Obulamu n’Ekitabo ky’Ennaku ekya David Brainerd
Ebigambo eby’Awamu ku Byafaayo Ebisoose

Essuula 10 · eddakiika 21 ez’okusoma · eddakiika 27 ez’okuwuliriza

Ebigambo eby’Awamu ku Byafaayo Ebisoose

“Ku nkomerero y’Ebyafaayo bino nnandyagadde okukola Ebyetegerezo eby’Awamu bitono ku ebyo, gye ndi, ebirabika nga bisaanira okufiibwako, ebikwata ku mulimu gw’ekisa ogugenda mu maaso mu bantu bange.

I. “Siyinza butalaga, nti okutwaliza awamu, okuva lwe nnasooka okujja mu Bazaaliranwa mu New-Jersey, mbadde mpeebwa obuyambi obwo obutali bwa bulijjo gye ndi, mu kubuulira Kristo eyakomererwa, n’okumufuula ekyomumakkati n’akabonero okwali kwolekezeddwa okwogera kwange kwonna mu bo.

“Kyali kigendererwa ekikulu n’ensonga ey’okwogera kwange kwonna eri abantu bano, okumala emyezi egiwerako, (nga mmaze okubayigiriza ekintu ku kubaawo kwa Katonda n’obutuukirivu bwe, okutonda kwe omuntu mu mbeera ey’obugolokofu n’essanyu, n’obuvunaanyizibwa abantu bwe baalina okuva olwo obw’okumwagala n’okumussaamu ekitiibwa,) okubaleeta mu kumanya embeera yaabwe ey’okukungubagira mu butonde, ng’ebitonde ebyagwa; obutasobola kwabwe okwesumulula n’okwenunula okuva mu yo; obutamala n’akatono bw’okulongoosa kwonna okw’okungulu n’okukyusa obulamu, oba emirimu gyonna egy’eddiini, gye baali basobola, nga bali mu mbeera eno, okubaleeta mu kisa kya Katonda, n’okubawa omugabo mu kusaasira kwe okutaggwaawo; olwo okubalaga obwetaavu bwabwe obw’enkomeredde obwa Kristo okubanunula n’okubalokola okuva mu bunaku bw’embeera yaabwe ey’okugwa;—okunnyonnyola okumala kwe kwonna n’okwagala kwe okulokola aboonoonyi abasinga;—obwereere n’obugagga bw’ekisa kya Katonda, ekiweebwa ‘awatali ssente, era awatali muwendo,’ eri bonna abanaakkiriza ekiweebwa; olwo okubakubiriza awatali kulwa okwesiga ye, nga bategeera obunaku bwabwe n’embeera yaabwe ey’okuzikirira, olw’okuweerera n’obulokozi obutaggwaawo;—n’okubalaga okuzzibwamu amaanyi okungi Enjiri kw’ewa aboonoonyi abali mu bwetaavu, abazikirira, era abatalina buyambi, balyoke basikirizibwe okukola bwe batyo. Ebintu bino, nnabikubirizangako emirundi mingi era mu bugazi buli kiseera.

“Emirundi mingi neetegereza n’okwewuunya, nti ensonga yonna gye mbadde njogerako, bwe mmala okumala ekiseera ekimala okunnyonnyola n’okulaga amazima agagirimu, nkulemberwa mu butonde era mu bwangu eri Kristo ng’ensonga enkulu ey’buli nsonga. Singa nnayogera ku kubaawo kwa Katonda n’obutuukirivu bwe obw’ekitiibwa; nnakulemberwanga okuva awo mu butonde okwogera ku Kristo, ‘ng’ekkubo’ lyokka ‘eridda eri Kitaffe.’—Singa nnagezaako okunnyonnyola obunaku obw’okukungubagira obw’embeera yaffe ey’okugwa; kyali kya butonde okuva awo okulaga obwetaavu bwa Kristo okutwetikkira, okutangirira ebibi byaffe, n’okutununula okuva mu buyinza bwabyo.—Singa nnayigiriza ebiragiro bya Katonda, ne ndaga okubimenya kwaffe; kino kyandeeta, mu ngeri esinga obwangu n’obutonde, okwogera ku, n’okusemba Mukama Yesu Kristo ng’oyo ‘eyakuza amateeka’ ge twamenya, era ‘eyafuuka enkomerero yaago, olw’obutuukirivu, eri buli akkiriza.’ Sizuulangako ddembe na buyambi bungi bwe butyo mu kufuula ennyiriri zonna ez’enjawulo ez’okwogera kwange okusisinkana awamu, n’okuba n’ekyomumakkati mu Kristo, nga bwe nkoze emirundi mingi mu Bazaaliranwa bano.

“Oluusi bwe mbadde n’ebirowoozo eby’okuwa ebigambo bitono bwokka ku nsonga emu ey’enjawulo, nga sirabye nsonga, era mazima nga si waali wa kugaziya nnyo, walabise ensulo ey’engeri eyo ey’ekisa ky’Enjiri ng’eyakaayakana mu yo, oba ng’eva mu butonde mu kunnyonnyola kwayo okutuufu; era Kristo alabise mu ngeri eyo ng’alagiddwa ng’ensonga enkulu ey’ekyo kye nnali ndowoozaako era kye nnali nnyinnyonnyola; ne kiba nti nsikiriziddwa mu ngeri si nnyangu era ya butonde yokka, esaanidde era ekwatagana, wabula kumpi etayinza kwewalika, okwogera ku ye, ka kibe ku bikwata ku kwetikka kwe, okufuuka omuntu, okutangirira, okusaanira kwe okwewuunyisa olw’omulimu gw’okununula omuntu, oba obwetaavu obutaliiko kkomo aboonoonyi bwe balina obw’omugabo mu ye; ekiggudde ekkubo ery’eddoboozi eritasalako ery’okuyita kw’Enjiri eri emmeeme ezizikirira, okujja nga tezirina kantu era nga bwereere, nga zikooye era nga zizitoowereddwa, n’okwesuula ku ye.

“Nga bwe mbadde nsikiriziddwa era nga nnyambiddwa mu ngeri eyeewuunyisa okumalira ku Mukama Yesu Kristo, n’ekkubo ery’obulokozi mu ye, mu kukulukuta okw’awamu okw’okwogera kwange wano, era nga mbadde, ebiseera ebimu, mpeereddwa mu ngeri eyeewuunyisa ensonga ezikwatagana ezimukwatako, n’ekigendererwa ky’okufuuka kwe omuntu; bwe ntyo era sinnayambibwa kitono emirundi mingi mu ngeri ey’omugaso ey’okunnyonnyola ebyama by’ekisa kya Katonda, n’okulaga obulungi obutaliiko kkomo, n’‘obugagga bwa Kristo obutanoonyezeka,’ wamu n’okumusemba okukkirizibwa aboonoonyi abazikirira. Emirundi mingi nsobozeseddwa okulaga ekitiibwa kya Katonda, obw’omuwendo obutaliiko kkomo n’okwagalibwa okusukkulumye okw’Omununuzi omukulu, okusaanira kw’omuntu we n’ebyo bye yagula okutuukiriza obwetaavu, n’okuddamu okwegomba okusingirayo ddala okw’emmeeme ezitafa;—okunnyonnyola obugagga obutaliiko kkomo obw’ekisa kye, n’okuzzibwamu amaanyi okwewuunyisa okuweebwa mu Njiri eri aboonoonyi abatasaanira, abatalina buyambi;—okubakoowoola, okubayita, n’okubeegayirira okujja n’okwewaayo gy’ali, n’okutabaganyizibwa ne Katonda okuyita mu ye;—okubanenya ku kulagajjalira kwabwe oyo ayagalibwa obutaliiko kkomo bw’atyo, era aweebwa obwereere;—era kino mu ngeri eyo, n’eddembe, okukwatagana, okukwata ku mutima, n’okutuusa ku muntu ow’omunda, nga bwe nkakasa, kye siyinza kufuuka mukugu mu kyo nze kennyini, olw’okwemalira okusingirayo ddala okw’ebirowoozo. Emirundi mingi, mu biseera ng’ebyo, nnyambiddwa mu ngeri eyeewuunyisa mu kutuukanya okwogera kwange n’obusobozi bw’abantu bange, n’okukukkakkanya mu ngeri ennyangu era emanyiddwa ey’okwogera, ne kiba nti kufuuse okutegeerekeka ne ku bakaafiiri.

“Sayogera ku bintu bino ng’okwesemba nze ku mirimu gyange; kubanga nkakasa nti nnazuulanga, buli kiseera, nti nnali sirina bukugu wadde amagezi olw’omulimu gwange omunene; era nga simanyi ngeri ‘ey’okulonda ebigambo ebikkirizibwa’ ebisaanidde okwogera eri abakaafiiri abaavu abali mu kizikiza. Naye bw’atyo Katonda bwe yasiima okunnyamba, ‘obutamanya kintu kyonna mu bo, wabula Yesu Kristo, era oyo eyakomererwa.’ Bwe ntyo nnasobozesebwa okubalaga obunaku bwabwe nga tebalina ye, n’okulaga okusaanira kwe okujjuvu okubanunula n’okubalokola.

“Kuno kwe kubuulira Katonda kwe yakozesa olw’okuzuukusa aboonoonyi, n’okubunyisa ‘omulimu guno ogw’ekisa mu Bazaaliranwa.’ Kyali kyewuunyisa, buli kiseera, nti bwe nnaweebwanga eddembe lyonna ery’enjawulo, mu kwogera ku ‘busobozi n’okwagala kwa Kristo okulokola aboonoonyi,’ ne ‘bwetaavu bwe baalina obw’Omulokozi ng’oyo;’ olwo waabangawo endabika esinga obunene ey’amaanyi ga Katonda mu kuzuukusa bangi ku mmeeme ezeekakasa, okwongera okulumirizibwa okwatandika, n’okubudaabuda abanakuwavu.

“Oluusi edda, bwe nnasomanga okwogera kw’Omutume eri Koluneeliyo, (Ebikolwa, 10,) nneewuunyanga okumulaba ng’ayingiza mangu bw’atyo Mukama Yesu Kristo mu bubaka bwe, n’okumalira ddala ku ye mu bwonna, nga mmulaba mu nsonga eno ng’ayawukana nnyo ku babuulizi bangi ab’omu kiseera kyaffe; naye gye buvuddeko kino tekirabise nga kya kyewuunyo, okuva Kristo bw’alabise okuba ensonga enkulu ey’Enjiri era ekyomumakkati ennyiriri ez’enjawulo ez’okubikkulirwa kwa Katonda mwe zisisinkanira. Naye ntegeera nti waliwo ebintu bingi ebyetaagisa okwogerwa eri abantu abali mu kizikiza ky’obukaafiiri, okwetegekera ekkubo ery’okuyingiza mu ngeri esaanidde erinnya lya Kristo, n’okwetikka kwe ku lw’omuntu eyagwa.

II. “Kisaanira okwetegerezebwa, nti bangi ku bantu bano baleeteddwa mu kugondera okukakali amateeka g’empisa n’obutebenkevu, ne mu kutuukiriza n’omuntu ow’omunda emirimu egy’okungulu egy’Obukristaayo, olw’amaanyi ag’omunda n’okukwatako kw’amazima ga Katonda—enjigiriza ez’enjawulo ez’ekisa ku birowoozo byabwe; nga tebaddiŋŋanwangamu na kusimbibwamu emirundi mingi mirimu gino egy’empisa, n’obubi obukontana nabyo nga bulagiddwa era nga bwogeddwako mu ngeri ey’enjawulo. Ensonga ey’awamu n’ekigendererwa ky’okubuulira kwange mu Bazaaliranwa bano bwe byali, amazima ge nnasinga okukubirizaako, n’engeri gye nnasikirizibwamu era gye nnasobozesebwamu okumalira buli kiseera ku njigiriza ez’enjawulo ez’ekisa, mmaze okubyogerako. Enjigiriza ezo, ezaalina ekigendererwa ekisinga obutereevu eky’okwetoowaza ekitonde ekyagwa; okumulaga obunaku bw’embeera ye ey’obutonde; okumuleeta wansi ku bigere by’okusaasira okw’obuyinza, n’okugulumiza Omununuzi omukulu—okulaga obulungi bwe obusukkulumye n’obw’omuwendo obutaliiko kkomo, era bwe kityo okumusemba okukkirizibwa omwonoonyi—ze zaali ensonga enkulu ez’ebyo ebyabatuusibwako mu lujjudde ne mu kyama, era ebyaddiŋŋanwanga buli kiseera era ne bisimbibwa.

“Katonda yasiima okuwa amazima gano aga Katonda amaanyi ag’engeri eyo ku birowoozo by’abantu bano, n’okugawa omukisa bwe gutyo olw’okuzuukusa okukola okw’abangi ku bo, ne kiba nti obulamu bwabwe bwalongoosebwa mangu, nga sikubirizza ku biragiro by’empisa, era nga simaze kiseera mu kwogera okuddiŋŋanwa ku mirimu egy’okungulu. Mazima tewaali kifo kya kwogera kwa ngeri yonna okuggyako okwo okwakwatanga ku bikulu by’eddiini, n’okumanya okw’obumanyirivu okw’ebintu bya Katonda, nga waaliwo bangi nnyo abaabuuzanga buli lunaku—si engeri gye bandifuze empisa zaabwe ez’okungulu, kubanga ekyo, abantu abalina omutima omwesimbu okugondera obuvunaanyizibwa, nga bumanyiddwa, mu mbeera eza bulijjo bayinza okukimatira mu bwangu, wabula—engeri gye bandiwonye obusungu bwe baatya, era bwe baawulira nti babusaanira,—okufuna enkyukakyuka y’omutima ekola,—okufuna omugabo mu Kristo,—n’okutuuka mu kusanyukira omukisa ogutaggwaawo? Ne kiba nti omulimu gwange omukulu gwali gukyali gwa kubakulembera mu ndaba esingawo ey’okuzikirira kwabwe ddala mu bo bennyini, okwonooneka okujjuvu n’obuvundu bw’emitima gyabwe; nti tewaali bulungi bwa ngeri yonna mu bo; tewaali mutima mulungi wadde okwegomba okulungi; tewaali kwagala eri Katonda, wadde okusanyukira ebiragiro bye; wabula, mu ngeri endala, obukyayi, obulabe, n’obubi obwa buli ngeri nga bifuga mu bo:—era mu kiseera kye kimu okubannyonnyola eddagala ery’ekitiibwa era ejjuvu eryategekebwa mu Kristo olw’aboonoonyi abazikirira, era eriweebwa obwereere eri abo abatalina bulungi bwabwe bo, abatalina bikolwa bya butuukirivu bye baakola, okubasemba eri Katonda.

“Eno ye yali engeri y’okubuulira kwange etaasalako; kuno kwe kwali okweraliikirira kwange okukulu n’okufuba kwange okutasalako, okumulisa ebirowoozo bwe bityo, bwe kityo okukwata ku mutima nga bwe kisaanidde, era, nga bwe kisoboka, okuwa abantu okutegeera n’okuwulira enjigiriza zino ez’omuwendo era enkulu ez’ekisa, waakiri nga amakubo bwe gayinza okukiyamba. Zino ze zaali enjigiriza, era eno ye yali engeri y’okubuulira, Katonda gye yawa omukisa olw’okuzuukusa, era nneesiga, olw’okukyuka okw’obulokozi okw’emmeeme nnyingi; era ezaafuulibwa amakubo ag’okuleeta okulongoosebwa okwewuunyisa mu bawuliriza okutwaliza awamu.

“Amazima gano bwe gaawulirwa mu mutima, kaakano tewaali bubi butaalongoosebwa—tewaali mulimu gwa kungulu ogwalagajjalirwa. Obutamiivu, ekibi kye baayagalanga ennyo, bwavaawo, era kumpi tewaali kyokulabirako kyabwo ekyamanyibwa mu bawuliriza bange okumala emyezi egiwerako. Empisa embi ey’abaami n’abakyala ey’okugobagana, n’okutwala abalala mu kifo kyabwe, yalongoosebwa mangu; ne kiba nti waliwo abafumbo basatu oba bana abaasiibula ku bwabwe abo be baali batutte mu ngeri etali ntuufu, era kaakano babeera wamu nate mu kwagala n’emirembe. Bwe kityo bwe kyandyogeddwa ku mpisa endala zonna embi. Okulongoosebwa kwali kwa wonna; era kwonna nga kuva mu kukwatako okw’omunda okw’amazima ga Katonda ku mitima gyabwe, so si mu kuziyizibwa kwonna okw’okungulu, oba kubanga baali bawulidde obubi buno nga bulagiddwa mu ngeri ey’enjawulo, era nga bwogeddwako emirundi mingi. Obumu ku bwo sibwogerangako n’akatono; naddala obw’okwawukana kw’abasajja ne bakazi baabwe, okutuusa abamu, omuntu waabwe ow’omunda bwe yazuukusibwa ekigambo kya Katonda, lwe bajja, ne ku bwabwe ne beetonda nti baali bazzizza omusango mu nsonga eyo. Bwe nnayogeranga ekiseera kyonna ku mpisa zaabwe embi, n’ebibi bye baali bazzizza ebikontana n’omusana ogw’obutonde, tekyali na kigendererwa, era mazima nga sirina ssuubi lyonna, ery’okukola okulongoosebwa okukola mu mpisa zaabwe ez’okungulu mu ngeri eno, kubanga nnali mmanyi, nti omuti bwe gwali gukyali muvundu, ebibala mu butonde byandibadde bwe bityo. Ekigendererwa kyange kyali kya kubakulembera, nga beetegereza obubi bw’obulamu bwabwe, okulaba obuvundu bw’emitima gyabwe, era bwe kityo okubamatiza obwetaavu bw’okuzzibwa obuggya kw’obutonde, n’okubazuukusa, n’obunyiikivu obusingirayo ddala okunoonya enkyukakyuka eyo ennene, eyo, bw’eba efunibwa omulundi gumu, nnali ntegeera, nti mu butonde yandireese okulongoosebwa kw’empisa ez’okungulu mu buli ngeri.

“Era nga obubi bwonna bwe bwalongoosebwa bwe baawulira amaanyi g’amazima gano ku mitima gyabwe, bwe kityo emirimu egy’okungulu egy’Obukristaayo gyagonderwa, era ne gituukirizibwa n’omuntu ow’omunda okuva mu kukwatako okw’omunda kwe kumu; okusaba kw’omu maka ne kutandikibwawo, era ne kukuumibwa obutasalako, okuggyako mu batono abaali baakajja gye buvuddeko, era abaali bawulidde kitono ku maanyi gano aga Katonda. Omulimu guno gwatuukirizibwanga bulijjo, ne mu maka agamu omwali abakazi bokka, era kumpi tewaali muntu atasaba eyasangibwa mu bo nga kumpi kikumi. Ssabbiiti yakuumibwanga n’obutebenkevu era mu ngeri ey’eddiini, era abazadde baafangayo okukuuma abaana baabwe nga bateredde ku lunaku olwo olutukuvu; era kino, si kubanga nnali mbawaliriza okutuukiriza emirimu gino nga ngisimba mu bo emirundi mingi, wabula kubanga baali bawulidde amaanyi g’ekigambo kya Katonda ku mitima gyabwe,—baali bategeezeddwa ekibi kyabwe n’obunaku bwabwe, era bwe batyo baali tebasobola butasaba, n’obutagondera buli kye baamanya nti kye kibasaanira, okuva ku kye baawulira munda mu bo. Emitima gyabwe bwe gyakwatibwangako okutegeera ensonga zaabwe ez’emirembe gyonna, baali basobola okusaba n’eddembe lingi, wamu n’ebbugumu, nga tebeetawaanyizza kusooka kuyiga ndagiriro za kusaba ezaategekebwa olw’ekigendererwa ekyo. Abamu ku bo, abaazuukusibwa mu bwangu bwe baasooka okujja mu ffe, baaleetebwa okusaba n’okukaabirira okusaasirwa n’okwegayirira okusingirayo ddala, nga tebayigirizibwangako mulimu gwa kusaba, wadde okulagirirwa omulundi gumu okugukola.

“Ebibala eby’essanyu eby’enjigiriza zino ez’enjawulo ez’ekisa ku bantu bano, biraga, okutuuka ne ku bukakafu obutawakanyizika, nti, mu kifo ky’okuggulawo oluggi eri obukaba, nga bangi bwe balowooza obwereere, era nga bwe bagereka mu ngeri ey’olugambo, zirina ekigendererwa ekikontana nakyo ddala; ne kiba nti okuzikozesa okw’okumpi, okuzitegeera n’okuziwulira, kujja kuba n’okukwatako okusinga amaanyi eri okuzzibwa obuggya, n’okulongoosebwa okukola okw’omutima n’obulamu byombi.

“Obumanyirivu obw’essanyu, wamu n’ekigambo kya Katonda n’eky’okulabirako kya Kristo n’abatume be, binjigirizza, nti engeri yennyini ey’okubuulira esinga okusaanira okuzuukusa mu bantu okutegeera n’okumanya okulamu ku kwonooneka kwabwe n’obunaku bwabwe mu mbeera ey’okugwa,—okubazuukusa okunoonya n’obunyiikivu bwe butyo enkyukakyuka y’omutima, ne kiba nti badduukira ku kisa eky’obwereere era eky’obuyinza mu Kristo ng’essuubi lyokka eriteekeddwa mu maaso gaabwe,—y’esinga okuba n’obuwanguzi mu kulongoosa empisa zaabwe ez’okungulu. Nzudde nti okwogera okw’okumpi, n’okutuusa okw’ekitiibwa okw’amazima ga Katonda ku muntu ow’omunda, bikuba ku kikolo ky’obubi bwonna; so nga okwogera okuweweevu era okulabika obulungi ku mpisa ennungi n’emirimu egy’okungulu, mu ngeri esinga obulungi kunaatera obutakola kirala okuggyako okusalako amatabi g’obuvundu, ng’ekikolo ky’obubi bwonna kikyasigadde nga tekikwatiddwako.

“Okulaba ekibala eky’omukisa eky’okufuba okw’amazima okutuusa amazima ga Katonda ku muntu ow’omunda, n’okukwata nago ku mutima nga bwe kisaanidde, emirundi mingi kunjjukizza ebigambo ebyo ebya Mukama waffe, bye ndowoozezza nti biyinza okuba okubuulirira okusaanira abaweereza ku bikwata ku ngeri gye bayisaamu abalala, wamu n’abantu okutwaliza awamu ku bikwata ku bo bennyini. ‘Musooke mulongoose munda w’ekikopo n’essowaani, ne kungulu kwakyo kulyoke kube kulongoofu.’ Mulongoose, bw’agamba, munda ne kungulu kulyoke kube kulongoofu. Ng’alinga yagamba nti, ekkubo lyokka erikola ery’okuba ne kungulu nga kulongoofu, kwe kutandikira ku kiri munda; era ensulo bw’erongoosebwa, emigga mu butonde gijja kuba mirongoofu. Kya mazima ddala, singa tusobola okuzuukusa mu boonoonyi okutegeera okulamu ku bucaafu bwabwe obw’omunda n’okwonooneka kwabwe—obwetaavu bwabwe obw’enkyukakyuka y’omutima—era bwe kityo ne tubasikiriza okunoonya okulongoosebwa okw’omunda, obucaafu bwabwe obw’okungulu mu butonde bujja kulongoosebwa, amakubo gaabwe amabi mu butonde ne galongoosebwa, era emboozi zaabwe n’empisa zaabwe ne bifuuka ebitegeke.

“Kaakano, wadde nga siyinza kwefuula kugamba nti okulongoosebwa mu bantu bange, mu buli kyokulabirako, kuva mu nkyukakyuka y’omutima ey’obulokozi; naye nsobola okugamba mu mazima, nti kuva mu ndaba emu ekwata ku mutima n’okutegeera amazima ga Katonda bonna bye babaddeko nabyo mu kigero ekinene oba ekitono. Sigenderera, olw’ebyo bye neetegerezza wano, okulaga okubuulira empisa ennungi n’okukubiriza abantu okutuukiriza emirimu egy’okungulu, nga tekyetaagisa era nga tekigasa n’akatono, naddala mu biseera nga waliwo amaanyi ga Katonda matono agawerekera amakubo g’ekisa, nga, olw’obutaba na kukwatako okw’omunda, waliwo obwetaavu bw’okuziyizibwa okw’okungulu. Awatali kubuusabuusa kiri mu bintu ebisaanidde okukolebwa, so nga ebirala tebisaanidde kulekebwa nga tebikoleddwa. Naye kye nnasinga okugenderera mu kyetegerezo kino, kwali kulaga ensonga entangaavu eyaliwo ddala, kwe kugamba, Nti okulongoosebwa, obutebenkevu, n’okugondera okw’okungulu amateeka n’emirimu gy’Obukristaayo, ebirabika mu bantu bange, tebiri kibala kya kuyigiriza kwonna okw’enjigiriza kwokka, oba endaba ey’amagezi gyokka ku bulungi bw’empisa ennungi, wabula biva mu maanyi ag’omunda n’okukwatako enjigiriza ez’ekisa ezitoowaza emmeeme bye zibadde nabyo ku mitima gyabwe.

III. “Kyewuunyisa, nti Katonda agenze mu maaso n’okuzza obuggya bw’atyo enkuba ez’ekisa kye wano; mangu bw’atyo n’assaawo obwakabaka bwe obulabika mu bantu bano; era n’abasanyukira bw’atyo ku bikwata ku kufuna kwabwe okumanya, okwa Katonda n’okw’abantu. Kaakano kumpi omwaka okuva ku ntandikwa y’okufukibwa kuno okw’ekisa okw’Omwoyo wa Katonda mu bo; era wadde nga emirundi mingi kulabise ng’okukendeera n’okuggwaako okumala akabanga katono—nga bwe kiyinza okulabibwa mu bitundu ebiwerako eby’Ekitabo kyange eky’Ennaku, gye ngezezzaako okuwandiika ebintu nga bwe byandabikiranga buli kiseera—naye enkuba erabise ng’ezzibwa obuggya, n’omulimu gw’ekisa ne guzzibwamu obulamu nate. Amaanyi ga Katonda galabika nga n’okutuusa kaakano gawerekera mu lwatu amakubo g’ekisa, mu kigero ekinene oba ekitono, mu nkuŋŋaana zaffe ezisinga olw’emirimu gy’eddiini; mwe bazzibwamu amaanyi abantu ab’eddiini, ne banywezebwa, era ne banywerera,—okulumirizibwa ne kuzzibwamu obulamu era ne kweyongera mu bantu bangi, n’abantu abatono ne bazuukusibwa obuggya buli kiseera. Kiteekwa okukkirizibwa, nti okumala ekiseera ekiyise, okutwaliza awamu, walabise okukendeera okweyoleka okusingawo okw’omulimu guno; era Omwoyo wa Katonda alabise, mu kigero ekinene, ng’aggyiddwawo, naddala ku bikwata ku maanyi ge ag’okuzuukusa; ne kiba nti abagenyi abajja gye buvuddeko, tebakwatibwa kweraliikirira nga edda; era abatono abaali bakwatiddwako nnyo amazima ga Katonda mu biseera ebyayita, kaakano balabika nga tebeeraliikirira nnyo. Naye, Katonda yeebazibwe, wakyaliwo endabika y’amaanyi ga Katonda n’ekisa kye, ekigero eky’okwegombebwa eky’obugonvu, enneewulira ez’eddiini n’okwewaayo mu nkuŋŋaana zaffe.

“Nga Katonda bw’agenze mu maaso n’okuzza obuggya enkuba ez’ekisa kye mu bantu bano okumala ekiseera, bw’atyo n’obwangu obutali bwa bulijjo assizzaawo obwakabaka bwe obulabika, era ne yeekuŋŋaanyiza ekkanisa wakati mu bo. Abantu kkumi na bataano, okuva ku nkomerero y’Ekitabo kyange eky’Ennaku ekyasembayo, baatudde mu lujjudde okukkiriza kwabwe, ne kifuula amakumi asatu mu munaana mu bbanga ly’emyezi kkumi n’ogumu, bonna abalabika nga balina omulimu gw’ekisa eky’enjawulo ogwakolebwa mu mitima gyabwe; kwe kugamba, nga bayiseemu si mu maanyi ag’okuzuukusa gokka, wabula, mu kusalawo okw’okwagala, n’ag’okuzza obuggya ag’Omwoyo wa Katonda. Waliwo abalala bangi abali mu kweraliikirira okw’ekitiibwa olw’emmeeme zaabwe, n’okulumirizibwa okw’amaanyi olw’ekibi kyabwe n’obunaku bwabwe, naye abatannalaga bukakafu obusalawo obwandyegombeddwa, obw’enkyukakyuka ey’obulokozi.

“Okuva mu kiseera, nga bwe ntegeezeddwa, abamu ku bo lwe baali bagoberera embaga ey’okusinza ebifaananyi ne ssaddaaka olw’ekitiibwa kya basitaani, okutuuka mu kiseera lwe baatuula ku mmeeza ya Mukama, nneesiga olw’ekitiibwa kya Katonda, tekwasukka mwaka mulamba. Mazima ekisibo kya Kristo ekitono wano, ekyakuŋŋaanyizibwa mu bwangu bwe butyo okuva mu bakaafiiri, kiyinza okugamba mu bwenkanya, mu lulimi lw’ekkanisa ey’edda, nti ‘Mukama atukoledde ebikulu, kyetuvudde tusanyuka.’

“Obulungi bwa Katonda bungi nabwo bulabise ku bikwata ku kufuna kwabwe okumanya, mu ddiini ne mu nsonga ez’obulamu obwa bulijjo. Wabaddewo ennyonta ey’ekitalo ey’okumanya okw’Ekikristaayo ebunye mu bo okutwaliza awamu, n’okwegomba okw’amaanyi okuyigirizibwa enjigiriza n’empisa ez’Ekikristaayo. Kino kibasikirizza okubuuza ebibuuzo bingi ebikwatagana era ebikulu; eby’okuddamu byabyo ebibadde biyamba nnyo okumulisa ebirowoozo byabwe n’okwongera okumanya kwabwe mu bintu bya Katonda. Enjigiriza nnyingi ze mbatuusizzaako, bambuuzizza ku zo, balyoke bafune omusana omulala n’okuzitegeera obulungi; era buli kiseera balaze okuzitegeera obulungi, olw’eby’okuddamu byabwe eri ebibuuzo ebibabuuzibwa mu kuyigiriza kwange okw’ekatekisimu.

“Era bambuuzizza ku ngeri esaanidde, wamu n’ensonga ez’okusaba ezisaanidde, n’ebigambo ebisaanira okukozesebwa mu mulimu ogwo ogw’eddiini; era bafubye okutuukiriza omulimu guno n’okutegeera.—Era bafubye, era ne balabika nga basobola nnyo mu ngeri eyeewuunyisa okuyiga okuyimba ennyimba za zabbuli, era kaakano basobola okuyimba n’ekigero ekirungi eky’empisa ennungi mu kusinza Katonda.—Era bafunye ekigero kinene eky’okumanya okw’omugaso mu nsonga ez’obulamu obwa bulijjo; ne kiba nti kaakano balabika ng’ebitonde eby’amagezi, ebisaanira okubeera mu bantu, nga tebaliiko bukambwe obwo obw’ensiko n’obusiru obw’ekisolo obwabafuulanga abatasanyusa ennyo mu mbeera yaabwe ey’obukaafiiri.

“Balabika nga beegomba okumanya ddala Olungereza, era olw’ekigendererwa ekyo emirundi mingi balwogera bokka na bokka. Bangi ku bo bakulaakulanye bulungi mu kuluyiga, okuva lwe nnajja mu bo; ne kiba nti abasinga ku bo basobola okutegeera ekitundu kinene, n’abamu ensonga enkulu ey’okwogera kwange, nga tewali muvvuunuzi, nga bamanyidde engeri zange ennyangu era ezimanyiddwa ez’okwogera, wadde nga tebaasobola bulungi kutegeera baweereza balala.

“Nga bwe beegomba okuyigirizibwa, era nga bwe basobola mu ngeri eyeewuunyisa okukufuna, bwe kityo enteekateeka ya Katonda ebasanyukidde ku bikwata ku makubo agasaanidde olw’ekyo. Okugezaako okwakolebwa okussaawo essomero mu bo kuwangudde, era enteekateeka ya Katonda ey’ekisa ebaweerezza omusomesa, gwe nsobola okwogerako mu bwenkanya nti, simanyi ‘muntu mulala alina ndowooza nga yiye, alifaayo mu butonde ku mbeera yaabwe.’ Okutwaliza awamu alina abaana amakumi asatu oba amakumi asatu mu bataano mu ssomero lye; era bwe yali akuuma essomero ery’akawungeezi, nga bwe yakola ng’obuwanvu bw’obudde bw’akawungeezi bukkiriza, abantu abakulu kkumi na bataano oba amakumi abiri, abafumbo n’abatali bafumbo, baagobereranga.

“Abaana bayiga n’obwangu obwewuunyisa; ne kiba nti omusomesa waabwe ang’amba, nti teyalinangako ssomero lya Bangereza eryayiga, okutwaliza awamu, amangu bwe lityo. Tewaali basukka babiri ku amakumi asatu, wadde nga abamu ku bo baali bato nnyo, abatayiga nnukuta zonna ez’alufaabeti mu nnaku ssatu oluvannyuma lw’okutandika kwe omulimu gwe; era abawerako mu bbanga eryo baayiga okulamba ebigambo bulungi. Abamu ku bo, mu bbanga eritasukka myezi etaano, bayize okusoma mu bwangu mu Kitabo kya Zabbuli oba mu Ndagaano Empya.

“Bayigirizibwa emirundi ebiri mu wiiki mu Katekisimu, ku Lwokusatu ne ku Lwomukaaga. Abamu ku bo, okuva ku nkomerero ya Febwali, lwe baatandika, bakwata mu mutwe ekitundu kyayo ekisukka ekitundu; era abasinga ku bo bakulaakulanye mu kigero ekimu mu yo.

“Era bayigirizibwa omulimu gw’okusaba okw’ekyama, era abasinga ku bo bagugoberera bulijjo ekiro n’enkya, era beegendereza nnyo okutegeeza omusomesa waabwe, singa balowooza nti omu ku banaabwe abato ab’essomero alagajjalira omulimu ogwo ogw’eddiini.

IV. “Kisaanira okwetegerezebwa, olw’ettendo ly’ekisa eky’obuyinza, nti wakati mu mulimu omunene bwe gutyo ogw’okulumirizibwa—okweraliikirira n’enneewulira ez’eddiini nnyingi bwe zityo—tewabaddewo kubuna, era mazima tewabaddewo ndabika nnene, ya ddiini ya bulimba—ebbugumu ery’ebirowoozo, obunyiikivu obusukkiridde, oba amalala ag’omwoyo; era nti wabaddewo ebyokulabirako bitono nnyo eby’empisa ezitali za nteekateeka era ez’ekivve mu abo abalabise nga batebenkevu.

“Omulimu guno ogw’ekisa, mu nsonga enkulu, gutwaliddwa mu maaso n’ekigero ekyewuunyisa eky’obulongoofu, n’obutabaamu kutabuka kubi. Okweraliikirira kwabwe okw’eddiini okutwaliza awamu kubadde kwa magezi era kwa nsonga; nga kuva mu kutegeera ebibi byabwe, n’okuba mu kabi k’obusungu bwa Katonda ku lwabyo; wamu n’obutasobola bwabwe ddala okwenunula okuva mu bunaku bwe baawulira era bwe baatya. Singa wabaddewo, mu kyokulabirako kyonna, endabika y’okweraliikirira n’okutabuka kw’ebirowoozo, abaali mu kyo nga tebamanyi nsonga; naye tewabaddewo kubuna kwa kintu ng’ekyo; era mazima kumpi simanyi kyokulabirako kyonna eky’engeri eyo n’akatono.—Kyewuunyisa nnyo, nti, wadde nga okweraliikirira kw’abantu bangi abaali mu kulumirizibwa olw’embeera yaabwe ey’okuzikirira kubadde kunene nnyo era nga kunyigiriza, naye sirabangako kintu kyonna ekifaanana okuggwaamu essuubi nga kukuwerekera mu kyokulabirako n’ekimu. Babadde n’okutegeera okusinga obulamu ku kuzikirira kwabwe mu bo bennyini; baleeteddwa okulekulira essuubi lyonna ery’okununulibwa okuva mu bo bennyini; bayiseemu mu nnaku nnene n’okulumwa kw’emmeeme; naye, mu biseera eby’obuzibu obusingirayo ddala, tewabaddewo ndabika ya kuggwaamu ssuubi mu n’omu ku bo,—tewali kibaggyeemu maanyi, oba mu ngeri yonna ekibaziyiza okukozesa n’obunyiikivu obusingirayo ddala amakubo gonna agasaanidde olw’okukyuka kwabwe n’obulokozi bwabwe. Kino kiraga lwatu, nti tewali kabi ako ak’abantu okusindikibwa mu kuggwaamu ssuubi nga bali mu buzibu obw’omwoyo, okuggyako mu mbeera ez’okwennyamira okw’amaanyi era okw’olubeerera, ensi okutwaliza awamu ke yeetegefu okulowooza.

“Okubudaabudibwa abantu kwe bafunye oluvannyuma lw’ennaku zaabwe, nakwo okutwaliza awamu kulabise nga kunywevu, kwesigamye bulungi, era kwa Byawandiikibwa; nga kuva mu kumulisibwa okw’omwoyo era okw’ekitalo okw’ebirowoozo,—endaba ey’ebintu bya Katonda, mu kigero ekimu, nga bwe biri,—okusanyukira kw’emmeeme mu butuukirivu bwa Katonda,—n’okumatira okw’enjawulo mu kkubo ery’obulokozi olw’ekisa eky’obwereere era eky’obuyinza mu Mununuzi omukulu.

“Essanyu lyabwe lirabise nga liva mu ndaba ez’enjawulo n’okulowooza ku bintu bya Katonda, wadde nga mu nsonga enkulu bye bimu. Abamu, abaali, mu kulumirizibwa, balabika nga balina okulwana okusinga obuzibu n’okusituka kw’omutima okulwanyisa obuyinza bwa Katonda, balabise, ku makya ag’okubudaabudibwa kwabwe, nga basanyukira mu ngeri ey’enjawulo obutuukirivu obwo obwa Katonda:—era basanyuse okulowooza nti bo bennyini, n’ebintu ebirala byonna, byali mu mukono gwa Katonda, era nti yandibikoze ‘nga bw’ayagala.’

“Abalala, abaali, nga tebannafuna kubudaabudibwa, banyigiriziddwa nnyo mu ngeri eyeewuunyisa olw’okutegeera okuzikirira kwabwe n’obwavu bwabwe, abaali beerabye, ng’alinga, nga bagwa mu kuzikirira okutaliiko ddagala, ku ntandikwa basanyukidde nnyo mu ngeri ey’enjawulo olw’okulaba obwereere n’obugagga bw’ekisa kya Katonda, n’obulokozi obuweebwa aboonoonyi abazikirira ‘awatali ssente era awatali muwendo.’

“Abamu ku ntandikwa balabise nga basanyukira naddala amagezi ga Katonda, agalabikira mu kkubo ery’obulokozi mu Kristo; nga mu kiseera ekyo libalabikira ‘ng’ekkubo eriggya era eddamu,’ ekkubo lye baali tebalowoozangako, era nga tebalina ndowooza ntuufu ku lyo, okutuusa lwe lyabaggulirwawo olw’amaanyi ag’enjawulo ag’Omwoyo wa Katonda. Abamu ku bo, bwe baafuna endaba ennamu ey’omwoyo ku kkubo lino ery’obulokozi, beewuunyizza obusirusiru bwabwe obwayita mu kunoonya obulokozi mu makubo amalala, era nti baali tebalabangako kkubo lino ery’obulokozi edda, eryabalabikira kaakano nga ttangaavu era nga lyangu bwe lityo, wamu n’okuba eddungi ennyo.

“Abalala, nate, babadde n’endaba ey’awamu okusingawo ku bulungi n’obusukkulumu bwa Kristo, era emmeeme zaabwe zisanyukidde okutegeera ekitiibwa kye ekya Katonda, ng’ekisukkulumye mu ngeri etayogerekeka byonna bye baali balowoozezzaako edda; naye, nga tebalonze butuukirivu bumu bwokka obwa Katonda naddala; ne kiba nti, wadde nga okubudaabudibwa kwabwe kulabise nga kuva mu ndaba ez’enjawulo n’okulowooza ku bitiibwa bya Katonda, naye zaali ndaba za mwoyo era ez’ekitalo ku byo, so si birowoozo ebitaliiko msingi, ebyali ensibuko y’essanyu lyabwe n’okubudaabudibwa kwabwe.

“Naye kiteekwa okukkirizibwa nti, omulimu guno bwe gwafuuka ogwa wonna era ogubunye bwe gutyo, era ne gufuna ettendo n’ekitiibwa eky’awamu bwe kityo mu Bazaaliranwa ne kiba nti Setaani yalabika ng’alina omukisa mutono okugulwanyisa mu kyambalo kye ekituufu, olwo ne yeefuula ‘malayika ow’omusana,’ era n’agezaako n’amaanyi okuyingiza okusiikuuka okw’akavuyo okw’enneewulira mu kifo ky’okulumirizibwa okutuufu olw’ekibi, endowooza ez’ebirowoozo era ez’okwefuula ku Kristo, ng’alabikira eriiso ly’ebirowoozo mu kifaananyi ky’omuntu, era mu ngeri ezimu ez’enjawulo, n’ebirala. mu kifo ky’okuzuula okw’omwoyo era okw’ekitalo okw’ekitiibwa kye ekya Katonda n’obusukkulumu bwe, wamu n’obulimba obulala bungi. Nnina ensonga okulowooza, nti, singa ebintu bino byafuna okusiimibwa n’okuzzibwamu amaanyi, wandibaddewo amakungula manene nnyo ag’abakyufu ab’engeri eno wano.

“Amalala ag’omwoyo nago geeyoleka mu byokulabirako eby’enjawulo. Abantu abamu, enneewulira zaabwe ezaali zisiikuuse ennyo, baalabika nga beegomba nnyo okuva ku ekyo okulowoozebwa nti ba kisa ddala; abaali, bwe nnali sisobola butabalaga kutya kwange ku mbeera yaabwe ey’omwoyo, baalaga obusungu bwabwe mu kigero kinene. Era walabika mu omu oba babiri ku bo, okwegomba okutasaanidde okuba abayigiriza b’abalala. Ne kiba nti Setaani abadde mulabe akola ennyo wano wamu ne mu bifo ebirala. Naye, Katonda yeebazibwe, wadde nga ekintu eky’engeri eno kirabise, naye tewali na kimu kyakyo ekiwangudde, era mazima tekikulaakulanye nnyo n’akatono. Abantu bange kaakano bategeezeddwa ebintu bino, bamanyisiddwa, nti Setaani mu ngeri eyo ‘yeefuula malayika ow’omusana,’ mu kiseera ekisooka eky’okufukibwa okunene okw’Omwoyo wa Katonda mu nnaku z’abatume; era nti ekintu eky’engeri eno, mu kigero ekinene oba ekitono, kiwerekedde kumpi buli kuzuukuka n’okubunyisibwa okwewuunyisa okw’eddiini ey’amazima okuva olwo. Bayize okwawula bwe batyo wakati wa zaabu n’ebisaaniiko, ne kiba nti ettendo ly’eby’oluvannyuma ‘lirinnyiriddwa ng’ebitoomi eby’omu nguudo;’ era, nga bwe kiri eky’obutonde ekintu ekya ngeri eno okufa awamu n’ettendo lyakyo, kaakano kumpi tewali ndabika yaakyo mu bo.

“Nga bwe wataabaddewo kubuna kwa bbugumu eritali lya nteekateeka, endowooza ez’ebirowoozo, amalala ag’omwoyo, n’obulimba bwa setaani mu bantu bange; bwe kityo wabaddewo ebyokulabirako bitono nnyo eby’empisa ez’ekivve era ezitali za nteekateeka mu abo abatudde, oba abalabise nga batebenkevu. Simanyi bantu basukka basatu oba bana ng’abo abazzizza omusango gw’empisa embi yonna mu lwatu, okuva lwe baasooka okumanya Obukristaayo; era simanyi n’omu anywerera mu kintu kyonna eky’engeri eyo. Oboolyawo obulongoofu obwewuunyisa obw’omulimu guno mu nsonga ey’oluvannyuma, obutabaamu byokulabirako bingi eby’ekivve, buva nnyo mu bulongoofu bwagwo mu nsonga esooka, obutabaamu kutabuka kubi okw’amalala ag’omwoyo, omuliro ogw’ensiko, n’obulimba, ebiteekawo mu butonde omusingi gw’empisa ez’ekivve.

“Omulimu guno ogw’omukisa, mu maanyi gaagwo ne mu bulongoofu bwagwo, ka guwangule mu Bazaaliranwa abaavu wano, wamu n’okubuna mu bifo ebirala, okutuusa ebika byabwe ebisinga obuwala lwe birilaba obulokozi bwa Katonda! Amiina.”

Ekyayita Ekiddako