Obutukuvu n’Obuweereza

‘Kale omuntu bw’alyeerongoosa okuva mu ebyo, alibeera ekibya eky’ekitiibwa, ekitukuziddwa, ekisaanira okukozesebwa Mukama waakyo, ekitegekeddwa olw’omulimu gwonna omulungi.’—2 Timoseewo 2:21.

‘Bakabona abatukuvu, okuwaayo ssaddaaka ez’omwoyo; eggwanga ettukuvu, mulyoke mutende ebirungi bya Katonda eyabaggya mu kizikiza n’abayingiza mu butangaavu bwe obutenkanika.’—1 Peetero 2:5, 9.

Mu Byawandiikibwa byonna tulabye nti buli Katonda ky’atukuza kiba kya kukozesebwa mu buweereza bw’Obutukuvu bwe. Obutukuvu bwe maanyi agataliiko kkomo, agatafuna kiwummulo wabula mu kutukuza: ku kubikkulirwa kw’ekyo ky’ali mu ye yennyini, ‘Nze, Mukama, ndi mutukuvu,’ Katonda bulijjo ayongerako okulangirira ky’akola, ‘Nze Mukama abatukuza.’ Obutukuvu muliro ogwaka ogwegaziya, ogunoonya okwokya ekitali kitukuvu, n’okugabira omukisa gwabwo bonna abakkiriza okugufuna. Obutukuvu n’okwefaako, obutukuvu n’obutakola, obutukuvu n’obugayaavu, obutukuvu n’obunafu, tebiyinza n’akatono kutabagana. Buli kye tusoma nti kitukuvu kyatwalibwa mu buweereza bw’Obutukuvu bwa Katonda.

Ka tutunule emabega ku kubikkulirwa kw’ebitukuvu mu Byawandiikibwa. Olunaku olw’omusanvu lwatukuzibwa, Katonda alyoke alukozese okutukuza abantu be. Eweema yali ntukuvu, ebeere ekifo Omutukuvu mw’abeera, ekifo ekikulu Obutukuvu bwe mwe bwandyeyolekedde abantu. Ekyoto kyali kitukuvu nnyo, kitukuze ebirabo ebiteekebwako. Bakabona n’ebyambalo byabwe, ennyumba n’ebintu byayo n’ebibya byayo, ssaddaaka n’omusaayi,—buli ekyalina erinnya ettukuvu kyalina omugaso n’ekigendererwa. Ku Isirayiri, Katonda be yanunula okuva e Misiri balyoke babeere eggwanga ettukuvu, Katonda yagamba nti, ‘Leka abantu bange bagende, balyoke bansinze.’ Bamalayika abatukuvu, bannabbi n’abatume abatukuvu, Ebyawandiikibwa ebitukuvu,—byonna byayitibwa bityo kubanga byatukuzibwa olw’obuweereza bwa Katonda. Mukama waffe yeeyogerako ‘ng’Omwana, Kitaawe gwe yatukuza n’amutuma mu nsi.’ Era bw’agamba nti, ‘Era neetukuza,’ amangu ago ayongerako ekigendererwa: kiri mu buweereza bwa Kitaawe n’abo be yanunula,—‘nabo balyoke batukuzibwe mu mazima.’ Kale kiyinzika okulowoozebwa nti kaakano, Katonda bw’atuukiriza ekigendererwa kye mu Kristo Omutukuvu ne mu Mwoyo Omutukuvu, ng’akuŋŋaanya eggwanga ly’abatukuvu, ‘abantu abatukuvu,’ ‘abaatukuzibwa mu Kristo,’ nti kaakano obutukuvu n’obuweereza byandyawukanyizibwa? Nedda n’akatono! Wano we tujja okusooka okutegeerera ddala nga byetaagana bwe biti. Ka tugezeeyo okutegeera enkolagana yaabyo. Tutukuzibwa lwa kuweereza kwokka. Tuyinza okuweereza nga bwe tuli abatukuvu kyokka.

Obutukuvu bwetaagisa nnyo okusobola okuweereza mu ngeri ebala. Mu Ndagaano Enkadde tulaba amadaala g’obutukuvu, si mu bifo ebitukuvu mwokka, naye ne mu bantu abatukuvu. Mu ggwanga, mu Baleevi, mu bakabona, n’oluvannyuma mu Kabona Asinga Obukulu, waliwo okulinnya okuva ku ddaala okudda ku ddaala: nga ku buli ddaala eriddako enkulungo bw’egenda efunda, n’obuweereza ne bweyongera okuba obw’okumpi era obujjuvu, n’obutukuvu obwetaagisa bwe bweyongera okuba obwa waggulu era obweyolefu. Bwe kiri bwe kityo ne mu nteekateeka eno ey’omwoyo okusingawo: obutukuvu gye bukoma okuba obungi, okusaanira okuweereza gye kukoma okuba okunene; obutukuvu obw’amazima gye bukoma okweyongera, Katonda gy’akoma okubeerawo, n’okuyingira kwe mu mmeeme gye kukoma okuba okw’amazima era okw’omunda ennyo. Okukwata kw’alina ku mmeeme okugikozesa mu buweereza bwe kweyongera okujjula.

Mu Kkanisa ya Kristo mukolebwamu emirimu mingi nnyo egibala ebibala bitono nnyo. Bangi beesuula mu mulimu nga mu bo mulimu obutukuvu obw’amazima butono, n’Omwoyo Omutukuvu mutono. Batera okukola n’obunyiikivu bungi, era, ku ludda lw’amaanyi g’omuntu ku bantu, n’obuwanguzi bungi. Naye ebibala eby’omwoyo eby’amazima mu kuzimba yeekaalu entukuvu mu Mukama bitono nnyo. Mukama tasobola kukolera mu bo, kubanga tafuga bulamu bwabwe obw’omunda. Okubeera kwe mu bo n’okussa ekimu naye, okuwummula mu Kubeerawo kwe Okutukuvu, Obutukuvu bwe nga bufuga era nga bukulembera mu mutima ne mu bulamu,—ebyo byonna kumpi tebabimanyi. Kyayogerwa bulungi nti omulimu lye ddagala ly’obwavu n’obulwadde obw’omwoyo; eri abakkiriza abamu abaali banoonya obutukuvu nga beeyawudde ku buweereza, okuyitibwa okukola kubadde mukisa ogutayogerekeka. Naye eri bangi kubadde kibikka kirala kyokka ekikweka ebbula ery’entiisa ery’obutukuvu bw’omutima n’okussa ekimu okw’omutima ne Katonda omulamu. Beesuula mu mulimu n’obunyiikivu okusinga bwe kyali kibadde, naye tebalina mu mutima gwabwe obujulirwa obuwummuza era obuzzaamu amaanyi nti omulimu gwabwe gusiimibwa era gukkirizibwa.

Owooluganda! wuliriza obubaka buno. ‘Omuntu bw’alyeerongoosa, alibeera ekibya eky’ekitiibwa, ekitukuziddwa, ekisaanira okukozesebwa Mukama waakyo, ekitegekeddwa olw’omulimu gwonna omulungi.’ Tewali w’oyinza kusanga tteeka lya buweereza nga liteereddwawo mu ngeri etegeerekeka oba ennungi okusinga eno. Ekibya eky’ekitiibwa, omuntu Kabaka gw’asanyukira okuwa ekitiibwa, kiteekwa okuba ekibya ekirongooseddwa okuva mu buli kintu ekyonoona omubiri n’omwoyo. Olwo lwokka lwe kiyinza okuba ekibya ekitukuziddwa, Omwoyo Omutukuvu wa Katonda kye yeefunidde era mw’abeera. Bwe kityo kifuuka ekisaanira okukozesebwa Mukama waakyo. Ayinza okukikozesa, n’okukola mu kyo, n’okukikwata mu mukono gwe. Era bwe tutyo, nga tuli balongoofu era batukuvu, era nga tweweerezza mu mikono gya Mukama waffe, Katonda yennyini atutegeka olw’omulimu gwonna omulungi. Obutukuvu bwetaagisa nnyo mu buweereza. Obuweereza bwe buba bwa kusiimibwa Katonda, n’okubala ebibala mu mmeeme z’abantu, n’okutuleetera essanyu n’amaanyi, tuteekwa okuba abatukuvu. Okwagala kwa Katonda kuteekwa okusooka okuba okulamu mu ffe, bwe kuba kwa kukolebwa ffe.

Abakozi abeesigwa bameka abakungubagira obutaba na maanyi; abagegomba era abagasabira, naye ne batagafuna! Amaanyi gaabwe bagamaliddeyo nnyo mu luggya olw’ebweru olw’emirimu n’obuweereza, okusinga mu bulamu obw’omunda obw’okussa ekimu n’okukkiriza. Mazima tebategeerangako nti Mukama bw’abeefunira ddala, era Omwoyo Omutukuvu bw’abafuna nga bali mu buyinza bwe, olwo lwokka lw’ayinza okubakozesa, era lwe bayinza okufuna amaanyi ag’amazima. Batera okwegomba n’okukaabirira kye bayita okubatizibwa kw’amaanyi. Beerabira nti engeri y’okubeera n’amaanyi ga Katonda mu ffe kwe kuba nti ffe ffennyini tuli mu buyinza bwe. Weewaayo mu buyinza bwa Katonda; leka okwagala kwe okutukuvu kubeere kulamu mu ggwe; beera mu kwo era mu kukugondera, ng’omuntu atalina buyinza kwefuga; leka Omwoyo Omutukuvu abeere munda mu ggwe, nga mu Yeekaalu ye Entukuvu, ng’abikkula Omutukuvu ali ku ntebe, afuga byonna; awatali kubuusabuusa alikukozesa ng’ekibya eky’ekitiibwa, ekitukuziddwa era ekisaanira okukozesebwa Mukama waakyo. Obutukuvu bwetaagisa nnyo okusobola okuweereza mu ngeri ebala.

N’obuweereza nabwo bwetaagisa nnyo okusobola okuba n’obutukuvu obw’amazima. Kino tukiddiddemu emirundi mingi nnyo: Obutukuvu maanyi, maanyi amangi ag’okwegomba n’okwewaayo ssaddaaka, okufuula abalala abagabana ku bulongoofu bwabwo n’okutuukirira kwabwo. Kristo yeewaayo ssaddaaka—ssaddaaka eyo yali mu ki, era kigendererwa ki kye yalina? Yeetukuza naffe tulyoke tutukuzibwe. Obutukuvu obw’okwefaako bulimba. Obutukuvu obw’amazima, obutukuvu bwa Katonda mu ffe, bweyoleka mu kwagala, mu kunoonya n’okwagala abatali batukuvu, nabo balyoke babeere batukuvu. Okwagala okwewaayo ssaddaaka kye kintu ekikulu ennyo mu butukuvu. Omutukuvu wa Isirayiri ye Mununuzi waayo. Omutukuvu wa Katonda ye Mulokozi eyafa. Omwoyo wa Katonda Omutukuvu atukuza. Mu Katonda temuli butukuvu butali bukola na maanyi mu kwagala, mu kulokola ne mu kuwa omukisa. Kiteekwa okuba bwe kityo ne mu ffe. Buli kirowoozo ku butukuvu, buli kikolwa eky’okukkiriza oba eky’okusaba, buli kufuba kwe tufuba okubunoonya, ka bibe nga bikubirizibwa okwegomba n’okwewaayo eri Obutukuvu bwa Katonda, butukozese okutuukiriza ekigendererwa kyabwo. Obulamu bwo bwonna ka bubeere obuweereddwayo eri Katonda mu ngeri ey’olwatu era etegeerekeka, alyoke abukozese mu buweereza bwe. Embeera zo ziyinza okulabika ng’ezitali nnungi. Katonda ayinza okulabika ng’aggaddewo oluggi olw’okumukolera mu ngeri gy’oyagala; okuwulira nti tosaanira kiyinza okukuluma. Naye kibe kintu ekikakasiddwa wakati wa Katonda n’emmeeme yo, nti okwegomba kwo okw’obutukuvu kugendererwamu kukufuula asinga okusaanira okukozesebwa ye, era nti ky’akuwadde ku Butukuvu bwe mu Kristo ne mu Mwoyo kyonna kiri mu buyinza bwe, nga kirindiridde okukozesebwa. Beera mwetegefu akukozese; laga mu bulamu obwa buli lunaku obw’obuweereza obw’obwetoowaze, obwefiiriza, obw’okwagala eri abalala, ekisa ky’ofunye. Ojja kukizuula nti mu kwegatta n’okuwaanyisiganya okw’okusinza n’omulimu, Obutukuvu bwa Katonda bulikubeerako.

‘Kitaffe yatukuza Omwana, n’amutuma mu nsi.’ Ensi kye kifo ky’oyo eyatukuzibwa, okuba ekitangaala kyayo, omunnyo gwayo, obulamu bwayo. Tuli ‘abaatukuzibwa mu Kristo Yesu,’ era naffe tutumiddwa mu nsi. Woowe, tuleme kutya kukkiriza kifo kyaffe—ekifo kyaffe ekibiri; mu nsi, ne mu Kristo! Mu nsi, n’ekibi kyayo n’ennaku yaayo, n’ebyetaago byayo enkumi n’enkumi ebitukwatako ku buli ludda, n’emmeeme zaayo obukadde n’obukadde zonna ezitulindiridde. Era ne mu Kristo. Ku lw’ensi eyo tuli ‘abaatukuzibwa mu Kristo,’ tuli ‘batukuvu mu Kristo,’ tulina ‘Omwoyo ow’okutukuzibwa’ ng’abeera mu ffe. Ng’omunnyo omutukuvu mu nsi ey’ebibi, ka twewe mu kuyitibwa kwaffe okutukuvu. Ka tweyongere okusemberera Katonda eyatuyita. Ka tweyongere okusimba emirandira gyaffe wansi ddala mu Kristo kwe kutukuzibwa kwaffe, mu oyo mwe tuli olwa Katonda. Ka tuyingire n’obunywevu era mu bujjuvu mu kukkiriza okwo mu ye mwe tuli, obulamu bwaffe bwonna mwe bunaabikkirwa era bumirwe mu bulamu bwe. Ka twegayirire Kitaffe atuyigirize nti Omwoyo we Omutukuvu ddala abeera mu ffe buli kaseera, ng’afuula—bwe tunaabanga abalamu olw’okukkiriza—Kristo n’Obutukuvu bwe, amaka gaffe, ekifo kyaffe mwe tubeera, ekigo kyaffe ekinywevu, era eggwanika lyaffe eritakoma. Nga oyo eyatuyita bw’ali omutukuvu, ka tubeere batukuvu mu Mwana we yennyini, ku bw’Omwoyo we yennyini, era omuliro gw’Okwagala kwe Okutukuvu gujja kukola okuyita mu ffe omulimu gwagwo ogw’okusala omusango n’okusinga omusango, ogw’okulokola n’okutukuza. Emmeeme etukuziddwa Katonda agikozesa okulokola.

Mubenga batukuvu, kubanga nze ndi mutukuvu.

Mukama Omutendereze! Nkwebaza olw’okunzijukiza nate ekigendererwa ky’Okwagala kwo Okununula. Weewaayo olyoke weerongooseze abantu ababo ggwe, abanyiikirira ebikolwa ebirungi. Oyagala okufuula buli omu ku ffe ekibya eky’ekitiibwa, ekirongooseddwa era ekitukuziddwa, ekisaanira okukozesebwa ggwe, era ekitegekeddwa olw’omulimu gwonna omulungi.

Mukama Omutendereze! wandiika eby’okuyiga eby’ekigambo kyo wansi ddala mu mutima gwange. Njigiriza nze n’abantu bo bonna nti bwe tuba twagala okukukolera, bwe tuba twagala ggwe okukolera mu ffe n’okutukozesa, tuteekwa okuba abatukuvu ennyo, abatukuvu nga Katonda bw’ali omutukuvu. Era nti bwe tuba twagala okuba abatukuvu, tuteekwa okuba nga tukuweereza. Omwoyo wo yennyini gw’oyitamu okututukuza otukozese, era okututukuza ng’otukozesa. Okuba nga ggwe otwefunidde ddala ly’ekkubo eridda mu butukuvu n’obuweereza byombi.

Omulokozi Asingayo Obutukuvu! tuli mu ggwe nga ggwe kutukuzibwa kwaffe: mu ggwe mwe twagala okubeera. Mu kuwummula kw’okukkiriza okukwesiga mu byonna, mu maanyi g’okwewaayo okutayagala kwagala kulala wabula okwagala kwo, mu kwagala okwagala okwefiirwa kwokka kulyoke kubeere kwo kwonna, Yesu Omutendereze, tubeera mu ggwe. Mu ggwe tuli batukuvu: mu ggwe tulibala ebibala bingi.

Woowe, sanyukira okutuukiriza omulimu gwo mu ffe! Amiina.

1. Kizibu okukinnyonnyola mu bigambo engeri okukula mu butukuvu gye kujja okweyolekamu obwesimbu n’okwerabira ebyaffe ebigenda byeyongera, nga biwerekerwako obukakafu obuwummuza era obw’omukisa ennyo nti Katonda atwefunidde ddala era ajja kutukozesa. Tuva ku ddaala omulimu we gutunyigiriza ng’obuvunaanyizibwa; gufuuka essanyu ly’okubala ebibala; obukakafu bw’okukkiriza nti ye atuukiriza okwagala kwe ng’ayita mu ffe.

2. Oluusi kigambiddwa nti abantu bandibadde bakozesa obulungi obudde bwabwe nga bakolera Katonda okusinga okugenda mu Nkuŋŋaana ez’Obutukuvu. Kino mazima kwe kutategeera. Nnabbi yali mu maaso g’entebe ey’Omutukuvu Emirundi Esatu, era ng’awulira basseraafi nga bayimba ku Butukuvu bwa Katonda, lwe yagamba nti, ‘Nze wendi! Tuma nze!’ Nga bwe kyali nti okutumibwa kwa Musa, ne kwa Isaaya, ne kw’Omwana, Kitaawe gwe yatukuza n’amutuma, buli kumu kwasibuka mu kubikkulirwa kw’Obutukuvu bwa Katonda, n’okutumibwa kwaffe kujja kufuna amaanyi amaggya nga kweyongera okuzaalibwa obutereevu okuva mu kusinza Katonda ng’Omutukuvu, n’okubatizibwa mu Mwoyo ow’Obutukuvu.

3. Buli mukozi ka yeewe obudde okuwulira okuyita kwa Katonda okubiri. Bw’oba oyagala okukola, beera mutukuvu nnyo. Bw’oba oyagala okuba omutukuvu, weewe eri Katonda akukozese mu mulimu gwe.

4. Weetegereze akakwate wakati wa ‘ekitukuziddwa’ ne ‘ekisaanira okukozesebwa Mukama waakyo.’ Obutukuvu obw’amazima kwe kuba nga Katonda akwefunidde; obuweereza obw’amazima kwe kukozesebwa Katonda. Obuweereza bungi nnyo mwe tubeera abakozi abakulu, ne tusaba Katonda atuyambe era atuwe omukisa. Obuweereza obw’amazima kwe kwewaayo eri Mukama alyoke akukozese. Olwo Omwoyo Omutukuvu ye Mukozi, naffe tuba bikozesebwa by’okwagala kwe. Obuweereza obw’engeri eyo bwe Butukuvu.

5. ‘Era neetukuza ku lwabwe nabo balyoke:’ okulowooza ku balala kye kikolo ky’obutukuvu bwonna obw’amazima.

Olunaku olw’Amakumi Abiri mu Munaana.