Okuyita okw’Amaanyi eri Obulamu Obwewaddeyo eri Katonda era Obutukuvu
Okusemba okwewaayo eri Katonda ku ssaawa mwenda ez’olweggulo, essaawa ey’omwenda mu Byawandiikibwa. Ensonga y’okusaba mu ssaawa eno kwe kwewaayo eri ekyo Katonda ky’asiima. Obutonde n’obuvunaanyizibwa bw’okukkiriziganya n’ebyo Katonda by’ayagala mu byonna bye tukola

Essuula 22 · eddakiika 19 ez’okusoma · eddakiika 24 ez’okuwuliriza

Okusemba okwewaayo eri Katonda ku ssaawa mwenda ez’olweggulo, essaawa ey’omwenda mu Byawandiikibwa. Ensonga y’okusaba mu ssaawa eno kwe kwewaayo eri ekyo Katonda ky’asiima. Obutonde n’obuvunaanyizibwa bw’okukkiriziganya n’ebyo Katonda by’ayagala mu byonna bye tukola

NKUWADDE amagezi ku nsonga ezimu ezirina okufuulibwa ensonga enkalakkalira era enkulu ez’okwewaayo kwo eri Katonda, mu ssaawa zonna ez’okusaba ze tumaze okwetegereza.

Ng’okwebaza n’okwewaayo ggwe kennyini eri Katonda, mu ssaala zo ezisooka ku makya; ku ssaawa ssatu, empisa ennungi ennene ey’obwetoowaze obw’Ekikristaayo erina okuba ekitundu ekikulu eky’okwegayirira kwo. Ku ssaawa mukaaga, oyitibwa okusabira ebirabo byonna eby’okwagala okw’abantu bonna, n’okukusitula mu mutima gwo n’okwegayirira okw’awamu n’okw’enjawulo, ng’embeera yo n’enkolagana yo n’abantu abalala bwe birabika okukwetaagisa ennyo.

Mu ssaawa eno ey’olweggulo, osabibwa okulowooza ku bwetaavu bw’okwewaayo n’okukkiriziganya n’ebyo Katonda by’ayagala, n’okufuula empisa eno ennungi ennene ensonga enkulu ey’essaala zo.

Tewali kintu kya magezi, oba ekitukuvu, oba eky’obutuukirivu, okuggyako ekyo Katonda ekikulu ky’ayagala. Kino kya mazima ddala, mu makulu agasinga obukakali, nga bwe kiri okugamba nti tewali kitaliiko kkomo era eky’emirembe gyonna okuggyako Katonda.

N’olwekyo tewali bitonde, oba mu Ggulu, oba ku nsi, ebiyinza okubeera eby’amagezi, oba ebitukuvu, oba eby’obutuukirivu, okuggyako nga bwe bikkiriziganya n’ebyo Katonda by’ayagala. Okukkiriziganya n’ebyo by’ayagala kwe kuwa obulungi n’obutuukirivu eri obuweereza obusinga obukulu obwa bamalayika mu ggulu; era okukkiriziganya n’ebyo bye bimu by’ayagala kwe kufuula ebikolwa eby’abantu ebya bulijjo ku nsi okuba obuweereza obukkirizibwa eri Katonda.

Obulungi bwonna buli mu kukkiriziganya n’ebyo Katonda by’ayagala, era obubi bwonna buli mu kubikyamako. Ebitonde byonna ebya Katonda byatondebwa okutuukiriza by’ayagala; enjuba n’omwezi bigondera by’ayagala, olw’obwetaavu bw’obutonde bwabyo; bamalayika bakkiriziganya n’ebyo by’ayagala, olw’obutuukirivu bw’obutonde bwabwe; n’olwekyo, singa oyagala okulaga nti toli mujeemu era eyeeyawudde ku ntegeka y’obutonde, olina okukola ng’ebitonde ebiri waggulu wo n’ebiri wansi wo; kirina okuba okwegomba okunene okw’emmeeme yo, nti ebyo Katonda by’ayagala bikolebwe ggwe ku nsi, nga bwe bikolebwa mu ggulu. Kirina okuba ekigendererwa ekinywevu n’ekiruubirirwa ky’omutima gwo, obutayagala kintu, obutateekateeka kintu, obutakola kintu, okuggyako ng’olina ensonga okukkiriza nti Katonda ky’ayagala nti weegombe bw’otyo, oteekateeke bw’otyo, era okole bw’otyo.

Kya butuukirivu era kyetaagisa okubeera mu mbeera eno ey’omutima, okulowooza bw’otyo ku Katonda ne ku ggwe kennyini, nga bwe kiri okulowooza nti weesigamye ku ye. Era bwe bujeemu bunene eri Katonda, okulowooza nti by’oyagala biyinza okwawukana ku by’ayagala ye, nga bwe kiri okulowooza nti obuyinza bw’okwagala tewabufuna gy’ali.

N’olwekyo olina okwetunuulira ng’ekitonde ekitalina mulimu mulala mu nsi, okuggyako okubeera ekyo Katonda ky’akwetaagisa okubeera; obutabeera na mpisa, wadde amateeka gaago ku bubwo, obutanoonya biruubirirwa byo ku bubwo wadde ebigendererwa byo, wabula okujjuza ekifo ekimu, n’okukola omulimu ogumu, mu kukkiriziganya okukakali n’okwewaayo okw’okwebaza eri ekyo Katonda ky’asiima.

Okulowooza nti oli wuwo, oba nti weefuga ku bubwo, kya busirusiru nga bwe kiri okulowooza nti weetonda era oyinza okwekuuma. Musingi gwa lwatu era ogwetaagisa ogusooka, okukkiriza nti oli wa Katonda bw’otyo, nti oli wuwe bw’otyo, era nti olina okukola n’okubonaabona byonna mu kwewaayo okw’okwebaza eri ekyo ky’asiima, nga bwe kiri okukkiriza nti mu ye, “mwe tubeera, era mwe tutambulira, era mwe muli obulamu bwaffe.” [Ebikolwa by’Abatume 17:28]

Okwewaayo eri ebyo Katonda by’ayagala kitegeeza okusiima n’essanyu, n’okukkiriza n’okwebaza buli kintu ekiva eri Katonda. Tekimala kugonda n’obugumiikiriza, naye tuteekwa okukkiriza n’okwebaza, n’okusiima ddala buli kintu, ekitutuukako olw’entegeka y’okulabirira kwa Katonda.

Kubanga tewali nsonga lwaki twandibadde abagumiikiriza, okuggyako nga ye nsonga ennungi era ey’amaanyi lwaki twandibadde abeebaza. Singa twali mu mikono gy’omusawo ow’amagezi era omulungi, atayinza kusobya, wadde okutukolako ekintu kyonna, okuggyako ekyo ekituleetera mazima omugaso; tekyandimaze kubeera bagumiikiriza, n’okwewala okwemulugunya ku musawo ng’oyo; naye kyandibadde kumenya kunene okw’obuvunaanyizibwa n’okwebaza gy’ali obutasanyuka n’obuteebaza olw’ebyo by’akoze, nga bwe kyandibadde okumwemulugunyiza.

Kaakano eno ye mbeera yaffe entuufu mu nkolagana ne Katonda; tetuyinza wadde okugambibwa nti tumukkiriza, okuggyako nga tukkiriza nti alina amagezi agataliiko kkomo. N’olwekyo buli nsonga ku lw’obugumiikiriza wansi w’entegeka ye gye tuli, nsonga ya maanyi ku lw’okusiima n’okwebaza buli kintu ky’atukolera. Era tewali kirala kyetaagisa okututeekateeka eri okwebaza kuno eri Katonda, okuggyako okumukkiriza mu bujjuvu, nti Ye Oyo Abeerawo ow’amagezi, okwagala, n’obulungi obutaliiko kkomo.

Kkiriza bukkiriza amazima gano, mu ngeri y’emu nga bw’okkiriza ebintu by’otobuusabuusa n’akatono, olwo ojja kusiima n’essanyu buli kintu Katonda ky’amaze okukusiimira.

Kubanga nga bwe kitasoboka n’akatono okusanyukira enneeyisa y’omuntu yenna gy’oli, okuggyako kubanga ya bulungi bwo, ya magezi mu yo yennyini, era kiva mu kwagala kwe n’obulungi bwe gy’oli; bw’otyo bw’omatira nti Katonda takola bukozi ekyo eky’amagezi, era ekirungi, era eky’ekisa, wabula ekyo ekiva mu magezi n’okwagala okutaliiko kkomo mu kukulabirira; kijja kwetaagisa, ng’olina okukkiriza kuno, okwebaza n’okusanyukira buli kintu Katonda ky’akulondera, nga bwe kyetaagisa okwegomba essanyu lyo.

N’olwekyo buli lw’onoosanganga ng’oyagala okweraliikirira, oba okwemulugunya ku kintu kyonna ekiva mu kulabirira kwa Katonda gye tuli, olina okwetunuulira ng’agaana oba amagezi oba obulungi bwa Katonda. Kubanga buli kwemulugunya kuteekwa okulowooza kino. Towandyemulugunyizza ku muliraanwa wo, okuggyako ng’olowooza nti oyinza okulaga enneeyisa ye etali ya magezi, oba etali ya bwenkanya, oba etaliimu kisa gy’oli.

Kaakano buli kirowoozo eky’okwemulugunya, n’obutagumiikiriza, wansi w’okulabirira kwa Katonda, kwe kuwawaabira Katonda mu ngeri y’emu. Okwemulugunya bulijjo kulowooza nti omuntu ayisiddwa bubi.

Okuva wano era oyinza okulaba obwetaavu obunene n’okutya Katonda okw’embeera eno ey’omutima ogwebaza, kubanga obutagibeeramu kutegeeza okuwawaabira Katonda olw’okubulwa oba amagezi, oba obulungi, mu ntegeka ye gye tuli. N’olwekyo si ddaala lya waggulu ery’obutuukirivu, eryesigamiziddwa ku kulowooza okw’obukugu obutali bwa bulijjo, oba ku birowoozo ebirongooseddwa, wabula musingi gwa lwatu, ogwesigamiziddwa ku kukkiriza kuno okw’olwatu, nti Katonda Ye Oyo Abeerawo ow’amagezi n’obulungi obutaliiko kkomo.

Kaakano okwewaayo kuno eri ebyo Katonda by’ayagala kuyinza okwetegerezebwa mu ngeri bbiri; Ey’olubereberye, nga bwe kutegeeza okusiima n’okwebaza okulabirira kwa Katonda okw’awamu ku nsi; Ey’okubiri, nga bwe kutegeeza okukkiriza n’okwebaza okulabirira kwe okw’enjawulo gye tuli.

Ekisooka, Buli muntu, olw’etteeka ly’okutondebwa kwe, olw’ekiwandiiko ekisooka eky’okukkiriza kwe, alina okukkiriza, n’okukkiriza amagezi n’obulungi bwa Katonda mu kulabirira kwe okw’awamu ku nsi yonna. Alina okukkiriza nti kiva mu magezi amangi n’obulungi bwa Katonda, nti ensi yennyini yatondebwa mu kiseera ekyo eky’enjawulo, ne mu ngeri eyo; nti entegeka ey’awamu ey’obutonde, entegeka yonna ey’ebintu, yateekebwateekebwa era yatondebwa mu ngeri esinga obulungi. Alina okukkiriza nti okulabirira kwa Katonda ku mawanga n’obwakabaka, ebiseera n’ebiro, byonna bya bulungi: nti enkyukakyuka z’amawanga n’enkyukakyuka z’obwakabaka obunene, okusituka n’okugwa kwa bakabaka, okuyigganyizibwa, entalo, enjala, n’endwadde ez’olumbe, byonna bikkirizibwa era bikulemberwa okulabirira kwa Katonda eri obulungi obw’awamu obw’omuntu mu mbeera eno ey’okugezesebwa.

Omuntu omulungi alina okukkiriza bino byonna, n’okukkiriza okujjuvu okw’engeri y’emu nga bw’akkiriza nti Katonda ali buli wantu, wadde nga talaba, wadde okutegeera engeri gy’abeerawo.

Kino kirowoozo kya kitiibwa ekinene, bukulu bwa mutima obw’eddiini obw’amazima, okukwatibwako bw’otyo okulabirira kwa Katonda okw’awamu, nga weewuunya era ng’ogulumiza amagezi ge mu bintu byonna; obutemulugunya ku ngeri ensi gy’etambulamu, oba ku mbeera y’ebintu, wabula okutunuulira byonna ebikwetoolodde, eggulu n’ensi, ng’omulabi asanyuse, era ng’osinza omukono ogwo ogutalabika, oguwa amateeka eri entambula zonna, era ogufuga ebigwawo byonna eri ebiruubirirwa ebisaanira amagezi n’obulungi ebisinga.

Kitera nnyo abantu okwewa eddembe lingi okunenya ebintu ebyo ebirina Katonda yekka ng’ensibuko yaabyo.

Buli muntu alowooza nti ayinza mu butuufu okugamba, nga bw’abeera mu mbeera y’obudde embi ennyo era ey’omuzizo. Omuntu ono atera okukugamba, nga bwe lunaku lwa nnaku era olukolimiddwa, era nga ebiseera bye tulina tebigumiikirizika. Omulala alowooza nti alina bitono nnyo eby’okwebaza Katonda, nti kumpi tekimugasa kubeera mu nsi ejjudde ennyo enkyukakyuka n’obuzibu. Naye zino mpisa za butatya Katonda bunene, era ziraga nti eddiini tennaba kufuna kifo kyayo mu mutima gw’abo abazirina.

Mazima kiwulikika bulungi nnyo okwemulugunya ku ngeri ensi gy’etambulamu, oba ku mbeera y’ebintu, okusinga okwemulugunya ku Kulabirira kwa Katonda; okwemulugunya ku biseera n’obudde okusinga okwemulugunya ku Katonda; naye singa bino tebirina nsibuko ndala okuggyako Katonda n’okulabirira kwe, kwawula kwa njala okugamba nti onyiigidde bintu bwokka, naye si Nsibuko yaabyo n’Omukulembeze waabyo.

Entegeka yonna ey’ensi bw’eri entukuvu, nga ebintu byonna bwe birina okutwalibwa nga bya Katonda, era nga bimukwatako, Mukama waffe Omutendereze akiyigiriza mu bujjuvu ku nsonga y’ebirayiro: “Naye mbagamba nti: Temulayiranga n’akatono! Temulayiranga ggulu, kubanga ye ntebe y’obwakabaka bwa Katonda. Temulayiranga nsi, kubanga y’entebe y’ebigere bye. Temulayiranga Yerusaalemi, kubanga ky’ekibuga kya Kabaka omukulu. Era tolayiranga mutwe gwo, kubanga toyinza na kufuula luviiri lwo olumu okuba olweru oba oluddugavu”; [Matayo 5:34-36] kwe kugamba, kubanga obweru oba obuddugavu bw’enviiri zo si bwabwo, wabula bwa Katonda.

Wano olaba nti ebintu byonna mu ntegeka yonna ey’obutonde, okuva ku ggulu erisinga obugulumivu okutuuka ku luviiri olusinga obutono, bulijjo birina okutwalibwa, si nga byawukanye nga bwe biri mu byo byennyini, wabula nga biri mu nkolagana ne Katonda. Era singa kino kye kirowoozo ekituufu, tolayiranga nsi, kibuga, oba nviiri zo, kubanga ebintu bino bya Katonda, era mu ngeri emu bibye; si kirowoozo kye kimu ddala okugamba nti, Temwemulugunyanga ku biseera by’ensi, embeera z’ebibuga, n’enkyukakyuka z’ebiseera, kubanga ebintu bino byonna biri mu mikono gya Katonda, ye Mutonzi waabyo, era abikulembera era abifuga eri ebiruubirirwa ebyo ebisinga okusaanira okulabirira kwe okw’amagezi?

Singa olowooza nti oyinza okwemulugunya ku mbeera y’ebintu nga teweemulugunyizza ku Kulabirira kwa Katonda, oba okwemulugunya ku biseera nga teweemulugunyizza ku Katonda, wulira Mukama waffe Omutendereze ky’agamba nate ku birayiro: “Bwe mulayira ekyoto, muba mulayira ekyoto n’ebikiriko byonna, era bwe mulayira Yeekaalu muba mulayira Yeekaalu ne Katonda agibeeramu. Era bwe mulayira eggulu, muba mulayira n’entebe ya Katonda ey’obwakabaka n’oyo yennyini agituulako.” [Matayo 23:20-22]

Kaakano Ekyawandiikibwa kino tekitulagira mu lwatu okulowooza mu ngeri eno? Oyo yenna eyeemulugunya ku ngeri ensi gy’etambulamu yeemulugunya ku Katonda afuga entambula y’ensi. Oyo yenna eyeetamwa olw’ebiseera n’obudde, era ayogera n’obutagumiikiriza ku biseera n’ebigwawo, yeetamwa era ayogera n’obutagumiikiriza ku Katonda, ye Mukama yekka era Omufuzi w’ebiseera, ebiro, n’ebigwawo.

N’olwekyo nga bwe tulowooza ku Katonda yennyini tetulina kubeera na birowoozo birala okuggyako eby’okutendereza n’okwebaza; bwe tutyo bwe tutunuulira ebintu ebyo ebiri wansi w’obukulembeze bwa Katonda, era ebifugibwa okulabirira kwe, tulina okubikkiriza n’empisa ze zimu ez’okutendereza n’okwebaza.

Era wadde nga tetulina kulowooza nti ebintu byonna birungi, era bya bwenkanya, era bikkirizibwa, okulabirira kwa Katonda bye kuganya; kubanga olwo tewandibaddewo kitali kya bwenkanya, kubanga tewali kintu kitaliiko kukkiriza kwe; naye tuteekwa okusinza Katonda mu bizibu ebisinga obunene eby’abantu bonna, okuyigganyizibwa okusinga obulumi, ng’ebintu Katonda by’aganya, ng’endwadde ez’olumbe n’enjala, eri ebiruubirirwa ebisaanira amagezi ge n’ekitiibwa kye mu kufuga ensi.

Tewali kisinga kusaanira kutya Katonda kw’ekitonde ekirina amagezi, oba omwoyo gw’Omukristaayo, okusinga okusiima bw’otyo, okwewuunya, n’okugulumiza Katonda mu bikolwa byonna eby’okulabirira kwe okw’awamu; ng’otwala ensi yonna ng’amaka ge ag’enjawulo, n’ebigwawo byonna nga bikulemberwa amagezi ge.

Buli muntu alabika ng’akkiriza kino, ng’amazima agatayinza kuwakanyizibwa, nti ebintu byonna biteekwa okubeera nga Katonda bw’asiima; era kino tekimala okuleetera buli muntu okubisanyukira ye kennyini? Era omuntu ayinza atya okubeera omwemulugunya ow’okwekaaba ku kintu kyonna ekiva mu Kulabirira kwa Katonda, okuggyako ng’alaga nti by’ayagala ye ku bubwe n’amagezi ge ku bubwe bizitowa gy’ali okusinga Katonda by’ayagala n’amagezi ge? Era kiki eddiini ky’eyinza okugambibwa nti ekoledde omuntu omutima gwe oguli mu mbeera eno?

Kubanga singa tasobola kwebaza n’okutendereza Katonda, mu bizibu n’okubonaabona nga bwe kiri mu kukulaakulana n’essanyu, aba wala n’okutya Katonda kw’Omukristaayo nga oyo ayagala bwokka abo abamwagala bw’aba wala n’okusaasira kw’Omukristaayo. Kubanga okwebaza Katonda ku lw’ebintu ebyo byokka by’oyagala, si kikolwa kituufu eky’okutya Katonda, okusinga okukkiriza ebyo byokka by’olaba bwe kiri ekikolwa eky’okukkiriza.

Okwewaayo n’okwebaza Katonda bibeera bikolwa bya kutya Katonda byokka, nga bikolwa bya kukkiriza, kwesiga, n’obwesige mu bulungi bwa Katonda.

Okukkiriza kwa Ibulayimu kwali kikolwa kya kutya Katonda okw’amazima, kubanga tekwayimirira olw’obuzibu bwonna, tekwakyusibwa oba okukendeezebwa olw’endabika yonna ey’obuntu. Okusooka kwamutwala, nga kukontana n’endabika yonna ey’essanyu, okuva mu baganda be n’ensi ye, okugenda mu nsi etali yiye, nga tamanyi gy’alaga. Oluvannyuma kwamuleetera, nga kukontana n’endabika yonna ey’obutonde, ng’omubiri gwe guli ng’ogwafa, nga yali wa myaka nga kikumi, okwesigama ku kisuubizo kya Katonda, ng’akakasiza ddala nti Katonda kye yasuubiza asobola okukituukiriza. Okukkiriza kuno kwe kumu, nga kukontana n’ensonga nnyingi ez’obutonde, n’endabika nnyingi ez’amagezi, kwe kwamuwangula okuwaayo Isaaka, “gwe yamanya nga Katonda ayinza okumuzuukiza mu bafu.” [Abaebbulaniya 11:17, 19]

Kaakano okukkiriza kuno kye kyokulabirako ekituufu eky’okwewaayo okw’Ekikristaayo eri ekyo Katonda ky’asiima; olina okwebaza n’okutendereza Katonda, si ku lw’ebintu by’oyagala byokka, ebirina endabika y’essanyu n’okubudaabudibwa; naye ne bw’oba, nga Ibulayimu, oyitiddwa okuva mu ndabika yonna ey’okubudaabudibwa okubeera omutambuze mu nsi etali yiyo, okwawukana n’omwana omu yekka; ng’okakasiza ddala obulungi bwa Katonda mu bintu byonna ebikutuukako, nga Ibulayimu bwe yakakasa ekisuubizo kya Katonda nga waaliwo endabika entono ennyo ey’okutuukirizibwa kwakyo.

Kuno kwe kwewaayo okw’Ekikristaayo okw’amazima eri Katonda, okutetaaga kirala kukuwanirira, okuggyako obukakafu obw’olwatu ku bulungi bwa Katonda, nga Ibulayimu bwe yalina ku bwesigwa bwe. Era bwe weebuuza, nsonga ki esingako obunene Ibulayimu gye yalina okwesigama ku bwesigwa bwa Katonda, okusinga gy’olina okwesigama ku bulungi bwa Katonda, ojja kusanga nti tewali eyinza kuweebwa.

N’olwekyo toyinza kutwala kino ng’eddaala ly’obutuukirivu erya waggulu eritetaagisa, kubanga obutakibeeramu kutegeeza okubulwa, si birowoozo bya waggulu, wabula okukkiriza okw’olwatu era okwa bulijjo mu kuyigiriza okusinga obukakafu okw’eddiini ey’obutonde n’ey’okubikkulirwa.

Ebyo bimala ku kwewaayo eri ebyo Katonda by’ayagala, nga bwe kutegeeza okusiima n’okwebaza okulabirira kwa Katonda okw’awamu: kaakano kulina okwetegerezebwa nga bwe kutegeeza okukkiriza n’okwebaza okulabirira kwa Katonda okw’enjawulo gye tuli.

Buli muntu alina okwetunuulira ng’ekintu eky’enjawulo eky’okulabirira kwa Katonda; ng’ali wansi w’okufaayo n’obukuumi bwa Katonda bye bimu ng’ensi yatondebwa ku lulwe yekka. Si lwa butanwa omuntu yenna lw’azaalibwa mu kiseera ekyo, ku bazadde abo, ne mu kifo ekyo n’embeera eyo. Kikakafu nti buli mmeeme eyingira mu mubiri mu kiseera ekyo, ne mu mbeera ezo, olw’entegeka ya Katonda ey’olwatu, ng’ebigendererwa ebimu eby’ebyo by’ayagala bwe biri, era ku lw’ebiruubirirwa ebimu eby’enjawulo; kino kikakafu nga bwe kiri nti olw’entegeka ya Katonda ey’olwatu ebitonde ebimu bwe bali bamalayika, n’ebirala bantu.

Kiva mu kuteesa n’ekigendererwa kya Katonda eky’emirembe gyonna nti ozaalibwe mu mbeera yo ey’enjawulo, era nti Isaaka abeere mwana wa Ibulayimu, nga bwe kiri nti Gabulyeri abeere malayika, ne Isaaka abeere muntu.

Ebyawandiikibwa bitukakasa nti kyali kya ntegeka ya Katonda Omulokozi waffe omutendereze okuzaalibwa e Besirekemu, ne mu kiseera ekyo. Kaakano wadde nga kyava mu kitiibwa ky’omuntu we, n’obukulu obunene obw’okuzaalibwa kwe, okuteesa kwa Katonda okunene bwe kutyo okulangirirwa eri ensi, ku kiseera n’engeri y’okuzaalibwa okwo; naye tukakasa, okuva mu Byawandiikibwa bye bimu, nti ekiseera n’engeri y’okujja kwa buli muntu mu nsi biri ng’ebigendererwa ebimu eby’emirembe gyonna n’obukulembeze bw’okulabirira kwa Katonda bwe biri, era mu kiseera ekyo, n’ekifo, n’embeera, ebikulemberwa era ebifugibwa Katonda ku lw’ebiruubirirwa eby’enjawulo eby’amagezi ge n’obulungi bwe.

Kino tukikakasa, okuva mu kubikkulirwa okw’olwatu, nga bwe tuyinza okukakasa ekintu kyonna. Kubanga singa tugambiddwa nti tewali nkazaluggya egwa wansi awatali Kitaffe ow’omu Ggulu; waliwo ekiyinza okutuyigiriza n’amaanyi okusinga, nti ebitonde ebisingako ennyo obukulu, ng’emmeeme z’abantu, tebijja mu nsi awatali kufaayo n’obukulembeze bwa Kitaffe ow’omu Ggulu? Singa kigambibwa nti, “Era buli luviiri oluli ku mitwe gyammwe lwabalibwa”: tekiri kutuyigiriza nti tewali kintu, wadde ebintu ebisinga obutono ebiyinza okulowoozebwa, ekitutuukako olw’obutanwa? Naye singa ebintu ebisinga obutono bye tuyinza okulowooza birangirirwa nti biri wansi w’obukulembeze bwa Katonda, twetaaga, oba tuyinza, okuyigirizibwa mu lwatu okusingawo, nti ebintu ebisinga obukulu mu bulamu, ng’engeri y’okujja kwaffe mu nsi, bazadde baffe, ekiseera, n’embeera endala ez’okuzaalibwa kwaffe n’embeera yaffe, byonna biri ng’ebigendererwa eby’emirembe gyonna, obukulembeze, n’entegeka y’okulabirira kwa Katonda bwe biri?

Abayigirizwa bwe baabuuza Mukama waffe omutendereze ekibuuzo kino ku muzibe w’amaaso, nga bagamba nti, “Labbi, ani eyayonoona, ono oba bazadde be alyoke azaalibwe nga muzibe w’amaaso?” Oyo eyali Amagezi ga Katonda ag’emirembe gyonna, yaddamu bw’ati, “Ku bonna omusajja ono newaakubadde bazadde be tekuliiko yayonoona, wabula kino kyabaawo emirimu gya Katonda girabikire ku ye.” [Yokaana 9:2, 3] Ng’alangirira mu lwatu, nti embeera ez’enjawulo ez’okuzaalibwa kwa buli muntu, omubiri gw’afuna, n’embeera n’obulamu bw’azaaliddwamu, biteekebwawo Okulabirira kwa Katonda okw’ekyama, okukulembera ebintu byonna eri ebiseera byabyo eby’enjawulo n’ebiro, n’engeri y’okubeerawo kwabyo, amagezi n’emirimu gya Katonda girabikire mu byonna.

N’olwekyo nga bwe kikakafu bwe kityo, nti tuli kye tuli, ku bikwata ku kuzaalibwa, ekiseera, n’embeera y’okuyingira mu nsi; kubanga byonna eby’enjawulo mu mbeera yaffe biva mu kulabirira kwa Katonda okw’enjawulo gye tuli, era bigendereddwamu ebiruubirirwa ebimu eby’enjawulo eby’ekitiibwa kye n’essanyu lyaffe; tuyitibwa, olw’obuvunaanyizibwa obusinga obunene obw’okwebaza, okukkiriziganya n’okuwaayo by’ayagala ffe eri ebyo Katonda by’ayagala mu nsonga zino zonna; nga tusiima era nga tukkiriza n’okwebaza buli kintu eky’enjawulo mu mbeera yaffe; nga tutendereza era nga tugulumiza Erinnya lye olw’okuzaalibwa kwaffe ku bazadde abo, ne mu mbeera ezo ez’obulamu; nga tukakasiza ddala, nti kyali ku lw’ensonga ezimu ez’amagezi n’obulungi obutaliiko kkomo, nti twazaalibwa bwe tutyo mu mbeera ez’enjawulo ez’obulamu.

Singa omusajja ayogeddwako waggulu yazaalibwa nga muzibe w’amaaso, emirimu gya Katonda girabikire ku ye, teyalina nsonga nnene okutendereza Katonda olw’okumulonda, mu ngeri ey’enjawulo bw’etyo, okuba ekikozesebwa eky’ekitiibwa kye? Era singa omuntu omu azaalibwa wano, n’omulala wali; singa omu agwa mu bugagga, n’omulala mu bwavu; singa omu afuna omubiri gwe n’omusaayi okuva ku bazadde bano, n’omulala okuva ku bali, ku lw’ebiruubirirwa eby’enjawulo nga omusajja bwe yazaalibwa nga muzibe w’amaaso; abantu bonna tebalina nsonga esinga obunene okutendereza Katonda, n’okwebaza olw’embeera yaabwe ey’enjawulo, kubanga byonna eby’enjawulo mu yo, bigendereddwamu butereevu ekitiibwa kya Katonda, n’obulungi bwabwe, ng’obuzibe obw’enjawulo obw’omusajja oyo eyazaalibwa bw’atyo, emirimu gya Katonda girabikire ku ye?

Nga kino kituwa ekirowoozo eky’ekitiibwa ku kumanya kwa Katonda okw’ebintu byonna okufuga ensi yonna, n’okukulembera omunyololo omuwanvu bwe gutyo n’okukwatagana kw’ebiyinza okulabika ng’obutanwa n’emikisa, eri omugaso ogw’awamu n’ogw’enjawulo ogw’ebitonde byonna! Ne kiba nti abantu bonna, mu njawulo ey’ekitalo bwe etyo ey’ensonga, obutanwa, n’ebigwawo, bonna bagwa mu mbeera ez’enjawulo ezalabibwa edda era ezaateekebwawo edda ku lw’omugaso gwabwe ogusinga, era mu ngeri ey’okubeera ab’omugaso ennyo eri ebiruubirirwa eby’amagezi n’eby’ekitiibwa eby’okufuga kwa Katonda ku nsi yonna.

Singa wali kintu kirala okuggyako ky’oli, wandibadde, nga byonna bitunuuliddwa, ng’otegekeddwa mu ngeri etali ya magezi okusinga bw’oli kaakano: wandibadde obulwa embeera ezimu ezisinga okusaanira okukufuula omusanyufu ggwe kennyini, era ow’omugaso eri ekitiibwa kya Katonda.

Singa wandisobodde okulaba byonna Katonda by’alaba, omunyololo gwonna ogw’essanyu ogw’ensonga n’ebikuleetera ebirina okukusikiriza n’okukuyita eri obulamu obutuufu, wandirabye ekintu ekikuleetera okwagala embeera gy’olimu, ng’esinga okukusaanira okusinga endala yonna.

Naye nga bw’otosobola kulaba kino, bwe kityo wano okukkiriza kwo okw’Ekikristaayo n’okwesiga Katonda we birina okwekozesa, ne bikufuula ow’okwebaza era asiima essanyu ly’embeera yo, ng’olaba n’amaaso go buli kintu ekiriyamba.

Naye kaakano singa eno ye mbeera ya buli muntu mu nsi, aweereddwa bw’atyo omukisa ogw’embeera ey’enjawulo esinga okumusaanira, nga kya magezi buli muntu okwagala ekyo Katonda ky’amaze okumwagaliza! Era olw’okukkiriza okw’okutya Katonda n’okwesiga obulungi bwa Katonda; okusinza n’okwebaza n’okugulumiza okulabirira okwo okw’amagezi, kw’akakasa nti kumulondedde ebisinga obulungi eby’ebintu ebyo by’atandisobodde kwerondera!

Buli kweraliikirira ku mbeera yaffe kwesigamiziddwa ku kugigeraageranya n’ey’abantu abalala; ekyo kya busirusiru ddala ng’omuntu alina endwadde y’okuzimba amazzi okunyiigira abo abamuwa ebintu eby’enjawulo ku ebyo ebiweebwa abantu abalamu. Kubanga embeera zonna ez’enjawulo ez’obulamu ziri ng’embeera ez’enjawulo ez’endwadde; ekiri eddagala eri omuntu omu mu mbeera ye, kiyinza okuba obutwa eri omulala.

N’olwekyo okwemulugunya kubanga tobeera nga abalala abamu bwe bali, kiri ng’omuntu alina endwadde emu okwemulugunya nti tajjanjabibwa ng’oyo alina endala. So ng’ate, singa yandiweereddwa ky’ayagala, yanditiddwa ekyo ekijja okuba eddagala ly’omulala.

Bwe kiri bwe kityo ddala mu mbeera ez’enjawulo ez’obulamu; bwe weewaayo eri okweraliikirira, oba okwemulugunya ku kintu kyonna mu mbeera yo, oyinza, ng’olw’ebyo by’omanyi, okubeera atasiima Katonda bwe kityo, n’okwemulugunya ku kintu ekyo kyennyini ekirina okuba ensibuko y’obulokozi bwo. Singa wali n’obuyinza okufuna ekyo ky’olowooza nti kibi nnyo okukibulwa, kiyinza okuba nti kye kintu ekyo kyennyini, okusinga ebirala byonna, ekyandikwanise ennyo eri okuzikirira okw’emirembe gyonna.

N’olwekyo oba tutunuulira obulungi bwa Katonda obutaliiko kkomo, obutayinza kutulondera bubi, oba obutamanya bwaffe obunene ku kisinga okutugasa, tewali kiyinza kubeera kya magezi n’okutya Katonda bwe kityo, ng’obutabeera na kwagala kulala okuggyako okwa Katonda, n’obuteegomba kintu ku lwaffe, mu bantu baffe, mu mbeera yaffe, okuggyako ekyo okulabirira okulungi okwa Katonda kye kututeerawo.

Ate era, ng’okulabirira okulungi okwa Katonda bwe kutuyingiza bwe kutyo mu nsi, mu mbeera z’obulamu ezisinga okutusaanira, bwe gatyo amagezi ge gamu agatasobya bwe galagira ebigwawo byonna n’enkyukakyuka mu bulamu bwaffe bwonna, mu ngeri ey’okubifuula amakubo agasinga okusaanira okukozesa n’okulongoosa empisa zaffe ennungi.

Tewali kitulumya, tewali kituzikiriza, okuggyako okukozesa obubi eddembe eryo Katonda lye yatukwasa.

Tukakasa nti tewali kitutuukako lwa butanwa, nga bwe tukakasa nti ensi yennyini teyatondebwa lwa butanwa; tukakasa nti ebintu byonna bigwawo, era bikolera wamu olw’obulungi bwaffe, nga bwe tukakasa nti Katonda bwe bulungi bwennyini. N’olwekyo omuntu alina ensonga nnene okwagala buli kintu ekimutuukako, kubanga Katonda akyagala, nga bw’alina okulowooza nti ekisinga amagezi kye kyo ekikulemberwa amagezi agataliiko kkomo.

Kino si kwerimba oba kwebuzaabuza mu kumatira okw’obulimba, oba essanyu ery’okulowoozebwa obulowoozebwa; wabula kumatira kwesigamiziddwa ku bukakafu obunene nga okubeerawo kwa Katonda n’engeri ze.

Kubanga singa tuli batuufu okukkiriza nti Katonda akola gye tuli n’amagezi n’obulungi obutaliiko kkomo, tetuyinza kusitula nnyo birowoozo byaffe eby’okukkiriziganya n’okwewaayo eri ebyo Katonda by’ayagala; era tetuyinza kulimbibwa, olw’okulowooza nti kye kisinga okutusaanira, ekyo Katonda ky’atuleetedde.

Kubanga okulabirira kwa Katonda tekufaayo nnyo ku kufuga ekiro n’emisana, n’enjawulo y’ebiseera, okusinga ku ntambula ya bulijjo ey’ebigwawo ebirabika okwesigama ennyo ku bantu kye baagala bwokka. N’olwekyo kituufu ddala okutunuulira obutanwa bwonna obw’ensi n’enkyukakyuka, n’enkyukakyuka zonna ez’enjawulo mu bulamu bwo, nga bwe biva ddala mu kulabirira kwa Katonda, ng’okuvaayo n’okugwa kw’enjuba, oba okukyukakyuka kw’ebiseera by’omwaka. N’olwekyo nga bw’olina bulijjo okusinza amagezi ga Katonda mu kukulembera ebintu bino; bwe kityo buvunaanyizibwa bwa magezi bwe bumu okugulumiza bulijjo Katonda, ng’Omukulembeze omu ow’ebintu byonna ebikutuukako mu bulamu bwo.

Okwewaayo kuno okutukuvu n’okukkiriziganya kw’ebyo by’oyagala n’ebyo Katonda by’ayagala nga ye mbeera entuufu ey’okutya Katonda, nsuubira nti ojja kulowooza nti kisaanidde okufuula essaawa eno ey’okusaba ekiseera ekitayosa eky’okusaba Katonda ekirabo ekinene bwe kityo; olw’okukisaba bw’otyo obutayosa, omutima gwo gukimanyiire, era gubeere bulijjo mu mbeera ey’okweteekateeka okutunuulira buli kintu nga kya Katonda, n’okumulowoozaako mu buli kintu; buli ekikutuukako kikkirizibwe mu mwoyo gw’okutya Katonda, era kifuulibwe ekkubo ery’okukozesa empisa ennungi emu.

Tewali kifuga mutima n’amaanyi bwe kityo, ekituleetera n’amaanyi bwe kityo okukola ebikolwa eby’amagezi era ebituufu, ng’okutegeera okw’amazima okw’okubeerawo kwa Katonda. Naye nga bwe tutasobola kulaba, oba kutegeera bubeezi bwa Katonda, bwe kityo tewali kirituuma bulijjo mu kutegeera okulamu okw’okubeerawo kwa Katonda, ng’okwewaayo kuno okutukuvu okumuwa buli kintu, era okukkiriza buli kintu ng’ekiva gy’ali.

Singa twandirabye ekyamagero okuva eri Katonda, ebirowoozo byaffe byandikwatiddwako nnyo okutya okutukuvu n’okussa ekitiibwa mu kubeerawo kwe! Naye bwe tutunuulira buli kintu ng’omulimu gwa Katonda, oba olw’ekiragiro kye oba olw’okuganya kwe, olwo tujja kukwatibwako ebintu ebya bulijjo, ng’abo abandirabye ekyamagero bwe bandikwatiddwako.

Kubanga nga bwe watali kikukwatako mu kyamagero, okuggyako nga kikolwa kya Katonda, era nga kiraga okubeerawo kwe; bwe kityo bw’olowooza ku Katonda ng’akola mu bintu byonna, ne mu bigwawo byonna, olwo ebintu byonna bijja kubeera eby’ekitiibwa gy’oli, ng’ebyamagero, era bikujjuze ebirowoozo bye bimu eby’okutya okw’okubeerawo kwa Katonda.

Kaakano tolina kuterekera kukozesa mpisa eno ey’okutya Katonda eri ebiseera oba emikisa egy’enjawulo, oba okulowooza nga bw’oliwaayo eri Katonda, singa okugezesebwa okwo oba okwo kwandijja. Kubanga kuno kwe kwesanyusa n’ekirowoozo ky’okwewaayo, mu kifo ky’empisa ennungi yennyini.

N’olwekyo teweesanyusanga n’okulowooza nga bwe wandikoze n’okutya Katonda era n’ogondera Katonda mu ndwadde ey’olumbe, oba mu njala, oba mu kuyigganyizibwa, naye ssa omwoyo ku butuukirivu bw’olunaku lwa leero; era kakasa nti ekkubo erisinga obulungi ery’okulaga obunyiikivu obw’amazima kwe kufuula ebintu ebitono emikisa gy’okutya Katonda okunene.

N’olwekyo tandika mu nsonga ezisinga obutono, ne mu mikisa egya bulijjo, era omanyiize omutima gwo okukozesa buli lunaku empisa eno ey’okutya Katonda, mu bigwawo ebisinga obutono mu bulamu. Era olugaayu, okuvumibwa, akabi akatono, okufiirwa, oba okuggwaamu essuubi, oba ebigwawo ebisinga obutono ebya buli lunaku, bwe binaasitulanga bulijjo omutima gwo eri Katonda mu bikolwa ebituufu eby’okwewaayo, olwo oyinza okusuubira mu butuufu nti olibalibwa mu abo abeewaayo era abeebaza Katonda mu kugezesebwa n’okubonaabona okusinga obunene.

Omalirizza Okusemba okwewaayo eri Katonda ku ssaawa mwenda ez’olweggulo, essaawa ey’omwenda mu Byawandiikibwa. Ensonga y’okusaba mu ssaawa eno kwe kwewaayo eri ekyo Katonda ky’asiima. Obutonde n’obuvunaanyizibwa bw’okukkiriziganya n’ebyo Katonda by’ayagala mu byonna bye tukola

Ekyayita Ekiddako