Essuula 10 · eddakiika 5 ez’okusoma · eddakiika 6 ez’okuwuliriza
Funa Kyonna ky’Osobola, mu Bwesimbu
Mu kyasa eky’ekkumi n’omunaana, John Wesley yabuulira obubaka obuyitibwa “Enkozesa y’Ensimbi.” Bwafuuka obumu ku bubaka obusinga okumanyika obwali bubuuliddwa ku nsonga eno, kubanga bwafunza okuyigiriza kwa Bayibuli mu mateeka asatu buli muntu g’asobola okujjukira:
Funa kyonna ky’osobola. Tereka kyonna ky’osobola. Gaba kyonna ky’osobola.
Ekyewuunyisa lye tteeka erisooka. Wesley yali musajja mutukuvu nnyo, era yabeeranga mu bulamu obwangu ennyo. Oyinza okulowooza nti yandigaanyizza abantu okukola ensimbi n’akatono. Wabula yatandika na “Funa kyonna ky’osobola,” era yali akitegeeza. Yagamba nti Abakristaayo basaanidde okukola ennyo n’okufuna obulungi, nga bakozesa “okutegeera kwonna Katonda kw’akuwadde.” Yagamba nti ensobi “teri mu nsimbi, wabula mu abo abazikozesa.”
Naye yateekako obukwakkulizo, era bukulu. Tulina okufuna kyonna kye tusobola nga tetulumya mibiri gyaffe oba obulamu bwaffe, nga tetulumya birowoozo byaffe oba emmeeme zaffe, era nga tetulumya muliraanwa waffe. Mu ngeri endala: funa kyonna ky’osobola, mu bwesimbu.
Ebipimo ebituufu
Bayibuli eyogera bingi ku ngeri ensimbi gye zifunibwamu, so si ku ngeri gye zisaasaanyizibwamu kyokka. Ekimu ku biragiro byayo ebiddiŋŋanwa ennyo kikwata ku bipimo n’ebigero. Mu nsi ey’edda, okugula n’okutunda kwali kwetaagisa okupima ebintu oba effeeza ku minzaani. Omusuubuzi atali mwesimbu yasobolanga okuba n’ebipimo ebya mirundi ebiri, ekizito ky’agulisa n’ekiwewufu ky’atundisa, n’alyazaamaanya buli mugula katono.
Katonda akikyawa:
“Minzaani eteri ya mazima ya muzizo eri Mukama, naye ebipimo ebituufu bye bimusanyusa.” (Engero 11:1)
Nnabbi Amosi yanenya abasuubuzi ab’omu kiseera kye abaali beesunga ennaku entukuvu ziggweeko basobole okuddayo mu bya maduuka gaabwe, ng’abagamba nti: “Mukozesa minzaani enkyamu ne mwongera emiwendo ne mukozesa n’ebipimo ebitatuuse, mmwe abagula abaavu n’effeeza” (Amosi 8:5-6). Baagendanga okusinza, naye emitima gyabwe gyali mu maduuka gaabwe, era amaduuka gaabwe gaali gazimbiddwa ku bukumpanya.
Leero tetukozesa minzaani ng’ezo, naye etteeka lye limu. Minzaani eteri ya mazima efaanana ng’invoyisi egejjeddwa, ssente ezikwekeddwa, ekirango ekibuzaabuza, okusaba ssente z’ebyakozesebwa ezitali ntuufu, omusolo ogutasasuddwa, “omulimu ogw’ensimbi enkalu” okwewala okulaga ennyingiza, oba okutunda ekintu ekirina obuzibu bw’omanyi naye n’otobwogerako. Era efaanana ng’omukozi afuna omusaala gwonna ku mulimu ogw’ekitundu. Katonda byonna abiraba, era bimukwatako.
Akatono akafune mu butuukirivu
Engero ziwa omukozi omwesimbu ekisuubizo n’okulabula:
“Ensimbi enkumpanye ziggwaawo, naye ezijja empolampola zeeyongera obungi.” (Engero 13:11)
Waliwo obugagga obujja amangu: okuwangula akalulu, enteekateeka z’okugaggawala amangu, n’endagaano ez’enkwe. Era waliwo obujja empolampola, katono katono, okuyita mu kukola mu bwesimbu n’okutereka n’obugumiikiriza. Bayibuli yeegendereza obusooka era etendereza obwokubiri. “Omusajja omwesigwa aliweebwa emikisa mingi, naye oyo ayanguyiriza okugaggawala talirema kubonerezebwa” (Engero 28:20).
N’okusingawo: “Akatono akafune mu butuukirivu, kasinga obugagga obungi obufune mu bukyamu” (Engero 16:8). Obwesimbu bwa muwendo okusinga ennyingiza. Bw’oba olina okulonda wakati w’okufiirwa ensimbi n’okufiirwa obwesimbu bwo, kkiriza okufiirwa ensimbi.
Okukola mu bwesimbu kufaanana kutya
Bino bye bimu ku bubonero bw’okukola mu bwesimbu eri Omukristaayo.
Kola omulimu gw’olunaku lwonna. Ka obe ng’okolera mukama wo oba weekolera, waayo ekyo ky’osasulirwa. Pawulo agamba abakozi nti, “Si kubasanyusa lwa kubanga babalaba, naye mubagonderenga n’omutima ogutaliimu bukuusa” (Abakkolosaayi 3:22).
Saba omuwendo ogw’ensonga. Tokozesa butamanya oba obwetaavu bw’abantu okubanyunyunta. Zaakayo omusolooza w’omusolo, Yesu bwe yajja mu nnyumba ye, yasuubiza okuddizaawo emirundi ena buli kye yali aggyeko omuntu mu bukumpanya (Lukka 19:8).
Sasula mu bwenkanya. Bw’oba ng’olina b’okozesa, basasule mangu era mu bwenkanya. Yakobo alabula bannannyini ttaka abagagga nti, “Laba abakozi abaakola mu nnimiro zammwe ne mulyazaamaanya empeera yaabwe, bakaaba, n’abaakungula bakungubaga, era amaloboozi g’okwaziirana kwabwe gatuuse mu matu ga Mukama ow’Eggye” (Yakobo 5:4). Katonda awulira okukaaba kw’abakozi abatasasulwa bulungi.
Sasula omusolo. Yesu yagamba nti, “Kale ebya Kayisaali mubiwenga Kayisaali, n’ebya Katonda mubiwenga Katonda” (Matayo 22:21). Pawulo ayogera kye kimu: “Abantu bonna basasulenga ebibabanjibwa; musasulenga emisolo eri abo be muteekwa okuwa omusolo” (Abaruumi 13:7).
Londa omulimu gwo n’amagezi. Wesley yalabula ku buli mulimu ogulumya omubiri oba emmeeme y’omukozi oba ey’omuguzi. Waliwo engeri ezimu ez’okufunamu ensimbi Omukristaayo z’atasaanidde kukozesa n’akatono, ne bwe ziba nga zireeta amagoba mangi.
Malibwa omusaala gwo, naye era saba ekyo ekituufu. Abaserikale bwe baabuuza Yokaana Omubatiza okwenenya bwe kwandifaananye gye bali, yabagamba nti, “Temuggyangako bantu nsimbi zaabwe. So temubawaayirizanga, n’empeera ebaweebwa ebamalenga” (Lukka 3:14). Waliwo okumalibwa okw’okutya Katonda okutaabeera mu kwemulugunya bulijjo. Ekyo tekitegeeza nti tosobola n’akatono kusaba kwongezebwa musaala oba kunoonya mulimu mulungi okusingawo. Kitegeeza nti tokozesa kifo kyo kunyakula ekitali kyo.
Lwaki obwesimbu buba bujulizi
Okukola emirimu mu bwesimbu y’emu ku ngeri ez’amaanyi ennyo Omukristaayo z’asobola okulagamu ensi Katonda bw’ali. Abantu bayinza obutasoma Bayibuli yo n’akatono, naye bajja kusoma invoyisi zo. Omukozi wa payipu Omukristaayo bw’agaana okusaba ssente ezisukkiridde, omukozi Omukristaayo bw’akkiriza ensobi gye yakola eyafiiriza kampuni ensimbi, nnannyini bizinensi Omukristaayo bw’asasula abamuleetera ebintu mu budde, abantu bakiraba.
N’ekikontana nakyo kituufu. Ebintu bitono ebyonoona erinnya lya Yesu okusinga Abakristaayo abakumpanya mu bizinensi. “Erinnya eddungi lyagalibwa okusinga eby’obugagga ebingi” (Engero 22:1).
Funa kyonna ky’osobola
Tobuusa maaso ludda olulungi. Wesley ddala yagamba nti, “Funa kyonna ky’osobola.” Tewali butukuvu bwonna mu kuba omwavu olw’obugayaavu oba obulagajjavu. Katonda bw’aba yakuwa obusobozi, bukozese. Kola nnyo. Yiga obukugu obupya. Zimba bizinensi bw’oba ng’olina ekirabo ekyo. Saba omusaala ogw’ensonga. Omukristaayo afuna obulungi era agaba n’omutima omugabi asobola okukola ebirungi bingi nnyo.
Kyokka jjukira nti etteeka erisooka lye tteeka erisooka kyokka. Okufuna si kye kigendererwa. Ye ntandikwa y’okutereka n’okugaba, nga bwe tujja okulaba. Wesley yalabula nti abo abagondera etteeka erisooka ne bakoma awo bali mu kabi kanene.
Eddoboozi okuva mu biseera eby’edda
Charles Spurgeon, ng’asoma olugero olukwata ku kwanguyiriza okugaggawala, yawandiika bw’ati:
“Oyo ayanguyiriza okugaggawala taabeere mutuukirivu wadde ow’obukakafu; naye okunyiikira n’obwesimbu, ne bwe kutaaleeta bugagga, mazima kulireeta emirembe.”
Charles H. Spurgeon, Ekitabo kya Cheeki eky’Ebbanka y’Okukkiriza
Ne Wesley, mu “Enkozesa y’Ensimbi”:
“Funa kyonna ky’osobola ng’okola n’obunyiikivu obw’obwesimbu.”
John Wesley, Enkozesa y’Ensimbi
Ky’okukola wiiki eno
Kebera obwesimbu bwo ku mulimu gwo ne mu nsimbi zo. Waliwo ky’okola ku mulimu kye wandikwatiddwa ensonyi Yesu okukiraba? Waliwo omusolo gwe weewala okusasula, ssente z’ebyakozesebwa ze wagejja, oba omuguzi gwe wasaba ssente ezisukkiridde? Bwe kiba bwe kityo, kitereeze wiiki eno, ne bwe kiba nga kijja kukufiiriza. Bw’oba osobola, ziddizeewo, nga Zaakayo bwe yakola.
Ku lw’ebibinja
- Lwaki mulowooza Wesley yatandika amateeka ge asatu na “Funa kyonna ky’osobola” mu kifo kya “Gaba kyonna ky’osobola”?
- “Minzaani eteri ya mazima” ez’omulembe guno ze ziruwa?
- Musome Engero 13:11 ne 28:20. Lwaki Bayibuli yeegendereza nnyo okugaggawala amangu?
- Obwesimbu bw’omuntu mu bizinensi, oba obutabaamu bwesimbu, bukosezza butya endaba yo ku kukkiriza kwe?
Ebibuuzo eby'okufumiitirizaako
John Wesley yali ategeeza ki bwe yagamba nti “Funa kyonna ky’osobola”?
Mu bubaka bwe “Enkozesa y’Ensimbi,” Wesley yakubiriza Abakristaayo okukola ennyo n’okufuna obulungi, ng’agamba nti ensobi “teri mu nsimbi, wabula mu abo abazikozesa.” Naye yateekawo obukwakkulizo: funa nga tolumya mubiri gwo, birowoozo byo oba emmeeme yo, wadde muliraanwa wo. Okufuna lye tteeka erisooka kyokka, entandikwa y’okutereka n’okugaba.
Bubonero ki obw’okukola mu bwesimbu eri Omukristaayo?
Kola omulimu gw’olunaku lwonna n’omutima ogutaliimu bukuusa, saba omuwendo ogw’ensonga, sasula b’okozesa mangu era mu bwenkanya, sasula omusolo gwo, londa omulimu ogutalumya mubiri oba mmeeme ya muntu yenna, era malibwa omusaala gwo nga tonyakula kitali kyo. Zaakayo, eyasuubiza okuddizaawo emirundi ena kye yali akumpanyizza, alaga nti kino kya maanyi nnyo.
Lwaki obwesimbu mu bizinensi buba bujulizi bw’Omukristaayo?
Abantu bayinza obutasoma Bayibuli yo n’akatono, naye bajja kusoma invoyisi zo. Omukozi wa payipu agaana okusaba ssente ezisukkiridde oba omukozi akkiriza ensobi eyafiiriza kampuni alaga ensi Katonda bw’ali, so ng’Abakristaayo abakumpanya bonoona erinnya lya Yesu. “Akatono akafune mu butuukirivu, kasinga obugagga obungi obufune mu bukyamu” (Engero 16:8).