የክርስቶስ ልዕልና

«እነሆ፥ ከይሁዳ ነገድ የሆነው አንበሳ እርሱም የዳዊት ሥር … ድል ነሥቶአል፤ … በዙፋኑና በአራቱ እንስሶች መካከልም በሽማግሌዎችም መካከል እንደ ታረደ በግ ቆሞ አየሁ።» (ራእይ 5:5-6)

የኤድዋርድስ እጅግ ውብ ከሆኑት ስብከቶች አንዱ ጽሑፉን የሚወስደው በማኅተም የተዘጋው መጽሐፍ ከሚከፈትበት የሰማይ ትዕይንት ነው። ዮሐንስ አንበሳን እንዲመለከት ይነገረዋል። ዘወር ብሎ ሲመለከት ግን በግ ያያል። ኤድዋርድስ ይህን አጥብቆ ያዘው። በአንድ አካል፣ በአንድ ቅጽበት፣ በአንድ ቁጥር ውስጥ፦ ከፍጥረታት ሁሉ እጅግ አስፈሪውና እጅግ የዋሁ፣ ድል አድራጊውና መሥዋዕቱ። ከዚህም በመነሣት «በክርስቶስ ኢየሱስ ዘንድ ያለ የተለያዩ ግሩም ባሕርያት አስደናቂ ውሕደት» ብሎ የጠራውን ጭብጥ ገነባ።

በተለምዶ የማይጣመሩ ባሕርያት

ክርክሩ የተመሠረተው ሁላችንም ከልምድ በምናውቀው ስለ ሰው ልጆች በሚደረግ አንድ ምልከታ ላይ ነው። በፍጥረታት ዘንድ ግሩም ባሕርያት አንዱ ሌላውን የማግለል ዝንባሌ አላቸው። ታላቅ ሥልጣን ያለው ሰው የዋህ የሚሆንበት ጊዜ ጥቂት ነው፤ የዋህ ሰውም ሥልጣን የሚያሳይበት ጊዜ ጥቂት ነው። ሁለቱንም አጣምሮ ለመያዝ በሞከረ በእያንዳንዱ ሰብዓዊ ዳኛ ዘንድ ጥብቅ ፍትሕና የተትረፈረፈ ምሕረት እርስ በርሳቸው ይጓተታሉ። ታላቅ ክብር ከእውነተኛ ዝቅታ ጋር በቀላሉ አብሮ አይቀመጥም። በከፊልም ቢሆን ሚዛኑን የጠበቁ ሰዎችን እናደንቃለን፤ ይህም ምን ያህል ብርቅ እንደ ሆነ እናስተውላለን። ኤድዋርድስ እንዳለው ግን በክርስቶስ ዘንድ፣ በሌላ በማንም ቢገኙ የማይስማሙ ባሕርያት በከፍተኛው ደረጃቸው፣ ያለ አንዳች ውጥረትም በአንድነት ይገኛሉ። ወሰን የሌለው ግርማ፣ ከባሪያ ትሕትና ጋር። እርሱ የክብር ጌታ ነው፤ እግርንም አጠበ። ፍጹም ፍትሕ፣ ወሰን የሌለውም ምሕረት። ይቅር ለማለት ሲል ሕጉን አያላላም፤ ሕጉን ያረካል፤ ይቅርም ይላል። ፍጹም ሉዓላዊነት፣ ፍጹምም መገዛት። ሁሉን በሥልጣኑ ቃል ይደግፋል፤ ደግሞም «የእኔ ፈቃድ አይሁን የአንተ እንጂ» አለ። ክብር ሁሉ የሚገባው ከፍተኛ ብቁነት፣ ከዚያም ጋር ከቶ ከቀረቡት ውርደቶች ሁሉ በከፋው ውርደት ሥር የሚታገሥ ትዕግሥት።

«እርሱ በእግዚአብሔር መልክ ሲኖር ሳለ ከእግዚአብሔር ጋር መተካከልን መቀማት እንደሚገባ ነገር አልቈጠረውም፥ ነገር ግን የባሪያን መልክ ይዞ በሰውም ምሳሌ ሆኖ ራሱን ባዶ አደረገ፥ …ለሞትም ይኸውም የመስቀል ሞት እንኳ የታዘዘ ሆነ።» (ፊልጵስዩስ 2:6-8)

የኤድዋርድስ ነጥብ ክርስቶስ በእነዚህ ባሕርያት መካከል እየተፈራረቀ ይኖራል የሚል አይደለም — እሑድ ግርማዊ፣ ሰኞ የዋህ። ነጥቡ እነዚህ ባሕርያት በእርሱ ዘንድ በአንድ ጊዜ እንደሚገናኙ፣ ይህም መገናኘታቸው ሊነገር በማይችል መጠን የሚማርክ እንደሚያደርገው ነው።

ውሕደቱ ይበልጥ በግልጥ የሚታይበት ስፍራ

ይህን ማየት ከፈለግህ፣ አለ ኤድዋርድስ፣ መስቀሉን ተመልከት። በቀራንዮ የክርስቶስ መታዘዝ በከፍታው ጫፍ ላይ፣ መከራውም በጥልቀቱ መጨረሻ ላይ ይገኛል። ለኃጢአተኞች ያለው ፍቅሩና ኃጢአትን መጥላቱ በአንድ ድርጊት ውስጥ ይታያሉ። መለኮታዊ ክብሩ በአንድ ጊዜ እጅግ የተሰወረም እጅግ የተገለጠም ነው። አንበሳው ራሱን እንደ በግ አሳልፎ ከሚሰጥበት ጊዜ ይበልጥ አንበሳ የሆነበት ጊዜ የለም፤ ድል የሚነሣው በመሞቱ ነውና።

«የተናቀ ከሰውም የተጠላ፥ የሕማም ሰው ደዌንም የሚያውቅ ነበረ፤ … እርሱ ግን ስለ መተላለፋችን ቈሰለ፥ ስለ በደላችንም ደቀቀ።» (ኢሳይያስ 53:3, 5)

ኤድዋርድስ ወንጌልን እውነት ብቻ ሳይሆን ውብም አድርጎ የቈጠረው ለዚህ ነው። እግዚአብሔር ኃጢአትን እንዲያው ችላ ያለበት ድነት ውበቱ ያነሰ በሆነ ነበር፤ ፍትሕ መሥዋዕት ሆኖ በቀረ ነበርና። እግዚአብሔር መቅጣትን ብቻ ያደረገበት ድነትም ውበቱ ያነሰ በሆነ ነበር፤ ምሕረት በጠፋ ነበርና። በእውነት የሆነው ግን ከሁለቱም ይበልጥ ክቡር ነው፤ ማንም ሰው አስቦ ሊፈጥረው ባልቻለ ነበር።

ይህ ለኃጢአተኛው የሚያደርግለት

የዚህ ትምህርት የእረኝነት ጥቅም ቀጥተኛ ነው፤ ኤድዋርድስም አጥብቆ አስረገጠው። የግሩም ባሕርያት ውሕደት ማለት አንድ ኃጢአተኛ ሊገኝበት የሚችል፣ በክርስቶስ ዘንድ መልሱን የማያገኝ ምንም ሁኔታ የለም ማለት ነው። እርሱን ትፈራዋለህን? በጉን ተመልከት። ሊረዳህ እንደሚችል ትጠራጠራለህን? አንበሳውን ተመልከት። ኃጢአትህ ለምሕረት እጅግ ታላቅ እንደ ሆነ ትሰጋለህን? ምሕረቱ ወሰን የለውም። ምሕረት ማለት እግዚአብሔር ኃጢአትህን በቁም ነገር አይመለከትም ማለት ነው ብለህ ትሰጋለህን? ምን እንዳስከፈለው ተመልከት።

«እናንተ ደካሞች ሸክማችሁ የከበደ ሁሉ፥ ወደ እኔ ኑ፥ እኔም አሳርፋችኋለሁ። ቀንበሬን በላያችሁ ተሸከሙ ከእኔም ተማሩ፥ እኔ የዋህ በልቤም ትሑት ነኝና…» (ማቴዎስ 11:28-29)

ኤድዋርድስ እንዳስተዋለው፣ የማይቀረብ ለመሆን ከማንም በላይ መብት ያለው እርሱ ከኖሩት ሁሉ ይልቅ እጅግ የሚቀረብ አካል ነው — ይህም ውሕደት አንዴ ከታየ በኋላ ኃጢአተኛን ለመሳብ የትኛውም ያህል ክርክር ከሚያደርገው ይበልጥ ያደርጋል።

ክርስቶስን ለሌሎች እንዴት ማቅረብ እንዳለብን በዚህ ውስጥ ትምህርት አለ። ብዙ ጊዜ የወንጌልን ጠንከር ያሉ ገጽታዎች በማሳነስ — ቅድስናውን በማለዘብ፣ ፍርዱንም ድምፅ በማሳጣት — ወንጌልን ማራኪ ለማድረግ እንሞክራለን። የኤድዋርድስ አቀራረብ የዚህ ተቃራኒ ነው፤ እጅግም የበለጠ ኃይል አለው። ሁለቱንም አሳይ። አንበሳውንም በጉንም አሳይ። ውበቱ ያለው በውሕደቱ ውስጥ ነው፤ ማንንም እንዳያስቀይም ተብሎ የተከረከመ ክርስቶስ ይበልጥ ማራኪ አይሆንም። እንዲያው ያንሳል እንጂ።

በጉ በግ ሆኖ ይኖራል

ኤድዋርድስ ሳያልፈው ያልተወው በራእዩ ውስጥ አንድ ዝርዝር ነገር አለ፤ ውጤትም አለው። ዮሐንስ አንበሳውን ለማየት ዘወር ሲል የሚያየው እንደ ታረደ በግ ነው — በክብር ውስጥ ሆኖ የመገደሉን ምልክቶች የተሸከመ። ይህ የመስቀሉ ትዝታ አይደለም። ይህ ከሙታን የተነሣውና የሚነግሠው ክርስቶስ ነው፤ እርሱም አሁንም ቍስሎቹን ይዟል።

«አዲስም ቅኔ እንዲህ ብለው ዘመሩ፦ መጽሐፉን ልትወስድ ማኅተሞቹንም ልትፈታ ይገባሃል፤ ታርደሃልና፥ በደምህም ለእግዚአብሔር ዋጅተኸናልና።» (ራእይ 5:9)

በሌላ አነጋገር፣ የሰማይ አምልኮ የተደራጀው በስቅለቱ ዙሪያ ነው። መዝሙሩ ስለ ረቂቅ ኃይል አይደለም፤ ሰዎችን በዋጋ ስለ ገዛ ስለ ታረደ በግ ነው። ዘላለም ሌላ ምንም ቢይዝ፣ ማዕከሉ ክርስቶስ ስለ ኃጢአተኞች የሞተው ሞት ነው፤ ያዳናቸውም ለዘላለም ያሰላስሉታል። ኤድዋርድስ ከዚህ ሁለት ነገሮችን አወጣ። የመጀመሪያው፣ የክርስቶስ ራሱን ዝቅ ማድረግ አሁን ያበቃ ጊዜያዊ ምዕራፍ አለመሆኑ ነው። የሥጋዌን ትሕትና ያለፈበትና ወደ ክብር ሲመለስ ወደ ኋላ የተወው ወቅት አድርገን እናስበው ይሆናል። ራእዩ ግን ሌላ ይላል። በጉ በዙፋኑ ላይ ነው። ዝቅታው ለዘለቄታው ወደ ክብሩ ውስጥ ተወስዷል፤ የግሩም ባሕርያት ውሕደት አንድ ክስተት ሳይሆን ጸንቶ የሚኖር ባሕርዩ የሆነውም ስለዚህ ነው። ሁለተኛው የእረኝነት ነው፤ እስከ ክርስቲያናዊ የድነት ርግጠኝነት ልብ ድረስም ይዘልቃል። በዓለም ላይ የሚፈርደው በኃጢአተኛው ፈንታ የተፈረደበት እርሱ ነው፤ በፍርዱም ትዕይንት ማስረጃውን አሁንም ተሸክሞ ይገለጣል።

«ከኃጢአት በቀር በነገር ሁሉ እንደ እኛ የተፈተነ ነው እንጂ፥ በድካማችን ሊራራልን የማይችል ሊቀ ካህናት የለንም።» (ዕብራውያን 4:15)

ኤድዋርድስ ይህን ማበረታቻ አጥብቆ አስረገጠ። ወደ እግዚአብሔር የሚቀርብ አማኝ ሁኔታውን ወደማያውቅ እንግዳ እየቀረበ አይደለም። የሚመጣው የተራበ፣ የደከመ፣ አልፎ የተሰጠ፣ ቤተሰቡ ያልተረዳው፣ ወዳጆቹ የተዉት፣ በመንግሥትም የተገደለ ወደ ሆነው ነው — ደግሞም ከዚህ ሁሉ አንዱን እንኳ ከራሱ ላይ ወዳላወረደው።

«እንግዲህ ምሕረትን እንድንቀበል በሚያስፈልገንም ጊዜ የሚረዳንን ጸጋ እንድናገኝ ወደ ጸጋው ዙፋን በእምነት እንቅረብ።» (ዕብራውያን 4:16)

በእምነት፣ ያለ ፍርሃት — ወደ ዙፋን። እነዚህ ሁለት ነገሮች በፍጥረተ ዓለም ውስጥ በሌላ በየትም ስፍራ በተፈጥሮ አብረው አይሄዱም።

ለማሰላሰልና ለተግባር

1. ራእይ 5ን በዝግታ አንብብ፤ ዮሐንስ ዘወር በሚልበትም ቅጽበት ቆም በል። አንበሳው በግ መሆኑ ምን ማለት እንደ ሆነ ራስህን ጠይቅ።

2. በክርስቶስ ዘንድ ካሉት ባሕርያት አጣምረህ ለመያዝ እጅግ የሚከብዱህን ጥንድ ውሰድ — ምናልባት ጥብቅነቱንና ርኅራኄውን — ሁለቱም በአንድ ጊዜ በሚታዩበት በመስቀሉ ላይም አሰላስል።

3. ክርስቶስን ለሌሎች ማቅረብ እንዲቀልህ ብለህ በስውር ከርክመኸው እንደ ሆነ አስተውል። ያወጣኸውን መልሰህ አስገባ።

4. ወደ እርሱ ለመቅረብ እንድታመነታ የሚያደርግህን ያን የተለየ ፍርሃት ወደ እርሱ አምጣ፤ መልሱንም ከአፈጻጸምህ ሳይሆን ከባሕርዩ ፈልግ።

5. በዚህ ሳምንት እውነት ነው ብለህ የምታምነውን ብቻ ሳይሆን ስለ ክርስቶስ ውብ ሆኖ የሚታይህን አንድ ነገር ለአንድ ሰው ንገር።

ጸሎት

ጌታ ኢየሱስ ሆይ፣ አንተ አንበሳውም በጉም ነህ፤ እኔ ግን ሁለቱን በአንድ ጊዜ በዓይኔ ፊት የያዝሁበት ጊዜ እጅግ ጥቂት ነው።

የዋህ አድርጌህ ግርማህን ረሳሁ፤ ወይም አስፈሪ አድርጌህ የዋህነትህን ረሳሁ። በአእምሮዬ ለተሸከምሁት ላነሰው ክርስቶስ ይቅር በለኝ።

በአንተ የሚገናኙትን ግሩም ባሕርያት — ፍትሕንና ምሕረትን፣ ክብርንና ዝቅታን፣ ሉዓላዊነትንና መታዘዝን — አሳየኝ፤ የእነርሱም እይታ የትኛውም ክርክር ባልቻለው መንገድ ይሳበኝ።

አንተ ይገባሃል። እንድመለከትህ፣ እንድለወጥም አድርገኝ። አሜን።