Essuula 3 · eddakiika 8 ez’okusoma · eddakiika 10 ez’okuwuliriza
Engeri y’Okuyambamu Abatafaayo oba Abagayaavu
Ekimu ku bika by’abantu abasinga okusisinkanwa, be Abatafaayo, oba Abagayaavu. Waliwo engeri eziwerako ez’okukolamu nabo. Emu kwe kubalaga nti beetaaga Omulokozi. Olunyiriri olulungi olw’okukozesa ku nsonga eno ye Abaruumi 3:23. Omuntu gw’oyogera naye musomese olunyiriri luno, “Ffenna twayonoona era tetusaanira kitiibwa kya Katonda.” Olwo mugambe nti: “Baani abaayonoona?” “Ffenna.” “Kino kizingiramu baani?” era weeyongere okubuuza okutuusa lw’anaagamba nti, “Kinzingiramu nange.” Olwo mubuuze ye kiki ky’akoze, era omunyweze okutuusa lw’anaayatula mu lwatu nti: “Nayonoona era sisaanira kitiibwa kya Katonda.” Kino kiyinza okumuleetera okuwulira nti yeetaaga Omulokozi. Olunyiriri olulala olulungi olw’okukozesa ye Isaaya 53:6. Olunyiriri bwe lumala okusomebwa, mubuuze baani abaawaba, era ng’oyita mu bibuuzo ebiddiriŋŋana, omutuuse ku kugamba nti, “Nawaba.” Olwo mubuuze endiga “ewabye” eba ndiga ya ngeri ki, era omunyweze ku nsonga eyo okutuusa lw’anaagamba nti “endiga ebuze.” “Kale ggwe oli ki?” “Mbuze.” Olwo mubuuze Mukama kiki kye yakola ku kibi kye, era omunyweze ku nsonga eyo okutuusa lw’anaalaba amazima g’olunyiriri luno, nti Katonda yateeka ekibi kye ku Yesu Kristo. Kaakano atuuse we kisaanira okumubuuza ekibuuzo ekitereevu nti: “Onookkiriza Omulokozi ono Mukama gwe yateekako ekibi kyo?” Olunyiriri olulala olw’okukozesa ye Zabbuli 130:3. Olunyiriri bwe lumala okusomebwa, mubuuze nti, “Singa Mukama akubalira obutali butuukirivu bwo, wandiyimiridde?” Bwe nkola n’abantu ab’engeri eno, nkozesa Matayo 22:37, 38 okusinga ekitundu ekirala kyonna eky’Ebyawandiikibwa. Nga tonnaba kusomesa muntu oyo nnyiriri zino, kiba kirungi okumubuuza nti, “Omanyi nti wakola ekibi ekisinga obunene omuntu ky’ayinza okukola?” Kirabika ajja kuddamu nti, “Nedda, saakikola.” Olwo mubuuze alowooza ekibi ekisinga obunene omuntu ky’ayinza okukola kye kiruwa. Bw’amala okuddamu, mugambe nti, Kaakano katulabe Katonda ky’atwala ng’ekibi ekisinga obunene. Musome nnyiriri ezo omubuuze nti, “Etteeka ery’olubereberye era erisingira ddala obukulu lye liruwa?” Olwo mubuuze nti, “Kale ekibi ekisinga obunene kye kiruwa?” Mangu ajja kuddamu nti okumenya etteeka ery’olubereberye era erisingira ddala obukulu kuteekwa okuba kye kibi ekisinga obunene. Mubuuze oba yali akuumye etteeka eryo, era bw’anaayatula, nga bw’ateekwa okukikola amangu oba oluvannyuma, nti teyalikuuma, mubuuze kiki ky’alinako omusango mu maaso ga Katonda, era omunyweze ku nsonga eyo okutuusa lw’anaakkiriza nti alina omusango gw’okukola ekibi ekisinga obunene omuntu ky’ayinza okukola. Ekyokulabirako okuva mu bulamu kiyinza okuyamba okulaga obulungi engeri y’okukozesaamu olunyiriri luno. Nnali nkola n’omuvubuka omugezi ennyo eyali talabika kubaamu kuwulira kwa maanyi ku kibi wadde nti yeetaaga Omulokozi. Mu butuufu bwe nnamubuuza oba yali Mukristaayo, yaddamu mangu nti yali abadde Mukristaayo bulijjo; naye waaliwo ekintu mu nneeyisa ye ekyalaga nti yali tategeera bulungi kye kitegeeza okuba Omukristaayo. Ne mmubuuza oba yali azaaliddwa omulundi ogwokubiri, era yali tategeera na kye nnali njogerako. Ne mmubuuza oba yali amanyi nti yali akoze ekibi ekisinga obunene omuntu ky’ayinza okukola, n’addamu amangu ago nti, “Nedda, sikikolangako mu bulamu bwange.” Ne mmubuuza ye ky’atwala ng’ekibi ekisinga obunene, n’addamu nti “okutta omuntu.” Ne nzigya Bayibuli yange ne ngibikkula ku Matayo 22:37, 38, ne mmusaba asome ennyiriri ezo, era n’azisoma. Ne mmubuuza nti, “Bwe kiba nti lino lye tteeka ery’olubereberye era erisingira ddala obukulu, kale ekibi ekisinga obunene kiteekwa kuba kiruwa?” N’addamu nti, “Ndowooza kwe kumenya etteeka eryo.” Ne mmubuuza oba yali akuumye etteeka eryo bulijjo, oba yali ayagadde Katonda bulijjo n’omutima gwe gwonna, n’obulamu bwe bwonna, n’amagezi ge gonna. Oba yali asoosa Katonda mu buli kintu. N’addamu nti yali takikoze. Ne mmubuuza nti, “Kale olina musango gwa ki?” Omwoyo wa Katonda n’atuusa olunyiriri luno ku mutima, n’addamu n’obunyiikivu obungi nti, “Nkoze ekibi ekisinga obunene omuntu ky’ayinza okukola, naye nnali sikirabangako mu bulamu bwange.” Olunyiriri olulala olusobola okukozesebwa n’amaanyi ye Yokaana 8:34. Omuntu bw’amala okusoma olunyiriri luno, “Buli akola ekibi aba muddu wa kibi,” mubuuze nti “akola ekibi aba ki?” Olwo mubuuze oba ye akola ekibi. Olwo mubuuze ekibuuzo ekitereevu nti, “Kale ggwe oli ki,” era omunyweze ku nsonga eyo okutuusa lw’anaagamba nti “muddu wa kibi.” Olwo mubuuze oba tayagala kununulibwa mu buddu obwo obw’entiisa. Munyweze ku nsonga eyo okutuusa lw’anaalaba nti yeetaaga Yesu Kristo ng’Omununuzi amuggya mu buddu bw’ekibi. Omwoyo Omutukuvu akozesezza Isaaya 57:21 okulokola abantu bangi ababadde tebafaayo ku kuyita kw’Enjiri. Olunyiriri luno, “Tewali mirembe, eri aboonoonyi, bw’ayogera Katonda wange,” bwe lumala okusomebwa mpola, n’okufumiitiriza era n’obunyiikivu, mubuuze ani ayogera bw’atyo. Olwo mubuuze oba kya mazima; olwo mubuuze oba kya mazima ku ye. “Olina emirembe?” Ekiro kimu omuvubuka omugayaavu yali afuluma mu emu ku weema zaffe mu Chicago, era bwe yali ampitako ne mmukwata ku mukono ne mmugamba nti, “Weetaaga Omulokozi.” N’ayagala okumanya lwaki nnali ndowooza bwe ntyo. Ne mmuddamu nti, “Kubanga tolina mirembe.” N’agamba nti, “Nedda, ngirina.” “Nedda, togirina.” Awo n’ambuuza engeri gye nnali nkimanyidde. Ne mmugamba nti Katonda ye yakyogera, ne mmujuliza olunyiriri olwo waggulu. N’agezaako okukisekerera n’agamba nti olunyiriri olwo terwali lwa mazima ku ye. Olwo n’asunguwala n’afuluma mu weema ng’ajjudde obusungu, naye ekiro ekyaddirira ne mmulaba ng’afukamidde ng’asaba wamu n’omu ku bakozi baffe, era bwe yasituka, omukozi oyo n’ajja gye ndi n’aŋŋamba nti omuvubuka oyo yali ayagala okwogera nange. Bwe nnamusemberera, n’angolola omukono gwe n’agamba nti, “Nnali njagala okukwetondera olw’ebyo bye nnayogera ekiro ekyayita; kye wagamba kyali kya mazima, nnali sirina mirembe.” Ne mmubuuza oba kaakano yali akkirizza Omulokozi. N’agamba nti yali amukkirizza.
Abaggalatiya 3:10 lunyiriri lwe tutera ennyo okukozesa mu mulimu gwaffe nga tukola n’Abatafaayo. Omuntu gw’oyogera naye bw’amala okusoma olunyiriri luno, “Abo abafugibwa ebikolwa eby’amateeka, bafugibwa kikolimo; kubanga kyawandiikibwa nti, Buli ataagobererenga byonna ebiwandiikiddwa mu kitabo ky’amateeka, akolimiddwa” mubuuze ekibuuzo kino, “Buli ataagobererenga byonna ebiwandiikiddwa mu kitabo ky’amateeka aba ki?” Bw’anaddamu nti, “Akolimiddwa,” mubuuze oba ye yagoberera byonna ebiwandiikiddwa mu kitabo ky’amateeka, era bw’anaddamu nti, “Nedda, saabigoberera,” mubuuze ekibuuzo ekitereevu nti, “Kale ggwe oli ki?” era omunyweze ku nsonga eyo okutuusa lw’anaagamba nti, “Nfugibwa kikolimo.” Emirundi mingi nnyo, oyo anoonya obulokozi ajja kuba mwetegefu amangu ago okutwalibwa ku lunyiriri olw’ekkumi n’essatu olw’essuula y’emu, olulaga engeri gy’ayinza okulokolebwa okuva mu kikolimo ekyo ky’alimu. Abaruumi 6:23 emirundi mingi lusobola okukozesebwa n’amaanyi. “Empeera y’ekibi kwe kufa.” Buuza nti “empeera y’ekibi kye ki?” Olwo, “ani agikolera?” Olwo, “Oli mwonoonyi?” “Kale empeera ki gy’okoledde?” “Oyagala okutwala empeera yo?” Yokaana 3:36 lunyiriri olusobola okukozesebwa mu ngeri y’emu. Buuza ekibuuzo kino, “Katonda asunguwalira ani?” Olwo, “Okkiriza Omwana?” “Kale ggwe, Katonda akusunguwalira?” Olwo buuza ekibuuzo ekisalawo nti, “Oli mwetegefu okugenda nga Katonda akyakusunguwalira?” 2 Basessaloniika 1:7‒9, ne Yokaana 8:24; Okubikkulirwa 20:15; 21:8; 14:10‒11, biraga mu ngeri ekwata ennyo ku mutima ebiva mu kibi eby’entiisa. Ennyiriri zino bwe zikozesebwa, zisaanidde okusomebwa n’obunyiikivu obungi ennyo era mu ngeri ey’ekitiibwa, era ne zifumiitirizibwako okutuusa omuntu gw’oyogera naye lw’anaategeera amakulu gaazo ag’entiisa.
Waliwo engeri endala ey’okuzuukusa omuntu mu butafaayo bwe, era eyo kwe kumulaga Yesu ky’amukoledde. Nkizudde nti Isaaya 53:5‒6 lusinga ekitundu ekirala kyonna mu Bayibuli okukola omulimu guno. Ekyabaawo mu bulamu kijja kulaga engeri y’okulukozesaamu. Omukyala omu yali asabye abantu basabire muwala we, omukazi omuvubuka ow’emyaka nga abiri. Okusinza bwe kwaggwa, ne nsemberera muwala oyo ne mmubuuza oba nga tayagala kukkiriza Yesu Kristo ng’Omulokozi we amangu ago. N’akuba ekigere kye wansi olw’obusungu n’agamba nti, “Maama wange yandibadde amanyi obulungi n’atakola ekyo; amanyi nti kijja kunfuula mubi okusingawo.” Ne mmubuuza oba tayagala kutuula wansi okumala eddakiika ntono, era amangu ddala nga tumaze okutuula, ne mbikkula Bayibuli yange ku kitundu kino ne ntandika okusoma, “Naye yafumitibwa olw’okusobya kwaffe. Yabetentebwa olw’obutali butuukirivu bwaffe. Yeetikka ekibonerezo ffe tusobole okubeera n’emirembe. Ebiwundu bye, bye bituwonya. Ffenna twawaba ng’endiga; buli omu ku ffe n’akwata ekkubo lye; Mukama n’amuteekako obutali butuukirivu bwaffe ffenna.” Saalina kye nnyongerako ku nnyiriri ezo n’akatono, naye Omwoyo wa Katonda n’azituusa ku mutima, n’amaziga ne gatandika okukulukuta ku matama g’omukazi oyo omuvubuka. Ekiro ekyo teyeeyoleka ng’Omukristaayo, naye yakikola oluvannyuma lwa kaseera katono. Bw’oba okozesa ennyiriri zino, kiba kirungi buli lwe kisoboka okuleetera oyo anoonya obulokozi okukyusa ekigambo okuva mu bangi okudda mu omu. “Yafumitibwa olw’okusobya kwange; yabetentebwa olw’obutali butuukirivu bwange, n’ebirala.” Yokaana 3:16 lusobola okukozesebwa mu ngeri y’emu. Ekiro kimu nnali njogera n’omuntu eyali alabika ng’asinga obutafaayo era nga mukakanyavu. Yambuulira ebyafaayo by’ekibi kye, nga kirabika talina nsonyi nnyingi, era bwe nnamukubiriza okukkiriza Kristo, n’agaana bugaanyi. Ne nteeka Bayibuli mu mikono gye ne mmusaba asome olunyiriri luno. N’atandika okusoma, “Katonda bwe yayagala ensi, bw’atyo n’awaayo Omwana we omu yekka,” era nga tannamala kusoma lunyiriri, yali atandise okukaaba, ng’agonzeddwa ekirowoozo ky’okwagala kwa Katonda okw’ekitalo gy’ali. 1 Peetero 2:24 lunyiriri olw’engeri y’emu. Buuza oyo anoonya obulokozi nti ebibi Yesu bye yeetikka mu mubiri gwe ku musaalaba byali bya baani, era omunyweze ku nsonga eyo okutuusa lw’anaagamba nti, “Ebibi byange.” 1 Peetero 1:18‒19; Lukka 22:44; Matayo 27:46, bya mugaso mu kulaga mu bujjuvu ebyo Kristo bye yatubonaabonera.
Waliwo engeri endala nate ey’okuzuukusa abantu abatafaayo, era eyo kwe kubalaga nti ekibi ekimu ekizikiriza omuntu kye kyo kye balinako omusango bo bennyini—ekibi ky’okugaana Yesu Kristo. Abaebbulaniya 10:28‒29 lukola nnyo ku nsonga eno. Yokaana 16:9; 3:18, 19, 20, ne Ebikolwa by’Abatume 2:36 nabyo bisobola okukozesebwa.
Emirundi mingi ojja kusisinkana omuntu atayagala kutuula wansi n’akuleka okukola naye mu ngeri eno ey’empola. Mu mbeera eyo ekintu kyokka eky’okukola kwe kutunula eri Katonda akuwe obulagirizi n’amaanyi, n’omuwa olunyiriri olumu olusongovu n’obunyiikivu bungi, okugeza nga Abaebbulaniya 10:28‒29; Abaruumi 6:23; Yokaana 3:36; Isaaya 57:21, era n’oleka Omwoyo wa Katonda atuuse amazima ago ku mutima gwe. Akasaale ak’engeri eno akakubwa mu kuyita emirundi mingi kavuddemu obulokozi bw’omwoyo. Ebitundu ebiweereddwa waggulu bisobola okukozesebwa n’amagezi ku muntu atali mutafaayo ddala oba omugayaavu, naye nga takyalina kuwulira kwa maanyi ku kibi n’obwetaavu bwe okumala okuba omwetegefu okukkiriza Enjiri.
Essuula 3 ewedde
Engeri y’Okuyambamu Abatafaayo oba Abagayaavu