Amagezi Agamu n’Ebiteeso

Waliwo ebiteeso eby’awamu bitono ebiyinza okuweebwa, ebijja okuyamba omukozi.

1. Okutwalira awamu, londa abantu b’okola nabo ab’ekikula kyo era abenkana naawe emyaka. Etteeka lino lirina we litakola. Omuntu asaanidde bulijjo okutunuulira Omwoyo Omutukuvu amulung’amye ku ani gw’alina okutuukirira, era ayinza okututwala eri omuntu ow’ekikula ekirala; naye okuggyako nga waliwo okulung’amya okw’olwatu ku nsonga eyo, abo abalina obumanyirivu obungi mu mulimu gw’Ekikristaayo bakkiriziganya nnyo nti, okutwalira awamu, abasajja be bakola omulimu ogusinga obulungi ku basajja, n’abakazi ku bakazi. Kino kisinga nnyo okuba ekituufu ku bavubuka. Emirundi mingi wajjawo obuzibu bungi obw’ennaku ng’abavubuka abalenzi bagezaako okuleeta abawala abavubuka eri Kristo, oba abawala ku balenzi. Kya lwatu, omukazi omukulu ow’omutima gwa maama ayinza okukola omulimu omulungi ennyo ku muvubuka omulenzi oba omwana omulenzi, n’omusajja omukulu ow’omutima gwa taata ayinza okukola omulimu omulungi ku muvubuka omuwala oba omwana omuwala. Okutwalira awamu si kya magezi omuntu omuto atannaba na bumanyirivu okutuukirira ku nsonga eno omuntu amusinga ennyo emyaka, n’okukula, n’amagezi.

2. Buli lwe kiba nga kisoboka, funa omuntu gw’oyogera naye nga muli mwekka. Tewali muntu ayagala kwanjulira munne mutima gwe mu bwesimbu ku nsonga eno esinga zonna okuba ey’omuntu ku bubwe era entukuvu, ng’abalala weebali. Bangi olw’amalala bajja kwewolereza mu kifo eky’obulimba ng’abantu abawerako weebali, ate nga bandikkirizza ddala ensobi yaabwe oba ekibi kyabwe oba obwetaavu bwabwe, singa babadde bokka naawe. Okutwalira awamu kisinga nnyo omukozi omu okukola n’omuntu omu atannakyuka, okusinga abakozi abawerako okukola n’omuntu omu anoonya, oba omukozi omu okukola n’abanoonya abawerako omulundi gumu. Bw’oba olina abangi b’okola nabo, batwale kinnoomu. Abakozi batera okukizuula nti bwe baba nga tebalina we batuuse nga boogera n’abawerako omulundi gumu, bwe batwala buli omu ku bbali yekka, mangu ddala basobola okubaleeta eri Kristo kinnoomu.

3. Weesigame ddala Omwoyo wa Katonda n’Ekigambo kya Katonda, so si kirala.

4. Tokoma ku kusoma busomi bitundu bya Bayibuli—n’okusingawo tokoma ku kubijuliza bujuliza, wabula leka omuntu gw’oyogera naye abisome yennyini, amazima galyoke gayingire mu mutima okuyita mu liiso, so si mu kutu kwokka.

5. Emirundi mingi kiba kirungi okukozesa ekitundu ky’Ebyawandiikibwa kimu kyokka, n’okinyweeza era n’okikomerera omuntu gw’obadde oyogera naye aleme okukyerabira, wabula akiwulire nga kivuga mu birowoozo bye ebbanga ddene ng’omaze okwogera. Dr. Ichabod Spencer lumu bwe yali akola n’omuvubuka eyalina obuzibu bungi, yeeyongera buli kaseera okujuliza ekitundu “kaakano kye kiseera ekituufu, era laba kaakano lwe lunaku olw’obulokozi.” Omuvubuka yagezaako okukyusa Dr. Spencer agende ku nsonga endala, naye emirundi mingi nnyo Spencer n’addiŋŋana ebigambo ebyo n’eddoboozi eriwuuma. Olunaku olwaddako omuvubuka n’akomawo ng’asanyukira mu Kristo, era nga yeebaza Dr. Spencer kubanga yali “amukomeredde” n’ekyawandiikibwa ekyo. Ebigambo ebyo byeyongera okuvuga mu matu ge ekiro kyonna, era n’atasobola kuwummula okutuusa lwe yamaliriza ensonga eyo ng’akkiriza Kristo. Kirungi nnyo omuntu bw’asobola okusonga ku lunyiriri olugere mu kigambo kya Katonda n’agamba nti “Mmanyi ku buyinza bw’olunyiriri olwo nti ebibi byange bisonyiyiddwa era nti ndi mwana wa Katonda.” Naye waliwo ebiseera ng’ekikolwa eky’amaanyi kireetebwa n’okutuuma ebitundu bingi ku nsonga emu okutuusa ebirowoozo lwe bimatizibwa n’omutima ne guwangulwa.

6. Bulijjo nyweeza omuntu gw’oyogera naye ku nsonga enkulu ey’okukkiriza Kristo. Bw’aba ayagala okukubaganya ebirowoozo ku bye bayigiriza amakanisa ag’enjawulo, oba ku nsonga y’okubatizibwa, oba ku ndowooza ez’ekibonerezo ekijja, oba ku nsonga endala yonna etali eyo ey’omu makkati, ey’obwetaavu bwe obw’Omulokozi ne Kristo nga ye Mulokozi gwe yeetaaga; mugambe nti ebibuuzo ebyo bisaanira okwogerwako mu kifo kyabyo n’ekiseera kyabyo ekituufu, naye ekiseera eky’okubimaliriza kiba ng’amaze okumaliriza ekibuuzo ekisooka era ekikulu eky’okukkiriza oba okugaana Kristo. Bangi babuze olw’omukozi atalina bumanyirivu okwekkiriza okuyingizibwa mu kukubaganya ebirowoozo ku nsonga ey’oku mabbali, nga busirusiru bwereere okugikubaganyaako ebirowoozo n’omuntu atannazaalibwa buggya.

7. Beera n’empisa ennungi. Abakristaayo bangi abagenderera obulungi naye abatalina magezi, olw’obutaba na mpisa n’obuyombi bwabwe, bagoba abo be bandyagadde okuwangulira Kristo. Kisoboka ddala okuba omwesimbu ddala era ow’empisa ennungi ddala mu kiseera kye kimu. Osobola okulaga abantu ekibi kyabwe eky’entiisa n’obwetaavu bwabwe nga tobavumye. Ebigambo byo biyinza okuba nga bisensera nnyo, ate ng’engeri yo nkakkamu nnyo era esikiriza. Mazima ddala, engeri yaffe gy’ekoma okuba enkakkamu n’okusikiriza, ebigambo byaffe gye bikoma okukka wansi ennyo, kubanga tebijja kuleetera abo be tukola nabo kutuwakanya. Abakozi abamu abanyiikivu batuukirira abo be baagala okukola nabo mu ngeri nti abo amangu ago beetaasa ne beeyambaza ebyokulwanyisa ebitasobola kuyitibwamu.

8. Beera munyiikivu ddala okuva ku ntobo y’omutima. Omuntu omunyiikivu yekka y’asobola okuleetera omuntu atannalokoka okuwulira amazima g’ekigambo kya Katonda. Kirungi ebitundu bye twandyagadde okukozesa ku balala, okusooka okukka mu mmeeme zaffe ffe bennyini. Mmanyi omukozi omukazi eyali awangula ennyo, eyamala ebbanga ddene ng’akozesa ekitundu kimu, “weetegeke okusisinkana Katonda wo,” eri buli muntu gwe yakolanga naye, naye ekitundu ekyo kyali kimaze okutwala omutima gwe n’ebirowoozo bye mu bujjuvu ne kiba nti yakikozesanga n’amaanyi mangi nnyo. Ebitundu ebitono ebyatuwangula bisinga ebitundu ebingi bye twawangula nga tubikwata mu mutwe okuva mu kitabo ekisomesa.

Asoma ekitabo kino abuulirirwa okufumiitiriza, ng’afukamidde, ku bitundu ebyo ebiteeseddwa mu kyo by’asalawo okukozesa, okutuusa ye yennyini lw’anaawulira amaanyi gaabyo. Tusoma ku Pawulo ng’agamba nti “Mujjukire nga bwe nababuulirira nga nkaaba amaziga okumala emyaka esatu, emisana n’ekiro.” (Ebikolwa by’Abatume 20:31.) Obunyiikivu obw’amazima bujja kutuuka wala okusinga obukugu bwonna obuyigiddwa mu kibiina ekisomesa oba mu kusoma ekitabo ng’ekino.

9. Tosunguwalanga ng’ogezaako okuleeta emmeeme eri Kristo. Abantu abamu bagenderera okunyiiza, naye n’abo bayinza okuwangulwa olw’obugumiikiriza, okugumira, n’obukkakkamu.

Mazima ddala tebayinza kuwangulwa bw’onoosunguwala. Tewali kibasanyusa okusinga ekyo, oba ekibawa okubudaabudibwa okusinga mu bibi byabwe. Gye bakoma okunyiiza ennyo mu bigambo byabwe ne mu bikolwa byabwe, gye bakoma okukwatibwako ennyo bw’oddiza ebivumo byabwe ekisa. Emirundi mingi oyo abadde asinga obutagumiikirizika ajja kukomawo ng’ejjusizza. Omu ku basajja abasinga okuvuma be nsisinkanye mu bulamu bwange oluvannyuma yafuuka omu ku bakozi abasinga obugumiikiriza, obunyiikivu, n’obuwanguzi.

10. Tokubaganyanga mpaka ezibuguma n’omuntu gw’oyagala okuleeta eri Kristo. Kino bulijjo kiva mu mubiri so si mu Mwoyo. (Abaggalatiya 5:20, 22, 23.) Kiva mu malala n’obutayagala muntu mulala kukusinga mu mpaka. Gaana okukubaganya empaka. Omuntu gw’oyogera naye bw’aba n’endowooza enkyamu ezeetaaga okuggibwawo nga tannaleetebwa eri Kristo, mulage ensobi yaazo mu kasirise era mu ngeri ennungi. Ensobi bw’eba si nkulu, gaana okugikubaganyaako ebirowoozo, onyweze omuntu oyo ku nsonga enkulu.

11. Toyingiriranga muntu mulala yenna ali mu kukola n’emmeeme. Oyinza okulowooza nti takikola mu ngeri esinga amagezi, naye bw’oba oyinza okukikola obulungi okumusinga, lindirira ekiseera kyo ojja kufuna omukisa. Bangi ku bakozi abatalina bukugu babadde n’omuntu ali kumpi ddala okusalawo, omuntu eyeeyingiza mu bitamukwatako n’ayingira n’asaanyawo omulimu gwonna. Ku luuyi olulala, toleka balala, bw’oba ng’osobola okukiziyiza, okukuyingirira. Ekigambo ekitono ekyogeddwa mu lwatu naye mu mpisa ennungi kinaatera okukiziyiza.

12. Toyanguyirizanga. Emu ku nsobi ennene ez’omulimu gw’Ekikristaayo leero kwe kwanguyiriza. Twegomba nnyo okulaba ebibala amangu ago, kale ne tukola omulimu ogw’okungulu. Kyeyoleka nnyo abantu bameka ku abo Kristo be yakolako abajja mpola mpola. Nikodemo, Yusufu, Peetero, era ne Pawulo—newankubadde ng’omutendera ogw’enkomerero mu nsonga ye gulabika nga gwajja mangu nnyo—byakulabirako. Waayitawo ennaku ssatu nga Yesu amaze okulabikira Pawulo mu mubiri ku kkubo erigenda e Damasiko, oyo n’alyoka ajja mu kitangaala n’ayatula Kristo mu lwatu. (Ebikolwa by’Abatume 22:16.) Omuntu omu akoleddwako omulimu ogw’empola naye omunywevu, era eyakoma n’aleetebwa ddala eri Kristo mu lwatu, asinga ekkumi n’ababiri abakoleddwako omulimu ogw’okwanguyiriza, abalowooza nti bakkirizza Kristo so nga mu mazima tebannaba. Emirundi mingi kiba kya magezi okusimba amazima mu mutima gw’omuntu n’ogaleka gakole. Ensigo ku ttaka ery’enjazi emera mangu naye n’ewotoka mangu bwe kityo.

13. Buli lwe kiba nga kisoboka era nga kya magezi, fukamiza omuntu gw’oyogera naye mu maaso ga Katonda. Kya kitalo obuzibu bwe bungi bwe buggwaawo mu kusaba, n’engeri abantu abakakanyavu gye bawangulibwamu amangu nga baleeteddwa mu maaso ga Katonda yennyini. Nzijukira nga njogera n’omuvubuka omuwala, mu kisenge eky’abanoonya, okumala oboolyawo essaawa bbiri nga sirina we ntuuka, naye bwe twafukamira mu kusaba ku nkomerero, mu ddakiika ezitannawera ttaano yali asanyukira mu Mulokozi we.

14. Buli lw’olabika ng’olemereddwa mu nsonga yonna, genda awaka ogisabire era ogyekenneenye olabe lwaki walemererwa. Bw’oba wabadde tomanyi kyawandiikibwa ki eky’okukozesa, soma ekitundu ky’ekitabo kino ekinnyonnyola ebika by’abantu eby’enjawulo bye tusisinkana n’engeri y’okukola nabo, olabe ensonga eyo gy’egwa n’engeri gye wandigikozeemu. Olwo ddayo bw’oba osobola ogezeeko nate. Buli ngeri, ojja kuba weetegese bulungi omulundi oguddako. Obuwanguzi obusinga obunene mu mulimu guno buyita mu kulemererwa okulabika okungi. Kijja kuba kirungi okusoma emirundi mingi amagezi gano n’ebiteeso bino olabe obanga okulemererwa kwo kuva mu butabifaako.

15. Nga tonnayawukana na muntu akkirizza Kristo, kakasa nti omuwadde ebiragiro ebitegeerekeka obulungi ku ngeri y’okuwangulamu mu bulamu obw’Ekikristaayo. Bino bye bintu ebisaanidde okukalambirwako bulijjo. (a.) Yatula Kristo n’akamwa mu maaso g’abantu buli lw’ofuna omukisa. Abaruumi 10:9, 10; Matayo 10:32, 33. (b.) Batizibwa era olyenga ku Kijjulo kya Mukama obutayosa. Ebikolwa by’Abatume 2:38, 42; Lukka 22:19; 1 Abakkolinso 11:24‒26. (c.) Soma Ekigambo kya Katonda buli lunaku. 1 Peetero 2:2; Ebikolwa by’Abatume 20:32; 2 Timoseewo 3:13‒17; Ebikolwa by’Abatume 17:11. (d.) Saba buli lunaku, emirundi mingi, era mu buli kiseera eky’okukemebwa. Lukka 11:9‒13; 22:40; 1 Basessaloniika 5:17. (e.) Ggyawo mu bulamu bwo buli kibi, ne kye kisinga obutono, na buli kintu ky’obuusabuusaamu, era ogondere buli kigambo kya Kristo 1 Yokaana 1:6, 7; Abaruumi 14:23; Yokaana 14:23. (f.) Noonya okubeera awamu n’Abakristaayo. Abaefeso 4:12‒16; Ebikolwa by’Abatume 2:42, 47; Abaebbulaniya 10:24, 25. (g.) Kola omulimu gwa Kristo. Matayo 25:14‒29. (h.) Bw’ogwa mu kibi toggwaamu maanyi, naye kyatule amangu ddala, kkiriza nti kisonyiyiddwa kubanga Katonda bw’atyo bw’agamba, era golokoka weeyongere mu maaso. 1 Yokaana 1:9; Abafiripi 3:13‒14. Kyandibadde kirungi ebiragiro bino okubiwa omuntu gw’oleese eri Kristo nga biwandiikiddwa mu ngeri ey’olubeerera. Oyinza okubiwandiika oba okufuna akapapula akatono akayitibwa “Christian Life Card” akaafulumizibwa Jno. C. Collins, Bureau of Supplies, New Haven, Conn. Kalimu ebyo byonna n’ebirala ebimu.

16. Bw’omala okuleeta omuntu yenna eri Kristo, mugoberere era omuyambe okukula mu bulamu bwe obw’Ekikristaayo. Bangi baleetebwa eri Kristo ne balekebwa awo, ne batatambula bulungi. Eyo nsobi nnene. Omulimu gw’okugoberera abo abakyuse gwa mugaso nga omulimu gw’okubaleeta eri Kristo, era okutwalira awamu tewali ayinza kugukola bulungi ng’omuntu Katonda gwe yakozesa okubakyusa.