Abasajja Abaanyeenya Eggulu
Hudson Taylor — Omusajja Eyanyeenya Katonda olw’Okusaba Kwokka

Essuula 5 · eddakiika 4 ez’okusoma · eddakiika 5 ez’okuwuliriza

Hudson Taylor — Omusajja Eyanyeenya Katonda olw’Okusaba Kwokka

Yali Ani

James Hudson Taylor yazaalibwa nga 21 Maayi 1832, e Barnsley, mu Yorkshire, nga mutabani w’omubuulizi wa Methodist atali musumba, eyasabiranga buli kiseera ku maapu ya Bucayina, ng’akkiriza nti Katonda yandiggulawo obwakabaka obwo obunene eri Enjiri. Bwe yalokolebwa ng’alina emyaka kkumi na musanvu, Taylor amangu ago yatandika okwetegekera Bucayina — ng’ayiga Olumandalini, ng’asoma eby’obusawo, era ng’akangavvula omubiri gwe okugumira obuzibu. Yatuuka e Shanghai mu 1854 ng’alina emyaka amakumi abiri mu gumu, n’amala emyaka amakumi ataano egyaddirira ng’akulembera omulimu gw’obuminsani bw’Abapulotesitanti ogusinga obugazi mu byafaayo bya Bucayina; yatandikawo China Inland Mission mu 1865, eyakula n’efuna abaminsani abasukka mu 800 ng’akyali mulamu. Yafiira e Changsha, mu Bucayina, nga 3 Juuni 1905 — ng’akyali mu nsi gye yawaayo obulamu bwe okutuusaako Enjiri — ng’azimbye buli ddaala omulimu ogwo lye gwatuukako ku musingi gw’okusaba okutongole, okutakoowa, era okusimbye emirandira mu Byawandiikibwa.

Enjigiriza Ye Enkulu ku Kusaba

Hudson Taylor oboolyawo asinga kumanyibwa olw’ekyo kye yayita “enkola y’okukkiriza” — okukakasa nti abo abeesiga Katonda ku lw’omulimu Gwe basaanidde okutegeeza Katonda yekka bye beetaaga, awatali kusaba bantu lwatu, awatali kusonda ssente nga kibiina, era awatali bbanja. Enkola eno teyali tteeka lya kibiina eryayiiyizibwa ku lwa China Inland Mission; yali eva mu ndowooza ku kusaba Taylor gye yali azudde ng’afukamidde mu maaso ga Katonda, emirundi mingi ng’ali mu bwetaavu obw’amazima. Mu bwavu obw’amaanyi obw’emyaka gye egyasooka mu Bucayina, yali azudde nti Katonda mwesigwa mu ngeri entegeka yonna ey’abantu ey’okuyamba gy’etayinza kukoppa — era nti okuleeta ebyetaago by’ensimbi ebitongole eri Katonda mu kusaba kyokka kyali kkubo ery’amaanyi ery’okukuza okukkiriza, eri oyo asaba n’eri abo abaalabanga okuddibwamu nga kutuuka.

Ekigambo kya Taylor ekisinga okujulizibwa ku kusaba n’okukkiriza kyali: “Teweetaaga kukkiriza kunene, wabula okukkiriza mu Katonda omukulu.” Yali alabye abaminsani abapya nga batuuka e Bucayina n’obunyiikivu bungi — “okukkiriza okunene,” bw’opimisa amaaso — n’alaba obunyiikivu obwo nga bugwa wansi w’akanyigo akatakoma ak’obuzibu, ebibala ebirwawo, n’okusaba okutaddibwamu. Ekizibu tekyali kukkiriza kutono; kyali kukkiriza okuteekeddwa awakyamu — okukkiriza mu busobozi bw’omuntu bwe obw’okukkiriza, mu kifo ky’empisa z’Oyo gwe bakkiriza.

Taylor yazzangayo abaminsani be, naye yennyini, emirundi n’emirundi ku lwazi lw’empisa za Katonda, ezisinga okwogerwa mu bufunze mu kisuubizo kya Pawulo: “Kale ne Katonda wange alibawa buli kye mwetaaga ng’obugagga bwe obungi obuli mu Kristo Yesu bwe buli” (Abafiripi 4:19). Kino tekyali kusuubira kwa bulijjo. Kyali kisuubizo kitongole okuva eri Katonda omutongole — era Taylor yakitwala nga ceeke ey’okuleeta mu bbanka n’obwesige.

Taylor yayigirizanga n’amaanyi ag’enjawulo ku nkolagana wakati w’okusaba n’okwagala kwa Katonda. Teyakkiriza nti okusaba kye kyuma omukkiriza mw’akyusiza okwagala kwa Katonda kudde ku by’ayagala ye. Yakkiriza ekyo ekikontana nakyo: nti okusaba kye kkubo Katonda mw’akyusiza omukkiriza by’ayagala bidde ku kwagala Kwe. Ekigendererwa ky’okusaba tekyali kuleetera Katonda kukola ky’oyagala, wabula okufuuka omuntu by’ayagala ebigenda bikwatagana ennyo n’ebyo Katonda bye yamala dda okumalirira okukola. Enkyukakyuka eno yajja olw’okwebbika mu Byawandiikibwa obutayosa, n’olw’empisa ey’okuleetanga buli lunaku entegeka ze, okutya kwe, n’okwegomba kwe mu maaso ga Katonda n’abirekayo.

Yabumbibwa nnyo Abafiripi 4:6–7 — si ng’enjigiriza ey’okukkiriza obukkiriza, wabula ng’empisa ey’okukolerako buli lunaku: “Temweraliikiriranga kintu na kimu, wabula mu buli kintu mu kusabanga ne mu kwegayiriranga awamu n’okwebazanga, mutegeezenga Katonda bye mwetaaga. N’emirembe gya Katonda, egisukkiridde okutegeera kwammwe ginaabakuumanga amagezi gammwe n’emitima gyammwe mu Kristo Yesu” (Abafiripi 4:6–7). Abo abaabeeranga era abaakolanga okumpi ennyo ne Taylor baayogeranga ku mirembe egy’omunda egitannyonnyolekeka, egyagumanga mu bikangabwa ebyandimenye abasajja abatali ba maanyi. Mukyala we eyasooka, Maria, yafiira mu Bucayina. Abaana be abawerako baafa nga bawere oba nga bato. Obujeemu bw’Aba-Boxer mu 1900 bwaviirako okuttibwa kw’abaminsani be 58 n’abaana baabwe 21. Naye abo abaamulaba mu bikangabwa bino tebaayogera ku muntu eyali anyigiriza ennaku ye, wabula ku muntu eyali akwatiddwa ddala, mu ngeri ey’obwakatonda — ng’olinga ekisuubizo ky’Abafiripi 4:7 kyali kifuuliddwa ekya ddala era ekirabika mu ye.

Taylor era yakkiririza mu kusaba okutongole. Teyasabanga mu bigambo ebya bulijjo ebitategeerekeka — “Mukama, wa Bucayina omukisa” — wabula mu bisabo ebituufu, ebituumiddwa amannya. Engeri okuddibwamu gye kwajjangamu yali nnywevu nnyo n’efuuka empisa y’omwoyo eya China Inland Mission yonna: tuuma ky’oyagala, kireete eri Katonda, suubira okuddibwamu okutongole, wandiika okuddibwamu bwe kujja. Empisa eno yalina emirandira emiwanvu mu by’eddiini — Yesu yennyini yali agambye nti “Musabe, munaaweebwa” (Matayo 7:7), era Taylor yatwala Yesu ku kigambo Kye mu ngeri ey’ennukuta ddala.

Omuguwa ogwayita mu njigiriza ya Taylor yonna ku kusaba gwali bwesige obutanyeenyezeka mu mpisa za Katonda. “Katonda waffe Katonda mwesigwa,” bwe yagambanga — era yakitegeezanga mu makulu agasinga okuba ag’ennukuta. Yeremiya 33:3 kyakyogera bulungi: “Mumpite n’abayitaba ne mbalaga ebikulu ebitanoonyezeka bye mutamanyi”. Obulamu bwa Taylor bwali okuddamu okuwanvu era okwakaayakana eri okuyita okwo — obujulizi obw’emyaka amakumi ataano nti Katonda agamba nti “Mumpite” akitegeeza ddala, era nti oyo akoowoola taliswala.

Essaala

Katonda Kitaffe, tuwe okukkiriza kwa Hudson Taylor — si kukkiriza mu maanyi g’enneewulira zaffe, wabula okukkiriza okusimbye emirandira mu bukakafu bw’empisa Zo. Tuyigirize okusaba mu ngeri entongole, okwesiga n’obugumiikiriza, n’okuzuula nti Katonda atuyita bulijjo atuwa buli kyetaago okuyitibwa okwo kye kwetaaga. Amiina.

Omalirizza Hudson Taylor — Omusajja Eyanyeenya Katonda olw’Okusaba Kwokka

Ekyayita Ekiddako