Chương 14 · 9 phút đọc · 11 phút nghe
Y-sác Và Gia-cốp
“Bởi đức tin, Y-sác chúc phước cho Gia-cốp và Ê-sau về những sự hầu đến.
Bởi đức tin, Gia-cốp lúc gần chết, chúc phước cho hai con của Giô-sép, và nương trên gậy mình mà lạy.” (Hê-bơ-rơ 11:20-21).
Tôi đã đặt hai nhân vật này chung với nhau trong cùng một chương vì họ dạy chúng ta cùng một nguyên tắc.
Câu chuyện Y-sác chúc phước cho Gia-cốp và Ê-sau được chép trong Sáng Thế Ký 27, còn chuyện Gia-cốp chúc phước cho hai con trai của Giô-sép thì ở Sáng Thế Ký 48.
Nơi Gia-cốp, chẳng có mấy điều đáng để khen ngợi. Ông là kẻ lừa gạt và là kẻ cắp. Chính Ê-sau đã quyết định bán quyền trưởng nam của mình để đổi lấy một bát canh, nhưng chính mưu kế của Gia-cốp, được mẹ ông xúi giục, đã đánh cắp lời chúc phước mà người ta vẫn trông đợi sẽ dành cho con trưởng. Tôi chắc rằng ông không hiểu nguyên tắc Kinh Thánh mà Đức Chúa Trời sắp dạy qua sự gian dối của ông. Tôi gọi đó là “nguyên tắc của người con thứ.”
Nửa thế kỷ sau, Gia-cốp lại có mặt trong câu chuyện khi ông chúc phước cho hai con trai của Giô-sép. Giô-sép dẫn hai con mình đến trước người cha đã mù lòa, cố ý để đứa lớn là Ma-na-se đứng trước tay phải của Gia-cốp, là bàn tay của phước lành chính. Đứa con kia là Ép-ra-im thì đứng bên tay trái Gia-cốp. Tuy nhiên, ông cụ dù mắt ngoài đã mù nhưng lại có một ánh sáng bên trong hướng dẫn ông tréo tay lại và tuyên phước lớn hơn trên người con thứ.
Vì một lý do nào đó, Đức Chúa Trời hướng dẫn ông cụ làm một việc chưa từng nghe thấy như vậy. Giô-sép phản đối, nhưng vô ích. Thế nhưng Gia-cốp vẫn sẽ vâng theo sự chỉ dẫn bên trong ấy. Tôi xin nhắc lại rằng không có điều gì cho thấy ông hiểu vì sao mình phải tréo tay - việc này được tuyên bố là đã làm “bởi đức tin.”
Vậy thì nguyên tắc của người con thứ là gì?
Chúng ta hãy xem xét những trường hợp mà Kinh Thánh ghi lại: Ca-in là anh, A-bên là em. Đức Chúa Trời tôn trọng người em hơn người anh.
Ê-sau là anh, Gia-cốp là em. Đức Chúa Trời phán: “Ta yêu Gia-cốp và ghét Ê-sau!”
Ma-na-se là anh, Ép-ra-im là em, nhưng Ép-ra-im lại nhận được phước lành lớn hơn.
A-đam là người đầu tiên được dựng nên, và Chúa Giê-xu đã đến như ‘A-đam thứ hai,’ tức là người con được sinh ra thứ hai.
“Vả, vì chưng bởi một người mà có sự chết, thì cũng bởi một người mà có sự sống lại của những kẻ chết. Như trong A-đam mọi người đều chết, thì cũng một lẽ ấy, trong Đấng Christ mọi người đều sẽ sống lại.” (1 Cô-rinh-tô 15:21-22).
Ngay từ thời Cựu Ước, Đức Chúa Trời đã báo trước ngày mà ‘A-đam thứ hai’ của Ngài sẽ đến để đánh đổ sự chết đã giáng trên mọi người vì sự không vâng lời của A-đam thứ nhất.
Ngài, ‘người con của lời hứa’ sẽ chiến thắng sự chết bởi sự vâng phục ý muốn chỉ định của Đức Chúa Trời. Ngài sẽ là tổ phụ của một dòng giống mới, là những người “được sinh hai lần.” Lần thứ nhất bởi nước (sự sinh ra tự nhiên), và lần thứ hai bởi Thánh Linh (sự tái sinh). Có người đã nói rất đúng rằng “nếu bạn chỉ được sinh một lần, bạn sẽ chết hai lần (tức là sự chết thể xác và sự chết đời đời), nhưng nếu bạn được sinh hai lần, bạn sẽ chỉ chết một lần mà thôi” (khuyết danh).
Các phước lành của Đức Chúa Trời được tuyên phán trên con cái của người con thứ.
Vậy đây là nguyên tắc của sự tái sinh, mà nếu không có thì “không thể thấy được nước Đức Chúa Trời,” (Giăng 3:3) huống chi là vào được nước ấy. A-đam, người thứ nhất, là tổ phụ của những ai “sanh bởi xác thịt” (Giăng 3:6). Chúa Giê-xu, người thứ hai, là tổ phụ của những ai “sanh bởi Thánh Linh” (Giăng 3:6).
Vì anh em đã được lại sanh, chẳng phải bởi giống hay hư nát, nhưng bởi giống chẳng hư nát, là bởi lời hằng sống và bền vững của Đức Chúa Trời (1 Phi-e-rơ 1:23).
Trong một chương trước, chúng ta đã thấy rằng sự cao trọng trong nước thiên đàng được dành cho những ai giống như ‘kẻ rất nhỏ’ (Lu-ca 22:26). Vậy, qua hành động của cả Y-sác lẫn Gia-cốp khi chúc phước cho người con thứ, Đức Chúa Trời một lần nữa trình bày nguyên tắc mà về sau Chúa Giê-xu đã dạy. Những hành động bởi ‘đức tin’ của họ nhằm cho chúng ta thấy chúng ta phải là loại người nào khi đã ‘được tái sinh.’
Chúng ta hãy xem xét thêm những đặc điểm của người con thứ, hay người em. Đứa con nhỏ không có quyền đòi hỏi gì đối với cơ nghiệp của người cha trần gian. Địa vị của nó chẳng mấy danh tiếng và vinh dự. Nó là đứa ‘mặc đồ cũ,’ nhận lấy quần áo và đồ chơi mà anh chị nó đã bỏ lại.
Ở trường, nó có thể chỉ được biết đến như “em của người nọ người kia,” mà không có một bản sắc riêng của chính mình. Những thành tích của nó bị đem ra so sánh với anh chị mình. Như đứa con hoang đàng, nó có thể rời nhà với tất cả của cải trần gian gói trong một cái túi quàng trên vai, trong khi người anh ở lại trông coi cơ nghiệp là nông trại.
Người con thứ không quan tâm đến việc giữ nguyên hiện trạng, và không vận động mưu tính để giữ lấy của cải mình. Xét theo các hệ thống của thế gian này, họ là một kẻ nổi loạn. Tôi còn nhớ thời Kinh Thánh Living Bible đang được thực hiện. Mỗi sách trong Kinh Thánh được xuất bản riêng, mỗi sách mang một tựa đề đặc trưng.
Sách Phúc Âm Mác, nói về Chúa Giê-xu là Đầy Tớ, được đặt tựa là “Giê-xu - Người Nổi Loạn Có Chính Nghĩa.” Mẹ Ngài đã tuyên bố cách tiên tri rằng Ngài sẽ “phá tan mưu của kẻ kiêu ngạo toan trong lòng, cách người có quyền khỏi ngôi họ, và nhắc kẻ khiêm nhượng lên. Ngài sẽ làm cho kẻ đói được đầy thức ngon, và đuổi kẻ giàu về tay không” (Bài ca Ma-ni-phi-cát - Lu-ca 1:52-53). Đó quả là một lời tuyên chiến đối với các hệ thống của thế gian này! Ngài đã đến để thiết lập vương quốc Ngài, và Ngài kêu gọi dân sự Ngài, những người được sinh hai lần, đừng thỏa lòng với xã hội của thế gian này, nhưng hãy sống một nếp sống Cơ Đốc đi ngược dòng văn hóa.
Khi suy nghĩ về những nhân vật khác trong Kinh Thánh nổi bật vì là người nhỏ nhất, hèn mọn nhất, hay sau chót, tôi bị thu hút bởi cậu bé chăn chiên Đa-vít.
Cậu là con út trong tám người con trai của Gie-sê (1 Sa-mu-ên 16). Ai có thể thấy trước một tương lai như thế dành cho cậu khi tiên tri Sa-mu-ên đến xức dầu cho cậu làm vua trên Y-sơ-ra-ên? Kinh nghiệm duy nhất cậu có là chăn chiên, nhưng cậu đã không phí thì giờ! Cậu đã tập luyện ném đá bằng trành, trung tín làm công việc của mình, và bảo vệ chiên của cha khỏi sư tử và gấu.
Dù đứng cuối hàng trong hàng những đứa em phải mặc lại đồ cũ của anh mình, cậu chưa bao giờ tỏ ra oán hận. Trái lại, cậu học cách chấp nhận địa vị mình và chờ đến lượt. Chúa đã chọn cậu làm vua vì Ngài biết lòng cậu. Đức Chúa Trời đã phán cùng Sa-mu-ên: “Đức Giê-hô-va chẳng xem điều gì loài người xem; loài người xem bề ngoài, nhưng Đức Giê-hô-va nhìn thấy trong lòng.” (1 Sa-mu-ên 16:7).
Đa-vít đã học tin cậy Đức Chúa Trời, ngay cả khi hoàn cảnh trông như những người khổng lồ trước mặt. Ông không bao giờ dán mắt vào các nan đề, nhưng luôn hướng mắt về Chúa. Sự tin cậy của ông đặt nơi Chúa và nơi cái trành, chứ không phải nơi bộ áo giáp của Sau-lơ mà ông chưa từng thử. Còn bạn, bạn đã thử nghiệm điều gì?
Lời của Đức Chúa Trời? Danh của Ngài? Những điều ấy chắc chắn sẽ đứng vững qua mọi sự thử thách.
Khi Đa-vít vào cung điện của Sau-lơ, ông không ép thời gian biểu của Đức Chúa Trời. Ông đã học được sự chờ đợi! Đừng vội chạy trước Đức Chúa Trời; bạn sẽ chỉ bước đi trong chính cái bóng của mình mà thôi! Dù có những cơ hội tưởng như Đức Chúa Trời đang đặt ngai vàng ngay trước mặt ông, Đa-vít vẫn chờ đợi và nói: “Nguyện Đức Giê-hô-va chớ để ta tra tay trên mình người, vì người là kẻ chịu xức dầu của Đức Giê-hô-va” (1 Sa-mu-ên 24:6). Nơi ông không hề có chuyện mưu toan, vận động chính trị. Đó là đường lối của thế gian - đó không phải là đường lối của dân sự thuộc Vương Quốc, và Đức Chúa Trời biết lòng Đa-vít!
Tóm lược
Theo tác giả Hê-bơ-rơ 11, các tổ phụ Y-sác và Gia-cốp đã được Đức Chúa Trời dẫn dắt để tuyên phước trên người con thứ, ngay cả qua sự gian dối của Gia-cốp. Những nguyên tắc Kinh Thánh mà Chúa muốn dạy chúng ta là: 1. Phước cho người đã được sinh hai lần.
2. Các phước lành của chúng ta đến qua A-đam được sinh thứ hai, là Đấng đã cứu chuộc chúng ta khỏi sự rủa sả của A-đam được sinh thứ nhất.
3. Con cái của người con thứ phải là những Cơ Đốc nhân đi ngược dòng văn hóa, không yêu mến các hệ thống của thế gian này và bày tỏ những đặc tính của ‘người em.’