekisa, ez’okuweebwa obutuukirivu n’ez’okutukuzibwa, be baasinga okuba abeetegefu okugumira okubonaabona, okulwanyisa okukemebwa, n’okunyweza okukkiriza wansi w’okunyigirizibwa. Kino yakisimba mu Pawulo yennyini bwe yalaga enkola ye: “Enjiri tenkwasa nsonyi: kubanga ge maanyi ga Katonda agalokola buli muntu akkiriza, okusooka eri Omuyudaaya n’eri Omunnamawanga. Kubanga mu yo obutuukirivu bwa Katonda bubikkulibwa.” (Abaruumi 1:16–17). Enjiri mu bugagga bwayo bwonna obw’enjigiriza teyali mugugu gwa kukwatibwa n’obwegendereza wabula maanyi ga kuteebwa. Emyaka gye amakumi asatu egy’okunnyonnyola Ebyawandiikibwa gyali emyaka amakumi asatu egy’okuteeka eddembe amaanyi ago.

Lloyd-Jones, nga Tozer, yeeraliikirira nnyo kye yalaba ng’okunyoomoola okusinza okw’Ekikristaayo mu makkati g’ekyasa eky’amakumi abiri. Yakkiriza nti ekkanisa yali egenze ng’ezza emirimu gy’abantu mu kifo ky’okusisinkana Katonda — nti enkuŋŋaana ez’okusaba zaali zifuuse enkuŋŋaana ez’okuteekateeka, okusinza kwali kufuuse eby’okwolesa, n’okubuulira enjiri kwali kufuuse kutunda. Yayita ekkanisa okudda eri Ebikolwa by’Abatume bwe binnyonnyola ekibiina ekyasooka: “Ne banyiikiranga okuyigirizibwa kw’abatume ne mu kussekimu, ne mu kumenya omugaati era ne mu kusaba. Buli muntu n’ajjula okutya era ebyamagero bingi n’obubonero bungi ne bikolebwanga abatume.” (Ebikolwa by’Abatume 2:42–43).

Okutya okwo okw’ekitiibwa kye kyali kibulamu. Ekkanisa eyali ebuziddwa okutya mu maaso ga Katonda yali ebuziddwa ekintu ekikulu ennyo, era tewali nteekateeka wadde emirimu gyonna egyandikizzeewo.

Mu ngeri y’emu yalemeranga ku ky’okuba nti omusumba alina okubuulira okwagala kwa Katonda kwonna, nga mw’otwalidde ebitundu byakwo ebisinga okusaba n’ebitanyuma. Okwogera kwa Pawulo e Mireeto eri abakadde b’Ekkanisa ya Efeso yakulaba ng’ekitundu ekisinga okukebera omutima mu Ndagaano Empya eri buli musajja ali mu kifo ky’obusumba: “kubanga sirina na kimu kye nalekayo nga mbabuulira okwagala kwa Katonda. Mwekumenga era mukuumenga n’ekisibo kyonna Mwoyo Mutukuvu mwe yabateeka okuba abalabirizi okulabiriranga Ekkanisa ya Katonda gye yeegulira n’omusaayi gwe.” (Ebikolwa by’Abatume 20:27–28).

Okwagala kwa Katonda kwonna, awatali na kimu kirekeddwayo: so si bitundu ebirondeddwa, so si ebinyuma, so si ebyo ebyandisanyusizza abawuliriza, wabula byonna — nga bibuulirwa n’obuyinza obujjuvu obw’omusajja eyategeera nti omuwendo ogwasasulwa olw’emyoyo gino gwali musaayi gw’Omwana wa Katonda.

Obulamu bwa Lloyd-Jones ng’omusumba mu Westminster Chapel bwali bwa kukolagana n’ekibiina kye mu buziba, obutakoma era obutaanguyiriza, okuyita mu kubuulira, mu kubuulirira omuntu kinnoomu, ne mu kusaba. Abaamumanya batera okumwogerako ng’omusajja eyalina obuzito bw’omwoyo nga waali — so si bukambwe, wabula obuzito, obuzito bw’omusajja eyabeera mu maaso ga Katonda era ng’akimanyi. Yali anywezezza omuwandiisi w’Abaebbulaniya kye yalagira: “Kale nga bwe tulina ekibiina ekinene eky’abajulirwa ekyenkana awo, twambulengamu buli ekizitowa, awamu n’ekibi ekitwesibako amangu, tuddukenga n’okugumiikiriza embiro ez’empaka ezatutegekerwa, nga tutunuulira Yesu eyatandika okukkiriza era y’akutuukiriza” (Abaebbulaniya 12:1–2). Yadduka n’okugumiikiriza. Yatunuulira Yesu. Yamaliriza embiro. Era ekibiina kye yaleka emabega kyagaggawala olwa buli mwaka gwe yakiweerereza.

Essaala

Mukama w’Ekigambo n’Omwoyo, tufuule abasumba abatakwatibwa nsonyi olw’enjiri enzijuvu, era abagaana okuwa ebibiina byaffe ebifaanana eby’amazima ebiwummuza. Tuwe obugumiikiriza bwa Lloyd-Jones ku mulimu omuwanvu ogw’okunnyonnyola Ebyawandiikibwa, eriiso lye erizuula ekyo abantu baffe kye beetaaga ddala, n’obuzito bwe obutukuvu — obuzito bw’omusajja amanyi nti ayimiridde wakati w’Ekigambo ekiramu n’abakiwuliriza abafa. Obuweereza bwaffe bupimibwe so si lwa bunene wabula lwa bwesigwa eri okwagala kwa Katonda kwonna. Amiina.