Okwewaayo Okujjuvu

Olubereberye 39:1-3.—Awo Yusufu bwe yatwalibwa e Misiri, Potifali omukungu wa Falaawo, omukulu w’abambowa Omumisiri n’amugula okuva ku Bayisimayiri abaamutwala e Misiri. Mukama n’aba ne Yusufu n’aba n’omukisa ng’ali mu nnyumba ya mukama we Omumisiri. Ne mukama we n’alaba nga Mukama amuwadde omukisa mu buli ky’akola.

Mu kitundu kino tulina ekyokulabirako ekituyigiriza Kristo ky’ali gye tuli. Weetegereze: Yusufu yali muddu, naye Katonda yali naye mu ngeri eyeeyolefu ennyo, ne mukama we n’akiraba. “Ne mukama we n’alaba nga Mukama amuwadde omukisa mu buli ky’akola. Awo Yusufu n’aganja nnyo mu maaso ga mukama we, n’amulabiriranga, “Olubereberye 39:3-4. Ekyo kyali kintu kipya. Yusufu yali muddu, naye kaakano afuuse mukama.

“n’amufuula omukulu we nnyumba ye ne byonna bye yalina. Okuva olwo Mukama n’awa omukisa ennyumba y’Omumisiri olwa Yusufu. Omukisa gwa Mukama ne guba ku byonna bye yalina, mu nnyumba ne mu nnimiro. Awo Omumisiri n’ateeka byonna mu mikono gya Yusufu. Yusufu n’avunaanyizibwanga byonna okuggyako emmere mukama we gye yalyanga.” Olubereberye 39:4-6.

Tusanga Yusufu ng’ali mu mbeera bbiri mu nnyumba ya Potifali: esooka, ng’omuweereza era omuddu, omu eyeesigibwa era ayagalibwa, naye nga akyali muddu ddala; ey’okubiri, nga mukama. Potifali yamufuula omukulu w’ennyumba ye n’ettaka lye, ne byonna bye yalina, ne tusoma oluvannyuma nti yaleka byonna mu mikono gye, n’atamanya kirala kyonna okuggyako emmere eyaleetebwanga ku mmeeza ye. Njagala okubalaga Yusufu ng’ekifaananyi kya Kristo. Mu bulamu bw’Omukristaayo oluusi twogera ku kwewaayo okujjuvu, era mu butuufu, era wano tulina ekyokulabirako ekirungi ennyo eky’ekyo kye kiri.

Okusooka, Yusufu yali mu nnyumba ya Potifali okumuweereza n’okumuyamba, era ekyo yakikola; Potifali n’ayiga okumwesiga, n’agamba nti, “Byonna bye nnina ndibiteeka mu mikono gye.” Kale, ekyo kye kintu kyennyini ekiteekwa okubaawo mu Bakristaayo bangi. Bamanyi Kristo, bamwesiga, era bamwagala, naye si ye Mukama waabwe; ali nga muyambi buyambi.

Bwe wabaawo ekizibu bajja gy’ali; bwe boonoona bamusaba okubasonyiwa olw’omusaayi gwe ogw’omuwendo; bwe baba mu kizikiza bamukaabirira; naye emirundi mingi nnyo babeera mu bulamu ng’okwagala kwabwe bwe kuli, ne banoonya obuyambi mu bo bennyini. Naye nga wa mukisa omuntu ajja, nga Potifali, n’agamba nti, “Ndiwaayo buli kintu eri Yesu!”

Waliwo bangi abakkirizza Kristo nga Mukama waabwe naye nga tebannatuuka ku kwewaayo okusembayo, okujjuvu, okwa buli kintu. Abakristaayo, bwe muba mwagala ekiwummulo ekituukiridde, essanyu eritaggwaawo, n’amaanyi okukolera Katonda, ayi, mujje muyige ku Mumisiri oyo omukaafiiri omwavu kye musaanidde okukola. Yalaba nga Katonda ali ne Yusufu n’agamba nti, “Ndimukwasa ennyumba yange.” Ayi, muyige okukola bwe mutyo. Waliwo abamu abatannakkiriza Kristo, abamu abamunoonya, nga balumwa ennyonta n’enjala, naye nga tebamanyi ngeri ya kumusangamu.

Ka mbalage endowooza nnya ku kwewaayo kuno eri Kristo: okusooka, ebikuleeta; ok’okubiri, obunene bwakwo; ok’okusatu, omukisa gwakwo; n’ekisembayo, obuwangaazi bwakwo. Okusooka, ebikuleeta. Kiki ekyaleetera Potifali okukola kino? Ndowooza okuddamu kwangu nnyo: yali muweereza wa kabaka eyeesigibwa, era yalina emirimu gya kabaka egy’okulabirira, era kirabika nti teyasobolanga kulabirira nnyumba ye. Obudde bwe bwonna n’omwoyo gwe byetaagibwanga mu lubiri lwa Falaawo. Yalina obuvunaanyizibwa bwe eyo; yali mu kitiibwa kingi, naye ennyumba ye yennyini n’etalabirirwa bulungi. Kirabika yali abaddeko n’abakulu abalala, omuddu omu ng’alondeddwa okufuga abalala, era oboolyawo oyo yali talina bwesigwa, oba nga mukumpanya, era mu ngeri emu ennyumba ye teyali nga bwe yandyagadde.

Kale n’agula omuddu omulala, nga bwe yakolanga edda, naye ku mulundi guno, n’alaba ekyo ky’atalabangako.

Omusajja ono alina ekintu eky’enjawulo. Atambula mu bwetoowaze bungi, aweereza n’obwesigwa bungi n’okwagala kungi, ate era n’obuwanguzi bungi. Potifali n’atandika okunoonyereza ensonga y’ekyo, n’oluvannyuma n’akakasa nti Katonda ali naye.

Kintu kikulu nnyo okuba n’omuntu Katonda gw’ali naye ow’okukwasa emirimu gyo. Omukaafiiri yakitegeera ekyo, era olw’obwetaavu bw’ennyumba ye ne kye yalaba mu Yusufu, n’asalawo okumufuula omukulu w’ennyumba. Mbabuuza: ensonga zino ebbiri tezibegayirira nnyo okugamba nti: “Ndifuula Yesu mukama w’obulamu bwange bwonna?” Ennyumba yo, Omukristaayo, obulamu bwo obw’omwoyo, ekisulo, yeekaalu ya Katonda mu mutima gwo,—eri mu mbeera ki? Emirundi mingi teri nga yeekaalu ey’edda mu Yerusaalemi, eyali eyonooneddwa ne bagifuula katale, era oluvannyuma empuku y’abanyazi? Omutima gwo, ogwategekebwa okuba amaka ga Yesu, emirundi mingi tegujjudde kibi n’ekizikiza, tegujjudde nnaku, tegujjudde kunyiiga? Okoze kyonna ky’osobola okugukyusa; oyise abantu okukuyamba, n’ebintu okukuyamba; okozesezza buli ngeri gye wasobola okulowoozaako okugutereeza; naye tegujja kutereera okutuusa Oyo nnannyini gwo lw’alijja okugukwata mu mikono gye.

Bw’oba ng’olina ekikweraliikiriza mu mutima gwo, bw’oba ng’oli mu kizikiza, oba ng’ofugibwa ekibi, nkuleetera Omwana wa Katonda, n’ensuubiza nti alijja n’akwata obuvunaanyizibwa. Nga Potifali bwe yatwala Yusufu, tootwale Yesu?

Teyeeraze nti asaanira okwesigibwa? Jjangu ogambe nti, “Yesu y’anaalabiriranga byonna; asaanidde.” Tolowooza ku maanyi ge ag’obwakatonda gokka, naye lowooza ne ku kwagala kwe okw’ekitalo; lowooza ku kujja kwe okuva mu ggulu okukulokola; lowooza ku kufa kwe e Kalvaali n’okuyiwa omusaayi gwe olw’okwagala okungi gy’oli. Ayi, kirowoozeeko; Kristo ali mu ggulu ayagala buli muntu amuweereddwa, gwe yafuula omwana wa Katonda. “Yesu bwe yayagala ababe mu nsi, yabalagira ddala okwagala kwe kwonna okutuusiza ddala ku kiseera ekisembayo.”

Nnina okwegayirira mu linnya ly’okwagala kwa Yesu eyakomererwa; nnina okubeegayirira mmwe Abakristaayo, nga mbagamba nti, Mutunuulire Yesu, Omwana wa Katonda, Omununuzi wammwe, era mbasabe mumufuule omukulu ku byonna? Mumukwase obusungu bwammwe, okwagala kw’omutima gwammwe, ebirowoozo byammwe, obulamu bwammwe bwonna, era alyeraga nti abisaanira. Yusufu yali amaze ekiseera ng’omuddu obuddu awamu n’abaddu abalala abaaweerezanga Falaawo. Kitalo! Abakristaayo bangi bakozesezza Kristo olw’okweyongera kwabwe mu maaso n’okweyagala kwabwe, nga bwe bakozesa buli kintu mu nsi. Omuntu akozesa kitaawe ne nnyina, omusumba, ensimbi, n’ebirala byonna ensi by’ewa, okumubudaabuda n’okumusanyusa; waliwo akabi ak’okukozesa Kristo Yesu mu ngeri y’emu. Abooluganda, kino si kituufu. Muli nnyumba ye, era alina eddembe okubeera omwo. Temujje kwewaayo ddala mu byonna, ne mugamba nti, “Mukama Yesu, nkufudde omukulu ku byonna”?

Naye kaakano, ekyokubiri, obunene bw’okwewaayo okwo. Tusoma mu lunyiriri olwokuna nti: “n’amufuula omukulu we nnyumba ye ne byonna bye yalina.” Ne mu lunyiriri olw’okutaano: “Okuva olwo Mukama n’awa omukisa ennyumba y’Omumisiri olwa Yusufu. Omukisa gwa Mukama ne guba ku byonna bye yalina''—awo olaba ekigambo byonna omulundi ogwokubiri—“mu nnyumba ne mu nnimiro.” Ne mu lunyiriri olw’omukaaga: “Awo Omumisiri n’ateeka byonna''—awo omulundi ogwokusatu—“mu mikono gya Yusufu. Yusufu n’avunaanyizibwanga byonna''—awo olaba ebigambo ebyo omulundi ogwokuna—“ okuggyako emmere mukama we gye yalyanga.” Kiki kye ndaba wano? Nti Potifali yawaayo ddala buli kintu mu mikono gya Yusufu. Yamufuula mukama w’abaddu be. Ensimbi zonna zaateekebwa mu mikono gya Yusufu, kubanga tusoma nti Potifali teyalina ky’afaako. Emmere bwe yaleetebwanga ku mmeeza, ng’agirya, era ekyo kye kyokka kye yamanyanga ku bigenda mu maaso mu nnyumba ye. Kuno si kwe kwewaayo okujjuvu?—awaayo buli kintu mu mikono gya Yusufu. Ayi, Abakristaayo abaagalwa, njagala mwebuuze nti: “Nkikoze ekyo?”

Mwali musabye essaala ez’okwewonga ezisukka mu emu, era emirundi egisukka mu gumu mwali mugambye nti: “Yesu, byonna bye nnina mbikuwa.” Mwakyogera era mwakitegeeza, naye kirabika temwategeera bulungi bwe kyali kitegeeza. Ekigambo ‘okwewaayo’ bulijjo kirabika nga kirina amakulu amanene era amagazi okusingawo. Tetusobola kutuukiriza bye twagenderera, era oluvannyuma, tuddiza ekintu kimu n’ekirala okutuusa lwe twerabira ddala ekyo kye twali tugenderedde mu kusooka. Abakristaayo abaagalwa, Kristo Yesu mumuwe byonna. Mumuwe omutima gwammwe gwonna, n’okwagala kwagwo kwonna; ye kennyini ayagala n’okwagala okusinga okwa Yonasaani. Mumuwe omutima gwammwe gwonna, nga mugamba nti, “Yesu, buli kawuzi k’obulamu bwange, buli maanyi ga mwoyo gwange, binaaweebwanga ggwe.” Alikkiriza okwewaayo okwo. Yayogera ekigambo eky’amaanyi: “Omuntu bw’anajjanga gye ndi, n’atakyawa kitaawe, oba nnyina,” Gamba bw’oti leero: “Mukama Yesu, okwagala eri kitange ne mmange, eri mukyala wange n’omwana, eri muganda wange ne mwannyinaze, nkuwa ggwe. Njigiriza okukwagala. Nnina okwegomba kumu kwokka, okw’okukwagala. Njagala okukuwa omutima gwange gwonna gujjule okwagala kwo.”

Naye bw’omala okuwaayo omutima gwo, wakyaliwo ebirala eby’okuwaayo. Waliwo omutwe—obwongo n’ebirowoozo byabwo. Ndowooza Abakristaayo tebamanyi bwe banyaga Kristo nga basoma nnyo ebiwandiiko by’ensi.

Emirundi mingi beemalira nnyo ku mpapula z’amawulire ne Bayibuli n’efuna ekifo kitono nnyo. Ayi, mikwano, mbeegayirira muleete amaanyi gano ag’ekitiibwa Katonda ge yabawa, amaanyi g’amagezi agayinza okulowooza ku bintu eby’omu ggulu, eby’olubeerera, era ebitakoma, mugateeke ku bigere bya Yesu, nga mugamba nti, “Mukama Yesu, buli kitone ekiri mu nze njagala okukiwaayo gy’oli, ondage kye ndowooza, n’engeri gye ndowoozaamu, ku lulwo ne ku lw’Obwakabaka bwo.” Katonda yeebazibwe, waliwo abasajja abawadde Yesu amagezi gaabwe, era ye n’agakkiriza. Era ku nsonga eno, waliwo n’obulamu bwange obw’ebweru bwonna. Waliwo enkolagana yange n’abantu, ekifo kyange mu bantu, engeri gye mbeera mu maka gange, n’emikwano n’ab’omu nnyumba; waliwo ensimbi zange, obudde bwange, emirimu gyange; ebyo byonna biteekwa okuteekebwa mu mikono gya Yesu. Omuntu tayinza kumanya nga bukyali omukisa gw’okwewaayo kuno, naye ddala gwa mukisa. Jjangu, kubanga asaanidde; jjangu kubanga omanyi nti tosobola kukuuma bintu nga bitereevu ggwe wekka, ofuule Kristo mukama wa byonna by’olina. Waayo kitaawo ne nnyoko, mukyala wo n’omwana, ennyumba, ettaka, n’ensimbi, byonna eri Yesu, era olizuula nti mu kuwaayo byonna, obiddizibwa emirundi kikumi.

Ekyokusatu, laba omukisa gw’okwewaayo okujjuvu. Wano mulimu ebigambo bino eby’ekitalo: “Okuva olwo Mukama n’awa omukisa ennyumba y’Omumisiri olwa Yusufu. Omukisa gwa Mukama ne guba ku byonna bye yalina, mu nnyumba ne mu nnimiro.” Olubereberye 39:5. Mbabuuza, Abakristaayo, Katonda bwe yakolera omukaafiiri oyo bw’atyo kubanga yassaamu Yusufu ekitiibwa; Katonda bwe yawa Omumisiri oyo omukisa mu ngeri eno ey’ekitalo olwa Yusufu, Omukristaayo tayinza kuguma kugamba nti: “Bwe nteeka obulamu bwange mu mikono gya Yesu, nkakasa nti Katonda aliwa omukisa byonna bye nnina?” Ayi, guma okukyogera. Potifali yeesiga Yusufu ddala awatali kubuusabuusa, era ne wabaawo okugaggawala buli wantu kubanga Katonda yali ne Yusufu. Abaagalwa, bwe munaawaayo buli kintu, mukakase nti omukisa okuva olwo gulibeera gwammwe. Waliba omukisa mu bulamu bwammwe obw’omunda era n’omukisa mu bulamu bwammwe obw’ebweru. Yawa Potifali omukisa mu nnyumba, mu nnimiro, ne buli wantu.

Ayi, Omukristaayo, omukisa ogwo gw’olifuna gwe guliwa? Siyinza kubuulira byonna, naye nsobola okukubuulira kino: bw’onoojja eri Kristo Yesu n’owaayo byonna, omukisa gwa Katonda guliba ku byonna by’olina. Waliba omukisa eri omwoyo gwo. “Mukama alikuuma mirembe oyo amaliridde okumwesiga mu mutima gwe.” Isaaya 26:3.

Kigezeeko; weesige Yesu mu buli kintu, era omukwase buli kintu, era omukisa gwa Katonda gulikujjira—ekiwummulo ekiwoomu, ekiwummulo eky’okukkiriza. Byonna biri mu mikono gya Yesu; alikukulembera; alikuyigiriza; alikola mu ggwe; alikukuuma; aliba buli kintu gy’oli. Nga kiwummulo kya mukisa era nga kya ddembe okuva mu buvunaanyizibwa n’okweraliikirira, kubanga byonna biri mu mikono gya Yesu! Sigamba nti obuzibu n’okugezesebwa tebiriddayo kujja; naye wakati mu kugezesebwa n’obuzibu, oliba n’okubeerawo kwa Yesu okumala byonna, kukubeere okubudaabudibwa kwo, obuyambi bwo, era omukulembeze wo.

Yusufu baganda be baamutunda, naye n’alaba Katonda mu ekyo, n’abeera n’emirembe mu mutima. Kristo yalyamu olukwe Yuda, n’asalirwa omusango Kayaafa, n’aweebwayo Piraato okuttibwa; naye mu ebyo byonna, Kristo yalaba Katonda, n’abeera n’emirembe. Waayo obulamu bwo, mu ngeri zaabwo zonna, mu mikono gya Yesu; ng’ojjukira nti buli luviiri oluli ku mutwe gwo lwabalibwa, era nti tewali nkazaluggya egwa wansi nga Kitammwe tamanyi. Kkiriza kaakano ogambe nti: “Ndiwaayo buli kintu mu mikono gya Yesu.

Katonda yawa Potifali omukisa mu nnimiro; mu bulamu obulabika ebweru w’ennyumba ye; era ne ggwe Katonda alikuwa omukisa, mu nkolagana yo n’abantu obeere omukisa; mu kutambula kwo okutukuvu, okw’obwetoowaze, okw’ekitiibwa era okw’akasirise, oleete okubudaabudibwa; mu kwagala kwo okw’okwetegekera okuba omuweereza era omuyambi wa bonna, olage Omwoyo wa Katonda ky’akoze munda mu ggwe. Ayi, muganda wange, mwannyinaze, tolina ky’omanyi ku nsonga eno,—nange sirina—Katonda bw’ayagala okuwa omukisa omwoyo ogwewaddeyo ddala eri Yesu. Katonda tayinza kusanyukira kintu kirala okuggyako Yesu. Katonda asanyukira Yesu awatali kkomo.

Katonda yeegomba obutalaba kintu kirala mu ffe okuggyako Yesu, era bwe mpaayo omutima gwange n’obulamu bwange eri Yesu, ne ŋŋamba nti, “Katonda wange, njagala oleme kulaba mu nze kirala kyonna okuggyako Yesu,” olwo mba ndeetedde Kitaffe ssaddaaka esinga okusiimibwa okusinga zonna. Ayi, abakkiriza, mujje leero; muve mu bizibu byammwe byonna, mu kufuba kwammwe kwonna okw’amaanyi gammwe, mu kwekakasa kwammwe, mukkirize Omwana wa Katonda ow’omukisa abeefuge.

Era ekisembayo, ka mbalage obuwangaazi bw’okwewaayo kuno. Njagala okukinyweza kino—kubanga emirundi mingi okwewaayo tekuwangaala. Abamu bagenda, ne bamala ekiseera nga bajjudde okusanyuka n’essanyu, naye mangu ago ne gatandika okukendeera, era mu wiiki ntono oba oboolyawo mu myezi, byonna ne biggwaawo. Abalala abatabifiirwa ddala, bemulugunya n’ennaku oluusi nti biggwaawo ate ne bikomawo. Bagamba nti: “Obulamu bwange bufunye omukisa mungi okuva lwe nneewaayo eri Katonda, naye tebubadde bulijjo ku ddaala lye limu.” Potifali yakola ki? Tusoma mu lunyiriri olwokuna nti: “n’amufuula omukulu we nnyumba ye ne byonna bye yalina” Nga kigambo kyangu! Yabireka awo.

Abaana ba Katonda, bwe munaatuuka ku ddaala eryo ne mugamba nti, “Emirembe n’emirembe mbireka mu mikono gya Yesu,” mulizuula nga guli mukisa gwa maanyi. Potifali kaakano yazuula nti asobola okukola emirimu gya kabaka n’emikono gyombi n’omutima ogutayawuddwamu. Nnyinza okugezaako okutaasa omuntu abbira mu mazzi nga nneekwata awantu n’omukono gumu, nga ngolola omukono omulala eri omuntu oyo; naye kintu kikulu nnyo omuntu okusobola okugolola emikono gyombi, era omuntu oyo y’oyo aleseewo byonna eri Yesu—obulamu bwe bwonna obw’omunda, ebimweraliikiriza byonna n’ebizibu bye, era eyeewaddeyo ddala okukola Katonda by’ayagala.

Onoobirekayo awo? Nnina okukinyweza kino kubanga mmanyi nti okukemebwa kulijja. Okukemebwa okumu kuliba nti enneewulira gye wali nayo mu kikolwa kyo eky’okwewaayo zirigenda; tezirimasamasa nga bwe zaali.

Okulala, nti embeera zirikukema. Abaagalwa, okukemebwa kulijja; Katonda akigenderera olw’obulungi bwammwe.

Buli kukemebwa kubaleetera omukisa. Kitegeerere ddala ekyo. Muyige essomo ery’okuwaayo buli kintu eri Yesu, n’okuleka Yesu okulabirira buli kintu. Mulekere Yesu byonna. Temulowooza nti olw’okwewaayo leero oba ku lunaku lwonna, ne bwe kuba kwa maanyi gatya, ne bwe kuba kwa buyinza bungi butya, ebintu bijja kwetereeza byokka. Mwetaaga buli nkya buto, Katonda bw’abazuukusa mu tulo, okuteeka omutima gwammwe, obulamu bwammwe, ennyumba yammwe, n’emirimu gyammwe, mu mikono gya Yesu. Mumulindirire, bwe kiba kyetaagisa, mu kasirise oba mu kusaba, okutuusa lw’alibakakasa nti, “Mwana wange, olwa leero byonna biri bulungi; nze mbirabirira.” Era buli nkya alibazza buggya mu mukisa ogwo, era buli nkya mulifuluma mu kiseera kyammwe eky’ekyama nga mumanyi nti, “Leero mbadde n’okussa ekimu ne Kabaka wange, era byonna biri bulungi.” Yesu atutte obuvunaanyizibwa. Era bwe mutyo, buli lunaku, muyinza okufuna ekisa eky’okuleka byonna mu mikono gya Yesu.

Mu kumaliriza, ka njogere eri ebibiina bibiri. Waliwo ebiseera omutima gwo lwe gubulwa emirembe; waliwo ebiseera lw’otya okufa.

Eri abakkiriza abaakikolako edda, era abeegomba n’okwegomba okutayogerekeka okukikola mu bujjuvu era mu butuukirivu,—Mwana wa Katonda, oyinza okukikola, kubanga Omwoyo Omutukuvu yasindikibwa okuva mu Ggulu olw’ekigendererwa kino kimu, okugulumiza Yesu; okugulumiza Yesu mu mutima gwo, ng’akulaga Yesu bw’ayinza okwefuga omutima gwonna mu butuukirivu; okugulumiza Yesu ng’amuleeta mu bulamu bwo bwennyini, obulamu bwo bwonna bwakaayakane n’ekitiibwa kya Yesu. Kikakase, Kitaffe alikikuwa olw’Omwoyo Omutukuvu, bw’oba nga weetegese. Ayi, jjangu, okussa kwo ekimu ne Katonda kufunzibwe mu kusaba okwangu n’okuddibwamu—“Katonda wange, ekitundu kyonna ku nze ky’oyagala kijjuzibwe Kristo, ojja kukifuna leero.” “Mwana wange, ekigera kyonna ekya Kristo omutima gwo kye gwegomba okufuna, ojja kukifuna; kubanga essanyu lyange kwe kuba nti Omwana wange ali mu mitima gy’abaana bange.”